IV SA/Wa 2113/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2021-03-10
NSAnieruchomościŚredniawsa
planowanie przestrzennezagospodarowanie przestrzennenieruchomościscalanie nieruchomościpodział nieruchomościuchwałaWSAprawo administracyjne

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na uchwałę o miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, uznając, że przepisy dotyczące scalania i podziału nieruchomości są wystarczające.

Skarga dotyczyła uchwały Rady Miasta w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a zarzuty koncentrowały się na rzekomo niewystarczających regulacjach dotyczących scalania i podziału nieruchomości. Skarżący twierdził, że brak szczegółowych zasad uniemożliwia zagospodarowanie działek. Sąd uznał jednak, że przepisy planu, odwołujące się do ustaleń szczegółowych dla poszczególnych terenów, są wystarczające do przeprowadzenia procedury scalania i podziału nieruchomości, oddalając tym samym skargę.

Sprawa dotyczyła skargi D. T. na uchwałę Rady Miasta w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu ulicy Z. – część I. Głównym zarzutem skarżącego było naruszenie przepisów dotyczących planowania przestrzennego poprzez brak określenia w uchwale szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości. Skarżący argumentował, że taka regulacja uniemożliwia skuteczne zagospodarowanie działek położonych na obszarze objętym planem, a konkretnie na obszarze wymagającym scalenia i podziału. Wskazywał na niezgodność z art. 102 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 15 ust. 2 pkt 8 i ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd, analizując przepisy uchwały, w tym § 12 dotyczący zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości, uznał zarzuty za niesłuszne. Stwierdził, że uchwała określa minimalne powierzchnie i szerokości frontów działek poprzez odwołanie do ustaleń szczegółowych dla poszczególnych terenów, co jest zgodne z wymogami ustawowymi i rozporządzenia. Sąd podkreślił, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego podlegającym interpretacji i że treść normy prawnej można ustalić za pomocą reguł wykładni. W związku z tym, skarga została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy uchwały, odwołujące się do ustaleń szczegółowych dla poszczególnych terenów, są wystarczające do przeprowadzenia procedury scalania i podziału nieruchomości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że odwołanie do ustaleń szczegółowych dla poszczególnych terenów w zakresie minimalnych powierzchni i szerokości frontów działek jest zgodne z art. 15 ust. 2 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz § 4 pkt 8 rozporządzenia, a także pozwala na interpretację i ustalenie treści normy prawnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

u.p.z.p. art. 15 § 2 pkt 8

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

W planie miejscowym określa się obowiązkowo szczegółowe zasady i warunki scalania i podziału nieruchomości objętych planem miejscowym.

u.p.z.p. art. 28 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Istotne naruszenie zasad lub trybu sporządzania planu miejscowego, albo naruszenie właściwości organów, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.

u.p.z.p.

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Podstawa prawna dla uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 15 § 3 pkt 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określenie szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości objętych planem miejscowym dotyczy tylko terenów wymagających przeprowadzenia scaleń i podziałów nieruchomości.

u.g.n. art. 102 § 1 i 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Dotyczy zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości.

Rozporządzenie art. 4 § pkt 8

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

Określenie parametrów działek uzyskiwanych w wyniku scalania i podziału nieruchomości, takich jak minimalne lub maksymalne szerokości frontów działek, ich powierzchni czy określenie kąta położenia granic działek w stosunku do pasa drogowego.

u.s.g. art. 18 § ust. 2 pkt 15

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Określa kompetencje rady gminy w zakresie uchwalania planów zagospodarowania przestrzennego.

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, w tym kontrolę aktów prawa miejscowego.

p.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa skutki stwierdzenia nieważności aktu prawa miejscowego przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa skutki oddalenia skargi.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 102 ust. 1 i 2 u.g.n. w zw. z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. poprzez brak określenia w uchwale szczegółowych warunków scalenia i podziału nieruchomości. Zarzut naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 8 i ust. 3 u.p.z.p. w zw. z § 4 pkt 8 rozporządzenia poprzez brak zawarcia w uchwale obowiązkowego elementu w postaci określenia szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości.

Godne uwagi sformułowania

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego, który podlega interpretacji podobnie jak każdy inny akt prawny. Jeżeli można ustalić treść zakodowanej w nim normy prawnej w drodze reguł wykładni, nie ma podstaw do stwierdzania nieważności uchwały w części czy w całości.

Skład orzekający

Wanda Zielińska-Baran

przewodniczący

Wojciech Rowiński

sprawozdawca

Paweł Dańczak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w szczególności w zakresie zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz rozporządzenia wykonawczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu planowania przestrzennego, jakim jest scalanie i podział nieruchomości, co ma bezpośrednie przełożenie na prawa właścicieli. Rozstrzygnięcie sądu wyjaśnia, jakie wymogi muszą spełniać plany miejscowe w tym zakresie.

Czy plan zagospodarowania przestrzennego musi zawierać szczegółowe zasady podziału działek? WSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

IV SA/Wa 2113/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-03-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-10-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Paweł Dańczak
Wanda Zielińska-Baran /przewodniczący/
Wojciech Rowiński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II OSK 1342/21 - Wyrok NSA z 2024-05-16
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
art. 15 ust. 2 pkt 8
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran Sędziowie Sędzia WSA Wojciech Rowiński (spr.) Asesor WSA Paweł Dańczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 10 marca 2021 r. sprawy ze skargi D. T. na uchwałę Rady [...] z [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę
Uzasadnienie
Rada Miasta [...] [...] (dalej "Rada", "Organ"), działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2020 poz. 713 z późn. zm.; dalej "u.s.g.") w związku art. 20 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. 2003 Nr 80, poz. 717 z późn. zm.; dalej: "u.p.z.p." albo "Ustawa"), podjęła [...] czerwca 2015 r. uchwałę Nr [...] w sprawie w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu ulicy Z. – część I (dalej: "Uchwała").
Pismem z 21 sierpnia 2020 r. D. T. (dalej: "Skarżący") złożył do tut. Sądu skargę na opisaną wyżej uchwałę, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności. W skardze podniesione zostały zarzuty naruszenia:
– art. 102 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. 2020 poz 65 z dnia 15.01.2020 z późn. zm.; dalej: "u.g.n.") w zw. z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. poprzez brak określenia w zaskarżonej uchwale szczegółowych warunków scalenia i podziału nieruchomości leżących w granicach wyznaczonego planem obszaru scalenia, co uniemożliwia skuteczne przeprowadzenie procedury scalenia i podziału, a zatem zagospodarowanie działek leżących w tym obszarze zgodnie z ich przeznaczeniem;
– art. 15 ust. 2 pkt 8 i ust. 3 u.p.z.p. w zw. z § 4 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. 2003 r., nr 164, poz. 1587 z dnia 19 września 2003 r.; dalej: "Rozporządzenie") poprzez brak zawarcia w zaskarżonej uchwale obowiązkowego jej elementu w postaci określenia szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości objętych planem miejscowym;
W uzasadnieniu skargi wskazał, że jego interes prawny w zaskarżeniu uchwały wynika z faktu posiadania prawa własności działki o numerze [...] (obręb [...] dla której Sąd Rejonowy dla [...] w W. prowadzi księgę wieczystą o numerze [...]) oraz z uwagi na posiadanie udziału w prawie własności działki nr [...] (obręb [...], dla której Sąd Rejonowy dla [...] prowadzi księgę wieczystą o numerze [...]), które to obie działki położone są na terenie objętym planem, a ponadto położone są na obszarze wymagającym przeprowadzenia scaleń i podziałów, zgodnie z rysunkiem planu, stanowiącym załącznik do uchwały. Podniesiono, że już sam fakt uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stanowi ingerencję w wykonywanie prawa własności nieruchomości przez właścicieli działek objętych tymże. Szczególnie istotne jest to w przypadku, gdy nieruchomości objęte planem są przeznaczone do scalenia lub podziału – tak jak ww. działki Skarżącego.
Tymczasem główne zarzuty skargi koncentrują się wokół rozdziału 10 Uchwały, regulującego zasady i warunki scalania i podziału nieruchomości. W § 12 Uchwały wskazano bowiem, że:
1. Wyznacza się granice obszarów wymagających przeprowadzenia scaleń i podziałów nieruchomości, zgodnie z rysunkiem planu (ust. 1),
2. Ustala się zasady scalania i podziału nieruchomości:
– określa się minimalne powierzchnie działek zgodnie z ustaleniami szczegółowymi dla poszczególnych terenów;
– określa się minimalne szerokości frontów działek zgodnie z ustaleniami szczegółowymi;
– określa się kąt położenia granic działek w stosunku do linii rozgraniczających przynajmniej jednej ulicy (KD) na 90° przy dopuszczalnym odchyleniu 10P; ustalenie nie dotyczy narożnych działek (ust. 2),
3. Na wyznaczonym obszarze dopuszcza się jako procedurę zamienną połączenie i ponowny podział nieruchomości na działki budowlane na wspólny wniosek właścicieli lub użytkowników wieczystych, (przepis ten nie obowiązuje - stwierdzono jego nieważność w drodze rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody [...]) - ust. 3,
4. Jeżeli obszar wymagający przeprowadzenia scaleń i podziałów nieruchomości obejmuje działki zabudowane budynkami mieszkalnymi lub usługowymi dopuszcza się zachowanie istniejących parametrów tych działek, bez konieczności spełnienia wymagań określonych w ust. 2 (ust. 4.).
W ocenie Skarżącego, regulacja ta – uszczuplona jeszcze przez wydanie rozstrzygnięcia nadzorczego z [...] czerwca 2015 r. Wojewody [...] nr [...], którym stwierdzono nieważność między innymi § 12 ust. 3 – jest dalece niewystarczająca i w efekcie nie pozwala na skuteczne przeprowadzanie procesu scalania i podziału nieruchomości objętych planem miejscowym.
Skarżący wskazał na niezgodność powyższej regulacji z art. 102 ust. 1 i 2 u.g.n. w zw. z art. 28 ust. 1 u.g.n. oraz art. 15 ust. 2 pkt 8 i ust. 3 u.p.z.p. w zw. z § 4 pkt 8 Rozporządzenia, poprzez brak zawarcia w treści Uchwały obowiązkowego elementu w postaci określenia szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości leżących w granicach wyznaczonego planem obszaru scalenia. W Uchwale wskazano bowiem jedynie warunki dotyczące określeniem kąta położenia granic działek w stosunku do linii rozgraniczających przynajmniej jednej ulicy. Pozostałe warunki (minimalne powierzchnie działek powstałych w procedurze scalenia i podziału czy też minimalne szerokości frontów działek) zostały określone poprzez odwołanie się do ustaleń szczegółowych dla poszczególnych terenów, a nie wprost. W ocenie Skarżącego takie odniesienie warunków scalania i podziału nieruchomości do innych parametrów – obligatoryjnych co prawda, ale dotyczących zasad zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zasad ochrony i kształtowania ładu przestrzennego – jest niezgodne z przepisami ustawy. Z u.p.z.p. wynika bowiem wprost, że zasady zagospodarowania terenu i kształtowania ładu przestrzennego oraz zasady i warunki scalania i podziału nieruchomości są odrębnymi, obowiązkowymi elementami uchwały o miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Zaś sposób regulacji przygotowany przez Radę w praktyce utrudnia podmiotom zamieszkującym na terenie objętym planem i zainteresowanych dokonaniem scalenia i podziału nieruchomości ustalenie i weryfikację ich uprawnień, a następnie skorzystanie z nich oraz stanowi próbę obejścia przez nią nałożonego obowiązku ustawowego. Faktycznym efektem takiego postępowania przez Radę jest brak możliwości przeprowadzenia procesu scalania i podziału, albowiem brak jest wypracowanej procedury przeprowadzania takich czynności. Problem ten został dostrzeżony przez Wojewodę, który w rozstrzygnięciu nadzorczym wskazał, że w Uchwale nie określono szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości objętych planem miejscowym oraz nie określono parametrów (za wyjątkiem kąta położenia granic działki w stosunku do pasa drogowego), o których mowa w rozporządzeniu w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przez co uchwała nie spełnia dyspozycji art. 15 ust. 2 pkt 8 i ust. 3 u.p.z.p. oraz § 4 pkt 8 Rozporządzenia. Zaznaczono także, że Uchwała, która nie realizuje upoważnienia ustawowego w całości musi być oceniona jak sprzeczna z prawem. Zaskarżony plan miejscowy ustalił bowiem tylko w niewielkim zakresie warunki scalania i podziału nieruchomości, co powoduje iż nie jest możliwe skuteczne przeprowadzenie na podstawie jego postanowień procedury scalenia i podziału zarówno nieruchomości położonych w obszarze objętym granicami obszaru scalenia i podziału jak i innych działek położonych na terenie objętym uchwalonym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, na wniosek ich właścicieli.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik pełnomocnik Rady wniosła o:
1. odrzucenie skargi w części stwierdzenia nieważności § 12 ust. 3 Uchwały, z uwagi na stwierdzenie nieważności tego przepisu przez Wojewodę [...] rozstrzygnięciem nadzorczym [...] z [...] czerwca 2015 r.;
2. odrzucenie skargi w części wykraczającej poza żądanie stwierdzenia nieważności § 12 ust. 1, ust. 2 i ust. 4 zaskarżonej uchwały co do działki ew. o nr [...] i działki ew. o nr [...] z obrębu [...];
3. oddalenie skargi w części stwierdzenia nieważności § 12 ust. 1, ust. 2 i ust. 4 zaskarżonej uchwały.
Uzasadniając swoje stanowisko, pełnomocnik Organu wskazała, że nie można zgodzić się ze stanowiskiem Skarżącego, a odesłanie do regulacji dotyczących warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zasad ochrony i kształtowania ładu przestrzennego poczynione w treści § 12 Uchwały jest akceptowalną praktyką. W ocenie pełnomocnik, taka regulacja spełnia wymogi nałożone w § 4 pkt 8 Rozporządzenia.
Ponadto podkreślono, że z uwagi na charakterystykę obszaru objętego planem - w tym przede wszystkim występowanie długich, wąskich działek ewidencyjnych terenów porolnych, nie posiadających parametrów działek budowlanych oraz pozbawionych obsługi komunikacyjnej - koniecznym było zawarcie w uchwale regulacji dotyczących scalania i podziału nieruchomości. Jednocześnie zaznaczono, że zgodnie z treścią art. 22 u.p.z.p. jeżeli plan miejscowy obejmuje obszary wymagające przeprowadzenia scaleń i podziałów nieruchomości, rada gminy, po jego uchwaleniu, podejmuje uchwałę o przystąpieniu do scalenia i podziału nieruchomości, przy czym ustawodawca nie określił terminu jej podjęcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.). sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta wykonywana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego.
Na wstępie należy wskazać, że oceny, czy zaskarżony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest obarczony wadą skutkującą stwierdzeniem jego nieważności przez sąd administracyjny na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., dokonuje się przez pryzmat przesłanek wynikających z art. 28 ust. 1 u.p.zp. W myśl tego przepisu istotne naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. Pojęcie "trybu sporządzania planu miejscowego", którego zachowanie stanowi przesłankę formalnoprawną zgodności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z przepisami prawa – odnosi się do sekwencji czynności, jakie podejmuje organ w celu doprowadzenia do uchwalenia planu miejscowego, począwszy od uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu, a skończywszy na jego uchwaleniu. Natomiast pojęcie "zasad sporządzania planu miejscowego" – których uwzględnienie stanowi przesłankę materialnoprawną zgodności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z przepisami prawa – należy wiązać z samym sporządzeniem (opracowaniem) aktu planistycznego, a więc z merytoryczną zawartością tego aktu (część tekstowa, graficzna i załączniki), zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 1778/08 oraz z 11 września 2008 r., sygn. akt II OSK 215/08, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej określana jako CBOSA).
Zgodnie z wyrażanym w orzecznictwie stanowiskiem (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 1498/07, LEX nr 464179) i z dnia 9 września 2008 r., sygn. akt II OSK 135/08, CBOSA "prawo własności, którego ochronę zapewniają przepisy art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji RP, przepisy art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 1 Protokołu nr 1 nie jest prawem bezwzględnym i doznaje określonych ograniczeń. Dopuszcza je Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, stanowiąc w art. 64 ust. 3, że własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w takim zakresie, w jakim nie narusza to istoty prawa własności. Z kolei stosownie do regulacji art. 31 ust. 3 Konstytucji ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, w tym z prawa własności mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ingerencja w sferę prawa własności pozostawać musi w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do wskazanych wyżej celów, dla osiągnięcia których ustanawia się określone ograniczenia. Na możliwość wprowadzenia przez ustawodawcę w drodze ustawy ograniczeń wykonywania prawa własności wskazuje też art. 140 K.c., zgodnie z którym w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą". Ochrona własności nie może być zatem rozumiana krańcowo, tj. że każda ingerencja w sferę tych praw stanowi naruszenie Konstytucji, jej ograniczenie powinno jednak spełniać standard wyznaczony przez art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Niewątpliwym jest fakt, iż tworzenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ujawnia wielokrotnie istnienie sprzecznych interesów różnych podmiotów, jak i kolizje interesów między poszczególnymi członkami wspólnoty samorządowej a samą wspólnotą i w procesie stanowienia tego planu gmina musi te konflikty rozstrzygać w granicach obowiązujących przepisów (wyrok NSA z 13 listopada 1999 r., sygn. akt IV SA 1678/98, publ. Lex nr 48263, wyrok NSA w Warszawie z dnia 6 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1670/97, LEX nr 48758).
W pierwszym rzędzie należy wskazać, że w ocenie Sądu skarżący posiada interes prawny w zaskarżeniu wskazanych przez siebie postanowień miejscowego planu, gdyż jest właścicielem działki o numerze [...] (obręb [...] dla której Sąd Rejonowy [...] w W. prowadzi księgę wieczystą o numerze [...]) oraz współwłaścicielem działki nr [...] (obręb [...], dla której Sąd Rejonowy [...] prowadzi księgę wieczystą o numerze [...]), które to obie działki położone są na terenie objętym planem i na obszarze wymagającym przeprowadzenia scaleń i podziałów.
Zasady i warunki scalania i podziału nieruchomości zostały uregulowane w rozdziale 10, w § 12. W chwili uchwalania przepis ten brzmiał następująco
§ 12 ust. 1 Wyznacza się granice obszarów wymagających przeprowadzenia scaleń i podziałów nieruchomości, zgodnie z rysunkiem planu,
ust. 2 Ustala się zasady scalania i podziału nieruchomości:
1) określa się minimalne powierzchnie działek zgodnie z ustaleniami szczegółowymi dla poszczególnych terenów
2) określa się minimalne szerokości frontów działek zgodnie z ustaleniami szczegółowymi;
3) określa się kąt położenia granic działek w stosunku do linii rozgraniczających przynajmniej jednej ulicy (KD) na 90° przy dopuszczalnym odchyleniu 10P ; ustalenie nie dotyczy narożnych działek.
ust. 3. Na wyznaczonym obszarze dopuszcza się jako procedurę zamienną połączenie i ponowny podział nieruchomości na działki budowlane na wspólny wniosek właścicieli lub użytkowników wieczystych, (przepis ten nie obowiązuje - stwierdzono jego nieważność w drodze rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody [...]).
ust. 4. Jeżeli obszar wymagający przeprowadzenia scaleń i podziałów nieruchomości obejmuje działki zabudowane budynkami mieszkalnymi lub usługowymi dopuszcza się zachowanie istniejących parametrów tych działek, bez konieczności spełnienia wymagań określonych w ust. 2.
Następnie rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] czerwca 2015 r. Wojewody [...] nr [...]. MO (opublikowanym w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] z dnia 10.06.2015 r., poz. 5227), stwierdzono nieważność (między innymi) § 12 ust. 3 przywołanej na wstępie uchwały.
Skarżący wskazuje na niekompletność regulacji dotyczącej scalania i podziału, co w jego ocenie narusza art. 102 ust. 1 i 2 u.g.n. w zw. z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. oraz art. 15 ust. 2 pkt 8 i ust. 3 u.p.z.p. w zw. z § 4 pkt 8 Rozporządzenia, a w rezultacie skutkować musi stwierdzeniem nieważności zaskarżonej § 12 miejscowego planu.
W ocenie Sądu zarzuty te są niesłuszne. Art. 15 ust. 2 pkt 8 u.p.z.p. stanowi, że w planie miejscowym określa się obowiązkowo szczegółowe zasady i warunki scalania i podziału nieruchomości objętych planem miejscowym. Zgodnie z a art. 15 ust. 3 pkt 1 u.p.z.p określenie szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości objętych planem miejscowym dotyczy tylko terenów wymagających przeprowadzenia scaleń i podziałów nieruchomości. W § 12 ust. 1, 2 i 4 zaskarżonej uchwały ustalono zasady i warunki scalania i podziału nieruchomości. Ustalenia dotyczące szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości powinny zawierać określenie parametrów działek uzyskiwanych w wyniku scalania i podziału nieruchomości, takich jak minimalne lub maksymalne szerokości frontów działek, ich powierzchni czy określenie kąta położenia granic działek w stosunku do pasa drogowego (§ 4 pkt 8 Rozporządzenia) Przyjęte w § 12 ust. 2 pkt 1 i 2 zaskarżonego planu regulacje zawierają dane minimalnych powierzchnie działek (poprzez odwołanie zgodnie z ustaleniami szczegółowymi dla poszczególnych terenów), minimalnych szerokości frontów działek (zgodnie z ustaleniami szczegółowymi), a także określenie kąta położenia granic działek w stosunku do pasa drogowego. Przyjęte w tym paragrafie rozwiązania należy uznać za wystarczające w świetle art. 15 ust. 2 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i z § 4 pkt 8 Rozporządzenia (por. wyrok NSA z 24.02.2017 r., II OSK 1558/15, LEX nr 2340077 w zbliżonym stanie faktycznym). Należy zauważyć, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego, który podlega interpretacji podobnie jak każdy inny akt prawny. Jeżeli można ustalić treść zakodowanej w nim normy prawnej w drodze reguł wykładni, nie ma podstaw do stwierdzania nieważności uchwały w części czy w całości (por. uzasadnienie wyroku NSA z 1.06.2016 r., II OSK 2345/14, LEX nr 2117137.) Odwołując się do ustaleń szczegółowych dla poszczególnych terenów odnaleźć można w zaskarżonej uchwale informacje odnośnie minimalnej wielkości działek budowlanych (§11 ust. 1 pkt 6) uchwały), a sięgając po ustalenia szczegółowe ustalić można minimalną szerokość frontów działek budowlanych (§11 ust. 1 pkt 7) uchwały). Powyższe uregulowania należy uznać za wystarczające do przeprowadzenia procedury, o której mowa w art. 102 ust. 1 i 2 u.g.n. Należy także podkreślić, że wbrew zarzutom skarżącego § 12 przedmiotowego planu nie odsyła do przepisów odrębnych, ale innych przepisów samego planu (inaczej niż w powoływanym przez skarżącego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, z dnia 5 czerwca 2018 r., sygn. akt: II SA/Ol 274/18)
Zarzut skarżącego, że ustalenie minimalnych wielkości działek budowlanych ani minimalnych szerokości działek budowlanych nie dotyczy działek istniejących w dacie uchwalenia planu, a zatem działki istniejące w dacie wejścia w życie planu mogą mieć mniejsze parametry niż wskazane w tej uchwale, jest chybiony. Powyższe uregulowania w § 12 ust. 2 w zw. §11 ust. 1 pkt 6 i §11 ust. 1 pkt 7 uchwały dotyczą parametrów działek powstałych na skutek procedury scalania i podziału. Nie ma zatem znaczenia, że w chwili uchwalania planu na terenie objętym planem zagospodarowania przestrzennego były mniejsze działki. Na marginesie należy zauważyć, że skarżący jest właścicielem nr [...] o powierzchni 4.027 m2 i współwłaścicielem działki nr [...] o powierzchni 3.665 m2.
Należy także podkreślić, że Rozstrzygnięcie Nadzorcze Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. ([...]) wyeliminowało jedynie § 12 ust. 3 przedmiotowego planu. Argumentacja zawarta w Rozstrzygnięciu nie jest dla Sądu wiążąca, należy jednak zauważyć, że Wojewoda wprost zaznaczył, że niezbędne jest stwierdzenie nieważności m. in. § 11 ust. 1 pkt 6 i pkt 7 uchwały, w zakresie, w jakim odnoszą się do procedury podziału nieruchomości, a jednocześnie podkreślił, że aprobuje powyższe ustalenia w odniesieniu do procedury scalenia i podziału nieruchomości. Z tego też powodu Wojewoda stwierdził nieważność wyłącznie § 12 ust. 3, a nie całości tego postanowienia.
Wbrew zarzutom skarżącego z pisma Sekretarza Miasta [...] z [...] grudnia 2018 r., znak: [...], nie wynika, że zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego są przyczyną braku przeprowadzenia procedury scalenia i podziału. W piśmie wskazano na akspekty finansowe i organizacji samego urzędu. Podobnie z pisma Przewodniczącej Rady [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r., znak [...], skierowanym do Rzecznika Praw Obywatelskich nie wynika, aby to wadliwość zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego były przyczyną nieprzeprowadzenia tej procedury. Kwestie takie nie wynikają również z później przedłożonych przez skarżącego pism.
Z uwagi na powyższe skarga na podstawie art. 151 p.p.s.a. podlegała oddaleniu.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę