IV SA/Wa 2290/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-04-28
NSArolnictwoŚredniawsa
mlekokwota referencyjnaAgencja Rynku Rolnegorolnictwosiła wyższazdolność produkcyjnachorobapostępowanie administracyjne

WSA uchylił decyzję Prezesa ARR o zmniejszeniu indywidualnej ilości referencyjnej dostaw mleka, uznając potrzebę ponownego zbadania przez organ kwestii długotrwałej choroby producentki jako potencjalnej siły wyższej.

Skarżąca E.M. kwestionowała decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego o zmniejszeniu jej indywidualnej ilości referencyjnej dostaw mleka, argumentując to trudną sytuacją materialną, chorobą własną i córki oraz brakiem środków na zakup nowej krowy po oddaniu starej na ubój. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję o zmniejszeniu kwoty, uznając brak dowodów na siłę wyższą. WSA uchylił decyzję, wskazując na konieczność ponownego rozpatrzenia przez organ kwestii długotrwałej choroby skarżącej w kontekście przepisów o sile wyższej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego, która utrzymała w mocy decyzję o zmniejszeniu indywidualnej ilości referencyjnej dostaw mleka dla skarżącej E. M. o 2.721 kg. Zmniejszenie nastąpiło, ponieważ skarżąca w roku kwotowym 2004/2005 wykorzystała jedynie 53,78% przyznanej kwoty referencyjnej (3.167 kg z 5.888 kg). Organ administracji powołał się na art. 32 ust. 1 ustawy o organizacji rynku mleka, który nakazuje zmniejszenie kwoty, gdy producent wprowadzi do obrotu mniej niż 70% przyznanej ilości. Skarżąca wniosła skargę, podnosząc trudną sytuację materialną, brak środków na zakup krowy po oddaniu starej na ubój, a także ciężką chorobę własną (półroczne zwolnienie lekarskie) i operację córki. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę argumentował, że okoliczności te zostały podniesione dopiero w skardze, a przedłożone zaświadczenie lekarskie nie było wystarczające, zwłaszcza w kontekście deklarowanej aktywności w prowadzeniu gospodarstwa. WSA uznał, że choć przepisy unijne (Rozporządzenie Rady Nr 1788/2003 i 1782/2003) dopuszczają odstąpienie od zmniejszenia kwoty w przypadku siły wyższej lub należycie uzasadnionych zdarzeń tymczasowo wpływających na zdolność produkcyjną (np. długotrwała niezdolność rolnika do pracy), to organ administracji nie zbadał tej kwestii wystarczająco. Sąd podkreślił obowiązek organu do dokładnego ustalenia stanu faktycznego i przeprowadzenia postępowania dowodowego z urzędu, zgodnie z k.p.a. W związku z tym, że okoliczność długotrwałej choroby skarżącej mogła mieć wpływ na wynik sprawy, WSA uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, długotrwała choroba rolnika może być podstawą do odstąpienia od zmniejszenia indywidualnej ilości referencyjnej, jeśli zostanie należycie uzasadniona i oceniona przez organ w kontekście przepisów o sile wyższej.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepisy unijne dopuszczają odstąpienie od zmniejszenia kwoty referencyjnej w przypadku siły wyższej lub innych uzasadnionych zdarzeń, w tym długotrwałej niezdolności rolnika do pracy. Organ administracji nie zbadał tej kwestii wystarczająco, opierając się jedynie na formalnych brakach dowodowych i sprzecznościach, zamiast przeprowadzić pełne postępowanie wyjaśniające.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

u.o.r.m. art. 32 § 1

Ustawa o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych

PPSA art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Rozporządzenie Rady Nr 1788/2003 art. 15 § 3

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1788/2003 ustanawiające opłatę w sektorze mleka i przetworów mlecznych

Dopuszcza odstąpienie od zmniejszenia indywidualnej ilości referencyjnej w razie zaistnienia przypadków zaliczanych do siły wyższej lub innych należycie uzasadnionych przypadków mających tymczasowy wpływ na zdolność produkcyjną.

Rozporządzenie Rady Nr 1782/2003 art. 40

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia rolników

Wymienia przypadki siły wyższej, w tym długookresową niezdolność rolnika do pracy.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 136

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Długotrwała choroba skarżącej jako potencjalna siła wyższa lub uzasadniony przypadek tymczasowo wpływający na zdolność produkcyjną. Obowiązek organu do przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego i dokładnego ustalenia stanu faktycznego.

Odrzucone argumenty

Argumenty organu o braku wiarygodnych dowodów na siłę wyższą i niespójności wyjaśnień skarżącej. Argument organu o podniesieniu kwestii choroby dopiero w skardze.

Godne uwagi sformułowania

Wypada podkreślić, iż w postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku, powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego w sprawie stosownie do zasad wynikających z art. 7, art. 77 § 1 kpa i art. 80 kpa. Niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie stanowi podstawę uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania, o której mowa w art. 15 kpa, organ odwoławczy obligowany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę, a także stosownie do art. 136 kpa przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie i to zarówno dowodów na żądanie strony, jak też z urzędu.

Skład orzekający

Wanda Zielińska-Baran

przewodniczący sprawozdawca

Marta Laskowska

asesor

Aneta Opyrchał

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wskazuje na obowiązek organów administracji do dokładnego badania okoliczności związanych z siłą wyższą lub innymi zdarzeniami losowymi, które mogą wpływać na możliwość wywiązania się z obowiązków przez strony postępowania, zwłaszcza w kontekście przepisów unijnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej regulacji rynku mleka i przepisów unijnych, ale zasady proceduralne dotyczące ustalania stanu faktycznego i dowodów są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne są indywidualne okoliczności życiowe (choroba) w kontekście przepisów prawa i jak sąd administracyjny może interweniować, gdy organ nie zbada ich należycie. Ma wymiar ludzki.

Choroba producentki mleka uchyla decyzję o zmniejszeniu kwoty referencyjnej – sąd przypomina o obowiązku badania siły wyższej.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 2290/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-04-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-12-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Aneta Opyrchał
Marta Laskowska
Wanda Zielińska-Baran /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6169 Inne o symbolu podstawowym  616
Skarżony organ
Prezes Agencji Rynku Rolnego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska, asesor WSA Aneta Opyrchał, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi E. M. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie zmniejszenia indywidualnej ilości referencyjnej dostaw 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] października 2005r. Prezes Agencji Rynku Rolnego, po rozpatrzeniu odwołania E. M., utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w K. z dnia [...] sierpnia 2005r.
o zmniejszeniu indywidualnej ilości referencyjnej dostaw o 2.721 kg.
W uzasadnieniu decyzji podano, iż skarżącej, po zmniejszeniu indywidualnej ilości referencyjnej dostaw, przysługuje od roku kwotowego 2005/2006 indywidualna ilość referencyjna IIR dostaw w wysokości 3. 167 kg o referencyjnej zawartości tłuszczu 36,6 g/kg. Zmniejszenie przyznanej indywidualnej ilości referencyjnej mleka nastąpiło w związku z tym, że skarżąca w okresie od 1 kwietnia 2004r. do 31 marca 2005r. do podmiotu skupującego sprzedała mleko w ilości 3.167 kg, a zatem indywidualną ilość referencyjną przyznawaną na rok kwotowy 2004/2005 w wysokości 5.888 kg wykorzystała w 53,78%. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych ( Dz. U. Nr 93, poz. 897 ze zm.) zmniejszenie przyznanej indywidualnej ilości referencyjnej następuje, jeżeli producent wprowadzi w roku kwotowym do obrotu mleko i przetwory mleczne w ilości mniejszej niż 70 % przyznanej indywidualnej ilości referencyjnej. Rozporządzenie Rady Nr 1788/2003 z dnia 29 września 2003r. ustanawiającego opłatę w sektorze mleka i przetworów mlecznych ( OJL 270 z dnia 21.10.2003r.) w art. 15 ust. 3 stanowi, iż zmniejszenie indywidualnej kwoty referencyjnej nie następuje w razie zaistnienia przypadków zaliczanych do siły wyższej , o których mowa w art. 40 Rozporządzenia Rady Nr 1788/2003, oraz gdy inne należycie uzasadnione przypadki miały tymczasowy wpływ na zdolność produkcyjną gospodarstwa rolnego. Zdaniem organu skarżąca nie przedstawiła żadnych wiarygodnych dokumentów świadczących o zaistnieniu okoliczności mających charakter siły wyższej lub należycie uzasadniony przypadek, mający wpływ na zdolność produkcyjną gospodarstwa rolnego w roku kwotowym. Przedstawione w odwołaniu wyjaśnienia co do braku możliwości uzyskania zaświadczenia od lekarza weterynarii o wystąpieniu choroby krowy z powodu nie uzyskania zaświadczenia z ARiMR o oddaniu krowy na ubój nie mogły być uwzględnione, gdyż są nielogiczne i niespójne. Uzyskanie zaświadczenia weterynaryjnego nie jest uwarunkowane przedłożeniem stosownego dokumentu z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Organ stwierdził, że skoro skarżąca do obrotu wprowadziła mleko w wysokości 3.167 kg, stanowiącej 53,78 % posiadanej indywidualnej ilości referencyjnej, to podlega ona zmniejszeniu o część niewykorzystaną – 2.721 kg.
Skargę na powyższą decyzję wniosła E. M., podnosząc, iż z przyznanej kwoty mlecznej nie mogła się wywiązać, gdyż z powodu trudnej sytuacji materialnej nie mogła zakupić krowy, po tym jak oddała krowę na ubój. Ponadto w tym samym roku córka przeszła ciężką operację kręgosłupa, nadal jest leczona, a to wiąże się z kosztami dojazdu i pobyt w internacie i leczeniem w B. Skarżąca podniosła, iż w 2005 roku przebywała na półrocznym zwolnieniu lekarskim i mimo iż jest nadal chora to nie może dłużej przebywać na zwolnieniu lekarskim, gdyż KRUS nie wypłaca zasiłku chorobowego powyżej 180 dni.
W odpowiedzi na skargę Prezes Agnacji Rynku Rolnego wniósł o oddalenie skargi, podnosząc te same argumenty co w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do skargi, organ podniósł, że skarżąca okoliczność o przebywaniu na zwolnieniu lekarskim w okresie od 7 stycznia 2005r. do 5 lipca 2005r. podniosła dopiero w skardze. Zdaniem organu przedłożone zaświadczenie lekarskie wystawione w dniu 17 listopada 2005r. nie uwiarygodnia wskazanej w nim okoliczności, gdyż skarżąca wykazywała się aktywnością w prowadzeniu spraw rodzinnych i gospodarstwa, o czym świadczy zakup dwóch krów, które umożliwią jej uzyskanie produkcji mleka w ilości referencyjnej przed obniżeniem. W ocenie organu występuje wyraźna sprzeczność pomiędzy deklarowaną intensyfikacją produkcji mleka w gospodarstwie a staniem zdrowia skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Nie jest w sprawie sporne, że decyzją z dnia [...] lutego 2004r. dyrektor Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w K. przyznał skarżącej na rok kwotowy 2004/2005 indywidualną kwotę mleczną w wysokości 5.888 kg. Poza sporem pozostaje również, iż skarżąca wymienionym okresie dokonała sprzedaży mleka w ilości 3.167 kg , a więc przyznaną indywidualną ilość referencyjną wykorzystała w 53, 78 %.
Trafnie podniósł organ odwoławczy, że przepis art. 32 ust. 1 ustawy
z dnia 20 kwietnia 2004r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych ( Dz. U. nr 93, poz. 897 ze zm.) nakłada na organ obowiązek zmniejszenia przyznanej indywidualnej ilości referencyjnej o jej cześć niewykorzystaną w sytuacji gdy producent mleka i przetworów mlecznych w roku kwotowym do obrotu wprowadził mniej niż 70 % przyznanej kwoty mlecznej.
Nie mniej jednak, przepisy Rozporządzenia Rady Nr 1788/2003 z dnia 29 września 2003r. ustanawiającego opłatę w sektorze mleka i przetworów mlecznych (OJL 270 z dnia 21.10.2003r.) dopuszczają możliwość odstąpienia od zmniejszenia indywidualnej ilości referencyjnej, o ile niedotrzymanie ww. warunków było spowodowane siłą wyższą lub należycie uzasadnionymi zdarzeniami mającymi tymczasowy wpływ na zdolność produkcyjną gospodarstwa rolnego. Jako przypadki siły wyższej art. 40 Rozporządzenia Rady Nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia rolników (O JL 270 z dnia 21.10.2003r) wymienia m. in. długookresową niezdolność rolnika do pracy.
W rozpatrywanej sprawie, jak słusznie zauważył organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, skarżąca dopiero w skardze wniesionej do Sądu powołała się na okoliczność długotrwałej niezdolności do pracy spowodowanej chorobą, załączając zaświadczenie lekarskie z dnia 17 listopada 2005r. wystawione przez lekarza chorób wewnętrznych Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w C.
Nie mniej jednak, w ocenie Sądu, okoliczność długotrwałej choroby skarżącej wymaga rozważania przez organ odwoławczy w aspekcie art. 40 rozporządzenia Rady Nr 1782/2003r z dnia 29 września 2003r. i dokonania oceny, czy nie zachodzi w tej konkretnej sprawie przypadek długookresowej niezdolności do pracy rolnika, stanowiący w świetle art. 15 ust. 3 cyt. wyżej Rozporządzenia Rady Nr 1788/2003 z dnia 29 września 2003r. podstawę do odstąpienia od zmniejszenia przyznanej na rok 2004/2005 skarżącej indywidualnej ilości referencyjnej.
Wypada podkreślić, iż w postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku, powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego w sprawie stosownie do zasad wynikających z art. 7, art. 77 § 1 kpa i art. 80 kpa. Oznacza to, że na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek zgromadzenia całego materiału dowodowego koniecznego do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, w tym też przeprowadzenia z urzędu dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego, przy zastosowaniu środków dowodowych przewidzianych kodeksem postępowania administracyjnego. Niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie stanowi podstawę uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji. Zasadnym jest też podnieść, iż zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania, o której mowa w art. 15 kpa, organ odwoławczy obligowany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę, a także stosownie do art. 136 kpa przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie i to zarówno dowodów na żądanie strony, jak też z urzędu.
Mając na względzie, iż okoliczność podniesiona w skardze może mieć wpływ na wynik postępowania i w związku z tym wymagane jest uzupełnienie postępowania dowodowego w tym zakresie, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm. ) uchylił zaskarżoną decyzję.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI