IV SA/WA 1565/21

IV SA/Wa 1565/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-12-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-10-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Aneta Dąbrowska /sprawozdawca/
Jarosław Łuczaj
Kaja Angerman /przewodniczący/
Symbol z opisem
6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne
Ewidencja ludności
Sygn. powiązane
II OSK 1280/22 - Wyrok NSA z 2023-10-19
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 510
art. 27, art. 25 ust. 1
Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Kaja Angerman, Sędziowie: sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.),, sędzia WSA Jarosław Łuczaj, , po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. R. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zameldowania na pobyt stały oddala skargę.
Uzasadnienie
I. R. (dalej jako: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzją Wojewody [...] (dalej jako: "Wojewoda", "organ odwoławczy") z [...] sierpnia 2021 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...] (dalej jako: "Prezydent", "organ pierwszej instancji") z [...] maja 2021 r. o odmowie zameldowania skarżącego na pobyt stały w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...].
Stan sprawy przedstawia się następująco:
W dniu [...] września 2020 r. w Urzędzie [...] skarżący złożył podanie (druk zgłoszenia pobytu stałego) o zameldowanie na pobyt stały w lokalu nr [...] przy ul.[...] w [...] . Na druku skarżący złożył własnoręczny czytelny podpis jako właściciel lokalu.
Z uwagi na wątpliwości związane z tytułem prawnym do lokalu – zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie zameldowania skarżącego na pobyt stały pod ww. adresem.
Prezydent decyzją z [...] maja 2021 r. - na podstawie art. 31 ustawy z dnia
24 września 2010 r. o ewidencji ludności [(Dz. U. z 2021 r. poz. 510) - dalej
w skrócie: "u.e.l."] – odmówił zameldowania skarżącego na pobyt stały ww. lokalu.
W uzasadnieniu Prezydent wskazał, że wobec niepotwierdzenia faktu zamieszkiwania wymienionego w przedmiotowym lokalu, prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w [...] Wydziału [...] Cywilnego z [...] listopada 2015 r., sygn. akt [...], należało odmówić skarżącemu zameldowania.
W toku postępowania administracyjnego wezwano skarżącego i właściciela lokalu do złożenia wyjaśnień. Zarówno z protokołu przesłuchania skarżącego, jak i nowego właściciela R. G., wynika że skarżący w przedmiotowym lokalu nie mieszka, został eksmitowany w 2017 r., nie posiada do niego kluczy, nie posiada tytułu prawnego do lokalu. Korespondencje odbiera z placówki pocztowej. W księdze wieczystej urządzonej dla przedmiotowego lokalu jako właściciel figuruje R. G..
Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie. Po rozpoznaniu odwołania, Wojewoda decyzją z [...] sierpnia 2021 r. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta z [...] maja 2021 r. o odmowie zameldowania skarżącego na pobyt stały. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił,
że w przypadku skarżącego nie zostały spełnione ustawowe przesłanki do zameldowania na pobyt stały w spornym lokalu. Ze zgromadzonego materiału wynika, ze skarżący nie mieszka w przedmiotowym lokalu od chwili przeprowadzonej wobec niego eksmisji w czerwcu 2017 r. Powyższe ustalono na podstawie zgodnych oświadczeń obu stron postępowania. Dalej organ wskazał, że z postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w [...], Wydział [...] Cywilny z [...] listopada 2015 r., sygn. akt [...], jednoznacznie wynika, że właścicielem lokalu nr [...] przy ul.[...] w [...] jest R. G. nie zaś skarżący, co też znajduje potwierdzenie w treści księgi wieczystej nr [...] prowadzonej dla ww. mieszkania. Ponadto organ podkreślił, że posiadanie tytułu prawnego do lokalu lub jego utrata pozostają obojętne względem zameldowania, gdyż zameldowanie nie jest uzależnione od uprawnień do mieszkania, a wyłącznie od faktu zamieszkiwania w nim. Skarżący tego warunku nie spełnia i co za tym idzie nie może zostać zameldowany w lokalu należącym do R. G..
I. R. w skardze na decyzję Wojewody z [...] sierpnia 2021 r. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji z [...] maja 2021 r. Skarżący zarzucił wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniami: art. 25 ust. 1 u.e.l. przez jego błędną wykładnię oraz art. 7 i art. 77 k.p.a. przez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Skarżący podniósł, że organ w swoich rozważaniach ograniczył się do samego faktu zamieszkania skarżącego w spornym lokalu, natomiast nie zbadał zamiaru stałego pobytu skarżącego w lokalu, zatem uchybił art. 25 ust. u.e.l. Organ pominął też okoliczności związane z wadliwym "procesem" eksmisyjnym skarżącego.
Wojewoda - w odpowiedzi na skargę - podtrzymał stanowisko zawarte
w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021, poz. 137) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) – dalej w skrócie: "P.p.s.a."], sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany – stosownie do art. 134 P.p.s.a. – zarzutami i wnioskami skargi, nie uwzględnił skargi. W konsekwencji uznał, że decyzja Wojewody [...] z [...] sierpnia 2021 r. nie narusza prawa w stopniu dającym podstawy do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności. Zgodnie z art. 27 ust. 1 u.e.l., obywatel polski przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązany zameldować się w miejscu pobytu stałego [...] najpóźniej w 30 dniu, licząc od dnia przybycia do tego miejsca; ust. 2 u.e.l., równocześnie można mieć jedno miejsce pobytu stałego [...]. Pobytem stałym – według art. 25 ust. 1 u.e.l. - jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Z regulacji zawartej w tym przepisie wynika, że aby uznać pobyt danej osoby za pobyt stały, należy fizycznie zamieszkiwać pod oznaczonym adresem i mieć wolę stałego w nim przebywania, czyli koncentracji spraw życiowych. Przy czym oba te elementy muszą występować łącznie. O ześrodkowaniu centrum życiowego osoby w danym lokalu świadczy szereg czynności, takich jak: zamieszkiwanie, nocowanie, spożywanie posiłków, wypoczywanie, prowadzenie gospodarstwa domowego, przechowywanie rzeczy niezbędnych do bytowania, przyjmowanie wizyt gości, nadawanie i przyjmowanie korespondencji, utrzymywanie przynajmniej okazjonalnych kontaktów z sąsiadami (wyrok NSA z 6.10.2011 r., sygn. akt II OSK 1478/10; wyrok NSA z 3.8.2021 r.,
II OSK 385/21; wyrok WSA w Poznaniu z 14.8.2019 r., sygn. akt IVSA/Po 366/19). Wreszcie stosownie do art. 28 ust. 4 u.e.l., zameldowanie na pobyt stały [...] służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby
w miejscu, w którym się zameldowała. Celem ewidencji ludności jest jedynie odzwierciedlenie przez właściwe organy w stosownym rejestrze danych faktycznych o rzeczywistym zamieszkiwaniu i przebywaniu osób pod danym adresem. Zameldowanie jest jedynie stwierdzeniem pewnego faktu i nie wpływa w żaden sposób na uprawnienia strony wynikające z prawa własności czy innych praw do lokalu (wyrok NSA z 10.07.2012 r., sygn. akt II OSK 824/11, publ. Lex nr 1219265; wyrok NSA z 24.02.2006 r., sygn. akt II OSK 561/05, Lex nr 194344). Natomiast fakt zameldowania nie przesądza o prawie, w ujęciu cywilistycznym, do danego lokalu. Zatem jedyną przesłanką zameldowania jest okoliczność pobytu w danym lokalu
z określonym zamiarem (por. wyroki NSA z: 25.09. 2008 r., sygn. akt II OSK 1069/07, publ. Lex nr 498330; 30.12.2008 r., sygn. akt OSK 1681/07, publ. Lex nr 516053).
W przypadku braku potwierdzenia pobytu w lokalu, dokonanego przez osobę posiadającą do niego tytuł prawny, powstaje konieczność wykazania tej okoliczności wszelkimi środkami w toku postępowania administracyjnego, które kończy się wydaniem decyzji co do zameldowania bądź jego odmowy, wydanej na podstawie art. 31 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności (wyrok WSA w Lublinie z 7.09.2017 r., sygn. akt III SA/Lu 130/17, publ. Lex nr 2446509). Ostatnio wymieniony przepis stanowi, że jeżeli dane zgłoszone do zameldowania lub wymeldowania budzą wątpliwości o zameldowaniu lub wymeldowaniu rozstrzyga organ gminy w drodze decyzji administracyjnej, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie. Przenosząc przytoczone regulacje i poczynione rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że istotnym dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy było więc ustalenie czy lokal [...] przy ul. [...] w [...] stanowi miejsce stałego pobytu skarżącego. Skarżący dokonując zgłoszenia pobytu stałego w dniu
[...] września 2020 r. jako adres stałego pobytu podał przedmioty lokal na ul. [...]
w [...] co wzbudziło wątpliwości organu w związku z tytułem prawnym do lokalu.
W toku postępowania wyjaśniającego organ bezspornie ustalił, że przedmiotowa nieruchomość została przysądzona na rzecz R. G. postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] w [...] Wydziału [...] Cywilnego (sygn. akt [...]) z [...] listopada 2015 r. W dniu [...] czerwca 2017 r. skarżący został eksmitowany z lokalu, a decyzją Wojewody z [...] lutego 2019 r. wymeldowany. Z protokołu przesłuchania skarżącego wynika, że nie posiada kluczy do spornego mieszkania, gdyż zamki w drzwiach wejściowych zostały zmienione w dniu eksmisji. Od tego też czasu nie był
w mieszkaniu i nie ma do niego dostępu. Obecnym jego miejscem pobytu jest hotel pracowniczy przy ul. [...] w [...]. Powyższe dowodzi, że w postępowaniu o zameldowanie skarżącego
w spornym lokalu ustalono, że skarżący nie spełnia wymogów ustawowych, które pozwoliłyby organom rozstrzygnąć o zameldowaniu skarżącego w ww. lokalu, to znaczy, że skarżący nie zamieszkuje pod adresem przez niego wskazanym, tym samym jego pobyt nie ma charakteru pobytu stałego. Okoliczności te zostały dowiedzione w przeprowadzonym postępowaniu dowodowym. Dowody zostały przywołane przez organy w wydanych w sprawie decyzjach. Skoro zameldowanie może nastąpić w miejscu pobytu stałego, jakim jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania, a w przypadku skarżącego okoliczności tych nie stwierdzono, to wbrew twierdzeniu skarżącego oznacza brak spełnienia przesłanek z art. 25 ust 1 u.e.l. W konsekwencji musiało dojść do odmowy zameldowania skarżącego na pobyt stały w lokalu przy ul. [...] w [...].
Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego bezprawnej eksmisji podkreślić należy, że do kompetencji organu meldunkowego nie należy ocena prawidłowości procedury eksmisyjnej i egzekucyjnej jakimi objęto osobą skarżącego w związku
z przeszłym pobytem skarżącego w spornym lokalu. Wobec powyższego, Sąd nie stwierdził wskazanych w skardze naruszeń przepisów postępowania, tj. art. 7 i art. 77 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również naruszeń przepisów prawa materialnego,
tj. art. 25 ust. 1 u.e.l., w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, a nadto i innych naruszeń, które Sąd byłby zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu. Wojewoda
i Prezydent rozpoznając i rozstrzygając sprawę w postępowaniu administracyjnym zadośćuczynili zasadom ogólnym i zasadom dowodowym ww. postępowania. Wobec wykazanej zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie doszło do uwzględnienia skargi. W tym stanie rzeczy Sąd – na mocy art. 151 p.p.s.a. – oddalił skargę.