IV SA/Wa 1650/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2017-12-29
NSAAdministracyjneŚredniawsa
uchwała rady gminypunkt selektywnej zbiórki odpadówinteres prawnylegitymacja skargowaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymisamorząd gminnynieruchomości sąsiednieplanowanie przestrzenneochrona środowiska

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargi mieszkańców na uchwałę Rady Gminy dotyczącą budowy punktu selektywnej zbiórki odpadów, ponieważ nie wykazali oni naruszenia swojego interesu prawnego.

Skarżący, właściciele nieruchomości sąsiadujących z planowaną inwestycją, zaskarżyli uchwałę Rady Gminy zatwierdzającą projekt budowy punktu selektywnej zbiórki odpadów komunalnych. Zarzucali naruszenie przepisów o planowaniu przestrzennym, prawa sąsiedzkiego oraz Konstytucji RP. Sąd, po wezwaniu do uzupełnienia braków, odrzucił skargi, uznając, że skarżący nie wykazali naruszenia swojego interesu prawnego lub uprawnienia, a jedynie interes faktyczny lub potencjalny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargi S. J., A. M. i K. J. na uchwałę Rady Gminy dotyczącą zatwierdzenia projektu budowy punktu selektywnej zbiórki odpadów komunalnych. Skarżący, będący właścicielami sąsiednich nieruchomości, zarzucali uchwale naruszenie szeregu przepisów, w tym ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Kodeksu cywilnego (w zakresie prawa sąsiedzkiego) oraz Konstytucji RP. Sąd wezwał skarżących do wykazania i udokumentowania tytułu prawnego do nieruchomości oraz interesu prawnego w zaskarżeniu uchwały. Po otrzymaniu stosownych dokumentów, sąd uznał, że skargi nie spełniają wymogów formalnych. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd odrzucił skargi, ponieważ skarżący nie wykazali, aby zaskarżona uchwała naruszyła ich interes prawny lub uprawnienie. Sąd podkreślił, że uchwała była aktem wewnętrznym Gminy, dotyczącym zgody na realizację inwestycji z udziałem środków zewnętrznych, a nie aktem skierowanym do osób trzecich. Argumentacja skarżących opierała się na interesie faktycznym lub potencjalnym, a nie na istniejącym naruszeniu interesu prawnego wynikającym z normy prawa materialnego. Sąd powołał się na ugruntowane orzecznictwo, zgodnie z którym hipotetyczne zagrożenie naruszenia interesu prawnego nie stanowi legitymacji do wniesienia skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie wykazali naruszenia swojego interesu prawnego lub uprawnienia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uchwała była aktem wewnętrznym Gminy, a skarżący nie wykazali, aby naruszała ona ich konkretne prawa wynikające z przepisów prawa materialnego. Ich argumentacja opierała się na interesie faktycznym lub potencjalnym, a nie na istniejącym naruszeniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (16)

Główne

PPSA art. 58 § 1 pkt 5a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi w przypadku niewykazania przez skarżącego naruszenia jego interesu prawnego lub uprawnienia.

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Przepis określający legitymację skargową do zaskarżania uchwał organów gminy przez podmioty, których interes prawny lub uprawnienie zostało naruszone.

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 9 § 4

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przywołany przez skarżących jako naruszony przepis dotyczący zgodności uchwały ze studium uwarunkowań.

u.p.z.p. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przywołany przez skarżących jako naruszony przepis dotyczący zasad planowania przestrzennego i Programu Ochrony Środowiska.

u.p.z.p. art. 6

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przywołany przez skarżących jako naruszony przepis dotyczący wpływu ustaleń na prawo własności.

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Przywołany przez skarżących w kontekście prawa własności i ograniczeń.

k.c. art. 144

Kodeks cywilny

Przywołany przez skarżących w kontekście prawa sąsiedzkiego i immisji.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przywołany przez skarżących jako naruszony przepis.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przywołany przez skarżących jako naruszony przepis.

Konstytucja RP art. 21

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przywołany przez skarżących jako naruszony przepis.

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przywołany przez skarżących jako naruszony przepis.

Konstytucja RP art. 32 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przywołany przez skarżących jako naruszony przepis.

Konstytucja RP art. 64 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przywołany przez skarżących jako naruszony przepis.

Ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw

Nowelizacja ustawy o samorządzie gminnym, której przepisy nie miały zastosowania do stanu faktycznego sprawy.

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Przywołany dla odróżnienia kręgu stron w postępowaniu administracyjnym od postępowania sądowoadministracyjnego w sprawach dotyczących uchwał gminnych.

PPSA art. 232 § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do zwrotu wpisu od skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała Rady Gminy jest aktem wewnętrznym Gminy i nie narusza bezpośrednio interesu prawnego osób trzecich. Skarżący nie wykazali naruszenia swojego interesu prawnego lub uprawnienia wynikającego z normy prawa materialnego. Argumentacja skarżących opiera się na interesie faktycznym lub potencjalnym, a nie na istniejącym naruszeniu.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 9 ust. 4 u.p.z.p. poprzez niezgodność uchwały ze studium. Naruszenie art. 1 ust. 2 i art. 6 u.p.z.p. w związku z Programem Ochrony Środowiska. Naruszenie art. 140 i 144 k.c. poprzez naruszenie prawa sąsiedzkiego. Naruszenie art. 2, 7, 21, 31 ust. 3, 32 ust. 1, 64 ust. 3 Konstytucji RP.

Godne uwagi sformułowania

interes prawny musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę nie można mówić o istniejącym naruszeniu interesu prawnego w chwili wniesienia skargi samo hipotetyczne, ewentualne zagrożenie naruszenia interesu prawnego w przyszłości, nie może stanowić legitymacji do wniesienia tego rodzaju skargi

Skład orzekający

Anna Szymańska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie przesłanek legitymacji skargowej w sprawach dotyczących uchwał organów jednostek samorządu terytorialnego, w szczególności w kontekście interesu prawnego właścicieli nieruchomości sąsiednich."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchwały rady gminy w sprawie zatwierdzenia projektu inwestycyjnego i wymaga analizy konkretnych przepisów prawa materialnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zagadnienie legitymacji procesowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, co jest istotne dla praktyków. Choć fakty nie są niezwykłe, interpretacja pojęcia 'interesu prawnego' jest fundamentalna.

Kiedy sąsiad nie może zaskarżyć uchwały? Sąd wyjaśnia, co to jest 'interes prawny'.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 1650/17 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2017-12-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2017-06-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Szymańska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1369
art. 58 par. 1 pkt 5a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Szymańska po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skarg S. J., A. M., K. J. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia do realizacji projektu budowy punktu selektywnej zbiórki odpadów komunalnych postanawia: odrzucić skargi.
Uzasadnienie
S. J., A. M. i K. J. (dalej również jako: "skarżący") wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia do realizacji projektu budowy punktu selektywnej zbiórki odpadów komunalnych
Skarżący zaskarżonej uchwale zarzucili naruszenie:
- art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez niezgodność uchwały ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy [...];
- art. 1 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez niezastosowanie zasad wynikających z tego przepisu przy uchwalaniu Programu Ochrony Środowiska dla Gminy [...], obejmującego działki zlokalizowane w pobliżu planowanej lokalizacji [...], które są przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową oraz naruszenie art. 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez ograniczenie i niekorzystny wpływ ustaleń przyjętych w Programie Ochrony Środowiska dla Gminy [...] na wykonywanie prawa własności przez właścicieli nieruchomości sąsiednich;
- art. 140 i 144 kc poprzez naruszenie prawa sąsiedzkiego, gdzie właściciel nieruchomości (Gmina [...]) powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych;
- art. 2, art. 7, art. 21, art. 31 ust. 3, arty. 32 ust. 1, art. 64 ust. 3 Konstytucji RP przez nieuwzględnienie dyspozycji tych przepisów w uchwale w stosunku do nieruchomości sąsiednich.
Zarządzeniem z dnia 11 sierpnia 2017 r. skarżący zostali wezwani do uzupełnienia braków skargi poprzez wykazanie i udokumentowanie tytułu prawnego do nieruchomości, z którego skarżący wywodzą interes prawny w zaskarżeniu uchwały (np. złożenie wypisu z rejestru gruntów, odpisu z księgi wieczystej) – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie:
- K. J. oświadczyła, że jest właścicielem działki nr [...] położonej w miejscowości [...], gm. [...] oraz działek nr [...] i [...] położonych w miejscowości [...], gm. [...]; działki te znajdują się w bliskim sąsiedztwie planowanej inwestycji;
- A. M. oświadczyła, że jest właścicielem działki nr [...] położonej w miejscowości [...], gm. [...]; działka ta znajduje się w bliskim sąsiedztwie planowanej inwestycji;
- S. J. oświadczył, że jest właścicielem działek nr [...] i [...] położonych w miejscowości [...], gm. [...] oraz działki nr [...] położonej w miejscowości [...], gm. [...]; działki te znajdują się w bliskim sąsiedztwie planowanej inwestycji;
Powyższe oświadczenia zostały udokumentowane stosownymi odpisami z ksiąg wieczystych.
W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich odrzucenie, ponieważ interes prawny wnoszących skargę na uchwałę nie został naruszony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), ponieważ skarżący nie wykazali, by zakwestionowana przez nich uchwała naruszyła ich interes prawny lub uprawnienie.
Podstawę prawną wniesionej skargi stanowił art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935), w związku z art. 17 ust. 2 tej ustawy – który stanowił, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętym przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
W odróżnieniu zatem od postępowania prowadzonego na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w którym zgodnie z art. 28 kpa stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie, stroną w postępowaniu toczącym się na podstawie przepisu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostało naruszone zaskarżoną uchwałą. Legitymacja skargowa opiera się zatem na twierdzeniu danego podmiotu, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienie i to stanowi podstawę zaskarżenia danej uchwały.
O tym, czy uchwała zatwierdzająca realizację projektu budowy punktu selektywnej zbiórki odpadów komunalnych narusza interes prawny lub uprawnienie określonego podmiotu można mówić wówczas, gdy z przepisów prawa, zwłaszcza przepisów prawa administracyjnego wynika, że ustalenia tej uchwały nakładają ściśle określony obowiązek prawny jako następstwo jej uchwalenia. Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, który sprowadza się do tego, że określony podmiot jest bezpośrednio zainteresowany przyjętymi w uchwale ustaleniami, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego mającymi stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu.
W ocenie sądu w niniejszej sprawie ustalenia zaskarżonej uchwały nie mogą naruszać interesu prawnego skarżących.
Jak słusznie wskazano w odpowiedzi na skargę, uchwała Nr [...] z dnia [...] listopada 2016 roku w sprawie zatwierdzenia do realizacji projektu pn.: [...] współfinansowanego przez Unię Europejską w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020 stanowi zgodę dla Wójta Gminy [...] do realizacji inwestycji z udziałem środków zewnętrznych (wymóg formalny do aplikowania o dofinansowanie w/w inwestycji). Kwestionowana uchwała nie jest skierowania do podmiotów pozostających poza strukturą administracji publicznej - jest skierowana do organu jednostki samorządu terytorialnego, jaką jest Gmina [...]. Jest więc aktem podjętym w stosunkach wewnętrznych Gminy, tj. w stosunkach między organami jednostki samorządu terytorialnego i w żaden sposób nie narusza praw osób trzecich.
Skarżący upatrują naruszenia swojego interesu prawnego w ochronie praw właścicielskich (art. 140 oraz 144 kc) przed immisjami bezpośrednimi, uniemożliwiającymi korzystanie z prawa własności, a także w ochronie właściciela przed immisjami pośrednimi, zakłócającymi korzystanie z nieruchomości ponad przeciętną miarę. Jednakże argumentacja w tym zakresie jest bardzo ogólnikowa i nieprecyzyjna. Z samego faktu sąsiedztwa z terenami przeznaczonymi w przyszłości na [...] nie można wywieść, że zaskarżona uchwała narusza interes prawny skarżących chroniony konkretną normą prawa materialnego.
Sam fakt, że skarżący są właścicielami nieruchomości położonych w sąsiedztwie nieruchomości, na której w przyszłości może dojść do budowy [...] i powoływanie się na art. 140 k.c. nie jest wystarczające do stwierdzenia, że mają oni interes prawny w rozumieniu art. 101 u.s.g. Całość argumentacji skarżących odwołuje się do okoliczności, które kwalifikować należy w kategoriach interesu faktycznego bądź takich, które mają charakter potencjalny, przyszły, niepewny, a w szczególności nie wynikają wprost z zaskarżonej uchwały.
Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem na skarżącym spoczywa obowiązek wykazania się nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi, nie w przyszłości, naruszeniem tego interesu prawnego lub uprawnienia. Interes prawny skarżącego, co do którego wprost nawiązuje art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę.
Natomiast w rozpatrywanej sprawie nie można mówić o istniejącym naruszeniu interesu prawnego w chwili wniesienia skargi. W orzecznictwie i w piśmiennictwie podkreśla się, że samo hipotetyczne, ewentualne zagrożenie naruszenia interesu prawnego w przyszłości, nie może stanowić legitymacji do wniesienia tego rodzaju skargi (por. wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2011r. , II OSK 618/11, LEX nr 86279 , A. Kabat [ w:] B.Dauter, B.Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2002, s.135; J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2004, s. 89 ).
Z powyższych względów, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, rozstrzygając o zwrocie wpisu od skargi na mocy art. 232 § 1 pkt 1 powołanej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI