IV SA/Wa 1792/21

IV SA/Wa 1792/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-02-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-12-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wójcik /przewodniczący/
Alina Balicka /sprawozdawca/
Aneta Dąbrowska
Symbol z opisem
6163 Gospodarowanie nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art. 156 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Wójcik Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska sędzia WSA Alina Balicka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w [...] na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] listopada 2021 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2021 r., znak: [...] wydaną na podstawie art. 157 i art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021, poz. 735 ze zm.), dalej "K.p.a.", po rozpoznaniu sprzeciwu Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] od decyzji Wojewody [...] (dalej: wojewoda) z dnia [...] października 1997 r., znak: [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji wojewody przekazującej Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa (dalej: Agencji) nieruchomość Skarbu Państwa,
o pow. 0,8813 ha, położoną w obrębie [...], gmina [...], oznaczoną ewidencyjnie jako działka nr [...].
Powyższa decyzja była wynikiem następujących ustaleń faktycznych i oceny prawnej.
Decyzją z dnia [...] października 1997 r. wojewoda przekazał Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa nieruchomość Skarbu Państwa, o pow. 0,8813 ha, położoną
w obrębie [...], gmina [...], oznaczoną ewidencyjnie jako działka nr [...].
Pismem z dnia 27 czerwca 2018 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] wystąpił ze sprzeciwem od wskazanej powyżej ostatecznej decyzji wojewody. Prokurator podniósł, że przekazana działka nr [...] w dacie wydania kwestionowanej decyzji nie stanowiła własności Skarbu Państwa, a własność osób fizycznych.
Wskazaną na wstępie zaskarżoną decyzją Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmówił stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji wojewody z dnia [...] października 1997 r. Uzasadniając to rozstrzygnięcie minister wskazał, że merytoryczną podstawą prawną decyzji wojewody był art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 19 października 1991 r.
o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U. z 1995 r., Nr 57, poz. 299 z późn. zm.). Zgodnie z powołanym przepisem przekazaniu Agencji podlegały nieruchomości Skarbu Państwa, będące nieruchomościami rolnymi i położone na obszarze przeznaczonym w planie zagospodarowania przestrzennego na cele gospodarki rolnej. Dalej podkreślono, że prawo własności nieruchomości, oznaczonej jako działka nr [...], Skarb Państwa nabył na podstawie dekretu z dnia [...] października 1945 r. [...] (Dz. U. Nr [...], poz. [...] dalej "[...]"). Zgodnie art. 1 dekretu [...], a następnie, po zlikwidowaniu gminy [...], na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. L). Nr 14, poz. 130), przeszły one na własność Skarbu Państwa. Minister zaznaczył, że z wyrysu z mapy ewidencyjnej, wraz z wypisem z rejestru gruntów, sporządzonej w dniu [...].04.1997 r., przez mgr. inż. T. O., przedstawiającej granice działki nr [...] na stan z 1979 r. wynika, że cały obszar działki
nr [...] objęty był działaniem dekretu warszawskiego, co oznacza - wbrew twierdzeniom sprzeciwiającego się - że Skarb Państwa posiadał tytuł prawny do spornej działki. Ponadto z mapy tej wynika, że w ewidencji, jako właściciel działki nr [...] ujawniony był Skarb Państwa, natomiast F. S. ujawniony był jedynie jako władający.
Minister wskazał również, że co prawda przed Prezydentem [...] toczy się postępowanie administracyjne, prowadzone na podstawie art. 214 ustawy z dnia
21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (DZ. U. z 2020 r. poz. 1900
z poźn. zm.), którego przedmiotem jest m.in. działka nr [...], jednakże to postępowanie nie zostało do dnia dzisiejszego zakończone, co - w ocenie ministra oznacza – że pierwsza przesłanka została spełniona i w tym zakresie nie doszło do rażącego naruszenia prawa.
Dalej minister zaznaczył, że działka nr [...], na dzień wydania kwestionowanej decyzji, stanowiła użytki rolne klasy V, sady klasy IV oraz pastwiska klasy IV. Oznacza to, że działka nr [...] była nieruchomością rolną w rozumieniu Kodeksu cywilnego. Jednocześnie minister wskazał, że z wniosku Agencji z dnia 19 grudnia 1994 r., wynika, że działka nr [...] w dniu [...] stycznia 1992 r. przeznaczona była w Planie Ogólnym Zagospodarowania Przestrzennego [...], przyjętym uchwałą nr [...] Rady Narodowej [...]
w dniu [...] grudnia 1982 r. na cele upraw rolnych. Zdaniem ministra potwierdza to spełnienie drugiej przesłanki warunkującej przekazanie nieruchomości na rzecz Agencji
i zarazem brak rażącego naruszenia prawa co do tej przesłanki.
Końcowo minister uznał, że w związku z tym, że wojewoda dysponował dokumentacją potwierdzającą spełnienie przesłanek przekazania spornej nieruchomości Agencji - to trudno uznać, że rażąco naruszył art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 19 października 1991 r. Minister stwierdził ponadto, że ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie dała podstaw do przyjęcia, aby badana decyzja, obarczona była którąkolwiek z pozostałych wad mogących skutkować nieważnością decyzji, wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a.
Nie zgadzając się z tą decyzją Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] w dniu [...] listopada 2021 r. wniósł za pośrednictwem ministra skargę na decyzję ministra z dnia [...] listopada 2021 r. w której zarzucił naruszenie przepisów postępowania: art. 7, art. 8,
art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 i art. 156 § 1 pkt. 2 K.p.a. polegające na odmowie stwierdzenia nieważności skarżonej sprzeciwem prokuratora decyzji Wojewody [...] numer [...] z dnia [...] października 1997 r. znak: [...] i oparciu kwestionowanego rozstrzygnięcia
o dowód z mapy ewidencyjnej wraz z wypisem z rejestru gruntów sporządzonej w dniu [...] kwietnia 1997 r. przedstawiającej granice nieruchomości o powierzchni 0,8813 ha położonej w obrębie [...] gminy [...] oznaczonej jako działka ewidencyjna numer [...] na stan z 1997 r. na podstawie którego organ wydający kwestionowaną decyzję przyjął,
że właścicielem całego obszaru działki numer [...] był Skarb Państwa. Jednocześnie Prokurator zarzucił ministrowi, że ten pominął dowody z akt sprawy administracyjnej,
tj. dokumenty ze Zbioru Dokumentów [...] założonego postanowieniem z dnia [...] września 1967 r. Dz. Zd. [...] i znajdującego się w nim postanowienia Sądu Powiatowego dla [...]
w [...] z dnia [...] lipca 1972 r. sygn. akt [...], dokumenty z akt własnościowych nieruchomości położonej przy ul. [...] nadesłanych przez Urząd [...] z których wynika, że właścicielem nieruchomości o powierzchni 0,8813 ha położonej w obrębie [...] gminy [...] oznaczonej jako działka ewidencyjna numer [...] jest osoba fizyczna. Prokurator wskazał, że organ administracji publicznej jest zobowiązany do zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego polega na takim ustosunkowaniu się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów
z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych i prawnych, czego niewątpliwie brak w decyzji Ministra Rolnictwa
i Rozwoju Wsi.
W oparciu o tak postawione zarzuty skarżący wniósł – na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. - o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji Ministra Rolnictwa
i Rozwoju Wsi z dnia [...] listopada 2021 roku, sygn. [...] oraz ewentualnie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę minister wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
(Dz. U. 2021, poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022, poz. 329), dalej jako: "P.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Ponadto wskazać należy, że Sąd nie jest związany zarzutami
i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą, ale rozstrzyga jedynie w granicach danej sprawy, jak stanowi art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a tym samym brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 P.p.s.a.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że przedmiotem sądowej kontroli
w niniejszej sprawie jest decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] listopada 2021 r. wydana w nadzwyczajnym postępowaniu administracyjnym – stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wojewody z dnia [...] października 1997 r. – zainicjowanym na skutek sprzeciwu Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] wniesionego na podstawie art. 186 K.p.a.
W myśl art. 157 § 2 K.p.a. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, natomiast art. 184 § 1 K.p.a. stanowi, że prokuratorowi służy prawo wniesienia sprzeciwu od decyzji ostatecznej, jeżeli przepisy kodeksu lub przepisy szczególne przewidują wznowienie postępowania, stwierdzenie nieważności decyzji albo jej uchylenie lub zmianę. Stosownie do art. 186 K.p.a. w przypadku wniesienia sprzeciwu przez prokuratora właściwy organ administracji publicznej wszczyna w sprawie postępowanie z urzędu, zawiadamiając o tym strony. Właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja wydana została przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze – ten organ. W przedmiotowej sprawie organem właściwym był więc Minister Rolnictwa
i Rozwoju Wsi, a stosownie do art. 158 § 1 K.p.a., rozstrzygnięcie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje w drodze decyzji.
Zgodnie z art. 156 § 1 K.p.a., organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:
1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości;
2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa;
3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną;
4) została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie;
5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały;
6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą;
7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.
Przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest więc przeprowadzenie kontroli prawidłowości decyzji wydanej
w postępowaniu zwykłym, przy czym stwierdzenie takie jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji wynikającej z art. 16 K.p.a. i może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad wynikających z cytowanego wyżej art. 156 § 1 K.pa. który w pkt. 2 nakłada na organ administracji publicznej obowiązek stwierdzenia nieważności decyzji wydanej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
Ostatnio powołana przesłanka zachodzi wówczas, gdy:
1) decyzja nie ma podstawy w żadnym powszechnie obowiązującym przepisie prawnym o charakterze materialnym, zawartym w ustawie lub w akcie wydanym z wyraźnego upoważnienia ustawowego lub
2) treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z treścią przepisu prawa oraz gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa.
Wada będąca przesłanką stwierdzenia nieważności decyzji powinna przy tym tkwić w samej decyzji (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 1998 r., II SA 1202/98, LEX nr 41891; z dnia 8 października 1999 r., IV SA 1646/97, LEX nr 48679 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2016 r., I OSK 2995/14, LEX nr 2168062).
W postępowaniu o stwierdzenie nieważności organ nie poddaje analizie całego postępowania zwykłego, lecz jedynie kontroluje, czy wydanie decyzji może się wiązać
z zaistnieniem którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 156 § 1 K.p.a. Stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. musi zaś być poprzedzone niewątpliwym ustaleniem, że została ona wydana bez podstawy prawnej lub narusza rażąco prawo w stopniu uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności, a ustalenia te oparte są na zebranym materiale dowodowym, który potwierdza to w sposób oczywisty.
Podkreślić trzeba, że rażące naruszenie prawa określa się jako oczywiste naruszenie przepisu prawa, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawnym. O rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1134/04). W orzecznictwie wskazuje się, że termin "rażący" winien być rozumiany w sposób powszechnie przyjęty. Zgodnie ze słownikiem języka polskiego "rażący" to "dający się łatwo stwierdzić, wyraźny, oczywisty, niewątpliwy, bezsporny, bardzo duży". Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość decyzji skutkiem naruszenia norm prawnych regulujących działania administracji publicznej w indywidualnych sprawach, w szczególności przepisów prawa procesowego oraz materialnego, o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Zachodzi ona w przypadku, gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub w części (wyrok NSA 21 sierpnia 2001r., sygn. akt II SA 1726/00, Lex 51233). W konsekwencji traktowanie naruszenia prawa jako "rażące" może mieć miejsce tylko wyjątkowo, a mianowicie, gdy jego waga jest znacznie większa niż stabilność ostatecznej decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 1996 r., sygn. akt III SA 565/95, Biul. Skarb. 1997/2/26 i Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 1995 r., sygn. akt III ARN 22/95). Oceny legalności decyzji ostatecznej dokonuje się tylko i wyłącznie na podstawie materiałów zgromadzonych w postępowaniu zwykłym, zakończonym wydaniem decyzji ostatecznej.
Odnosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że minister prawidłowo uznał, że kontrolowana w postępowaniu nadzorczym decyzja wojewody z dnia [...] października 1997 r. nie jest dotknięta żadną wadą, o której mowa
w art. 156 § 1 K.p.a.
Z akt administracyjnych kontrolowanej sprawy wynika, że wojewoda miał jak podstawy do tego, aby na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U. z 1995 r., Nr 57, poz. 299 ze zm.) wydać decyzję w przedmiocie przekazania Agencji nieruchomość nr [...] należącą do Skarbu Państwa.
Zgodnie z przywołanym przepisem (obowiązującym w dacie wydania decyzji wojewody) nieruchomości, określone w art. 1 i 2 nie stanowiące składników majątku państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej, podlegają przekazaniu Agencji
w drodze decyzji wojewody właściwego ze względu na położenie nieruchomości,
z zastrzeżeniem art. 16, art. 18 i art. 33. Art. 1 tej ustawy stanowi, że ustawa reguluje zasadny gospodarowania mieniem w odniesieniu do nieruchomości rolnych w rozumieniu Kodeksu cywilnego i innych nieruchomości położonych na obszarach przeznaczonych
w planach zagospodarowania przestrzennego na cele gospodarki rolnej, z wyłączeniem gruntów znajdujących się w zarządzie Lasów Państwowych i parków narodowych.
Ze zgromadzonego wówczas materiału dowodowego (m.in. wyrys z mapy ewidencyjnej z dnia [...] kwietnia 1997 r., wypis z rejestru gruntów, protokół z oględzin) wynika, że właścicielem nieruchomości nr [...] od dnia [...] listopada 1945 r. był Skarb Państwa, który nabył własność na podstawie dekretu z dnia [...] października 1945 r.
[...] (Dz. U. Nr [...], poz. [...]) - dalej: [...]. Ponadto, z akt sprawy wynika, że nieruchomość ta – zgodnie z Panem Ogólnym Zagospodarowania Przestrzennego [...] przyjętym uchwałą nr [...] Rady Narodowej [...] w dniu [...] grudnia 1982 r. - była przeznaczona na cele upraw rolnych. Wobec tego, zdaniem Sądu minister zasadnie uznał, że skoro wojewoda dysponował dokumentacją, która potwierdzała, że spełnione zostały warunki
z art. 17 ust. 1 ww. ustawy to trudno uznać, że wojewoda przekazując Agencji tę nieruchomość Skarbu Państwa naruszył przepisy wówczas obowiązujące, tym bardziej rażąco. Sąd podkreśla, że wojewoda nie dysponował w tym czasie dokumentami, które potwierdzałby, że właścicielem spornej nieruchomości oprócz Skarbu Państwa był również F. S., który – jak wynika z akt – był ujawniony jedynie jako władający tą nieruchomością.
Sąd nie podziela stanowiska Prokuratora, że minister wydając zaskarżoną decyzję dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1,
art. 80 i art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Zarzuty Prokuratora sprowadzają się w zasadzie do tego, że minister błędnie uznał, że nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji wojewody mimo, że decyzja wojewody została wydana w oparciu niepełny materiał dowodowy bowiem pominięto istotne dla sprawy dokumenty (m.in. ze Zbioru Dokumentów [...], akt właścicielskich nieruchomości przy [...]), a także nie ustalono
w sposób nie budzący wątpliwości czy całość nieruchomości nr [...], która została tą decyzją przekazana Agencji podpadała pod działanie [...].
W ocenie Sądu wbrew twierdzeniu Prokuratora zarzuty te nie mogą zostać uznane za zasadne.
Podkreślić trzeba, że w postepowaniu nieważnościom minister nie rozstrzyga
o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, lecz jego działanie ukierunkowane jest wyłącznie na kontrolę aktu administracyjnego
w aspekcie wystąpienia przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a. Organ rozpatrując sprawę w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji (postanowienia) opiera się na materiale dowodowy, który posłużył do wydania badanego aktu. Charakter postępowania uniemożliwia gromadzenie nowych dowodów i czynienie nowych ustaleń faktycznych w sprawie. Stąd też organ rozstrzygający w tym trybie dokonuje oceny legalności decyzji na podstawie akt postępowania zwykłego. Nie może prowadzić postępowania w takim zakresie, w jakim ma to miejsce w postępowaniu zwykłym, lecz obowiązany jest skoncentrować się na materiale zgromadzonym w postępowaniu zakończonym weryfikowaną decyzją i ustaleniach poczynionych na jego podstawie. W postępowaniu nieważnościowym nie ma więc co do zasady miejsca na prowadzenie postępowania dowodowego w takim zakresie, jaki jest wymagany w zwykłym postępowaniu administracyjnym (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego
w Warszawie z dnia 6 maja 2010 r., sygn. akt II OSK 739/09). Innymi słowy przedmiotowe postępowanie nie jest postępowaniem, w którym organ rozpoznaje sprawę niejako
w kolejnej instancji "odwoławczej", na nowo, ponownie i jest zobowiązany do zgromadzenia stosownego materiału dowodowego dającego podstawę do ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy, ale jest postępowaniem, w którym co do zasady nie przeprowadza się dodatkowego postępowania dowodowego, tylko kontroluje czy aby podczas ówczesnego rozstrzygania sprawy nie doszło do zaistnienia jednej z podstaw stwierdzenia nieważności aktu administracyjnego uregulowanych w art. 156 § 1 K.p.a.
Z uwagi na powyższe wbrew stanowisku Prokuratora nie było podstaw do tego, aby stwierdzić nieważność kwestionowanej decyzji wojewody z uwagi na nieprawidłowe dokonanie ustaleń faktycznych, których – zdaniem Prokuratora – nie przeprowadzono
w zakresie przez niego wskazanym. Wątpliwości co do tego kto rzeczywiście jest właścicielem nieruchomości nr [...] oraz to czy nieruchomość nr [...] jest tożsama
z nieruchomością nieokreśloną ewidencyjnie o pow. 10.264 m2 położoną przy ul. [...] nie mogły być przedmiotem wyjaśnień w toku postępowania nieważnościowego, bowiem jak już powyżej wskazano w postępowaniu tym organ bada tylko i wyłącznie czy zachodzą przesłanki nieważności i nie ustala "ponownie" i dodatkowo stanu faktycznego sprawy.
Na marginesie Sądy tylko zauważa, że nawet jeśli uznać hipotetycznie, że postępowanie wojewody zawierało pewne wady, niedociągnięcia w zakresie ustaleń faktycznych to należy uznać, że wady te nie miały charakteru rażącego naruszenia prawa. W judykaturze wskazuje się, że w sytuacji, gdy sama decyzja, jak i postępowanie, w którym ją wydano, są obarczone pewnymi wadami, ale jeżeli nie są to wady nieważności, organ zobowiązany jest odmówić stwierdzenia jej nieważności. Nieważność decyzji istnieje bowiem tylko wtedy, gdy jest ona dotknięta ściśle określonymi, wyliczonymi w art. 156 § 1 K.p.a., wadami. Jeśli organ nie ustali zaistnienia jednej
z przesłanek nieważności, podejmuje decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji (tak np. A. Matan, Komentarz do art. 158 kpa, [w] G. Łaszczyca, A. Martysz,
A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom II. Komentarz
do art. 104-269, LEX 2010).
Nie zasługuje również zarzut Prokuratora dotyczący tego że decyzja ministra została wydana przedwcześnie z uwagi na toczące się postępowanie administracyjne przed Prezydentem [...] w trybie art. 214 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r., poz. 1900 ze zm.). W tej kwestii przyznać należy rację ministrowi który stwierdził, że toczące się postepowanie w zakresie zwrotu nieruchomości (bądź jej części) oznaczonej pod nr [...] nie mogło mieć wpływu na ocenę zarówno zaskarżonej decyzji jak i kontrolowanej w postepowaniu nadzwyczajnym decyzji wojewody z dnia [...] października 1997 r. Jak trafnie zauważył minister wydanie decyzji
w przedmiocie zwrotu nieruchomości będzie miało znaczenie od momentu jej wydania, natomiast nie będzie miało wstecznego zastosowania do ocenianej przez ministra decyzji wojewody.
Odnosząc się zaś do podniesionej przez Prokuratora kwestii funkcjonowania
w obrocie prawnym dwóch ksiąg wieczystych dla nieruchomości nr [...], tj. księgi [...]
w której jako właściciel wpisany został A. S., i drugiej księgi [...] w której ujawniony jako właściciel został Skarb Państwa – Agencja Nieruchomości Rolnych należy wyjaśnić,
że w tej kwestii jasno wypowiedział się Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 29 lutego 1996 r. (sygn. akt III CZP 16/96; publ. OSNC 1996/5/73). Sąd Najwyższy podkreślił, że w sytuacji, gdy "ta sama, oznaczona ewidencyjnie działka, objęta jest dwiema księgami wieczystymi, w których ujawnieni są różni właściciele, dopuszczalne jest powództwo o uzgodnienie stanu prawnego ujawnionego w jednej z tych ksiąg z rzeczywistym stanem prawnym
(art. 10 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece [...])". Podobne stanowisko zawarte było także w poprzednio podjętej uchwale z dnia 31 stycznia 1996 r. (sygn. akt III CZP 200/95; publ. OSNC 1996/5/67). Wobec powyższego w sytuacji istnienia dwóch ksiąg wieczystych dla jednej nieruchomości przysługuje powództwo do sądu powszechnego w celu uzgodnienia stanu prawnego tej nieruchomości. Dodatkowo zarzut ten nie mógł odnieść zamierzonego skutku również z tego powodu, że ujawnione rozbieżności w zakresie praw właścicielskich zostały ujawnione podczas formalności związanych z założeniem księgi wieczystej, a zatem po wydaniu decyzji wojewody.
Sąd nie dostrzegł również naruszenia przez ministra przepisów postępowania
w zakresie braku ustosunkowania się do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności do dokumentów ze zbioru [...] i akt własnościowych nieruchomości położonej przy ul. [...]. Sąd po analizie całości akt administracyjnych, które zostały przekazane wraz z wniesioną skargą wskazuje, że brak jest w aktach administracyjnych oryginałów bądź poświadczonych kopii dokumentów ze Zbioru Dokumentów [...] na które powołuje się Prokurator, tj. uzasadnienia wyroku Sądu Wojewódzkiego dla [...] sygn. [...] w przedmiocie rozpoznania rewizji Prezydium Rady Narodowej, a także brak akt własnościowych nieruchomości położonej przy ul. [...], które – w ocenie skarżącego – miały wpływ na ocenę zaskarżonej decyzji i kwestionowanej sprzeciwem decyzji wojewody. Wobec powyższego trudno zarzucić organowi, że nie dokonał oceny tych dowodów i nie odniósł się do nich w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji skoro brak ich jest w aktach administracyjnych.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.