IV SA/Wa 2211/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność uchwały Rady m.st. Warszawy w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku, uznając ją za istotnie naruszającą prawo z powodu braku precyzyjnych regulacji dotyczących częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów.
Wojewoda Mazowiecki zaskarżył uchwałę Rady m.st. Warszawy dotyczącą regulaminu utrzymania czystości i porządku, zarzucając jej istotne naruszenie prawa, w tym brak określenia częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów komunalnych oraz nieczystości ciekłych. Sąd administracyjny przychylił się do stanowiska Wojewody, stwierdzając nieważność uchwały w całości. Uznano, że uchwała nie spełnia wymogów ustawowych, ponieważ nie zawiera precyzyjnych regulacji dotyczących częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów, zwłaszcza w odniesieniu do nieruchomości spoza zorganizowanego systemu odbioru oraz terenów przeznaczonych do użytku publicznego.
Sprawa dotyczyła skargi Wojewody Mazowieckiego na uchwałę Rady m.st. Warszawy z dnia 9 czerwca 2022 r. nr LXV/2148/2022 w przedmiocie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie m.st. Warszawy. Wojewoda zarzucił uchwale istotne naruszenie prawa, wskazując na brak określenia w regulaminie częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów komunalnych oraz nieczystości ciekłych z nieruchomości i terenów przeznaczonych do użytku publicznego, co stanowiło naruszenie art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. W szczególności podniesiono, że regulacje dotyczące częstotliwości były nieprecyzyjne lub odsyłały do innych aktów prawnych, a także nie obejmowały wszystkich nieruchomości i frakcji odpadów. Prezydent m.st. Warszawy wniósł o oddalenie skargi, argumentując, że uchwała została podjęta zgodnie z prawem i że zarzuty Wojewody opierają się na błędnej wykładni przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając sprawę, uznał argumentację Wojewody za zasadną. Sąd stwierdził, że uchwała nie spełnia wymogów ustawowych, ponieważ nie określa w sposób wystarczająco precyzyjny częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów komunalnych, zwłaszcza w odniesieniu do nieruchomości nieobjętych zorganizowanym systemem odbioru oraz terenów przeznaczonych do użytku publicznego. Sąd podkreślił, że delegacja ustawowa zawarta w art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy ma charakter wyczerpujący i wymaga precyzyjnych regulacji, a brak takich regulacji stanowi istotne naruszenie prawa. W związku z tym, Sąd stwierdził nieważność uchwały w całości, uznając, że jej istotne wady uniemożliwiają jej pozostawienie w obrocie prawnym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała nie zawiera wystarczająco precyzyjnych postanowień dotyczących częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów komunalnych, co stanowi istotne naruszenie prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że regulamin nie określa precyzyjnie częstotliwości pozbywania się odpadów, a odesłania do harmonogramów odbioru lub innych uchwał są niewystarczające. Ponadto, nie uregulowano sposobu pozbywania się odpadów z terenów przeznaczonych do użytku publicznego oraz nie uwzględniono wszystkich frakcji odpadów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzono_nieważność
Przepisy (15)
Główne
u.cz.p. art. 4 § ust. 2 pkt 3
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Nakłada obowiązek określenia w regulaminie zasad dotyczących częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów komunalnych i nieczystości ciekłych z terenu nieruchomości oraz z terenów przeznaczonych do użytku publicznego.
p.p.s.a. art. 147 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uprawnia sąd do stwierdzenia nieważności uchwały w całości lub w części.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.
Konstytucja RP art. 94
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Akty prawa miejscowego stanowione są na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie.
u.s.g. art. 40 § ust. 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy na podstawie upoważnień ustawowych.
u.s.g. art. 91 § ust. 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna.
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach art. 4 § ust. 1
Rada gminy uchwala regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie gminy.
p.p.s.a. art. 3 § § 1 w zw. z § 2 pkt 5 i 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego.
Pomocnicze
u.cz.p. art. 6r § ust. 3
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Dotyczy określenia częstotliwości odbierania odpadów komunalnych od właściciela nieruchomości.
u.cz.p. art. 4 § ust. 2 pkt 7
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Dotyczy wymagań dotyczących utrzymywania pszczół na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej.
u.cz.p. art. 4 § ust. 2a pkt 8
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Dotyczy wymagań dotyczących utrzymywania pszczół na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej.
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. art. 73 § ust 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151
u.cz.p. art. 4 § ust. 2 pkt 7
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Dotyczy wymagań dotyczących utrzymywania pszczół na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej.
u.cz.p. art. 4 § ust. 2a pkt 8
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Dotyczy wymagań dotyczących utrzymywania pszczół na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak precyzyjnego określenia częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych. Niewystarczające uregulowanie sposobu pozbywania się odpadów komunalnych z terenów przeznaczonych do użytku publicznego. Nieobjęcie wszystkich frakcji odpadów komunalnych w regulacjach dotyczących sposobu ich pozbywania się. Naruszenie zasady 'określoności prawa' poprzez nieprecyzyjne sformułowania. Wykraczanie przez niektóre regulacje poza delegację ustawową (np. dotyczące pszczół).
Odrzucone argumenty
Argumenty Prezydenta m.st. Warszawy dotyczące prawidłowej wykładni art. 4 ust. 2 u.cz.p. i rozróżnienia między 'pozbywaniem się' a 'odbieraniem' odpadów. Argumenty o braku istotnych niespójności między regulaminem a uchwałą świadczenia usług. Argumenty o nieistotności 'nieścisłości' w § 11 ust. 4 oraz § 23 ust. 2 pkt 1.
Godne uwagi sformułowania
zakres regulacji uchwalonego regulaminu wynika z art. 4 ust. 2 u.s.p.g., a zawarte tam wyliczenie elementów regulaminu ma charakter wyczerpujący - zamknięty ustawodawca bowiem celowo wprowadził rozróżnienie dwóch pojęć tj.: pozbywania się odpadów i odbierania odpadów uchwała, która nie realizuje upoważnienia ustawowego w całości musi być oceniona jako sprzeczna z prawem.
Skład orzekający
Marzena Milewska-Karczewska
przewodniczący
Anna Sękowska
członek
Agnieszka Wąsikowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu delegacji ustawowej do tworzenia regulaminów utrzymania czystości i porządku, znaczenie precyzji przepisów prawa miejscowego, rozróżnienie pojęć 'pozbywanie się' i 'odbieranie' odpadów."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki prawa miejscowego w zakresie gospodarki odpadami komunalnymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu gospodarki odpadami i jakości prawa miejscowego, co jest istotne dla samorządów i obywateli. Wyrok podkreśla znaczenie precyzji przepisów.
“Warszawski regulamin śmieciowy nieważny. Sąd wskazuje na kluczowe błędy w przepisach.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Wa 2211/22 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2023-01-10 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2022-10-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Agnieszka Wąsikowska /sprawozdawca/ Anna Sękowska Marzena Milewska-Karczewska /przewodniczący/ Symbol z opisem 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy 6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Nieruchomości Sygn. powiązane III OSK 1085/23 - Wyrok NSA z 2026-03-03 III OSK 1058/23 - Wyrok NSA z 2024-04-17 II SAB/Wr 1162/22 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2023-01-12 Skarżony organ Rada Miasta Treść wyniku Stwierdzono nieważność uchwały w całości Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 329 art 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 1998 nr 133 poz 872 art 73 ust 1 Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska, Sędziowie sędzia WSA Anna Sękowska,, sędzia WSA Agnieszka Wąsikowska (spr.), Protokolant st. ref. Marta Pachulska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi Wojewody Mazowieckiego na uchwałę Rady m.st. Warszawy z dnia 9 czerwca 2022 r. nr LXV/2148/2022 w przedmiocie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie m. st. Warszawy stwierdza nieważność uchwały w całości. Uzasadnienie Wojewoda Mazowiecki wniósł skargę na uchwały: nr LXV/2148/2022 Rady m.st. Warszawy z dnia 9 czerwca 2022 r. w sprawie Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie m.st. Warszawy, która jest przedmiotem niniejszej sprawy oraz nr LXV/2149/2022 Rady m.st. Warszawy z dnia 9 czerwca 2022 r. w sprawie określenia szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości w m.st. Warszawie i zagospodarowania tych odpadów, która została wyodrębniona i zarejestrowana pod sygn. akt IV SA/Wa 2212/22. Wojewoda wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały nr LXV/2148/2022 w całości oraz zasądzenie na rzecz Wojewody od m.st. Warszawy kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skarżący zwrócił uwagę, że art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2022 r. poz. 1297, z późn. zm., dalej "u.cz.p." i Ustawa) zawiera enumeratywny katalog kwestii podlegających unormowaniu w regulaminie utrzymania czystości i porządku na terenie gminy. Tak określone elementy regulaminu mają charakter obligatoryjny. W ocenie organu nadzoru zaskarżona uchwała nie wypełnia dyspozycji przepisu art. 4 ust. 2 pkt 3 u.cz.p., w myśl którego regulamin określa szczegółowe zasady utrzymania czystości i porządku na terenie gminy dotyczące częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów komunalnych i nieczystości ciekłych z terenu nieruchomości oraz z terenów przeznaczonych do użytku publicznego, w zakresie w jakim w Uchwale nie określono: a) częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych, b) sposobu pozbywania się odpadów komunalnych z terenów nieruchomości nieobjętych zorganizowanym przez m.st. Warszawa systemem odbierania odpadów komunalnych - w zakresie wszystkich frakcji odpadów zbieranych selektywnie, c) sposobu pozbywania się odpadów komunalnych z terenów przeznaczonych do użytku publicznego - w zakresie nieruchomości innych niż gminne, stanowiących tereny przeznaczone do użytku publicznego. Ad. a) W odniesieniu do ustalenia częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych skarżący wskazał na postanowienia § 14 ust. 1, § 14 ust. 4 oraz § 15 ust. 3 załącznika do Uchwały. Jednocześnie Wojewoda wyjaśnił, że po pierwsze, określenie częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych w § 14 ust. 1 i § 15 ust. 3 załącznika do Uchwały jako "zapewniającej właściwy stan sanitarno- porządkowy nieruchomości, dostosowanej do ilości i rodzaju zbieranych odpadów oraz zapobiegającej przepełnianiu pojemników" nie wyczerpuje ustawowej delegacji. Postanowienie takie nie jest bowiem precyzyjne. Wyjaśnił, że częstotliwość, jako liczba czynności danego typu w wybranym odcinku czasu, powinna być określona konkretnie, aby możliwe było jednoznaczne ustalenie treści obowiązku adresata normy i jego wyegzekwowanie. Po drugie, w regulaminie przyjętym w oparciu o art. 4 ust. 2 pkt 3 u.cz.p. powinna być określona częstotliwość pozbywania się odpadów komunalnych, a nie ich odbioru, co ma związek z tym, iż częstotliwość ta winna być ustalona dla wszystkich właścicieli nieruchomości, a nie wyłącznie tych, którzy objęci są systemem odbioru odpadów komunalnych zorganizowanym przez gminę. Oczywiście częstotliwość pozbywania się odpadów komunalnych może, a nawet powinna, korelować z częstotliwością odbierania tych odpadów ustalaną na podstawie art. 6r ust. 3 u.cz.p., to jednak pojęcia "pozbywania się" odpadów i ich "odbioru" nie są tożsame. Wojewoda wskazał, że w oparciu o powyższe należy zaznaczyć dwa aspekty. W § 14 ust. 4 pkt 1 załącznika do Uchwały częstotliwość pozbywania się odpadów komunalnych z nieruchomości uzależniono od harmonogramu ich odbioru przez podmiot odbierający odpady komunalne. Jednakże w postanowieniu tym nie wskazano w jaki sposób treść obowiązku właściciela nieruchomości (adresata aktu podjętego w oparciu o art. 4 ust. 2 pkt 3 u.cz.p.) w zakresie ustalenia częstotliwości pozbywania się przez niego wszelakich odpadów komunalnych ma być uzależniona od treści obowiązku nakładanego na podmiot odbierający odpady komunalne w ramach systemu zorganizowanego przez gminę (adresata aktu podjętego w oparciu o art. 6r ust. 3 u.cz.p.). Ponadto - wskazane postanowienie § 14 ust. 4 załącznika do Uchwały, zgodnie z jego treścią, stosuje się do przypadków określonych w § 14 ust. 2 pkt 1 i w § 14 ust. 3 załącznika do Uchwały, a zatem wyłącznie do nieruchomości objętych systemem odbierania odpadów komunalnych zorganizowanym przez m.st. Warszawa. Tymczasem określenie w regulaminie częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych winno nastąpić w odniesieniu do wszystkich nieruchomości, każdego rodzaju, czyli także tych, z których odpady nie są odbierane w ramach systemu zorganizowanego przez m.st. Warszawa (tj. również w stosunku do nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, nieobjętych uchwałą, o której mowa w art. 6c ust. 2 u.cz.p. lub wyłączonych z systemu odbierania odpadów komunalnych zorganizowanego przez gminę na podstawie pisemnego oświadczenia właściciela złożonego w oparciu o art. 6c ust. 3a u.cz.p.). W takich bowiem przypadkach właściciel nieruchomości, która nie jest objęta systemem odbierania odpadów zorganizowanym przez gminę, zawiera umowę na odbiór odpadów komunalnych z podmiotem wpisanym do rejestru działalności regulowanej, a przedmiotowe postanowienia regulaminu określające częstotliwość pozbywania się odpadów komunalnych są dla tego właściciela wiążące, istotnie wpływając na warunki zawieranej przez niego umowy (a nie postanowienia uchwały podejmowanej na podstawie art. 6r ust. 3 u.cz.p.). Obowiązek zawarcia umowy jest weryfikowany przez gminę (art. 6 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 3b u.cz.p.). W konsekwencji, w regulaminie nie określono częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych, a w szczególności - dla nieruchomości spoza systemu odbioru odpadów zorganizowanego przez gminę. Ad. b) Dalej Wojewoda wyjaśnił, że powołany wyżej art. 4 ust. 2 pkt 3 u.cz.p. wskazuje, że w regulaminie - obok częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych - winien być także określony sposób ich pozbywania się. Jednocześnie - jak zaznaczono już w skardze - regulamin ma zastosowanie do właścicieli wszystkich nieruchomości, na których powstają odpady komunalne. W § 14 ust. 2 załącznika do Uchwały określono sposób pozbywania się odpadów komunalnych z terenu nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy i jest to regulacja pełna tj. obejmuje wszystkie frakcje odpadów komunalnych, co do których istnieje obowiązek selektywnego zbierania, kwalifikując które z nich są odbierane, które podlegają przekazaniu do punktu selektywnego zbierania odpadów komunalnych lub dodatkowo do innego punktu. Jednakże w odniesieniu do innych nieruchomości objętych zakresem aktu podejmowanego w oparciu o art. 4 ust. 2 u.cz.p. - brak całościowych uregulowań. W § 14 ust. 3 załącznika do Uchwały postanowiono, że sposobem pozbywania się odpadów komunalnych z terenu nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, objętych zorganizowanym przez m.st. Warszawa systemem odbierania odpadów komunalnych, jest odbieranie przez podmiot odbierający odpady komunalne frakcji określonych w § 2 ust. 1 pkt 1-5, 6 w zakresie obejmującym części roślin pochodzących z pielęgnacji terenów zielonych, ogrodów, pkt 13 i 17 oraz ust. 2 załącznika do Uchwały. W regulacji tej nie uwzględniono zatem innych jeszcze frakcji odpadów tj. z § 2 ust. 1 pkt 6 (w pozostałym zakresie), 7-12,14-16 załącznika do Uchwały, przez co nie ustalono sposobu ich pozbywania się przez właściciela. Z kolei w § 14 ust. 5 załącznika do Uchwały wskazano, że wyłącznym sposobem pozbywania się odpadów komunalnych z terenu nieruchomości nieobjętej zorganizowanym przez m.st. Warszawa systemem odbierania odpadów komunalnych, jest odbieranie z tej nieruchomości fakcji odpadów komunalnych określonych w § 2 ust. 1 pkt 1-4 oraz ust. 2 przez przedsiębiorcę wpisanego do rejestry działalności regulowanej prowadzonego przez Prezydenta m.st. Warszawy - nie ustalono zatem sposobu pozbywania się pozostałych frakcji odpadów komunalnych tj. wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 5-17 załącznika do Uchwały. Ponownie zaznaczono, że adresatami regulaminu podejmowanego w oparciu o art. 4 ust. 2 u.cz.p. są właściciele wszystkich nieruchomości, na których powstają odpady komunalne (a nie podmioty odbierające te odpady), dlatego kompleksowa regulacja winna określać sposób pozbywania się wszystkich frakcji odpadów komunalnych, w odniesieniu do nieruchomości każdego rodzaju. Ad. c) odnosząc się do kolejnych zarzutów, Wojewoda wskazał, że w § 15 załączniku do Uchwały zawarto regulacje dotyczące terenów przeznaczonych do użytku publicznego. Niezależnie od uwagi wyżej, że w ust. 3 tego paragrafu nie określono częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych z tak wyznaczonych terenów, to ponadto w akcie nie uregulowano sposobu pozbywania się tych odpadów. Po pierwsze, w § 15 ust. 1 i 2 załącznika do Uchwały wskazano jedynie podmiot odpowiedzialny za wykonywanie zadań związanych z pozbywaniem się odpadów komunalnych, a nie określono sposobu pozbywania się tych odpadów. Po drugie, w regulacjach tych postanowiono, że zadania związane z pozbywaniem się odpadów komunalnych z terenów przeznaczonych do użytku publicznego wykonywane są przez jednostki organizacyjne m.st. Warszawy lub przez właściwą komórkę organizacyjną Urzędu w danej dzielnicy, w konsekwencji czego przepis ten w ogóle nie ma zastosowania do nieruchomości przeznaczonych do użytku publicznego - innych niż gminne (dzielnicowe), a które także powinny być objęte regulaminem. W rezultacie w załączniku do Uchwały w ogóle nie określono sposobu pozbywania się odpadów komunalnych z terenów przeznaczonych do użytku publicznego, a w szczególności z nieruchomości, które nie podlegają działaniom jednostek organizacyjnych m.st. Warszawy lub urzędom dzielnic m.st. Warszawy. Zdaniem Wojewody zaskarżona Uchwała nie zawiera zatem minimum postanowień, które zgodnie z delegacją ustawową powinno się uwzględnić przy ustalaniu szczegółowych zasad utrzymania czystości i porządku na terenie gminy i tego typu zaniechania uchwałodawcze zaliczyć należy do istotnych, uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu w całości. Ponadto strona skarżąca wskazała (doprecyzowując na rozprawie zakres skargi), że pomiędzy Uchwałą, a Uchwałą świadczenia usług występują niespójności świadczące o sprzeczności wskazanych niżej postanowień z prawem: a) § 3 ust. 1 pkt 3 załącznika do Uchwały w zw. w § 3 ust. 1 pkt 1 Uchwały świadczenia usług, co doprowadziło do niespójności