IV SA/WA 2003/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę producentki mleka na decyzję cofającą jej indywidualną ilość referencyjną z powodu niewprowadzenia mleka do obrotu w roku kwotowym.
Producentka mleka W. Z. zaskarżyła decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego o cofnięciu jej indywidualnej ilości referencyjnej, argumentując to trudnościami osobistymi, remontami i suszą. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że przedstawione okoliczności nie spełniają kryteriów siły wyższej ani nie uzasadniają tymczasowego wpływu na zdolność produkcyjną, a niewprowadzenie mleka do obrotu było wynikiem błędnych decyzji gospodarczych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę W. Z. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego, która utrzymała w mocy decyzję o cofnięciu indywidualnej ilości referencyjnej dostaw mleka. Powodem cofnięcia było niewprowadzenie przez skarżącą mleka do obrotu w roku kwotowym 2005/2006, co stanowiło podstawę do zastosowania art. 32 ust. 2 ustawy o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych. Skarżąca podnosiła argumenty dotyczące trudności w przygotowaniu gospodarstwa do wymogów unijnych, problemów osobistych (wychowywanie dzieci, spłata kredytu, niezdolność do pracy), błędnych decyzji gospodarczych oraz opóźnień w montażu schładzalnika i skutków suszy. Sąd uznał, że przedstawione okoliczności, takie jak problemy rodzinne, kredytowe czy remonty, nie stanowią siły wyższej w rozumieniu przepisów unijnych (rozporządzenie Rady nr 1782/2003) ani nie miały tymczasowego wpływu na zdolność produkcyjną. Sąd podkreślił, że zdarzenia te miały miejsce przed okresem, którego dotyczyło niewprowadzenie mleka do obrotu, a opóźnienia w montażu schładzalnika wynikały z decyzji skarżącej. Skutki suszy, choć uznane za potencjalnie kwalifikujące się jako siła wyższa, nie wpłynęły w znaczący sposób na zdolność produkcyjną gospodarstwa. Sąd stwierdził, że skarżąca produkowała mleko, ale nie odstawiała go do podmiotu skupującego, zużywając je na potrzeby własne i sprzedając sąsiadom. Wobec braku podstaw do uznania przedstawionych okoliczności za usprawiedliwiające niewprowadzenie mleka do obrotu, sąd oddalił skargę jako bezzasadną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przedstawione przez skarżącą okoliczności nie spełniają kryteriów siły wyższej ani nie stanowią uzasadnionego przypadku tymczasowo wpływający na zdolność produkcyjną, a niewprowadzenie mleka do obrotu było wynikiem błędnych decyzji gospodarczych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że problemy osobiste, remonty i opóźnienia w dostawie sprzętu nie są siłą wyższą, a zdarzenia te miały miejsce przed okresem niewprowadzenia mleka do obrotu. Susza, choć mogłaby być siłą wyższą, nie wpłynęła znacząco na zdolność produkcyjną. Niewprowadzenie mleka do obrotu było wynikiem decyzji skarżącej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
u.o.r.m.p. art. 32 § ust. 2
Ustawa o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych
W przypadku, gdy producent nie wprowadził do obrotu w roku kwotowym mleka lub przetworów mlecznych w ramach przyznanej indywidualnej ilości referencyjnej, właściwy miejscowo dyrektor oddziału terenowego Agencji Rynku Rolnego cofa, w drodze decyzji, przyznaną indywidualną ilość referencyjną.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1788/2003 ustanawiające opłatę wyrównawczą w sektorze mleka i przetworów mlecznych art. 15 § ust. 3
Cofnięcie indywidualnej ilości referencyjnej nie nastąpi w przypadku siły wyższej oraz w należycie uzasadnionych przypadkach mających tymczasowy wpływ na zdolność produkcyjną gospodarstwa rolnego.
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników art. 40
Przykładowe przypadki siły wyższej.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa o regulacji rynku mleka i przetworów mlecznych art. 6a § ust. 1
u.o.r.m.p. art. 64
Ustawa o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych
u.o.r.m.p. art. 59 § ust. 2
Ustawa o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych
Z dniem 1 maja 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych, a jednocześnie utraciła moc ustawa z dnia 6 września 2001 r. o regulacji rynku mleka i przetworów mlecznych. Ilekroć w dotychczasowych przepisach jest mowa o indywidualnej kwocie mlecznej należy przez to rozumieć indywidualną ilość referencyjną.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Okoliczności osobiste (wychowywanie dzieci, spłata kredytu, niezdolność do pracy) jako siła wyższa. Opóźnienia w dostawie schładzalnika i niedokończony remont budynku inwentarskiego jako uzasadniające przypadki. Błędne pokierowanie przez służby doradcze i konwersja kwoty bezpośredniej na hurtową przed uzyskaniem atestu weterynaryjnego. Skutki suszy jako siła wyższa.
Godne uwagi sformułowania
nie można postawić zarzutu naruszenia prawa materialnego, jak i procesowego nie mogą być uznane za wypadek siły wyższej lub należycie uzasadniony przypadek mający wpływ na zdolność produkcyjną nie są to jednak skutki mogące w znaczący sposób wpłynąć na zdolność produkcyjny gospodarstwa skarżącej
Skład orzekający
Małgorzata Miron
przewodniczący
Krystyna Napiórkowska
sprawozdawca
Anna Szymańska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia siły wyższej oraz uzasadnionych przypadków w kontekście przepisów o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych, a także konsekwencje niewprowadzenia produktu do obrotu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących rynku mleka i przetworów mlecznych oraz ich implementacji w polskim prawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje, jak rygorystycznie sądy podchodzą do definicji siły wyższej w kontekście przepisów unijnych i krajowych, co jest istotne dla rolników i przedsiębiorców w sektorze rolnym.
“Rolnik stracił kwotę referencyjną mleka przez problemy z suszarką i remont. Sąd: to nie siła wyższa.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Wa 2003/06 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2007-01-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-10-26 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Szymańska Krystyna Napiórkowska /sprawozdawca/ Małgorzata Miron /przewodniczący/ Symbol z opisem 6169 Inne o symbolu podstawowym 616 Skarżony organ Prezes Agencji Rynku Rolnego Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędziowie sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi W. Z. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia indywidualnej ilości referencyjnej - oddala skargę - Uzasadnienie Prezes Agencji Rynku Rolnego decyzją z dnia [...] września 2006 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k. p. a. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w B. z dnia [...] sierpnia 2006 r., którą W. Z. cofnięto indywidualną ilość referencyjną dostaw w wysokości 14192 kg. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, iż z rejestru producentów prowadzonego przez Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w B. wynika, że W. Z. w okresie od dnia 1 kwietnia 2005 r. do dnia 31 marca 2006 r. nie wprowadziła do obrotu mleka w ramach posiadanej indywidualnej ilości referencyjnej dostaw, a w związku z tym, w roku kwotowym 2005/2006 nie wykorzystała indywidualnej ilości referencyjnej stanowiącej jej własność na dzień 1 kwietnia 2005 r. Organ odwoławczy powołał się na treść art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych (Dz. U. nr 93, poz. 897 ze zm.), zgodnie z którym w przypadku, gdy producent nie wprowadził do obrotu w roku kwotowym mleka lub przetworów mlecznych w ramach przyznanej indywidualnej ilości referencyjnej, właściwy miejscowo dyrektor oddziału terenowego Agencji Rynku Rolnego cofa, w drodze decyzji, przyznaną indywidualną ilość referencyjną. Organ drugiej instancji powołał art. 15 ust. 3 rozporządzenia Rady nr 1788/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiający opłatę wyrównawczą w sektorze mleka i przetworów mlecznych (OJL nr 270 z dnia 21 października 2003 r.), który stanowi, że cofnięcie indywidualnej ilości referencyjnej nie nastąpi w przypadku siły wyższej oraz w należycie uzasadnionych przypadkach mających tymczasowy wpływ na zdolność produkcyjną gospodarstwa rolnego. Przykładowymi przypadkami siły wyższej zgodnie z art. 40 rozporządzenia Rady nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (OJL nr 270 z dnia 21 października 2003 r.) są śmierć rolnika, długookresowa niezdolność rolnika do pracy, poważna klęska żywiołowa w znacznym stopniu dotykająca grunty rolne gospodarstwa, zniszczenie budynków inwentarskich gospodarstwa w drodze wypadku, epidemia dotykająca część lub cały żywy inwentarz gospodarza. Zdaniem organu odwoławczego okoliczności wskazane przez W. Z. tj. opóźnienie związane z dostarczeniem schładzalnika i niedokończony remont budynku inwentarskiego, nie mogą być uznane za wypadek siły wyższej lub należycie uzasadniony przypadek mający wpływ na zdolność produkcyjną gospodarstwa rolnego. Skargę na powyższą decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła W. Z. wnosząc o jej Sygn. akt IV SA/Wa 2003/06 uchylenie. Skarżąca podniosła, że w latach 2004-2006 nie była w stanie przygotować gospodarstwa pod wymagania unijne, ponieważ sama prowadzi gospodarstwo i sama wychowuje czworo dzieci. Wskazała, że spłaca kredyt zaciągnięty po objęciu gospodarstwa po rodzicach w 1976 r., a w 1995 r. została uznana przez komisję lekarską za niezdolną do pracy w gospodarstwie rolnym. Podniosła ponadto, iż błędnie została pokierowana przez służby doradcze i dokonała konwersji kwoty bezpośredniej na hurtową zanim otrzymała atest weterynaryjny. Skarżąca wskazała również na trudności i opóźnienia w zamontowaniu schładzalnika do mleka w jej gospodarstwie. Ponadto podniosła, że w latach 2005-2006 poniosła szkody z powodu suszy i na tą okoliczność przedstawiła stosowny dokument Komisji Społecznej powołanej przez Wojewodę [...] . W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko podnosząc jednocześnie, że dopiero w skardze skarżąca przedstawiła okoliczności dotyczące stanu rodzinnego, zdrowotnego i stanu gospodarstwa. Zdaniem organu drugiej instancji powyższe okoliczności nie stanowią jednak siły wyższej w rozumieniu wyżej powołanego rozporządzenia Rady, ponieważ skarżąca podjęła błędne decyzje gospodarcze. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Legitymuje to sądy administracyjne do dokonywania kontroli aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Biorąc powyższe pod uwagę należy uznać, że skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa materialnego, jak i procesowego. Na podstawie art. 6a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o regulacji rynku mleka i przetworów mlecznych (Dz. U. nr 129, poz. 1446 ze zm.), skarżąca decyzją Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w B. z dnia [...] lutego 2004 r. uzyskała indywidualną kwotę mleczną dla dostawcy bezpośredniego w wysokości 14192 kg. Z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej, tj. z dniem 1 maja 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. nr 244, poz. 2081 ze zm.). Jednocześnie zgodnie z art. 64 powyższej ustawy, utraciła moc ustawa z dnia 6 września 2001 r. o regulacji rynku mleka i przetworów mlecznych. Zgodnie z art. 59 ust. 2 ustawy z Sygn. akt IV SA/Wa 2003/06 dnia 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych ilekroć w dotychczasowych przepisach jest mowa o indywidualnej kwocie mlecznej należy przez to rozumieć indywidualną ilość referencyjną. Na dzień 1 kwietnia 2005 r. skarżąca posiadała indywidualną ilość referencyjną w wysokości 14.192 kg mleka, jako dostawca bezpośredni, a na wniosek skarżącej decyzją Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w B. z dnia [...] stycznia 2006 r. dokonano konwersji przysługującej jej indywidualnej ilości referencyjnej dla dostawcy bezpośredniego w wysokości 14192 kg. na indywidualną ilość referencyjną dla dostawcy hurtowego. Jak wynika z akt sprawy skarżąca w roku kwotowym 2005/2006 nie dostarczyła podmiotowi skupującemu żadnej ilości mleka lub przetworów mlecznych w ramach przyznanej indywidualnej ilości referencyjnej ani jako dostawca bezpośredni ani jako dostawca hurtowy. W takiej sytuacji właściwy miejscowo dyrektor oddziału terenowego Agencji Rynku Rolnego, na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych zobowiązany był cofnąć, w drodze decyzji, przyznaną producentowi indywidualną ilość referencyjną. Niezastosowanie przez właściwy organ tak drastycznej sankcji jaką przewiduje art. 32 ust. 2 w / w ustawy byłoby możliwe tylko wtedy, gdyby skarżąca udowodniła, że niewprowadzenie do obrotu w roku kwotowym mleka lub przetworów mlecznych w ramach przyznanej indywidualnej ilości referencyjnej było następstwem okoliczności kwalifikowanych jako siła wyższa, tj. takich, które są zdarzeniami zewnętrznymi, niemożliwymi do przewidzenia i niemożliwymi do zapobieżenia oraz w należycie uzasadnionych i uznanych przez właściwy organ przypadkach tymczasowo wpływających na zdolność produkcyjną danego producenta. Zwolnienie producenta z sankcji przewidzianych w art. 32 ust 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych w wyżej wymienionych okolicznościach znajduje podstawę w art. 15 ust. 3 obowiązującego rozporządzenia Rady nr 1788/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego opłatę wyrównawczą w sektorze mleka i przetworów mlecznych. Podniesione przez skarżącą okoliczności, które spowodowały, że nie dostarczyła do podmiotu skupującego przyznanej jej indywidualnej ilości referencyjnej, w ocenie Sądu, w sposób właściwy zostały uznane przez organ odwoławczy jako niezwalniające skarżącej z sankcji wynikającej z art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych. Zdaniem Sądu okoliczności podniesione dopiero w skardze, że w latach 2004-2006 skarżąca nie była w stanie przygotować gospodarstwa pod wymagania unijne, ponieważ sama prowadzi gospodarstwo i wychowuje czworo dzieci, jak również że spłaca kredyt Sygn. akt IV SA/Wa 2003/06 zaciągnięty po objęciu gospodarstwa po rodzicach nie mogą być uznane za przejaw siły wyższej w rozumieniu przepisów w / w rozporządzenia Rady nr 1782/2003. Zdarzenia powodujące taki stan nie wystąpiły bowiem w ciągu roku kwotowego 2005/2006, lecz miały miejsce w okresie wcześniejszym. Podobnie fakt, iż w 1995 r. skarżąca została uznana przez komisję lekarską za niezdolną do pracy w gospodarstwie rolnym, ponieważ - jak słusznie organ odwoławczy zauważył w odpowiedzi na skargę - w tym stanie rzeczy skarżąca, jako nieprowadząca gospodarstwa rolnego, nie mogłaby w ogóle ubiegać się o przyznanie indywidualnej kwoty referencyjnej. Brak jest również dowodów na to, że skarżąca została błędnie pokierowana przez służby doradcze i w wyniku tego dokonała konwersji kwoty bezpośredniej na hurtową zanim otrzymała atest weterynaryjny. Natomiast okoliczności związane z zamontowaniem schładzalnika do mleka w gospodarstwie skarżącej nie można uznać za siłę wyższą, gdyż opóźnienia w tym zakresie były wynikiem decyzji podjętych przez skarżącą, która dopiero w dniu 28 czerwca 2006 r. zawarła umowy o jego zakupie. Jedynym zdarzeniem, które może być zakwalifikowane jako siła wyższa jest susza, której skutki - jak wynika z zaświadczenia wydanego przez Wojewodę [...] - dotknęły w lipcu 2005 r. gospodarstwo skarżącej. W ocenie Sądu nie są to jednak skutki mogące w znaczący sposób wpłynąć na zdolność produkcyjny gospodarstwa skarżącej, gdyż skutkami suszy objęte było tylko 6,73 ha gruntów na poziomie strat od 55% do 65%, gdy tymczasem skarżąca w skardze podała, że "po przekazaniu gospodarstwo obejmować będzie obszar 37 ha, w tym 18 ha trwałych użytków rolnych." Ponadto, jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie skarżąca produkowała w roku kwotowym 2005-2006 mleko, jednak nie odstawiała go do podmiotu skupującego. Skarżąca na rozprawie sądowej podała, że wyprodukowane mleko zużyła na potrzeby własnego gospodarstwa i sprzedała sąsiadom. Z tych wszystkich względów uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI