IV SA/Wa 1529/17

IV SA/Wa 1529/17 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2017-10-24
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2017-06-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Sękowska
Piotr Korzeniowski /przewodniczący/
Tomasz Wykowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne
Cudzoziemcy
Sygn. powiązane
II OSK 1293/18 - Wyrok NSA z 2018-09-28
Skarżony organ
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 1990
art. 195 ust 1 pkt 3
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Korzeniowski, Sędziowie sędzia WSA Anna Sękowska, sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant referent Joanna Kicińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2017 r. sprawy ze skargi O. A. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt stały oddala skargę
Uzasadnienie
U Z A S A D N I N I E
I. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] (dalej "zaskarżoną decyzją") Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców (dalej także "Szef Urzędu"), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez O. A. (O. A. – dalej "skarżąca", "cudzoziemka" albo "wnioskodawczyni"), reprezentowaną przez E. D., od decyzji Wojewody [...] (dalej także "Wojewody") z dnia [...] listopada 2016 r. Nr [...], orzekającej o odmowie udzielenia cudzoziemce zezwolenia na pobyt stały w Rzeczypospolitej Polskiej, utrzymał decyzję Wojewody w mocy.
II. Stan sprawy, poprzedzający wydanie przez Szefa Urzędu zaskarżonej obecnie decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r., przedstawia się następująco:
1. W dniu [...] lipca 2016 r. skarżąca wystąpiła do Wojewody o udzielenie zezwolenia na pobyt stały, powołując się na polskie pochodzenie.
2. Decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. Wojewoda odmówił udzielenia cudzoziemce wnioskowanego zezwolenia, stwierdzając iż dołączone przez skarżącą dokumenty nie potwierdzają polskiego pochodzenia jej przodków, natomiast skarżąca wykazała związki z polskością.
3. Pismem z dnia 26 listopada 2016 r. skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła do Szefa Urzędu odwołanie od decyzji Wojewody z dnia [...] listopada 2016 r., w którym podniosła iż o jej polskim pochodzeniu zaświadcza polski dowód osobisty babci skarżącej T. W. seria [...] nr [...], wydany przez Magistrat miasta [...] w województwie [...].
III. Jak wskazano na wstępie, zaskarżoną obecnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. Szef Urzędu rozpatrzył odwołanie skarżącej od decyzji Wojewody z dnia [...] listopada 2016 r., utrzymując tę decyzję w mocy.
Uzasadniając orzeczenie odwoławcze, Szef Urzędu wskazał w szczególności, co następuje:
1. Stosownie do art. 195 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach, zezwolenia na pobyt stały udziela się cudzoziemcowi na czas nieoznaczony, na jego wniosek, jeżeli jest osobą o polskim pochodzeniu i zamierza osiedlić się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na stałe.
Zgodnie z art. 195 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach, do ustalenia polskiego pochodzenia osoby, o której mowa w ust. 1 pkt 3, stosuje się przepisy art. 5 ust. 1-3 ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji (t.j.Dz. U. z 2014 r. poz. 1392).
Zgodnie z art. 5 ust. 1 w/w ustawy, za osobę polskiego pochodzenia, w rozumieniu niniejszej ustawy, uznaje się osobę deklarującą narodowość polską i spełniającą łącznie następujące warunki:
1) co najmniej jedno z jej rodziców lub dziadków albo dwoje pradziadków było narodowości polskiej;
2) wykaże ona swój związek z polskością, w szczególności przez pielęgnowanie polskiej mowy, polskich tradycji i zwyczajów.
Za osobę polskiego pochodzenia uznaje się również osobę deklarującą narodowość polską, która posiadała w przeszłości obywatelstwo polskie lub co najmniej jedno z jej rodziców lub dziadków albo dwoje pradziadków posiadało obywatelstwo polskie oraz spełniającą warunek określony w ust. 1 pkt 2 (art. 5 ust. 2 ustawy o repatriacji).
Warunek określony w ust. 1 pkt 1 uważa się za spełniony, jeżeli co najmniej jedno z rodziców lub dziadków albo dwoje pradziadków wnioskodawcy potwierdziło swoją przynależność do Narodu Polskiego przez, w szczególności, pielęgnowanie polskich tradycji i zwyczajów (art. 5 ust. 3 w/w ustawy).
W myśl art. 197 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy, .udzielenia zezwolenia na pobyt stały odmawia się cudzoziemcowi, jeżeli nie spełnia on wymogów, o których mowa w art. 195 ust. 1.
2. W świetle powyższych uwarunkowań prawnych należało w szczególności ustalić, czy w sprawie spełnione zostały ustawowe przesłanki warunkujące uznanie skarżącej za osobę o polskim pochodzeniu, wskazane w art.5 ust.1 ustawy o repatriacji, tj.:
- zadeklarowanie narodowości polskiej (art.5 ust. 1 ab initio ustawy o repatriacji),
- pochodzenie od konkretnych osób narodowości polskiej (pkt 1), względnie od konkretnych osób, które w przeszłości posiadały obywatelstwo polskie (ust. 2),
- wykazanie związków z polskością, w szczególności przez pielęgnowanie polskiej mowy, polskich tradycji i zwyczajów (ust. 1 pkt 2).
Następnie należało ustalić, czy skarżąca wyraziła zamiar osiedlenia się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
3. W uzasadnieniu złożonego wniosku skarżąca wskazała, że posiada polskie pochodzenie po swojej babci i chciała by się osiedlić w Polsce na stałe.
Do przedmiotowego wniosku cudzoziemka dołączyła: (-) własny akt urodzenia nr [...], w którym wskazano na [...] narodowość jej rodziców, (-) wyciąg z Państwowego rejestru Aktów Stanu Cywilnego nr [...] dotyczący rozwodu wnioskodawczym, (-) akt urodzenia matki S. L. [...], w którym wskazano na [...] narodowość jej rodziców, a dziadków strony, (-) akt ślubu rodziców wnioskodawczym [...] oraz (-) dowód osobisty serii [...] nr [...] wystawiony w dniu [...] września 1933 r. przez Magistrat Miasta [...] na nazwisko W. T., ur. [...] stycznia 1914 r., w którym nie wypełniono rubryki dotyczącej narodowości i obywatelstwa.
W piśmie procesowym, które wpłynęło do Wojewody w dniu 13 października 2016 r., ustosunkowującym się do wezwania Wojewody z dnia 27 września 2016 r., pełnomocnik cudzoziemki oświadczył, iż przedłożony do akt sprawy dowód osobisty babci skarżącej, wystawiony przez magistrat miasta [...], należy traktować jako jednoznaczne potwierdzenie posiadania przez skarżącą pochodzenia polskiego.
W ocenie Szefa Urzędu analiza całokształtu materiału dowodowego nie pozwala jednak uznać, iż polskie pochodzenie cudzoziemki zostało wykazane. Przesądzają o tym następujące okoliczności: (-) z załączonego do akt sprawy aktu urodzenia cudzoziemki wynika, iż jej rodzice a także dziadkowie deklarowali narodowość [...], (-) pomimo wielokrotnych wezwań (także w toku postępowania odwoławczego) skarżąca nie dostarczyła żądanych dokumentów, (-) przedstawiony przez cudzoziemkę dowód osobisty jej babci, wystawiony przez magistrat miasta [...], nie pozwala na przyjęcie, że w/w osoba posiadała obywatelstwo lub narodowość polską już z uwagi na brak zapisów w/w dokumencie, odnoszących się do w/w kwestii.
Wniosek, iż sam fakt legitymowania się przez babkę skarżącej polskim dowodem osobistym nie stanowi automatycznego potwierdzenia obywatelstwa polskiego wynika jasno z ówcześnie obowiązującego prawodawstwa, prawidłowo przeanalizowanego przez organ I instancji. Stosownie do art.18 rozporządzenia Prezydenta R.P z dnia 16 marca 1928 r o ewidencji i kontroli ruchu ludności " Dla ułatwienia legitymowania się wydawane będą na żądanie przez gminy dowody osobiste osobom w tych gminach zamieszkałym i zameldowanym". Natomiast zgodnie z art. 19 w/w rozporządzenia "osoby posiadające dowody osobiste, wymienione w artykule poprzednim, mogą prosić powiatową władzę administracji ogólnej o zaświadczenie w dowodzie osobistym, że są obywatelami polskimi. Powiatowe władze administracji ogólnej nie odmówią zaświadczenia jeżeli po sprawdzeniu stwierdzą, że osobie, starającej się o zaświadczenie, przysługuje rzeczywiście obywatelstwo polskie". Należy nadmienić, iż w dowodach osobistych wydawanych przez gminy znajdowała się specjalna rubryka dla wpisu stwierdzającego narodowość i obywatelstwo legitymującego się w/w dokumentem. W dowodzie osobistym przedstawionym przez stronę rubryka ta pozbawiona jest takiego wpisu, co uniemożliwia stwierdzenie że wymieniona w tym dokumencie osoba posiadała obywatelstwo polskie.
Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 20 stycznia 1920r. ( Dz.U.nr 7, poz. 44) z chwilą ogłoszenia ustawy niniejszej prawo obywatelstwa polskiego służy każdej osobie bez różnicy płci, wieku, wyznania i narodowości, która:
1) jest osiedlona na obszarze Państwa Polskiego, o ile jej nie służy obywatelstwo innego państwa. Za osiedlonego w Państwie Polskiem w znaczeniu niniejszej ustawy jest uważany kto:
a) jest zapisany lub ma prawo być zapisanym do ksiąg stałej ludności b. Królestwa [...];
b) ma prawo swojszczyzny w jednej z gmin na obszarze Państwa [...], stanowiącym poprzednio część składową Państwa [...] lub [...];
c) miał już przed 1-ym stycznia 1908 r. z tytułu obywatelstwa niemieckiego stałe miejsce zamieszkania na obszarze Państwa [...], stanowiącym poprzednio część składową Państwa [...];
d) był zapisany do gminy miejskiej lub wiejskiej, albo do jednej z organizacji stanowych na ziemiach b. Cesarstwa [...], jakie wchodzą w skład Państwa [...];
2) urodziła się na obszarze Państwa [...], o ile nie służy jej obywatelstwo innego Państwa;
3) ponadto której na mocy traktatów międzynarodowych obywatelstwo polskie przysługuje.
Cudzoziemka pomimo wezwań organów administracji nie przedstawiła żadnych dokumentów potwierdzających taką okoliczność w związku z powyższym należy uznać, iż nie udokumentowała ona pierwszej przesłanki wynikającej z ustawy o repatriacji tj. nie wykazała posiadania przez jednego z rodziców, dziadków oraz dwoje pradziadków posiadania narodowości polskiej lub obywatelstwa polskiego. Tym samym należy uznać za zasadne stwierdzenie zawarte w treści decyzji Wojewody [...], iż strona nie wykazała posiadania polskiego pochodzenia. Jednocześnie organ I instancji stwierdził, iż zainteresowana wykazała spełnianie wymogu zart. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o repatriacji, tj. wykazała posiadanie związków z polskością.
4. W dniu 15 września 2016 r. cudzoziemka została przesłuchana do protokołu na okoliczność posiadania związków z polskością. Analiza przeprowadzonego wówczas przesłuchania dowodzi, iż zostało ono przeprowadzone w zbyt wąskim zakresie, jest ono niezwykle krótkie i lakoniczne, całość składa się zaledwie z 14 pytań, przesłuchanie do protokołu nie zawiera pytań otwartych, tylko dwa pytania dotyczą historii polski, przy czym jedno z nich brzmi "czy interesuje się pani historią", nie obejmuje historii rodziny, ani nie umiejscawia treści zadawanych pytań do miejsc i wydarzeń w obrębie miejsca zamieszkania cudzoziemki, (nie zwrócono także uwagi na miejsce pochodzenia babki cudzoziemki), której zresztą nie rozpytano szczegółowo o zawiłą jak się zdaje historię pochodzenia rodziny w szczególności babki strony, także w kontekście wydarzeń jakie miały miejsce podczas II wojny światowej, wreszcie żadne z pytań nie zawiera pytań ocennych jakie mogły by wyjaśnić ewentualne więzi cudzoziemki z narodem polskim. Ponadto co szczególnie ważne cudzoziemka nie została rozpytana na okoliczność braku źródłowych dokumentów, świadczących o jej polskim pochodzeniu pamiątek i innych elementów świadczących o kultywowaniu polskich tradycji w jej domu rodzinnym. Wydaje się szczególnie mało prawdopodobne, że w rodzinie kultywującej polskie tradycje i nie będącej w sposób szczególny represjonowanej (nie ma o tym śladu w aktach sprawy) nie zachowały się żadne pamiątki świadczące o polskim pochodzeniu rodziny, takie jak polskie napisy na nagrobkach pamiątki z wojska listy itp.
Wykazane powyżej niewyczerpujące zgromadzenie przez Wojewodę materiału dowodowego na okoliczność posiadania przez skarż6cej więzi z polskością winno w zasadzie skutkować uchyleniem przez Szefa Urzędu decyzji Wojewody i zwróceniem temu organowi sprawy do ponownego rozpatrzenia, niemniej rozstrzygnięcie w taki sposób postępowania odwoławczego byłoby niecelowe z uwagi na bezsporne występowanie warunków do orzeczenia w sprawie co do istoty, tj. do utrzymania odmownej decyzji Wojewody w mocy, a to z racji niewykazania przez skarżącą przesłanki posiadania polskiego pochodzenia, koniecznej do uwzględnienia wniosku skarżącej.
W świetle powyższych okoliczności brak jest podstaw do udzielenia skarżącej zezwolenia na pobyt stały na podstawie art. 195 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach.
IV. Pismem z dnia [...] kwietnia 2017 r. skarżącą wniosła do tut. Sądu skargę na decyzję Szefa Urzędu z dnia [...] kwietnia 2017 r., zarzucając orzeczeniu naruszenie następujących przepisów prawa:
- art.52 ust.5 Konstytucji RP
- art.5 i 6 ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji
- art.6, 7, 8 i 75 par.1 k.p.a.
- art.195 ust.1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach.
Uzasadniając w/w zarzuty, skarżąca podniosła w szczególności, iż jednoznaczne brzmienie art.6 ust.1 pkt 1 ustawy o repatriacji nakazuje traktowanie samego polskiego dowodu tożsamości babki skarżącej jako wystarczające potwierdzenie polskiego pochodzenia skarżącej. Odnotować bowiem należy, iż inaczej niż ma to miejsce w odniesieniu do innych dokumentów, wymienionych w pkt pkt 3, 4 i 5 w/w ustępu, ustawa nie uzależnia takiej kwalifikacji od zamieszczenia w dokumencie tożsamości wpisu o narodowości polskiej jego posiadacza. W oczywisty sposób zatem ustanawianie takiego nie było intencją ustawodawcy.
V. W odpowiedzi na skargę, udzielonej pismem z dnia 14 czerwca 2017 r., Szef Urzędu wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
VI. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.
Skargę należało oddalić, albowiem zaskarżona decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2017 r. nie narusza przepisów prawa w sposób upoważniający Sąd do jej wyeliminowania z obrotu prawnego.
Uwzględnienie przez wojewódzki sąd administracyjny skargi na orzeczenie organu administracji jest dopuszczalne tylko w razie stwierdzenia w toku kontroli tego orzeczenia naruszeń prawa wymienionych w art.145 § 1 p.p.s.a.
W świetle przywołanego przepisu sąd administracyjny:
1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Naruszeń, które mogłyby stanowić podstawę do zastosowania w niniejszej sprawie środków o których mowa powyżej, Sąd nie stwierdził.
VII. Kontrola legalności zaskarżonej do Sądu decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2017 r. prowadzi do następujących wniosków.
1. Przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, wszczętego na wniosek skarżącej, było rozstrzygnięcie, czy spełnia ona ustawowe przesłanki do uzyskania zezwolenia na pobyt stały na terytorium RP z racji ewentualnego wystąpienia okoliczności, o których mowa w art.195 ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. (cudzoziemiec jest osobą o polskim pochodzeniu i zamierza osiedlić się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na stałe). Oba orzekające w sprawie organy zgodnie orzekły, iż skarżąca w/w przesłanek nie spełnia, albowiem nie wykazała swojego polskiego pochodzenia. Stanowisko organów jest trafne, w związku z czym skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
2. Stosownie do art.195 ust.1 pkt 3 ustawy zezwolenia na pobyt stały udziela się cudzoziemcowi na czas nieoznaczony, na jego wniosek, jeżeli jest osobą o polskim pochodzeniu i zamierza osiedlić się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na stałe. W myśl art. 197 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, udzielenia zezwolenia na pobyt stały odmawia się cudzoziemcowi, jeżeli nie spełnia on wymogów, o których mowa w art. 195 ust. 1.
W myśl art. 195 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach do ustalenia polskiego pochodzenia osoby, o której mowa w ust. 1 pkt 3, stosuje się przepisy art. 5 ust. 1 - 3 ustawy o repatriacji. Art. 5 ust. 1 ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji odwoławczej o repatriacji stanowi zaś, że za osobę polskiego pochodzenia, w rozumieniu niniejszej ustawy, uznaje się osobę deklarującą narodowość polską i spełniającą łącznie następujące warunki:
1) co najmniej jedno z jej rodziców lub dziadków albo dwoje pradziadków było narodowości polskiej;
2) wykaże ona swój związek z polskością, w szczególności przez pielęgnowanie polskiej mowy, polskich tradycji i zwyczajów.
Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o repatriacji za osobę polskiego pochodzenia uznaje się również osobę deklarującą narodowość polską, która posiadała w przeszłości obywatelstwo polskie lub co najmniej jedno z jej rodziców lub dziadków albo dwoje pradziadków posiadało obywatelstwo polskie oraz spełniającą warunek określony w ust. 1 pkt 2.
Stosownie zaś do art. 6 ust. 1ustawy o repatriacji dowodami potwierdzającymi polskie pochodzenie mogą być dokumenty, wydane przez polskie władze państwowe lub kościelne, a także przez władze byłego [...], dotyczące wnioskodawcy lub jego rodziców, dziadków lub pradziadków, a w szczególności:
1) polskie dokumenty tożsamości;
2) akty stanu cywilnego lub ich odpisy albo metryki chrztu poświadczające związek z polskością;
3) dokumenty potwierdzające odbycie służby wojskowej w Wojsku [...], zawierające wpis informujący o narodowości polskiej;
4) dokumenty potwierdzające fakt deportacji lub uwięzienia, zawierające wpis informujący o narodowości polskiej;
5) dokumenty tożsamości lub inne dokumenty urzędowe zawierające wpis informujący o narodowości polskiej.
ust. 2. Dowodami potwierdzającymi polskie pochodzenie mogą być również inne dokumenty, a w szczególności:
1) o rehabilitacji osoby deportowanej, zawierające wpis informujący o jej narodowości polskiej;
2) potwierdzające prześladowanie osoby ze względu na jej polskie pochodzenie.
3. Istota sprawy sprowadza się do przesądzenia, czy skarżąca wykazała, iż jest osobą o polskim pochodzeniu, a konkretniej, czy może skutecznie wywodzić to pochodzenie po swojej babce T. W. na tej podstawie, iż babka skarżącej (tj. jej wstępna) legitymowała się polskim dowodem osobistym seria [...] nr [...], wystawionym w okresie międzywojennym, tj. w dniu 20 września 1933 r. przez Magistrat [...] (powiat [...], województwo [...]). Na gruncie niniejszej sprawy zachodzi zatem konieczność ustalenia:
- po pierwsze, czy co do zasady, na gruncie art.195 ust.2 w związku z art.5 ust.1 pkt 1 i art.6 ust.1 pkt 1 ustawy o repatriacji, sam fakt legitymowania się przez osobę będącą wstępnym cudzoziemca - wnioskodawcy, który to wstępny należy do kręgu wymienionego w art.5 ust.1 pkt 1 ustawy o repatriacji, polskim dokumentem tożsamości w postaci dowodu osobistego, jest wystarczający do uznania polskiego pochodzenia wnioskodawcy za wykazane, bez konieczności badania, czy dokument ten zawiera informację o polskiej narodowości wstępnego (argument skargi a contrario w stosunku do art.6 ust.1 pkt 2 – 3 ustawy), ewentualnie czy zawiera informację o posiadaniu przez wstępnego obywatelstwa polskiego,
- po drugie, (w razie przesądzenia, że organ winien jednak ustalić, czy w/w informacje zostały, czy też nie zostały zamieszczone w dowodzie osobistym wstępnego), czy pomimo braku w/w informacji w dowodzie osobistym, należy jednakże przyjmować, że sam fakt legitymowania się przez wstępnego wnioskodawcy polskim dowodem osobistym obliguje do przyjęcia, że wstępny posiadał co najmniej obywatelstwo polskie.
De facto oba w/w wyżej zagadnienia pozostają ze sobą w ścisłym związku, tj. prawidłowo wykazana przez organy obu instancji okoliczność, iż legitymowanie się w okresie międzywojennym polskim dowodem osobistym przez wstępnego osoby ubiegającej się obecnie o zezwolenie na pobyt stały, nie było równoznaczne z posiadaniem przez tego wstępnego, czy to narodowości, czy to obywatelstwa polskiego (w sytuacji, w której w świetle art.5 ust.1 pkt 1 i ust.2 ustawy wykazanie przez wnioskodawcę obywatelstwa polskiego jest wprost uzależnione od posiadania przez jego wstępnego co najmniej jednego ze w/w przymiotów), literalne wykładanie art.6 ust.1 pkt 1 ustawy o repatriacji w sposób zaproponowany w skardze (tj. automatyczne utożsamianie polskiego dokumentu tożsamości wstępnego wnioskodawcy z potwierdzeniem polskiego pochodzenia wnioskodawcy) prowadziłoby do oczywistej sprzeczności pomiędzy art.5 ust.1 pkt i ust.2 a art.6 ust.1 pkt 1 ustawy o repatriacji.
W świetle powyższych okoliczności przyjąć należy w ślad za organem, iż w sytuacji, w której o polskim pochodzeniu wnioskodawcy, ocenianym wg kryteriów ustalonych w art.5 ust.1 pkt 1 albo ust.2 ustawy o repatriacji, miałby zaświadczać wyłącznie polski dokument tożsamości w postaci dowodu osobistego (art.6 ust.1 pkt 1 ustawy), nie wsparty innymi dokumentami, poświadczającymi posiadanie przez wstępnego narodowości lub obywatelstwa polskiego, to potraktowanie w/w dokumentu jako potwierdzenie polskiego pochodzenia wnioskodawcy byłoby bezspornie uzależnione od zawarcia w przedłożonym dowodzie informacji, iż wstępny wnioskodawcy posiadał obywatelstwo polskie (przyjąć bowiem należy, o czym mowa dalej, iż ówczesne przepisy nie przewidywały zamieszczania w dowodzie osobistym informacji o narodowości posiadacza dokumentu).
Sąd podziela zatem wykładnię przepisów, dokonaną przez Szefa Urzędu, iż w przeciwieństwie do przepisów obowiązujących obecnie (art. 4 i 5 z dnia 6 sierpnia 2010 r. o dowodach osobistych (Dz.U. z 2016r, poz.391) przepisy obowiązujące w dacie wydania w/w dowodu osobistego nie wiązały samego aktu wydania w/w dokumentu z posiadaniem obywatelstwa polskiego przez jego posiadacza. Zgodnie z art. 17 i 18 rozporządzenia Prezydenta R.P. z dnia 16 marca 1928 r. o ewidencji i kontroli ruchu ludności (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania dokumentu) w celach kontroli ruchu ludności mogą organa władz administracji ogólnej, gmin i policji państwowej żądać od poszczególnych osób wylegitymowania się. Do tego celu mogą służyć wszelkiego rodzaju dokumenty wydane przez władze publiczne, a stwierdzające tożsamość osoby w sposób nienasuwający uzasadnionych wątpliwości, a w braku takich dowodów - potwierdzenie wiarogodnych osób. Przepis powyższy nie narusza w niczym specjalnych przepisów prawnych, z mocy których specjalne organa straży mają prawo żądać wylegitymowania się (przepisy o ochronie granic, łowieckie i inne). Urzędy, prowadzące ewidencję i kontrole ruchu ludności, wydawać będą na żądanie osób, zapisanych do rejestru mieszkańców, dowody osobiste. Z kolei zgodnie z art. 19 w/w rozporządzenia osoby posiadające dowody osobiste, wymienione w artykule poprzednim, mogą prosić powiatową władzę administracji ogólnej o zaświadczenie w dowodzie osobistym, że są obywatelami polskimi. Powiatowe władze administracji ogólnej nie odmówią zaświadczenia, jeżeli po sprawdzeniu stwierdzą, że osobie, starającej się o zaświadczenie, przysługuje rzeczywiście obywatelstwo polskie. Zaświadczenie to, jak również podanie o wydanie takiego zaświadczenia, są wolne od opłat stemplowych. Należy również zwrócić uwagę, że wzór dowodu osobistego został określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 29 listopada 1928 r. o dowodach osobistych. (Dz. U. z 1928r. nr 100, poz. 898). Z godnie z § 5 i 6 w/w rozporządzenia osoba, która chce uzyskać zaświadczenie w dowodzie osobistym, że jest obywatelem polskim, powinna wnieść odpowiednie podanie do właściwej, podług jej miejsca zamieszkania, powiatowej władzy administracji ogólnej. Do podania należy dołączyć dowody, pozwalające stwierdzić obywatelstwo polskie wnoszącego. Zaświadczenie powinno mieć następujące brzmienie: "Stosownie do art. 19 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 marca 1928 r. o ewidencji i kontroli ruchu ludności (Dz. U. R. P. Nr. 32. poz. 309) zaświadczam, że wymieniony w niniejszym dowodzie jest obywatelem polskim, co zostało stwierdzone na podstawie W/w art. 18 i 19 rozporządzenia Prezydenta R.P z dnia 16 marca 1928r o ewidencji i kontroli ruchu ludności obowiązywały do dnia 27.10.1951 r. w którym zostały uchylone na mocy art. 27 dekretu z dnia 22 października 1951 r. o dowodach, osobistych (Dz. U. z 1951 r., nr 55, poz. 382). Na mocy w/w regulacji każdy obywatel polski zamieszkały w kraju był obowiązany od ukończenia 18 roku życia posiadać dowód osobisty, a osoby, których tożsamość lub obywatelstwo polskie nie zostały stwierdzone w sposób niewątpliwy, otrzymywały w miejsce dowodu osobistego tymczasowe zaświadczenie tożsamości (art. 1 i 4 dekretu).
Brzmienie powyższych przepisów wskazuje, iż dowód osobisty, wydany w 1933 r., w którym nie została wypełniona rubryka dotycząca zaświadczenia o polskim obywatelstwie nie może stanowić wystarczającego dowodu posiadania obywatelstwa polskiego przez jego posiadacza. W/w dokument nie wskazuje także w żaden sposób na narodowość osoby, której został wydany. Z kolei z aktu urodzenia matki skarżącej wydanego w 1962 r. wynika, że jej babcia, T. V. była osobą o narodowości [...].
Dołączona do akt sprawy kopia dowodu osobistego babci skarżącej takiego zaświadczenia nie zawiera a stosowne rubryki dokumentu nie zostały wypełnione. Dowód osobisty nie stanowi tym bardziej potwierdzenia narodowości polskiej i to niezależnie od faktu, iż z aktu urodzenia matki skarżącej wydanego przez władze byłego [...] wynika, że jej babcia była narodowości [...]. Przepisy regulujące kwestie wydawania dowodów osobistych w 1933 r. nie zawierały żadnych zapisów dotyczących umieszczania w tym dokumencie wzmianek o narodowości jego posiadacza.
W tym stanie rzeczy dokument w postaci dowodu osobistego wydanego w 1933 r. potwierdza niewątpliwie zamieszkiwanie babki skarżącej w m. [...], natomiast nie może stanowić wystarczającego dowodu na posiadanie przez wstępną skarżącej polskiego obywatelstwa. Wprawdzie nie można było wykluczyć, że babka skarżącej obywatelstwo polskie posiadała, niemniej okoliczności tej nie można uznać za potwierdzoną w oparciu o przedłożony w sprawie dokument. Wobec powyższego w zaskarżonej decyzji prawidłowo ustalono, iż skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłankę określoną w art. 5 ust. 1 pkt 1, jak również przesłankę określoną w art. 5 ust. 2 ustawy o repatriacji.
Potwierdzenie obywatelstwa babki skarżącej mogłoby natomiast nastąpić w innym postępowaniu administracyjnym, tj. w postępowaniu prowadzonym na podstawie art.55 ust.1 i ust.2 ustawy z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim (Dz. U. z 2012 r. poz. 161), aczkolwiek tut. Sąd w żadnym zakresie nie przesądza wyniku takiej sprawy. W świetle orzecznictwa sądów administracyjnych, ukształtowanego pod rządem art. 17 wcześniej obowiązującej ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o obywatelstwie polskim za dopuszczalne należy uznać prowadzenie postępowania odnośnie obywatelstwa osób już nieżyjących, zarówno w odniesieniu do stwierdzenia utraty polskiego obywatelstwa jak i lecz także jego posiadania w chwili śmierci, (por. np.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14.09.2006 r. sygn. akt II OSK 353/06; ONSAiWSA 2007/1/1.1 i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 stycznia 2008 r. IV SA/Wa 2367/07, LEX nr 480488).
Odnotować należy, że oceniając kolejną przesłankę, warunkującą dopuszczalność uznania skarżącą za osobę posiadającą polskie pochodzenie, tj. utrzymywanie związków z polskością, Szef Urzędu nie przesądził, że związków tych skarżąca nie utrzymuje, stwierdzając w to miejsce nieprzeprowadzenie w tym zakresie wyczerpującego postępowania wyjaśniającego przez Wojewodę. Usuwanie w/w uchybienia nie było jednakże celowe z uwagi niespełnienie się w sprawie podstawowego wymogu w postaci posiadania przez skarżącą wstępnego, legitymującego się narodowością lub obywatelstwem polskim.
Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 p.p.s.a.