regulacji w zakresie wyjątku dotyczącego worków oraz rodzajów pojemników, które nie są zapewniane przez m.st. Warszawa, b) § 3 ust. 1 pkt 4 załącznika do Uchwały w zw. z § 3 ust. 1 pkt 3 Uchwały w zakresie wyjątku dotyczącego rodzajów pojemników, które nie są utrzymywane przez m.st. Warszawa w odpowiednim stanie sanitarnym, porządkowym i technicznym, c) § 3 ust. 5 załącznika do Uchwały w zw. z § 2 ust. 4 Uchwały świadczenia usług, co doprowadziło do niespójności regulacji w zakresie możliwości odstępstwa od odbioru odpadów komunalnych w poszczególne dni, d) § 4 ust. 3 załącznika do Uchwały w zw. z § 6 ust. 1 Uchwały świadczenia usług, co doprowadziło do niespójności regulacji w zakresie określenia frakcji odpadów przyjmowanych przez mobilne punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych tj. zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego - innego niż małogabarytowy. Wojewoda - odnosząc się do powyższego – wskazano na zasadę "określoności prawa" i wymóg zachowania spójności norm ma odniesienie także do przepisów w ramach danego aktu. Eliminowane powinny być sytuacje, w których postanowienia uchwały pozostawałyby ze sobą sprzeczne. Przypadek taki zachodzi także w § 11 ust. 4 załącznika do Uchwały w zakresie sformułowania "lub worków". Przepis ten ogranicza zbieranie odpadów komunalnych na wskazanych terenach wyłącznie do pojemników, tym sam wykluczona została możliwość stosowania w tym celu worków. Poza tym Wojewoda wskazał na § 23 ust. 2 pkt 1 załącznika do Uchwały, w którym postanowiono, że określa się wymagania dotyczące utrzymywania pszczół na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej poprzez oznakowanie tych miejsc tablicami z napisem "Uwaga-pszczoły! Osobom nieupoważnionym wstęp wzbroniony". Wskazana regulacja – zdaniem skarżącego - wykracza poza delegację ustawową z art. 4 ust. 2 pkt 7 u.cz.p. Prezydent m.st. Warszawy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. W ocenie Organu skarga Wojewody opiera się przede wszystkim na błędnej wykładni upoważnienia ustawowego określonego w art. 4 ust. 2 u.cz.p. i braku zrozumienia różnicy pomiędzy treścią tego przepisu, w porównaniu do dyspozycji przepisu upoważniającego określonego w art. 6r ust. 3 ww. ustawy. W pierwszej kolejności Prezydent zwrócił uwagę, że postanowienie § 14 koncentruje się na określeniu zasad dotyczących częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów komunalnych z nieruchomości; postanowienie § 15 określa zasady dotyczące częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów komunalnych z terenów przeznaczonych do użytku publicznego; natomiast § 16 określa zasady dotyczące częstotliwości i sposobu pozbywania się nieczystości ciekłych. W związku z tym zarzut stawiany przez Skarżącego w zakresie odnoszącym się do nieustalenia w Regulaminie częstotliwości, jest pozbawiony racji prawnej. Zdaniem Prezydenta Rada gminy z mocy art. 4 ust. 2 pkt 3 Ustawy nie może określić sensu stricte częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych zarówno z nieruchomości, jak i z terenów przeznaczonych do użytku publicznego, ponieważ przepis ten upoważnia radę gminy jedynie do wskazania zasad (sposobów postępowania) dotyczących pozbywania się odpadów komunalnych oraz zasad dotyczących częstotliwości pozbywania się tych odpadów. Zasady (sposób postępowania) będą odmienne na nieruchomościach (o różnym statusie z punktu widzenia Ustawy) i odmienne na terenach przeznaczonych do użytku publicznego. Wobec powyższego poszczególne jednostki redakcyjne (ustępy) usystematyzowane w § 14 - w myśl tytułu nadanemu tej części Regulaminu - odnoszą się do: - nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy oraz części nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy (§ 14 ust. 1, 2 i ust. 4 pkt 1 oraz § 1 ust. 2 pkt 1 Regulaminu), - nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy i objęte systemem gospodarowania odpadami oraz części nieruchomości na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne (§ 14 ust. 1, ust. 3 i ust. 4 pkt 2 oraz § 1 ust. 2 pkt 2 Regulaminu), będącymi w Systemie, - nieruchomości na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, niebędące w Systemie (§ 14 ust. 1 i ust. 5). Prezydent wskazał, że zasada określona w § 14 ust. 1 oznacza, że bez względu na rodzaj nieruchomości i jej status w rozumieniu przepisów Ustawy, właściciel nieruchomości zobowiązany jest zachować właściwy stan sanitarno-porządkowy nieruchomości, w tym przede wszystkim nie dopuścić do przepełnienia się pojemników, w których gromadzone są odpady komunalne. Częstotliwość zatem pozbywania się odpadów komunalnych winna być dostosowana do ilości i rodzaju odpadów komunalnych, ponieważ przepełnienie pojemników (zwłaszcza tych, które przeznaczone są na bioodpady i na odpady zmieszane), może spowodować zagrożenie sanitarne, a nawet epidemiologiczne. Nie ma zatem – zdaniem Prezydenta - racji Wojewoda, że zasada określona w § 14 ust. 1 Regulaminu wykazuje ogólnikowość i nie wypełnia upoważnienia ustawowego określonego w art. 4 ust. 2 pkt 3 Ustawy. Prezydent wyjaśnił ponadto, że w myśl art. 6r ust. 2d Ustawy (który dotyczy wyłącznie nieruchomości będących w Systemie), pozbywanie się wszystkich rodzajów odpadów komunalnych rozumiane jest jako odbieranie odpadów z terenu nieruchomości, o których mowa w art. 6c ust. 1 i 2, przyjmowanie odpadów, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 6, przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych oraz zapewnianie przyjmowania tych odpadów przez gminę w inny sposób. A zatem pojęcie pozbywania się odpadów komunalnych z nieruchomości, które obejmuje System, nie dotyczy gromadzenia odpadów komunalnych w pojemnikach oznaczonych na poszczególne frakcje odpadów komunalnych. Pozbywanie się - w przypadku Systemu to w pierwszej kolejności odbieranie odpadów komunalnych przez przedsiębiorcę wyłonionego w trybie ustawy Prawo zamówień publicznych do realizacji świadczenia usług w imieniu gminy. Stąd też - w ramach upoważnienia ustawowego nakazującego określić zasady co do częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych, § 14 ust. 2 Regulaminu w pięciu punktach, a także w ust. 3, wskazuje na rodzaj odpadów komunalnych odbieranych przez m.st. Warszawę z nieruchomości, oraz - jakie odpady są przyjmowane przez PSZOK i przez mobilny punkt MPSZOK, a także: jaki rodzaj odpadów komunalnych jest przyjmowany w inny sposób (przez apteki oraz punkty, które mogą przyjmować zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny). Wskazanie rodzajów odpadów komunalnych w ust. 2 pkt 1-5 oraz ust. 3 realizuje tym samym obowiązek ustawowy dla m.st. Warszawy wynikający z art. 3 ust. 2 pkt 4 i 6 Ustawy. Odrębną kategorię pojęciową wprowadza § 14 ust. 4 pkt 1 Regulaminu, który określa zasadę (sposób postępowania) dotyczącą częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych z nieruchomości będących w Systemie. Dla mieszkańców m.st. Warszawy istotne są harmonogramy odbioru odpadów komunalnych, które zamieszczają na swojej stronie internetowej przedsiębiorcy odbierający odpady komunalne w imieniu m.st. Warszawy Harmonogram przypisany jest do każdej nieruchomości objętej Systemem (identyfikacja dotyczy dzielnicy m.st. Warszawy i adresu w tej dzielnicy). Harmonogram zamieszczany jest z dużym wyprzedzeniem czasowym na stronie internetowej przedsiębiorcy odbierającego odpady komunalne z nieruchomości w danej dzielnicy. Stąd też § 14 ust. 4 pkt 1 Regulaminu odwołuje się do harmonogramu w ramach zasady (sposobu postępowania) związanej z częstotliwością. Nieco inaczej przedstawia się kwestia odbierania odpadów komunalnych z nieruchomości niezamieszkanych będących w Systemie. W tym bowiem przypadku determinantem istotnym dla określenia zasad częstotliwości jest art. 6j ust. 3 Ustawy. § 14 ust. 4 pkt 1 Regulaminu zawiera zatem informację o tym, że sposób i zakres świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych określa odrębna uchwała Rady m,st. Warszawy (czyli uchwała świadczenia usług). § 14 ust. 4 pkt 2 Regulaminu określa zasadę związaną z częstotliwością, przez pryzmat wyboru właściciela nieruchomości niezamieszkanej i objętej Systemem, tej częstotliwości w deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Podsumowując powyższą argumentację, zarzut Skarżącego o nieokreśleniu w § 14 Regulaminu częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych rozumiany przez Skarżącego jako "liczba czynności danego typu w wybranym odcinku czasu" jest niezasadny z dwojakiego powodu. Delegacja ustawowa stawia w art. 4 ust. 2 pkt 3 Ustawy obowiązek określenia przez radę gminy zasad dotyczących częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych, a nie częstotliwości sensu stricte (ta, w przypadku nieruchomości, które obejmuje System, jest zastrzeżona wyłącznie w upoważnieniu ustawowym określonym w art. 6r ust. 3 Ustawy). Po wtóre: zasady dotyczące sposobu pozbywania się odpadów komunalnych - po myśli przepisu upoważniającego art. 4 ust. 2 pkt 3 Ustawy, które zostały ujęte w tytule § 14 ust. 2 i 3 Regulaminu, dotyczą wyłącznie nieruchomości objętych Systemem, i są paralelne z postanowieniami uchwały świadczenia usług. Prezydent wskazał także, że sposób określenia częstotliwości odbierania odpadów komunalnych w Regulaminie oraz w uchwale świadczenia usług był również przedmiotem opinii wyrażonej przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...], który w piśmie z [...] maja 2022r. (w aktach sprawy jako załącznik do projektu Regulaminu oraz uchwały świadczenia usług) poinformował o braku zastrzeżeń do przekazanych projektów poddając jednocześnie pod rozwagę zwiększenie częstotliwości odbioru odpadów zmieszanych z nieruchomości zabudowanych budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi w miesiącach letnich (czerwiec - sierpień) do jednego tygodniowo. Odnosząc się do zarzutu nieuwzględnienia wszystkich frakcji odpadów w § 14 ust. 3 i § 14 ust. 5 Regulaminu jako brak określenia sposobu pozbywania się odpadów komunalnych, Prezydent wskazał, że Gmina nie musi odbierać wszystkich odpadów komunalnych. Obowiązek odbierania z nieruchomości objętych Systemem dotyczy tych odpadów komunalnych, które zostały określone w dokumentach zamówienia publicznego (art. 6d ust. 4 pkt 2 Ustawy). Rodzaj tych odpadów komunalnych, które będą odbierane od właścicieli nieruchomości musi znaleźć odzwierciedlenie w regulaminie utrzymania czystości i porządku oraz w treści uchwały podejmowanej przez radę gminy na podstawie art. 6r ust. 3 Ustawy. Niewymienienie w skarżonym postanowieniu niektórych punktów § 2 Regulaminu oznacza, że z ww. nieruchomości nie będą odbierane odpady komunalne, takie jak np.: odpady niebezpieczne, przeterminowane leki, (...). Organ zaznacza przy tym, że niektóre z tych odpadów nieodbieranych bezpośrednio z nieruchomości niezamieszkanych, nie mogą być oddawane przez właścicieli niezamieszkanych nieruchomości do punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych (PSZOK i MPSZOK), ponieważ zgodnie z wolą ustawodawcy (art. 3 ust. 2 pkt 6) punkty te przyjmują odpady komunalne tylko od mieszkańców. Odnosząc się do zarzutu sformułowanego w stosunku do § 14 ust. 5 Regulaminu Organ przyjął, że zarzut Skarżącego jest niesłuszny. W § 14 ust. 5 Regulaminu w sposób prawidłowy został wskazany sposób pozbywania się odpadów komunalnych przez właścicieli nieruchomości nieobjętych Systemem. Niewątpliwie za takie odpady należy uznać odpady powstające na nieruchomościach niezamieszkałych (czyli prowadzących działalność gospodarczą, biurowcach, warsztatach, sklepach, hotelach itp.), związane z bytowaniem pracowników, a więc odpady 5 podstawowych frakcji (papier, metale, tworzywa sztuczne, szkło, odpady opakowaniowe wielomateriałowe oraz bioodpady), które są objęte obowiązkiem selektywnego zbierania i odbierania odpadów komunalnych. Podobne stanowisko zostało wyrażone w stanowiskach Ministerstwa Środowiska z dnia 20 marca 2017 r. i Ministerstwa Klimatu i Środowiska z dnia 7 czerwca 2022 r. (w załączeniu). Podsumowując uznano, że dookreślenie wynikające z § 14 ust. 5 Regulaminu miało na celu wskazanie, które odpady wymienione w Regulaminie są odbierane na zasadach opisanych w Ustawie. A contrario postanowienie § 14 ust. 5 Regulaminu ustanawia zasadę, że pozostałych frakcji odpadów z nieruchomości niezamieszkanych należy się pozbywać zgodnie z ustawą o odpadach. Odnosząc się do ostatniego zarzutu dotyczącego braku określenia sposobu pozbywania się odpadów komunalnych z terenów przeznaczonych do użytku publicznego (lit. c I części skargi Wojewody), Prezydent wyjaśnił, że skoro pojęcie "terenu przeznaczonego do użytku publicznego" nie jest zdefiniowane w żadnym akcie prawnym, to zestawiając inne akty prawne, należało przyjąć, że "terenem przeznaczonym do użytku publicznego" jest teren, który jest wykorzystany na potrzeby rekreacji, odpoczynku, a także teren o charakterze poznawczym (edukacyjnym), stanowiący przedmiot własności [...] lub Skarbu Państwa. Regulamin, w myśl art. 4 ust. 2 pkt 3 Ustawy, ma określić zasady związane z częstotliwością i pozbywaniem się odpadów komunalnych z terenów przeznaczonych do użytku publicznego. W przypadku m.st. Warszawy, miasta o charakterze metropolitalnym, usługę związaną z pozbywaniem się odpadów komunalnych realizuje kilka jednostek budżetowych m.st. Warszawy. Zadania w tym zakresie są wyznaczane przez organ wykonawczy m.st. Warszawy (art. 30 ust. 1 w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym; por. przykładowo § 2 ust. 1 pkt 1 statutu Zarządu Zieleni m. st. Warszawy stanowiący załącznik do uchwały Nr XXXIII/816/2016 Rady m.st. Warszawy z dnia 25 sierpnia 2016 r. w sprawie utworzenia jednostki budżetowej m.st. Warszawy pod nazwą "Zarząd Zieleni m.st. Warszawy" (Dz. Urz. Woj. Maz. z dnia 25 sierpnia 2016 r. poz. 7857 wydruk w załączeniu). Jednocześnie w § 15 ust. 3 Regulaminu określono zasadę generalną dotyczącą częstotliwości oraz sposobu pozbywania się odpadów komunalnych, która ma zastosowanie-w zakresie pozbywania się odpadów komunalnych z terenów przeznaczonych do użytku publicznego. Odnosząc się do pozostałych zarzutów Prezydent wniósł także o ich oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę legalności działalności administracji publicznej. Zgodnie z art. 3 § 1 w zw. z § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, zwanej dalej "p.p.s.a.") zakres kontroli administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego. Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Zaskarżona uchwała została podjęta na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. 2020.1439). Według tego artykułu rada gminy uchwala regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie gminy. Z treści przywołanego przepisu wynika, że regulamin jest aktem prawa miejscowego. Z tego też względu należy on do aktów, które Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej zalicza do źródeł prawa powszechnie obowiązującego na obszarze działania organów, które je ustanowiły (art. 87 ust. 2 Konstytucji RP). Akty prawa miejscowego stanowione są na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie (art. 94 Konstytucji RP). Zgodnie zaś z art. 7 Konstytucji organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Stosownie zaś do art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, na podstawie upoważnień ustawowych gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy. Wskazać należy, że zakres regulacji uchwalonego regulaminu wynika z art. 4 ust. 2 u.s.p.g., a zawarte tam wyliczenie elementów regulaminu (art. 4 ust. 2) ma charakter wyczerpujący - zamknięty, co oznacza, że nie wolno w nim zamieszczać postanowień, które wykraczałyby poza treść art. 4 ust. 2 ww. ustawy. Przepis ten zawiera obligatoryjne elementy regulaminu, co powoduje, że w uchwale tej muszą znaleźć się postanowienia odnoszące się do wszystkich punktów art. 4 ust. 2 ustawy. Rada gminy nie ma prawa do stanowienia aktów prawa miejscowego regulujących zagadnienia inne niż wymienione w tym przepisie, ani też podejmowania regulacji w inny sposób niż wskazany przez ustawodawcę, gdyż oznaczałoby to wykroczenie poza zakres delegacji ustawowej. Wskazując zakres zagadnień objętych regulaminem czystości i porządku, ustawodawca w skonstruowaniu delegacji ustawowej nie posłużył się sformułowaniem "w szczególności", "może określić", ale sformułowaniem "regulamin określa", co prowadzi do wniosku, że treść tego regulaminu musi bezwzględnie odpowiadać zakresowi delegacji ustawowej. Nadto materia regulowana wydanym przez organ aktem normatywnym ma wynikać nie tylko z upoważnienia ustawowego ale też nie może przekraczać zakresu tego upoważnienia. Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna. Pojęcie "sprzeczności z prawem" w rozumieniu art. 91 ust. 1 u.s.g. obejmuje sprzeczność postanowień uchwały z jakimkolwiek aktem prawa powszechnie obowiązującego. Dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonej uchwały zaakceptować należy stanowisko Wojewody, że uchwała podjęta została z istotnym naruszeniem prawa tj. art. 7 i 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. oraz art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. W dniu 9 czerwca 2022 r., Rada m.st. Warszawy podjęła uchwałę nr LXV/2149/202 w sprawie uchwalenia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie mn.st. Warszawy. Zgodnie z § 1 Uchwały uchwala się Regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie m.st. Warszawy", w brzmieniu załącznika do uchwały. Uchwała została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Mazowieckiego w dniu 15 czerwca 2022 r. pod poz. 6598. W pierwszej kolejności należy wskazać, że art. 4 ust. 2 pkt 3 ww. ustawy nakłada na organ gminy obowiązek określenia w regulaminie zasad utrzymania czystości i porządku na terenie gminy częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów komunalnych i nieczystości ciekłych z terenu nieruchomości oraz z terenów przeznaczonych do użytku publicznego. W ocenie Sądu – jak zasadnie podniósł w skardze Wojewoda – powyższy obowiązek w zaskarżonym Regulaminie nie został spełniony. Regulamin bowiem nie reguluje kwestii częstotliwości pozbywania się odpadów. A zatem pominięcie w Regulaminie wymagań określonych ww. przepisie nie jest dopuszczalne w kontekście wymogu stanowienia prawa miejscowego w zgodzie z konstytucyjną zasadą praworządności, a brak stosownych uregulowań, których zakres wyznacza zawarty w ustawie przepis kompetencyjny, stanowi niewypełnienie przez organ uchwałodawczy gminy stosownej delegacji ustawowej. W odpowiedzi na skargę organ wskazuje, że Wojewoda jest w błędzie, a obowiązek określony w art. 4 ust. 2 pkt 3 u.cz.p. został przez Radę wypełniony w § 14 i § 15 Regulaminu. W § 14 ust. 1 załącznika do Uchwały postanowiono, że pozbywanie się odpadów komunalnych powinno następować z częstotliwością zapewniającą właściwy stan sanitarno - porządkowy nieruchomości, dostosowaną do ilości i rodzaju zbieranych odpadów oraz zapobiegającą przepełnianiu pojemników. Następnie w § 14 ust. 4 załącznika do Uchwały wskazano, że częstotliwość pozbywania się odpadów komunalnych z nieruchomości jest uzależniona od: (1) harmonogramu podmiotu odbierającego odpady komunalne oraz sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych określonego w odrębnej uchwale Rady Miasta Stołecznego Warszawy - w przypadku określonym w ust. 2 pkt 1 (tj. w przypadku odbioru odpadów przez podmiot odbierający odpady komunalne z terenu nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy - przyp. własny), (2) określonej w deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi liczby opróżnień pojemników - w przypadku określonym w ust. 3 (tj. z terenu nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, objętych zorganizowanym przez m.st. Warszawa systemem odbierania odpadów komunalnych). W § 15 określono "Zasady dotyczące częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów komunalnych z terenów przeznaczonych do użytku publicznego". Z zastrzeżeniem ust. 2, zadania związane z pozbywaniem się odpadów komunalnych z terenów przeznaczonych do użytku publicznego wykonują jednostki organizacyjne m.st. Warszawy, na zasadach określonych w statutach tych jednostek (ust. 1). Utrzymanie czystości na terenach przeznaczonych do użytku publicznego położonych na obszarze dzielnicy m.st. Warszawy w zakresie nienależącym do zadań statutowych jednostek określonych w ust. 1, wykonuje właściwa komórka organizacyjna Urzędu w danej dzielnicy (ust. 2). Zgodnie zaś z § 15 ust. 3 załącznika do Uchwały pozbywanie się odpadów komunalnych powinno następować z częstotliwością zapewniającą właściwy stan sanitarno-porządkowy terenów, dostosowaną do ilości i rodzaju zbieranych odpadów oraz zapobiegającą przepełnianiu pojemników. W ocenie Sądu zasadnie wskazano, uwzględniając treść powyższych postanowień Regulaminu, że nie określono częstotliwości pozbywania się odpadów, jak i sposobu pozbywania się odpadów komunalnych z terenów przeznaczonych do użytku publicznego. Przede wszystkim zauważyć należy, że w Regulaminie powinna zostać określona częstotliwość pozbywania się odpadów komunalnych i częstotliwość ta powinna zostać ustalona dla wszystkich właścicieli nieruchomości, a nie wyłącznie tych którzy objęci są systemem odbioru odpadów komunalnych zorganizowanym przez gminę, jak uczyniono to w § 14 ust. 4 pkt 1 Regulaminu. Okreśłenie w regulaminie częstpotliwości pozbywania się odpadów komunalnych powinno nastąpić także w odniesieniu do nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, nieobjęte uchwałą, o której mowa w art. 6c ust. 2 u.cz.p. lub wyłączonych z systemu odbierania odpadów komunalnych zorganizowanych przez gminę na podstawie pisemnego oświadczenia właściciela złożonego w oparciu o art. 6c ust. 3a u.cz.p. Poza tym należy zauważyć, że samo odesłanie do harmonogramu odbioru odpadów przez podmiot odbierający odpady komunalne jest po pierwsze, niewystarczające, by określić "częstotliwość" i nie odnosi się do wszystkich podmiotów. Poza tym słusznie wskazał przy tym Skarżący, że ww. postanowieniu Regulaminu nie wskazano w jaki sposób treść obowiązku właściciela nieruchomości (adresata aktu podjętego w oparciu o art. 4 ust. 2 pkt 3 u.cz.p.) w zakresie ustalenia częstotliwości pozbywania się przez niego odpadów komunalnych ma być uzależniona od treści obowiązku nakładanego na podmiot odbierający odpady komunalne w ramach systemu zorganizowanego przez gminę (adresata aktu podjętego w oparciu o art. 6r ust. 3 u.cz.p.). Nie wynika to wprost z Regulaminu. Dodać należy, co podnosi się w orzecznictwie sądów administracyjnych, że stosownie do treści art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy regulamin utrzymania czystości i porządku w gminie powinien określać szczegółowe zasady dotyczące częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów, zaś uchwała podejmowana na podstawie art. 6r ust. 3 ma określać częstotliwość odbierania odpadów komunalnych od właściciela nieruchomości. Ustawodawca bowiem celowo wprowadził rozróżnienie dwóch pojęć tj.: pozbywania się odpadów i odbierania odpadów. Brak legalnej definicji "odbioru" nie stanowi zatem przeszkody w dokonaniu systemowej wykładni kontekstowej tego pojęcia, zwłaszcza przez pryzmat ustalenia zakresu czynności składających się na "odbieranie odpadów". Na delegację ustawową należy patrzeć poprzez adresata normy. Mianowicie, o ile przepis art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy adresowany jest do wytwórców odpadów, właścicieli nieruchomości, na których są wytwarzane odpady i dotyczy częstotliwości pozbywania się odpadów, o tyle art. 6r ust. 3 ustawy adresowany jest do odbierających te odpady od ww. podmiotów i odnosi się do częstotliwości odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości. Zakresy obu tych upoważnień są zatem rozłączne, tj. nie mogą się pokrywać. Uznanie, że obie delegacje winny określać to samo zagadnienie podważałoby sens tych regulacji i obalało leżącą u podstaw reguł wykładni logicznej i systemowej zasadę racjonalizmu ustawodawcy. Pojęcia "odbieranie" i "pozbywanie" się odpadów nie mogą być używane zamienne. Gdyby te pojęcia mogły być używane zamiennie, to niecelowym byłoby zawierania w ustawie dwóch przepisów regulujących tą samą materię. Wystarczyłby jeden, który upoważniałby radę gminy do uregulowania częstotliwości np. pozbywania się odpadów komunalnych (por. wyroki NSA z 23 listopada 2021 r., III OSK 4503/21 oraz z dnia 21 czerwca 2017 r., sygn. akt II OSK 991/17 CBOSA). Poza tym zasady dotyczące częstotliwości określone w § 14 ust. 1 i § 15 ust. 3 Regulaminu, który zdaniem Prezydenta wyczerpuje wymogi u.cz.p., jest nieprecyzyjny, ogólny. Posłużenie się przez Radę sformułowaniem "pozbywanie się odpadów komunalnych powinno następować z częstotliwością zapewniającą właściwy stan sanitarno-porządkowy nieruchomości/terenów, dostosowaną do ilości i rodzaju zbieranych odpadów oraz zapobiegającą przepełnianiu pojemników" nie wypełnia przesłanek określonych w art. 4 ust. 2 pkt 3 u.cz.p. Niewyczerpanie zakresu przedmiotowego przekazanego przez ustawodawcę do uregulowania przez gminę skutkuje ułomnością uchwały, którą należy ocenić jako istotne naruszenie prawa, skutkujące koniecznością stwierdzenia nieważności całej uchwały, a nie tylko jej części Uchwała bowiem, która nie realizuje upoważnienia ustawowego w całości musi być oceniona jako sprzeczna z prawem. Ponadto jak zasadnie wskazał Wojewoda, że w § 15 Regulaminu nie zawarto regulacje wskazujące na sposób pozbywania się odpadów. Sąd podziela argumentację przedstawioną przez skarżącego w tym zakresie. Wobec powyższego zdaniem Sądu nie określono częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych, w szczególności dla nieruchomości spoza systemu odbioru odpadów zorganizowanego przez gminę, jak i nie uregulowano sposobu pozbywania się odpadów z komunalnych z terenów przeznaczonych do użytku publicznego. Dodać również należy, że Sąd uznał za zasadne stwierdzenie Wojewody, że Rada nie uchwaliła pełnej regulacji w zakresie sposobu pozbywania się odpadów komunalnych z terenów innych niż zamieszkałe, tj. nie objęła wszystkich frakcji odpadów komunalnych, co do których istnieje obowiązek selektywnego zbierana odpadów. Wskazanie sposobu pozbywania się w § 14 ust. 3 i § 15 ust. 5 Regulaminu katalogu niektórych frakcji, spowodowało, że nie ustalono sposobu pozbywania się przez właściciela pozostałych frakcji nie wymienionych w tych postanowieniach Regulaminu. Wskazuje to, na brak kompleksowych uregulowań w zakresie sposobu pozbywania się wszystkich frakcji odpadów komunalnych, w odniesieniu do nieruchomości każdego rodzaju. Podsumowując, zauważy należy, że wyliczenie zamieszczone w art. 4 ust. 2 u.cz.p. ma charakter wyczerpujący, nie wolno więc w regulaminie zamieszczać postanowień wykraczających poza treść ww. przepisu, jak również w akcie muszą się znaleźć postanowienia odnoszące się do wszystkich punktów zawartych tym przepisie. Podzielić więc należy zarzuty Wojewody, że Rada dopuściła się pominięcia uchwałodawczego polegającego na nieokreśleniu wymagań w zakresie częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów komunalnych i nieczystości ciekłych z terenów nieruchomości oraz terenów przeznaczonych do użytku publicznego - zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 3 u.cz.p. Na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. uwzględniając skargę na akt prawa miejscowego sąd jest uprawniony do stwierdzenia nieważności tej uchwały w całości lub w zaskarżonej części. Wskazać należy, że orzecznictwo dopuszcza możliwość stwierdzenia nieważności uchwały w całości w sytuacji, gdy uchylenie znacznej części jej przepisów spowodowałoby pozostawienie w obrocie takiego aktu prawa miejscowego, który byłby niekompletny i w znacznym stopniu nie wypełniałby delegacji ustawowej (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 lutego 2019 r., sygn. VIII SA/Wa 876/18). W odniesieniu do przedmiotowej uchwały to podzielić należy stanowisko Wojewody, iż zaskarżona uchwała nie wypełnia delegacji ustawowej, co uzasadnia wyeliminowanie zaskarżonej uchwały z obrotu prawnego w całości. Jak wyżej wykazano zasady wypełniania upoważnienia ustawowego zawartego w art. 4 ust. 2 u.c.p.g. nie zostały w przypadku zaskarżonego Regulaminu zachowane, a naruszenie w tym zakresie ma charakter istotny. Jak wskazał WSA w Gliwicach w wyroku z 17.01.2007 r., II SA/GI 629/06, za wadliwą należy uznać nie tylko uchwałę podjętą z naruszeniem upoważnienia ustawowego, ale również uchwałę, która takiego upoważnienia w swej treści nie realizuje, nie wprowadzając w swej treści koniecznych regulacji. Podejmując uchwałę na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy, rada gminy nie może pominąć żadnego z elementów regulaminu, wskazanych w art. 4 ust. 2 ustawy. Rada jest zobowiązana do wyczerpania zakresu upoważnienia ustawowego (w oparciu o które podejmuje uchwałę) w kwestiach uznanych przez ustawodawcę za relewantne dla prawidłowego prowadzenia działalności w zakresie utrzymania czystości i porządku na terenie gminy. Wyjaśnić ubocznie należy, co nie ma wpływu na wynik sprawy, że Sąd nie podzielił zarzutów skargi wskazujących, że pomiędzy Regulaminem, a Uchwałą świadczenia usług występują niespójności świadczące o sprzeczności wskazanych przez Wojewodę postanowień z prawem, które uzasadniają stwierdzenie nieważności podanych zapisów. W ocenie Sądu wskazane niespójności nie są istotne i nie mają charakteru rażącego. Poza tym dodatkowo wskazać należy, że obie uchwały mają inną podstawę prawną i zakres, jak i są skierowane do różnych podmiotów. Podobnie niezasadne są zarzuty wskazane przez Wojewodę odnoszące się do § 11 ust. 4 załącznika do Uchwały w zakresie sformułowania "lub worków". Wskazana "nieścisłość" nie jest istotna. Do stwierdzenia nieważności nie kwalifikuje się także zapis regulaminu określony w § 23 ust. 2 pkt 1 załącznika do Uchwały. Wskazana regulacja nie wykracza poza delegację ustawową określoną w art. 4 ust. 2 pkt 7 w zw. z art. 4 ust. 2a pkt 8 u.cz.p. Z powyżej wskazanych powodów, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI