IV SA/Wa 2181/14

IV SA/Wa 2181/14 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2015-06-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-11-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Szymanowicz-Nowak /przewodniczący sprawozdawca/
Leszek Kobylski
Renata Nawrot
Symbol z opisem
6131 Opłaty za korzystanie ze środowiska
Hasła tematyczne
Odpady
Sygn. powiązane
II OSK 2210/15 - Wyrok NSA z 2017-05-09
Skarżony organ
Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 25 poz 202
art 11 ust 1 i 2;art 15, 16, 14 ust 1-4, ar t17 ust 1
Ustawa z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak (spr.), Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski, sędzia WSA Renata Nawrot, Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Tomiło-Nawrocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi C. W. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. - oddala skargę -
Uzasadnienie
Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] sierpnia 2014 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r.
Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco:
Decyzją znak [...] z dnia [...] maja 2011 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska (zwany dalej: "GIOŚ", "organ"), działając na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych
z eksploatacji (Dz. U. z 2005 r. Nr 25, poz. 202, zwana dalej: "u.r.p.w.e"), art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, ze zm., zwana dalej: "o.p.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwana dalej: "k.p.a."), określił wysokość zobowiązania C. W. (dalej: "skarżąca", "strona") prowadzącej w 2006 r. działalność gospodarczą pod nazwą [...], z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. w kwocie [...] zł.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i nienaliczanie opłaty za brak sieci. Wskazała nadto, że przedstawiciel regionalny firmy [...] Sp. z o.o., z którą współpracowała, pokazywał jej zaświadczenia mówiące o legalności działania na terenie Polski. Zdaniem strony, organ wydający takiej firmie pozwolenie na działanie powinien sprawdzić, czy spełnia ona stawiane kryteria. Podała także, że dostawała faktury oraz oświadczenia od firmy [...] Sp. z o.o., które były respektowane w Wydziałach Komunikacji na terenie Polski.
Na skutek rozpoznania ww. środka zaskarżenia GIOŚ decyzją znak [...] z dnia [...] września 2011 r. utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] maja 2011 r., określającą wysokość zobowiązania strony z tytułu opłaty za brak sieci za
2006 r.
Wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2012 r., wydanym w sprawie IV SA/Wa 1903/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi strony, orzekł
o uchyleniu ww. decyzji. Podstawę powyższego stanowiło ustalenie, że zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem przepisów prawa procesowego, tj. art. 24 § 1 pkt 5 w związku art. 127 § 3 k.p.a., dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na mocy art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, GIOŚ decyzją znak [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., działając na podstawie art. 21 § 3 o.p.
w związku z art. 17 ust. 1 i 3 u.r.p.w.e. i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., orzekł o utrzymaniu
w mocy decyzji własnej z dnia [...] maja 2011 r., znak; [...], określającej wysokość zobowiązania strony, prowadzącej w 2006 r. działalność gospodarczą pod nazwą [...], z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. na [...] zł. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ podał, iż GIOŚ uzyskał od Starostwa Powiatowego w Z. informację, iż strona w 2006 r. prowadziła działalność gospodarczą w zakresie wprowadzania pojazdów na terytorium kraju oraz przekazywała nabywcom wprowadzonych przez siebie pojazdów oświadczenia o podleganiu obowiązkowi zapewnienia sieci.
W toku postępowania ustalono, iż strona, jako wprowadzająca pojazd, nie złożyła GIOŚ, zgodnie z art. 13 u.r.p.w.e., zawiadomienia o podjęciu działalności w zakresie produkcji, importu lub wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdów. Nie złożyła także rocznego sprawozdania o wysokości należnej opłaty za brak sieci za 2006 r., wymaganego w art. 15 u.r.p.w.e. Wyjaśniając sprawę, organ uzyskał z Urzędu Miejskiego w Z. informację, że skarżąca zlikwidowała prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą w dniu [...] maja 2007 r. Następnie, po doręczeniu stronie informacji o wszczęciu postępowania w sprawie, w dniu 2 września 2010 r. (data nadania) skarżąca złożyła dokumentację związaną z wprowadzaniem w 2006 r, pojazdów na terytorium kraju, tj.: 1) 10 faktur VAT wystawionych przez [...] Sp. z o.o. w L., dotyczących sprzedaży oświadczeń
o zapewnieniu sieci; 2) 2 umowy w sprawie zapewnienia sieci zbierania pojazdów zawarte z [...] Sp. z o.o., a dotyczące 7 pojazdów; 3) 137 umów kupna-sprzedaży pojazdów nabytych za granicą; 4) 134 faktury VAT dotyczące sprzedaży nabytych za granicą pojazdów; 5) 1 dowód wpłaty opłaty 500 zł.
Pismem z dnia 10 września 2010 r. GIOŚ zwrócił się do Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (zwany dalej: "NFOŚiGW") o udzielenie informacji o numerach VIN albo numerach nadwozia, podwozia lub ramy pojazdów, za które strona wniosła opłaty w wysokości 500 zł. W odpowiedzi na powyższe, pismem
z dnia 28 lutego 2011 r. NFOŚiGW przedstawił wykaz wpłat ww. opłat.
Z zebranego materiału dowodowego wynikało, iż skarżąca w 2006 r. prowadziła działalność w zakresie wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdów. Jako wprowadzający pojazd, w rozumieniu przepisów ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (w brzmieniu obowiązującym w 2006 r.), strona miała obowiązek zapewnić sieć zbierania pojazdów, obejmującą terytorium kraju w taki sposób, aby zapewnić właścicielowi możliwość oddania pojazdu wycofanego
z eksploatacji do punktu zbierania pojazdów lub stacji demontażu, położonych
w odległości nie większej niż 50 km w linii prostej od miejsca zamieszkania albo siedziby właściciela pojazdu. Przy czym, jako wprowadzający pojazd, który wprowadzał na terytorium kraju nie więcej niż 1000 pojazdów w roku kalendarzowym, skarżąca mogła skorzystać ze zwolnienia z obowiązku zapewnienia sieci, o którym mowa w art. 12 u.r.p.w.e. i wnosić opłatę w wysokości 500 zł od każdego wprowadzonego pojazdu.
Na podstawie dokumentacji przesłanej przez stronę organ ustalił, iż w 2006 r. zakupiła ona za granicą 119 pojazdów. Spośród tych pojazdów w 2006 r. strona sprzedała krajowym nabywcom 99 pojazdów. Na podstawie udostępnionego przez NFOŚiGW wykazu wpłat opłat 500 zł dokonanych przez stronę ustalono, iż skorzystała ona ze zwolnienia z obowiązku zapewnienia sieci, tj. wpłaciła opłatę 500 zł w stosunku do 47 pojazdów (w tym do 45 pojazdów sprzedanych w 2006 r.).
Przyjęto, że wprowadzenie pojazdu dla celów rozliczenia opłaty za brak sieci następuje dopiero w chwili sprzedaży pojazdu wraz z wystawieniem oświadczenia
o podleganiu obowiązkowi stworzenia sieci zbierania pojazdów. Zatem uznano, iż 54 pojazdy sprzedane w 2006 r. przez stronę, w przypadku których nie skorzystała ona ze zwolnienia, o którym mowa w art. 12 u.r.p.w.e. (w brzmieniu obowiązującym w 2006 r.), objęte były obowiązkiem zapewnienia sieci.
Warunkiem zapewnienia sieci przez wprowadzającego pojazd jest utworzenie własnych stacji demontażu lub punktów zbierania pojazdów, ewentualnie podpisanie umów z przedsiębiorcami prowadzącymi stacje demontażu bezpośrednio, bądź za pośrednictwem pełnomocnika. Skarżąca, mimo iż przekazywała nabywcom pojazdów oświadczenie o podleganiu obowiązkowi zapewnienia sieci, nie dopełniła ciążącego na niej obowiązku, jakim było złożenie GIOŚ zawiadomienia o podjęciu działalności
w zakresie produkcji, importu lub wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdów, w którym powinny być zawarte informacje dotyczące stacji demontażu i punktów zbierania pojazdów działających w ramach jej sieci zbierania pojazdów. W trakcie postępowania strona przedstawiła jedynie faktury VAT wystawione przez [...] Sp. z o.o. w L., dotyczące sprzedaży oświadczeń o zapewnieniu sieci oraz 2 umowy w sprawie zapewnienia sieci zbierania pojazdów, zawarte z [...] Sp. z o.o. W przedłożonej przez stronę dokumentacji brak było natomiast informacji o stacjach demontażu i punktach zbierania pojazdów działających w jej sieci (należy podkreślić, iż [...] Sp. z o.o. nie była w 2006 r. prowadzącym stację demontażu - nie posiadała bowiem wówczas decyzji w zakresie gospodarki odpadami, wymaganej w związku
z prowadzeniem stacji demontażu).
Wobec powyższego GIOŚ uznał, że strona nie zapewniła w 2006 r. sieci zbierania pojazdów, spełniającej wymogi u.r.p.w.e. W związku z niezapewnieniem sieci skarżąca była obowiązana do naliczenia i wpłacenia na rachunek bankowy NFOSiGW opłaty za brak sieci - w terminie do dnia 31 marca roku następującego po roku, którego opłata dotyczy. Jednocześnie strona była obowiązana do złożenia GIOŚ rocznego sprawozdania o wysokości należnej opłaty za brak sieci - w terminie do dnia 31 marca roku następującego po roku, którego opłata dotyczy. W związku z tym, iż dzień 31 marca 2007 r. przypadał w sobotę, termin płatności opłaty za brak sieci za 2006 r. oraz złożenia ww. sprawozdania upłynął w dniu 2 kwietnia 2007 r., jednak skarżąca nie dopełniła wskazanych wyżej obowiązków.
Wobec faktu, iż strona nie uiściła opłaty za brak sieci za 2006 r., organ ustalił wysokość zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r., zgodnie z art. 14 u.r.p.w.e., jako iloczyn stawki opłaty za brak sieci (500 zł) i liczby pojazdów wprowadzonych w danym roku na terytorium kraju przez wprowadzającego pojazd oraz ilorazu liczby dni w roku, w których nie zapewniono sieci, i liczby dni w danym roku. Ustalono, iż strona wprowadziła na terytorium kraju w 2006 r. 54 pojazdy, przy sprzedaży których w 2006 r. zostały przekazane oświadczenia o podleganiu obowiązkowi zapewnienia sieci. Pierwszy z pojazdów, przy którego sprzedaży strona złożyła oświadczenie o podleganiu obowiązkowi zapewnienia sieci, został wprowadzony na terytorium kraju w dniu 2 lutego 2006 r., zatem w 2006 r. strona nie zapewniła sieci przez 333 dni. Wysokość zobowiązania skarżącej z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. prawidłowo określona została decyzją organu z dnia [...] maja 2011 r., znak: [...] na kwotę [...] zł.
Odnosząc się do argumentów skarżącej w zakresie współpracy z firmą [...] Sp. z o.o. organ wyjaśnił, iż zgodnie z art. 11 u.r.p.w.e., wprowadzający pojazd może utworzyć sieć na podstawie umów z przedsiębiorcami prowadzącymi stacje demontażu. Jednak firma, z którą strona miała podpisane umowy zlecenia w 2006 r., nie prowadziła stacji demontażu, nie zostały przedstawione organowi także żadne umowy, które byłyby zawarte w imieniu strony pomiędzy ww. firmą a innymi stacjami demontażu czy też punktami zbierania pojazdów. Wobec tego nie można uznać, iż skarżąca zapewniła sieć zgodnie z ww. przepisami.
Organ wyjaśnił, że umocowanie do działania w imieniu prowadzącego stację demontażu, czy też wprowadzającego pojazd, nie musi wynikać wyłącznie z udzielonego pełnomocnictwa. Stosownie do art. 734 § 2 ustawy - Kodeks cywilny w braku odmiennej umowy zlecenie obejmuje umocowanie do wykonania czynności w imieniu dającego zlecenie. Przepis ten nie uchybia przepisom o formie pełnomocnictwa. Zawarcie umowy zlecenia, jeżeli nic innego nie wynika z tej umowy, daje zatem również umocowanie do działania w imieniu dającego zlecenie - prowadzącego stację demontażu lub wprowadzającego pojazdy.
Podał, że toku przedmiotowego postępowania skarżąca przedłożyła jedynie umowy zlecenia dotyczące zapewnienia sieci zbierania pojazdów zawarte z [...] Sp. z o.o., które obejmowały swym zakresem 7 wprowadzonych na terytorium kraju pojazdów o określonych numerach VIN. Strona nie przedłożyła natomiast żadnych dokumentów wskazujących, jakoby ww. firma na jej zlecenie utworzyła sieć zgodnie z art. 11 u.r.p.w.e. Nie przedłożyła również żadnych umów zawartych zarówno bezpośrednio przez skarżącą, jak i w jej imieniu przez ww. podmiot z przedsiębiorcami prowadzącymi stacje demontażu czy też punkty zbierania pojazdów. W związku z powyższym należało uznać, iż strona jako wprowadzający pojazdy nie wywiązała się z obowiązku zapewnienia sieci.
Jednocześnie organ podał, że przepisy u.r.p.w.e. nie zawierają zapisów dotyczących funkcjonowania firm oferujących wprowadzającym pojazdy utworzenie sieci zbierania pojazdów. Firmy takie mogły zatem działać wyłącznie na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego. Zarówno GIOŚ, jak i inne organy nie prowadziły rejestru takich firm, ani nie wydawały im pozwoleń. To na wprowadzającym pojazd spoczywało takie zawarcie umowy z przedsiębiorcami prowadzącymi czy to bezpośrednio, czy poprzez pełnomocnika (którym mogła być [...] Sp. z o.o.), aby spełnić wymogi art. 11 u.r.p.w.e. Zatem konsekwencje niezapewnienia sieci, nawet w przypadku niewywiązania się firmy oferującej utworzenie sieci z zapisów umowy zlecenia dotyczącej zapewnienia sieci zbierania pojazdów, ponosi zawsze wprowadzający pojazd.
Odnosząc się do zarzutu skarżącej, iż otrzymane od [...] Sp. z o.o. faktury oraz oświadczenia były respektowane w Wydziałach Komunikacji na terenie Polski, co jest jednoznaczne z ich zgodnością z prawem, GIOŚ wskazał, iż dla rejestracji pojazdu nie ma znaczenia na jakich formularzach są one składane, jak również nie ma obowiązku wykazywania na oświadczeniach sposobu zapewnienia sieci zbierania pojazdów. Zatem pracownicy Wydziałów Komunikacji nie kontrolują czy dany podmiot faktycznie zapewnił sieć zgodną z przepisami u.r.p.w.e. Jedynym bowiem elementem wymaganym przepisami ww. aktu jest samo oświadczenie wprowadzającego pojazd o podleganiu obowiązkowi zapewnienia sieci zbierania pojazdów, co wiąże się z przyjęciem obowiązków wynikających z realizacji ww. ustawy w zakresie funkcjonowania takiej sieci.
Skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego złożyła skarżąca, wnioskując o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji w całości. Wydanej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego – art. 17 ust. 1 u.r.p.w.e. poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy brak ku temu podstaw oraz przepisów postępowania: – art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wszystkich koniecznych dowodów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie i art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego.
Uzasadniając skargę strona podała, że organ naruszył podstawowe zasady postępowania administracyjnego, wyrażone w k.p.a., tj. art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. GIOŚ nie podjął bowiem wszystkich niezbędnych czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie. Zdaniem skarżącej, organ winien zwrócić się również do spółki [...] o przekazanie wszystkich niezbędnych informacji, jak również dokumentacji związanych ze współpracą ze skarżącą. Ponadto organ powinien zwrócić się do [...] o podanie informacji, czy w ramach zawartych ze stroną umów przedsiębiorca zapewniał sieć odnośnie pojazdów, w stosunku do których toczy się przedmiotowe postępowanie. Winien także przeprowadzić dowód w postaci zeznań strony na okoliczność zapewnienia sieci zgodnie z u.r.p.w.e. Strona zwróciła uwagę, że łącząca ją z [...] umowa miała charakter cywilnoprawny, zatem wykładnia jej treści powinna nastąpić na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego, w szczególności art. 60.
Zdaniem strony, zaniechanie dokonania ustalenia wszystkich istotnych okoliczności w sprawie na pewno nie miało na względzie słusznego interesu strony,
a już na pewno nie pogłębiło zaufania obywateli do organów Państwa. Ponadto organ ustalił stan faktyczny głównie na podstawie dokumentacji przedstawionej przez stronę, nie biorąc jednak pod uwagę, iż od 2006 r. do dnia wydania decyzji minęło parę lat
i może ona nie dysponować wszystkimi dokumentami z tego okresu. Dlatego też również tę okoliczność organ powinien ustalić w oparciu o zeznania skarżącej. Zaniechanie w tym zakresie skutkowało naruszeniem art. 75 § 1 oraz art. 77§ 1 k.p.a.
Skarżąca podniosła także, że dokonana przez GIOŚ ocena materiału dowodowego sprawy, zwłaszcza dowodów przedstawionych przez stronę (umów zawartych z [...] spółka z o.o.) jest dowolna. Świadczy o tym przede wszystkim stwierdzenie organu: "wobec powyższego należy uznać, iż pani C. W. nie zapewniła w 2006 roku sieci zbierania pojazdów". Organ, zatem nie ustalił, iż skarżąca nie zapełniła sieci w 2006 r. a jedynie wysnuł taki wniosek z uwagi na fakt, iż w przedłożonej przez nią dokumentacji nie było informacji o sieci utworzonej na jej zlecenie przez [...] spółka z o.o.
Ostatecznie skarżąca stwierdziła, iż organ nie miał podstaw do uznania, iż strona nie zapewniła sieci w 2006 r., nie zostały bowiem spełnione przesłanki do zastosowania art. 171 u.r.p.w.e. Organ nie ustalił, a jedynie założył, że strona nie zapewniła sieci odnośnie pojazdów sprzedanych w 2006 r.
W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał argumentację zawartą
w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art.134 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z treścią art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych
w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przyczyny uchylenia zaskarżonej decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź stwierdzenia jej wydania z naruszeniem prawa wymienia art. 145 p.p.s.a. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. sąd administracyjny uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Materialnoprawną podstawę podjęcia zaskarżonych w niniejszej sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Zgodnie
z art. 11 ust. 1 tego aktu (w brzmieniu obowiązującym w dacie powstania z mocy prawa zobowiązania), wprowadzający pojazd jest obowiązany zapewnić sieć zbierania pojazdów, zwaną dalej "siecią", obejmującą terytorium kraju w taki sposób, aby zapewnić właścicielowi możliwość oddania pojazdu wycofanego z eksploatacji do punktu zbierania pojazdów lub stacji demontażu, położonych w odległości nie większej niż 50 km w linii prostej od miejsca zamieszkania albo siedziby właściciela pojazdu. Wprowadzający pojazd może zapewnić sieć na podstawie umów z przedsiębiorcami prowadzącymi stacje demontażu (art. 11 ust. 2). Ponadto wprowadzający pojazd
w przypadku: 1) cofnięcia pozwolenia zintegrowanego albo innej decyzji w zakresie gospodarki odpadami wymaganej w związku z prowadzeniem stacji demontażu przedsiębiorcy prowadzącemu taką stację; 2) cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów przedsiębiorcy prowadzącemu punkt zbierania pojazdów; 3) rozwiązania lub wygaśnięcia umowy, o której mowa w ust. 2, powinien w terminie 3 miesięcy zapewnić sieć (art. 11 ust. 3).
Tak więc w pierwszej kolejności ustawodawca nałożył na podmioty wprowadzające pojazd zapewnienie sieci zbierania pojazdów poprzez obowiązek samodzielnego utworzenia stacji demontażu pojazdów, a w drugiej kolejności dopuścił alternatywnie możliwość zadośćuczynienia temu obowiązkowi poprzez zawarcie umów z przedsiębiorcami prowadzącymi stacje demontażu.
Zgodnie z art. 14 u.r.p.w.e. (w brzmieniu obowiązującym na koniec 2006 r.), wprowadzający pojazd, który jest obowiązany do zapewnienia sieci i nie spełnia tego obowiązku, jest obowiązany do naliczenia i wpłacenia opłaty za brak sieci (art. 14 ust. 1). Opłatę za brak sieci oblicza się jako iloczyn stawki opłaty za brak sieci i liczby pojazdów wprowadzonych w danym roku na terytorium kraju przez wprowadzającego pojazd oraz ilorazu liczby dni w roku, w których nie zapewniono sieci, i liczby dni
w danym roku (art. 14 ust. 2). Do liczby dni, w których nie zapewniono sieci, nie wlicza się dni, w których niezapewnienie sieci wynikało z przyczyn określonych w art. 11 ust. 3 ustawy, jeżeli wprowadzający pojazd zapewnił sieć w terminie 3 miesięcy od wystąpienia danej przyczyny; liczba tych dni nie może przekroczyć 90 w ciągu roku (art. 14 ust. 3). Stawka opłaty za brak sieci wynosi 500 zł za pojazd (art. 14 ust. 4).
Z art. 15 u.r.p.w.e. wynika, że wprowadzający pojazd jest obowiązany do złożenia Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska rocznego sprawozdania
o wysokości należnej opłaty za brak sieci w terminie do dnia 31 marca roku następującego po roku, którego opłata dotyczy.
Zgodnie natomiast z art. 16 u.r.p.w.e., obowiązek obliczenia opłaty za brak sieci powstaje na koniec roku kalendarzowego (w niniejszej sprawie na koniec 2006 r.). Opłata za brak sieci jest wpłacana na rachunek bankowy Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (dalej: "NFOŚiGW") do dnia 31 marca roku następującego po roku, którego opłata dotyczy. W razie stwierdzenia, że wprowadzający pojazd nie dokonał wpłaty opłaty za brak sieci albo dokonał wpłaty
w wysokości niższej od należnej, Główny Inspektor Ochrony Środowiska wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci (art. 17 ust. 1). Do należności z tytułu opłat za brak sieci stosuje się odpowiednio przepisy działu III o.p., z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska (art. 17 ust. 3).
Oceniając podjęte decyzje w kontekście przytoczonych wyżej przepisów prawa Sąd zauważył, iż u.r.p.w.e. z 2005 r. została zmieniona z dniem 10 października 2007 r. Przy wyliczaniu opłaty za brak sieci za 2006 r. organ winien zastosować zasady obliczania tej opłaty, określone w art. 14 w brzmieniu nadanym mu ustawą z dnia 29 czerwca 2007 r. o zmianie ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. Nr 176, poz. 1236). Nowa regulacja ustawowa zawiera postanowienia korzystniejsze dla podmiotów zobowiązanych do dokonania wymaganych czynności. Nowe przepisy uwzględniają przy określaniu wysokości opłaty za brak sieci zasadę proporcjonalności.
Jednak w przedmiotowej sprawie ta zasada nie ma znaczenia, ponieważ skarżąca w 2006 r. nie utworzyła własnej sieci demontażu pojazdów, ani nie zawarła umów z przedsiębiorcami prowadzącymi stacje demontażu. W aktach sprawy znajdują się wprawdzie 24 oświadczenia skarżącej jako wprowadzającego pojazd oraz 7 umów zawartych między skarżącą a [...] Spółka z o.o. (zwana dalej: "spółką"), przy czym niesporną okolicznością w przedmiotowej sprawie jest, iż spółka nie prowadziła stacji demontażu pojazdów, a z takim podmiotem, wbrew art. 11 ust. 2 u.r.p.w.e., skarżąca zawarła umowy. Przepis ten nie budzi wątpliwości co do swej treści. Ustawowy zapis w sposób czytelny i jasny wykluczał możliwość zawierania takich umów z podmiotami, które warunku tego nie spełniały.
Skoro spółka nie prowadziła stacji demontażu, to w ocenie Sądu, zasadnie organ przyjął, że skarżąca nie dopełniła ciążącego na niej ustawowego obowiązku zapewnienia sieci zbierania pojazdów. Warunek ten byłby spełniony, gdyby spółka była pełnomocnikiem skarżącej i w jej imieniu zawierała umowy ze stacjami demontażu. Sytuacja taka w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca. Spółka jedynie oferowała skarżącej w zawartych z nią umowach zlecenia utworzenie sieci zbierania pojazdów, ale ta sieć w sprawie nie została wykazana.
Konsekwencje niezapewnienia sieci, nawet w przypadku niewywiązywania się firmy oferującej utworzenie sieci z zapisów cywilnej umowy zlecenia dotyczącej zapewnienia sieci zbierania pojazdów, ponosi zawsze wprowadzający pojazdy. Skarżąca nie przedstawiła umów zawartych pomiędzy spółką a stacjami demontażu, potwierdzających zapewnienie sieci. Nie złożyła w odpowiednim terminie zawiadomienia do GIOŚ o podjęciu działalności w zakresie wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdów wraz z informacjami o punktach zbierania pojazdów i stacjach demontażu w ramach jej sieci, nie miała wglądu do umów zawieranych przez spółkę ze stacjami demontażu, jak również nie wykazała utworzenia sieci zbierania pojazdów
w przedmiotowej sprawie. Skarżąca winna na bieżąco informować organ o stanie swojej sieci, gdyż to ona jest odpowiedzialna, zgodnie z regulacją art. 11 u.r.p.w.e., za jej utworzenie. Przekonanie skarżącej, że zawarcie umów zlecenia ze spółką oraz przekazywanie nabywcom pojazdów oświadczeń o podleganiu obowiązkowi zapewnienia sieci, wypełniło obowiązki nałożone na nią przez art. 11 u.r.p.w.e., nie ma wpływu na wynik tej sprawy.
W związku z niezapewnieniem sieci skarżąca była zobowiązana do naliczenia
i wpłacenia na rachunek bankowy NFOŚiGW opłaty za brak sieci w terminie do 31 marca roku następnego, którego dotyczy opłata, czego również nie dopełniła. W takiej sytuacji organ prawidłowo uznał, że skarżąca nie utworzyła sieci za 2006 r. i właściwie wyliczył należną opłatę, zgodnie z art. 14 u.r.p.w.e.
Sąd podziela stanowisko organu, że to skarżąca powinna dysponować wszelkimi dokumentami potwierdzającymi zapewnienie sieci, a nie żądać od organu, aby w tym celu zwracał się o informacje do spółki. Takie stanowisko jest ugruntowane
w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyroki WSA w Warszawie: z dnia
9 października 2012 r., IV SA/Wa 752/12, z dnia 4 kwietnia 2014 r., IV SA/Wa 2316/13, publ. CBSA).
Odnośnie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania skarżącej w charakterze strony, to należy zgodzić się z organem, że w sytuacji, kiedy skarżąca wezwana
w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania administracyjnego do złożenia wyjaśnień nie uczyniła tego, przesłała tylko posiadaną dokumentację, która jest dowodem
w sprawie, jak również nie skorzystała z możliwości wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem decyzji z dnia [...] maja 2011 r. oraz z dnia [...] sierpnia 2014 r., nie było konieczności przeprowadzania tego dowodu. Dowód z przesłuchania strony, o którym mowa w art. 86 k.p.a., w procedurze administracyjnej jest dowodem o charakterze posiłkowym. Można go przeprowadzić dopiero wówczas, gdy po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku organowi pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Takiej sytuacji w przedmiotowej sprawie nie było, ponieważ organ prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy, który w okolicznościach tej sprawy uznał za wystarczający do podjęcia decyzji.
Zdaniem Sądu, organ nie naruszył przepisów postepowania przewidzianych
w art. 6-8 k.p.a. oraz art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., jak również przepisu prawa materialnego, stanowiącego podstawę do naliczenia opłaty za brak sieci za 2006 r. - art. 17 ust. 1 u.r.p.w.e. Dlatego też Sąd oddalił skargę jako niezasadną na podstawie art. 151 p.p.s.a.