IV SA/Wa 1843/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-01-10
NSAnieruchomościŚredniawsa
rozgraniczenie nieruchomościpostępowanie administracyjnezawieszenie postępowaniaustalenie stanu prawnegowłasnośćwspółwłasnośćdziedziczeniekpageodezja

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na postanowienie o zawieszeniu postępowania rozgraniczeniowego, uznając je za zgodne z prawem, choć wskazał na konieczność wyjaśnienia kwestii własnościowych i błędne zastosowanie przepisów o zawieszeniu postępowania po śmierci strony.

Sprawa dotyczyła skargi J. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., które uchyliło postanowienie Wójta Gminy L. o zawieszeniu postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości. Wójt zawiesił postępowanie z powodu śmierci współwłaścicielki Z. B. i braku ustalenia spadkobierców. Kolegium uchyliło to postanowienie, wskazując na błędy proceduralne organu I instancji i konieczność wyjaśnienia stanu prawnego nieruchomości oraz tytułu własności J. B. do udziału po zmarłej matce. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając zaskarżone postanowienie za zgodne z prawem, ale jednocześnie podkreślił, że organ I instancji nie powinien był zawieszać postępowania na podstawie art. 97 §1 pkt 1 kpa, gdyż strona zmarła przed wszczęciem postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę J. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2005 r., które uchyliło postanowienie Wójta Gminy L. o zawieszeniu postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości. Postępowanie to zostało zawieszone przez Wójta na podstawie art. 97 §1 pkt 1 kpa z powodu śmierci współwłaścicielki działki nr [...], Z. B., i braku ustalenia jej spadkobierców, mimo dwukrotnych wezwań do wnioskodawcy J. B. o ich wskazanie. J. B. wniósł zażalenie, twierdząc, że jest jedynym właścicielem nieruchomości, gdyż matka przekazała mu swój udział przed śmiercią, co wyklucza potrzebę postępowania spadkowego. Inni uczestnicy postępowania również wnieśli zażalenia, podnosząc błędy proceduralne i zarzucając, że art. 97 §1 pkt 1 kpa nie miał zastosowania, gdyż Z. B. zmarła przed wszczęciem postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uchylając postanowienie Wójta, wskazało na błędy organu I instancji, w tym brak ustalenia stanu prawnego nieruchomości, nieustosunkowanie się do twierdzeń J. B. o jego wyłącznym prawie własności oraz nieprawidłowe zastosowanie art. 97 §1 pkt 1 kpa. Kolegium uznało, że nie można prowadzić postępowania rozgraniczeniowego bez ustalenia wszystkich stron. J. B. złożył skargę do WSA, powtarzając swoje argumenty. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając zaskarżone postanowienie za zgodne z prawem. Sąd podkreślił, że ustalenie kręgu właścicieli nieruchomości jest niezbędne do prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego i że organ odwoławczy prawidłowo wskazał na konieczność wyjaśnienia kwestii własnościowych, w tym poprzez dołączenie wypisu z księgi wieczystej. Jednocześnie Sąd zwrócił uwagę organowi I instancji, że art. 97 §1 pkt 1 kpa dotyczy sytuacji, gdy strona umiera po wszczęciu postępowania, co nie miało miejsca w tej sprawie, gdyż Z. B. zmarła ok. 20 lat przed jego wszczęciem. W związku z tym, przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ powinien uwzględnić tę okoliczność.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, art. 97 §1 pkt 1 kpa dotyczy sytuacji, gdy strona umiera po wszczęciu postępowania. W przypadku śmierci strony przed wszczęciem postępowania, zastosowanie tego przepisu jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepis art. 97 §1 pkt 1 kpa ma zastosowanie tylko w przypadku śmierci strony po wszczęciu postępowania. Ponieważ Z. B. zmarła ok. 20 lat przed wszczęciem postępowania rozgraniczeniowego, zawieszenie postępowania na tej podstawie było błędne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 97 § §1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis ten dotyczy zawieszenia postępowania z powodu śmierci strony, ale tylko jeśli śmierć nastąpiła po wszczęciu postępowania.

p.g.k. art. 29

Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne

Podstawa prawna postępowania o rozgraniczenie nieruchomości.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § §2

Kodeks postępowania administracyjnego

Umożliwia uchylenie postanowienia organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, gdy wymaga tego istotne postępowanie wyjaśniające.

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

p.u.s.a. art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania o oddaleniu skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy prawidłowo wskazał na konieczność wyjaśnienia stanu prawnego nieruchomości i tytułu własności skarżącego. Organ I instancji naruszył art. 7 i 77 kpa, nie wyjaśniając dostatecznie stanu faktycznego i prawnego.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego, że jest jedynym właścicielem nieruchomości i postępowanie spadkowe nie jest potrzebne. Argument, że art. 97 §1 pkt 1 kpa nie miał zastosowania, ponieważ strona zmarła przed wszczęciem postępowania (choć sąd ostatecznie przyznał rację co do nieprawidłowego zastosowania, ale nie uznał tego za podstawę do uchylenia postanowienia SKO).

Godne uwagi sformułowania

nie jest możliwe prowadzenie postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości bez uprzedniego ustalenia kręgu osób zainteresowanych a zatem właścicieli nieruchomości nie wykazał i nie udokumentował -z naruszeniem art. 7 i 77 kpa- przyczyn zawieszenia art. 97 §1 pkt 1 kpa daje podstawę do zawieszenia postępowania z powodu śmierci strony w sytuacji gdy strona ta umiera po wszczęciu tego postępowania. Taka sytuacja nie ma miejsca w niniejszej sprawie.

Skład orzekający

Jakub Linkowski

przewodniczący

Alina Balicka

członek

Małgorzata Miron

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów kpa dotyczących zawieszenia postępowania w przypadku śmierci strony oraz konieczność dokładnego wyjaśnienia stanu prawnego nieruchomości w postępowaniu rozgraniczeniowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy śmierć strony nastąpiła przed wszczęciem postępowania, a także kwestii proceduralnych związanych z rozgraniczeniem nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy typowych problemów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym dotyczącym nieruchomości, w szczególności kwestii zawieszenia postępowania i ustalenia kręgu stron. Jest interesująca dla prawników procesowych i zajmujących się prawem nieruchomości.

Błąd w zawieszeniu postępowania: czy śmierć strony przed jego wszczęciem uzasadnia wstrzymanie rozgraniczenia?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 1843/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-01-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-09-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Alina Balicka
Jakub Linkowski /przewodniczący/
Małgorzata Miron /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie WSA Alina Balicka,, WSA Małgorzata Miron (spr.), Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości oddala skargę
Uzasadnienie
Sygnatura akt IVSA/Wa 1843/05
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2005 r. Wójt Gminy L. zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie rozgraniczenia nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] z nieruchomościami oznaczonymi w ewidencji gruntów i budynków nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] położonymi w obrębie L., gmina L.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 97§1 pkt 1 kpa a w uzasadnieniu podał, że postanowieniem z dnia [...].03.2004 r. zostało wszczęte postępowanie o rozgraniczenie wskazanych wyżej nieruchomości. Czynności związane z tym postępowaniem przeprowadzał uprawniony geodeta inż. S. K. W toku postępowania ustalono, iż Z. B. - współwłaścicielka działki nr [...] położonej w L. jest osobą nieżyjącą. Wójt Gminy L. dwukrotnie zwracał się do wnioskodawcy -
J. B. o wskazanie wszystkich spadkobierców zmarłej Z. B., lecz w/w nie udzielił żadnej odpowiedzi. W tej sytuacji – w ocenie organu prowadzącego postępowanie o rozgraniczenie – nie może on prowadzić postępowania a zatem uległo ono – z urzędu zawieszeniu.
Zażalenia na w/w postanowienie wnieśli: J. B., A. i K. B., T. M. i S. K.
J. B. w uzasadnieniu zażalenia podniósł, że jest jedynym właścicielem nieruchomości – działki nr [...] albowiem matka przekazała mu tuż przed śmiercią swój udział a w związku z tym nie musi być prowadzone postępowanie spadkowe po jego matce.
S. K. i T. M.– nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu I instancji wskazali na błędy proceduralne podczas prowadzonego postępowania o rozgraniczenie oraz podkreślili, że art. 97 §1 pkt 1 kpa nie powinien stanowić podstawy zawieszenia postępowania albowiem Z. B. zmarła znacznie przed wszczęciem postępowania administracyjnego a zatem postępowanie o rozgraniczenie powinno być umorzone.
A. i K. B. również nie zgodzili się z treścią postanowienia o zawieszeniu postępowania domagając się umorzenia postępowania rozgraniczeniowego. Powoływali się na przewlekłość prowadzonego postępowania, fałszowanie dokumentacji przez biegłego geodetę.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. – po rozpoznaniu zażaleń J. B., A. i K. B., T. M. i S. K. - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. – działając w oparciu o treść art. 138§2 kpa w zw. z art. 144 kpa uchyliło zaskarżone postanowienie i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że dokumentacja z prowadzonego przez geodetę postępowania nie została przyjęta przez Powiatowy Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w P. z powodu dokonania przez geodetę bezprawnie zmian w wypisie z rejestru gruntów. Ujawniono, że współwłaścicielka działki nr [...] – Z. B. nie żyje. [...] stycznia 2005 r. Wójt Gminy L. negatywnie zaopiniował przedłożoną przez geodetę dokumentację. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji co do tego, iż w postępowaniu o rozgraniczenie winni brać udział wszyscy właściciele nieruchomości, których postępowanie dotyczy a zatem, że w powyższej sytuacji nie jest możliwe prowadzenie postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości bez uprzedniego ustalenia wszystkich jego stron. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego Wójt Gminy L. zawieszając postępowanie nie wykazał i nie udokumentował -z naruszeniem art. 7 i 77 kpa- przyczyn zawieszenia. W aktach sprawy brak jest aktualnego wypisu z księgi wieczystej prowadzonej dla dz.ew. [...] odnośnie ujawnionych w niej właścicieli tej działki. Organ I instancji nie ustosunkował się również do twierdzeń J. B., iż jest on jedynym właścicielem działki nr ew. [...] nie wyjaśnił jego tytułu do ½ części działki po Z. B. w szczególności czy nabył ten udział w drodze dziedziczenia testamentowego czy też zostały dokonane inne rozporządzenia tym majątkiem. Tym samym – w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie jest możliwe właściwe rozpatrzenie sprawy w szczególności ustalenie czy w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki z art. 97 §1 pkt 1 kpa, co spowodowało konieczność uchylenia zaskarżonego postanowienia.
J. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie Samorządowego kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2005 r. powtarzając zarzuty zawarte w zażaleniu w szczególności, iż w niniejszej sprawie zbędne jest przeprowadzanie postępowania spadkowego po Z. B. albowiem jest on jedynym właścicielem działki nr [...].
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu, który uzasadniałby jego uchylenie.
Postanowienie o zawieszenie postępowania zostało wydane w toku prowadzonego postępowania o rozgraniczenie nieruchomości. Postępowanie to jest prowadzone na podstawie art.. 29 i n. ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. nr 100, poz. 1086 ze zm.) i nie ulega wątpliwości, że w tym postępowaniu osobami, których interesu prawnego ono dotyczy są właściciele rozgraniczanych nieruchomości. Trafnie zatem organ odwoławczy wskazał, że nie jest możliwe prowadzenie postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości bez uprzedniego ustalenia kręgu osób zainteresowanych a zatem właścicieli nieruchomości. Z akt postępowania administracyjnego nie wynika ażeby organ prowadzący postępowanie wyjaśnił – ponad wszelką wątpliwość stan prawny nieruchomości nr [...]. W aktach znajduje się jedynie wypis w rejestru gruntów, z którego wynika, że nieruchomość ta pozostaje we współwłasności J. B. ( w ½ części) i Z. B. (w ½ części). Biorąc natomiast pod uwagę twierdzenia skarżącego, że jest jedynym właścicielem nieruchomości albowiem matka tuż przed śmiercią przekazała mu swój udział we współwłasności – prawidłowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało na konieczność wyjaśnienia w/w kwestii. Celowym jest zatem dołączenie do akt wypisu z księgi wieczystej, której wpisy w dziale II jednoznacznie wskażą kto jest właścicielem działki nr [...] a w przypadku ujawnienia wpisu Z. B. wyjaśnienia będą wymagały wskazane przez skarżącego okoliczności co do tego, że udział ten został mu przekazany. Ciężar dowodu tej okoliczności będzie spoczywał na J. B.
W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że organ odwoławczy prawidłowo ocenił, że decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem art. 7 i 77 kpa albowiem Wójt Gminy L. nie poczynił niezbędnych ustaleń niezbędnych dla prawidłowego rozstrzygięcia sprawy.
Wyjaśnienie tych kwestii wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części - w rozumieniu art. 138§2 kpa.
Natomiast nie może ujść uwadze organu I instancji -przy ponownym rozpoznaniu sprawy- czego nie wskazał organ odwoławczy, że z akt postępowania administracyjnego wynika, że Z. B. zmarła ok. 20 lat temu a zatem znacznie przed wszczęciem postępowania administracyjnego. Art. 97 §1 pkt 1 kpa daje podstawę do zawieszenia postępowania z powodu śmierci strony w sytuacji gdy strona ta umiera po wszczęciu tego postępowania. Taka sytuacja nie ma miejsca w niniejszej sprawie. Okoliczność ta będzie musiała być uwzględniona w sytuacji, gdy organ po wyjaśnieniu wskazanych wyżej okoliczności dojdzie do wniosku, że istnieją przesłanki do zawieszenia postępowania do czasu ustalenia wszystkich właścicieli działki nr [...].
Wobec niezasadności zarzutów skargi i niestwierdzenia przez Sąd – z urzędu – takich uchybień, które musiałyby skutkować uchyleniem zaskarżonego orzeczenia- skargę należało oddalić.
Z tych wszystkich względów – na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI