IV SA/WA 167/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę inwestora na postanowienie Ministra Kultury dotyczące uzgodnienia warunków zabudowy, uznając konieczność ochrony konserwatorskiej terenu i potencjalnych badań archeologicznych.
Skarżący D.B. zaskarżył postanowienie Ministra Kultury utrzymujące w mocy uzgodnienie warunków zabudowy dla inwestycji budowlanej na działce w P., objętej ochroną konserwatorską. Inwestor kwestionował potrzebę badań archeologicznych i wskazywał na wcześniejsze uzgodnienie. Sąd oddalił skargę, podkreślając obowiązek ochrony zabytków, zapisy planu zagospodarowania przestrzennego oraz fakt, że teren nie był dotąd badany archeologicznie, a sąsiednie tereny wykazały cenne znaleziska.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę D.B. na postanowienie Ministra Kultury, które utrzymało w mocy postanowienie Miejskiego Konserwatora Zabytków w P. uzgadniające warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie obiektu handlowo-usługowo-mieszkalnego. Teren inwestycji, położony w P., jest objęty ścisłą ochroną konserwatorską i znajduje się na obszarze strefy ochrony konserwatorskiej centrum miasta, wpisanej do rejestru zabytków ze względu na nawarstwienia kulturowe sięgające średniowiecza. Konserwator wskazał, że teren nie został dotychczas przebadany archeologicznie. Inwestor podnosił, że prace archeologiczne opóźnią inwestycję i że wcześniejsze uzgodnienie z 2000 r. powinno być nadal ważne. Kwestionował również potrzebę ponownego uzgodnienia. Minister Kultury wyjaśnił, że nadzory archeologiczne są niezbędne na terenach zurbanizowanych wpisanych do rejestru zabytków i stanowią jedyną metodę rozpoznania archeologicznego, nie blokując inwestycji. Podkreślił, że badania te nie objęły przedmiotowej nieruchomości. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że uzgodnienie było wymagane ze względu na zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z 1994 r. oraz wpis terenu do rejestru zabytków. Wyjaśniono, że poprzednie uzgodnienie dotyczyło innej decyzji o warunkach zabudowy, która straciła ważność. Sąd podkreślił, że konserwator nie nałożył warunku prowadzenia prac archeologicznych w swoim postanowieniu, a jedynie stwierdził brak takich badań. Warunek ten znalazł się w projekcie decyzji o warunkach zabudowy. Sąd uznał, że konserwator działał w granicach swoich kompetencji, a jego postanowienie było uzasadnione koniecznością ochrony konserwatorskiej i potencjalnym znaczeniem archeologicznym terenu, co potwierdziły znaleziska na sąsiedniej działce.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, postanowienie jest zgodne z prawem.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że uzgodnienie było wymagane ze względu na ochronę konserwatorską terenu i zapisy planu zagospodarowania przestrzennego. Stwierdzenie braku badań archeologicznych przez konserwatora nie stanowiło warunku w jego postanowieniu, a jedynie informację. Konieczność ochrony zabytków i potencjalne znaleziska archeologiczne uzasadniają działania organów konserwatorskich.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (2)
Główne
u.o.z. art. 4 § ust. 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Na organach konserwatorskich ciąży obowiązek zapewnienia warunków umożliwiających trwałe zachowanie zabytków oraz ich zagospodarowanie i utrzymanie.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzekania przez WSA o oddaleniu skargi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Konieczność ochrony konserwatorskiej terenu wpisanego do rejestru zabytków. Zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z 1994 r. wymagające uzgodnienia. Brak przeprowadzenia badań archeologicznych na terenie inwestycji. Uzasadnienie potrzeby nadzoru archeologicznego ze względu na historyczne znaczenie terenu i znaleziska na sąsiednich działkach.
Odrzucone argumenty
Twierdzenie o nieważności poprzedniego uzgodnienia z 2000 r. Argument o opóźnianiu inwestycji przez badania archeologiczne. Przekonanie o zbędności ponownego uzgodnienia.
Godne uwagi sformułowania
teren oznaczony symbolem I.CMl.mu, objęty jest ścisłą ochroną konserwatorską teren przeznaczony pod to zainwestowanie znajduje się na obszarze strefy ochrony konserwatorskiej centrum miasta, wpisanej w 1980 r. do rejestru zabytków, jest to bowiem teren nawarstwień kulturowych sięgających do okresu średniowiecznego teren ten nie został dotychczas przebadany archeologicznie nadzory archeologiczne stanowią jeden z rodzajów badań archeologicznych i są prowadzone w trakcie prac budowlanych, zazwyczaj na etapie prac ziemnych, w celu stwierdzenia ewentualnego występowania archeologicznej substancji zabytkowej na danym terenie Prowadzenie tych prac na obszarach zurbanizowanych, wpisanych do rejestru zabytków, stanowi zdaniem Ministra, jedyną dostępną metodę rozpoznania archeologicznego konserwator zabytków dokonał przedmiotowego uzgodnienia działał w zakresie posiadanych kompetencji. Postanowienie to ma charakter uznania administracyjnego, jednakże nie cechuje go dowolność
Skład orzekający
Małgorzata Małaszewska-Litwiniec
przewodniczący sprawozdawca
Otylia Wierzbicka
członek
Krystyna Napiórkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie konieczności uzgodnień konserwatorskich i badań archeologicznych na terenach zabytkowych, nawet jeśli inwestor kwestionuje ich potrzebę lub wskazuje na wcześniejsze uzgodnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ochrony zabytków i planowania przestrzennego w kontekście konkretnego miasta (P.) i obowiązujących wówczas przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje konflikt między interesem inwestora a potrzebą ochrony dziedzictwa kulturowego i archeologicznego, co jest częstym problemem w urbanistyce.
“Czy budowa musi ustąpić przed historią? Sąd rozstrzyga spór o badania archeologiczne na zabytkowym terenie.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Wa 167/04 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2005-01-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-04-06 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Krystyna Napiórkowska Małgorzata Małaszewska-Litwiniec /przewodniczący sprawozdawca/ Otylia Wierzbicka Symbol z opisem 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego Sygn. powiązane II OSK 458/05 - Wyrok NSA z 2006-01-26 Skarżony organ Minister Kultury Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), sędzia NSA Otylia Wierzbicka, sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Protokolant Dominik Niewirowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi D. B. na postanowienie Ministra Kultury z dnia [...] grudnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu skargę oddala Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...].12.2003 r. Minister Kultury utrzymał w mocy postanowienie Miejskiego Konserwatora Zabytków w P. z dnia [...].06.2003 r., uzgadniające projekt decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie obiektu handlowo-usługowo-mieszkalnego, przewidzianej do realizacji na działce nr [...], ark.[...], obręb P., położonej w P. u zbiegu pl. [...] i ul. [...]. Miejski Konserwator Zabytków w P. wydał postanowienie uzgadniające z dnia [...].06.2003 r. po ponownym rozpoznaniu sprawy, z uwagi na uchylenie przez Ministra Kultury jego poprzedniego postanowienia uzgadniającego decyzję o warunkach zabudowy dla tej inwestycji, ze względu na uchybienia formalne. W uzasadnierfiu swej decyzji z dnia [...].06.2003 r. Konserwator Zabytków podkreślił, iż przedmiotowy teren oznaczony symbolem I.CMl.mu, objęty jest ścisłą ochroną konserwatorską, zgodnie z zapisem w miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta P. z 1994 r. Jednocześnie teren przeznaczony pod to zainwestowanie znajduje się na obszarze strefy ochrony konserwatorskiej centrum miasta, wpisanej w 1980 r. do rejestru zabytków, jest to bowiem teren nawarstwień kulturowych sięgających do okresu średniowiecznego. W tym postanowieniu uzgadniającym znalazło się stwierdzenie, iż teren ten nie został dotychczas przebadany archeologicznie. Inwestor - D. B. w zażaleniu wyraził przekonanie, że prowadzenie prac archeologicznych spowoduje opóźnienie realizacji zamierzonej przez niego inwestycji. Nadto podkreślił, iż prace takie powinny zostać przeprowadzone już uprzednio na przyległym do jego działki terenie, z uwagi na realizowaną w 2000 r. budowę Domu Towarowego "K.". W jego przekonaniu, jeśli je wykonano to z pewnością objęły i jego posesję. Uznał także, iż zbędne było występowanie przez Prezydenta miasta P. o przedmiotowe uzgodnienie, ponieważ uprzednio - [...].03.2000 r. takie uzgodnienie zostało wydane przez [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i jego zdaniem nadal funkcjonowało w obrocie prawnym. Minister Kultury potwierdził prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia przez organ I instancji. Dodatkowo wyjaśnił, że nadzory archeologiczne stanowią jeden z rodzajów badań archeologicznych i są prowadzone w trakcie prac budowlanych, zazwyczaj na etapie prac ziemnych, w celu stwierdzenia ewentualnego występowania archeologicznej substancji zabytkowej na danym terenie. Prowadzenie tych prac na obszarach zurbanizowanych, wpisanych do rejestru zabytków, stanowi zdaniem Ministra, jedyną dostępną metodę rozpoznania archeologicznego. Prace te w ocenie organu nie będą prowadziły do blokowania zamierzonej inwestycji i nie zostały uprzednio przeprowadzone na przedmiotowej nieruchomości, "z uwagi na stosunki własnościowe", o czym świadczy sprawozdanie końcowe z Badań i nadzorów archeologiczno-konserwatorskich na Placu [...] w P. w 2002 r. przy budowie Domu Towarowego "K.". W skardze inwestor ponownie wyraził przekonanie, iż prowadzenie prac archeologicznych spowoduje opóźnienie realizacji zamierzonej przez niego inwestycji i zaznaczył, że wcześniejsze uzgodnienie nie stwierdzało konieczności prowadzenia prac archeologicznych na jego niewielkiej działce. Jednocześnie wniósł o uchylenie warunku prowadzenia prac archeologicznych z postanowienia organu I instancji i o uzgodnienie ze stanowiska konserwatorskiego zamierzonej przez niego inwestycji. W odpowiedzi na skargę Minister Kultury podtrzymał swą dotychczasową argumentację wyrażoną w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie może zostać uwzględniona. Przede wszystkim podkreślić należy, iż wymagane było uzyskanie uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzonej inwestycji przez konserwatora zabytków, z uwagi na przytoczone zapisy miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta P. z 1994 r. Plan ten, jak wyjaśnił Prezydent miasta P., obowiązywał do dnia [...].01.2004 r., ze względu na podjęcie przez Radę miasta P. uchwały z dnia [...].12.2002 r. w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów miasta P. W tym stanie rzeczy decyzje obu instancji zostały wydane pod rządami owego planu z 1994 r. i tych okoliczności skarżący nie kwestionuje. Podnoszona przez D. B. w zażaleniu zbędność wydania tego uzgodnienia, z uwagi na pozostawanie w obrocie prawnym poprzedniego uzgodnienia konserwatora zabytków z dnia [...].03.2000 r. jest twierdzeniem chybionym. Uzgodnienie to sporządzono bowiem do poprzedniej decyzji o warunkach zabudowy dla tej inwestycji z dnia [...].03.2000 r., która to decyzja została następnie uchylona, a postępowanie przed organem I instancji umorzono, z uwagi na przedłużenie terminu ważności jeszcze wcześniejszej decyzji o warunkach zabudowy dla tej inwestycji z dnia [...].04.1997 r. Termin jej ważności przedłużono do dnia [...].12.2001 r. O jego kolejne przedłużenie inwestor wystąpił niemal w ostatniej chwili i dlatego odmówiono mu następnego przedłużenia terminu ważności tej decyzji. Z tego względu inwestor złożył kolejny wniosek o ustalenie warunków dla zamierzonej przez niego inwestycji. Tym razem był to wniosek z dnia [...].01.2002 r. i projekt decyzji o warunkach zabudowy przygotowany w oparciu o ten wniosek był przedmiotem uzgodnień konserwatora zabytków w niniejszym postępowaniu. Nadto podkreślenia wymaga, że wbrew twierdzeniu skarżącego w istopie konserwator zabytków dokonał uzgodnienia zamierzonego przedsięwzięcia i w uzgodnieniu tym nie zawarł żadnego warunku. Stwierdził jedynie, iż teren ten nie został dotychczas przebadany archeologicznie. Warunek, o którym mówi inwestor znalazł się natomiast w projekcie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla tej inwestycji. Został on zawarty w pkt. I ust. 9 tego projektu decyzji i brzmi " Z uwagi na fakt, iż inwestycja znajduje się na nawarstwieniach kulturowych sięgających do okresu średniowiecznego w strefie dawnych bastionów u wylotu [...], należy wszelkie prace ziemne prowadzić pod nadzorem archeologicznym". Zasadność umieszczenia go w projekcie tej decyzji nie może stanowić przedmiotu niniejszego postępowania. Należy mieć także na względzie, iż istotnie badania archeologiczne przeprowadzone na sąsiedniej nieruchomości w związku z realizacją Domu Towarowego "K.", wykazały istnienie na tym obszarze pozostałości fundamentów bardzo ciekawej budowli [...] z ok. 1795 r. oraz zakładu [...] wraz z wyposażeniem i fragmentami wyrobów - średniowiecznej [...]. Z ustaleń organu wynika natomiast, iż badaniami tymi nie została wówczas objęta nieruchomość należąca obecnie do skarżącego, a skarżący nie wykazał, iż było inaczej. Obszar na którym położona jest działka przeznaczona pod to zainwestowanie rzeczywiście wpisany został do rejestru zabytków, co dodatkowo nakłada na konserwatora zabytków obowiązek sprawowania nadzoru nad prowadzonymi pracami inwestycyjnymi, jako że w myśl art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 23.07.2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami na organach konserwatorskich ciąży obowiązek zapewnienia warunków umożliwiających trwałe zachowanie zabytków oraz ich zagospodarowanie i utrzymanie. Mając te wszystkie okoliczności na względzie stwierdzić należy, iż konserwator zabytków dokonując przedmiotowego uzgodnienia działał w zakresie posiadanych kompetencji. Postanowienie to ma charakter uznania administracyjnego, jednakże nie cechuje go dowolność, wręcz przeciwnie organ wyjaśnił konieczność objęcia ochroną konserwatorską tego terenu, wynikającą zarówno z zapisów wówczas obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego z 1994 r., jak i wpisania tego obszaru do rejestru zabytków. Nadto wyjaśnił, że badań archeologicznych tego obszaru jeszcze nie przeprowadzono. Z materiałów zgromadzonych w aktach sprawy wynika natomiast, że na sąsiedniej nieruchomości dokonano ciekawych znalezisk archeologicznych. Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) -orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI