IV SA/Wa 1496/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2011-11-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
przejęcie gospodarstwa rolnegostwierdzenie nieważności decyzjikodeks postępowania administracyjnegopowaga rzeczy osądzonejkontrola sądowadecyzja administracyjnanieruchomościreforma rolna

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o przejęciu nieruchomości na własność Państwa, uznając, że zarzuty skarżącego były już przedmiotem oceny NSA.

Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności decyzji o przejęciu nieruchomości na własność Państwa, zarzucając naruszenie prawa i uchylenie przepisu stanowiącego podstawę decyzji. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmówił wszczęcia postępowania, wskazując, że zarzuty były już przedmiotem oceny NSA w prawomocnym wyroku, który oddalił skargę. WSA w Warszawie podzielił to stanowisko, oddalając skargę i podkreślając, że ponowna ocena tych samych kwestii naruszałaby powagę rzeczy osądzonej.

Sprawa dotyczyła skargi M. Z. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która utrzymała w mocy decyzję o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z 1999 r. o przejęciu nieruchomości na własność Państwa. Skarżący zarzucał, że decyzja z 1999 r. została wydana z naruszeniem prawa, w tym poprzez błędne zastosowanie art. 146 § 2 k.p.a. oraz uchylenie art. 16 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. Minister odmówił wszczęcia postępowania, argumentując, że podnoszone zarzuty były już przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 5 kwietnia 2000 r. (sygn. akt IV SA 1290/99), który oddalił skargę na decyzję Wojewody. WSA w Warszawie zgodził się z organem, stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd podkreślił, że zarzuty skarżącego są tożsame z tymi, które były już rozpatrzone przez NSA, a prawomocność oceny prawnej sądu wyklucza ponowne dokonywanie tej oceny przez organ administracji. W związku z tym, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ administracji nie może wszcząć postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli zarzuty skarżącego były już przedmiotem oceny prawnej Naczelnego Sądu Administracyjnego w prawomocnym wyroku, gdyż naruszałoby to zasadę powagi rzeczy osądzonej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zarzuty podnoszone we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji były tożsame z tymi, które były już przedmiotem oceny prawnej Naczelnego Sądu Administracyjnego w prawomocnym wyroku oddalającym skargę. Prawomocność oceny prawnej sądu wyklucza ponowne dokonywanie tej oceny przez organ administracji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

k.p.a. art. 156 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

Ppsa art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 146 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

Błędne zastosowanie tego przepisu było jednym z zarzutów skarżącego.

Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi oraz uporządkowaniu niektórych spraw związanych z przeprowadzeniem reformy rolnej i osadnictwa rolnego art. 16

Przepis ten został uchylony z dniem 1 stycznia 1992 r., co było jednym z argumentów skarżącego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia prawa i uchylenia przepisu stanowiącego podstawę decyzji były już przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego w prawomocnym wyroku, co wyklucza ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie stwierdzenia nieważności.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego oparta na błędnym zastosowaniu art. 146 § 2 k.p.a. i uchyleniu art. 16 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. jako podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji z 1999 r.

Godne uwagi sformułowania

Wniesione żądanie wkraczałoby bowiem w zakres oceny objętej powagą rzeczy osądzonej Prawomocność oceny prawnej Sądu wyklucza bowiem ponowne dokonywanie tej oceny w takim samym zakresie przez organ administracji

Skład orzekający

Marian Wolanin

przewodniczący-sprawozdawca

Alina Balicka

członek

Jakub Linkowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Stosowanie zasady powagi rzeczy osądzonej w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście wniosków o stwierdzenie nieważności decyzji, których zarzuty były już przedmiotem kontroli sądowej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przejęciem nieruchomości na własność Państwa i uchylonymi przepisami, ale zasada powagi rzeczy osądzonej ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą powagi rzeczy osądzonej, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego, choć stan faktyczny jest specyficzny.

Czy można kwestionować starą decyzję, jeśli sąd już raz ją badał?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 1496/11 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2011-11-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-09-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Alina Balicka
Jakub Linkowski
Marian Wolanin /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6293 Przejęcie gospodarstw rolnych
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I OSK 635/12 - Postanowienie NSA z 2013-09-25
Skarżony organ
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 156 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka, Sędzia WSA Jakub Linkowski, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2011 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji - oddala skargę -
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. Nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] marca 2011 r. o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 1999 r. stwierdzającej, że decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia [...] sierpnia 1991 r. o przejęciu na własność Państwa nieruchomości położonej we wsi P. gm. P. o łącznej pow. [...] ha oznaczonej wyszczególnionymi w decyzji działkami ewidencyjnymi oraz zabudowanej nieruchomości położnej w P. o łącznej pow. [...] ha oznaczonej wyszczególnionymi w decyzji działkami ewidencyjnymi wydana została z naruszeniem prawa.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, że we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. zarzucono, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa poprzez błędne zastosowanie art. 146 §2 kpa. Wskazano również, że art. 16 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. będący podstawą decyzji z dnia [...] sierpnia 1999 r. został uchylony z dniem 1 stycznia 1992 r., dlatego w wyniku wznowienia postępowania nie mogła zapaść decyzja odpowiadająca co do istoty decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia [...] sierpnia 1991 r. Wniosek o stwierdzenie nieważności wymienionej decyzji jest niedopuszczalny z przyczyn przedmiotowych, bowiem argumentacja podnoszona w tym wniosku jest tożsama z podnoszoną w toku postępowania odwoławczego zakończonego wydaniem tej decyzji, jak również z tą wniesioną w skardze na decyzję do sądu administracyjnego, przy czym Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2000 r., sygn. akt IV SA 1290/99 oddalił skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy pełnomocnik skarżących zarzuca, iż Minister winien dokonać samodzielnej kontroli wystąpienia przesłanek określonych w art. 156 §1 kpa, niezależnie od przesłanek wskazanych we wniosku. Minister nie powinien zatem przyjąć, zdaniem skarżących, że wyrok NSA w Warszawie z dnia 5 kwietnia 2000 r. oddalający skargę przesądza o tym, że decyzja jest niewadliwa. Żądanie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. oparte jest na tych samych zarzutach, które objęte były zakresem orzekania Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 5 kwietnia 2000 r., sygn. akt IV SA 1290/99, gdzie Sąd oddalił wniesioną na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999r. skargę. W wyroku tym NSA w oparciu o ten sam stan faktyczny - co we wniosku o stwierdzenie nieważności - wypowiedział się w kwestii legalności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999r. NSA rozpoznał już podnoszone obecnie zagadnienie obowiązywania art. 16 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi oraz uporządkowaniu niektórych spraw związanych z przeprowadzeniem reformy rolnej i osadnictwa rolnego (Dz.U. z 1980 r. Nr 58, poz. 348). Mając na uwadze, że oddalenie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. nastąpiło w wyniku rozważenia przez sąd administracyjny okoliczności odpowiadających okolicznościom faktycznym podnoszonym w żądaniu stwierdzenia nieważności tej decyzji, sytuacja ta zamyka organowi administracji drogę do uruchomienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Wniesione żądanie wkraczałoby bowiem w zakres oceny objętej powagą rzeczy osądzonej, o czym stwierdzono w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 7 grudnia 2009 r. sygn. akt I OPS 6/09.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2011 r. M. Z. stwierdził, że nie może zgodzić się, aby wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego oddalający skargę przesądzał jednoznacznie o tym, że decyzja Wojewody [...] z [...] lipca 1999 r. nie narusza prawa, a to przesądza o braku możliwości stwierdzenia, że istnieją podstawy do stwierdzenia nieważności. Pogląd, że mimo utraty mocy przepisu - podstawy decyzji - doszłoby do wydania decyzji odpowiadającej w swej istocie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z [...] sierpnia 1991 r. nie został w toku niniejszego postępowania w ogóle uzasadniony. Istotne jest, że brak podstawy prawnej wynikającej z uchylenia przepisu nie może być zastąpiony wykładnią rozszerzającą stosowanie dotychczasowego przepisu.
W odpowiedzi na skargę organ orzekający wniósł o jej oddalenie podtrzymując motywy zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Skarżący domaga się stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r., która była już przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonej w wyroku z dnia 5 kwietnia 2000 r. sygn. akt IV SA 1290/99, którym Sąd oddalił skargę J.Z., K. Z., J. Z. i W. Z na powołana decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. Sąd ocenił ówcześnie zarzuty skarżących o rażącym naruszeniu art. 146 §1 i §2 kpa w zw. z art. 7 i art. 32 Konstytucji RP oraz art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 i art. 28 kpa. Sąd rozważył również ówcześnie skutki prawne skreślenia art. 16 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi oraz uporządkowaniu niektórych spraw związanych z przeprowadzeniem reformy rolnej i osadnictwa rolnego.
We wniosku z dnia [...] listopada 2010 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. skarżący zarzucił błędne zastosowanie przez Wojewodę [...] art. 146 §2 kpa w powiązaniu z uchyleniem art. 16 powołanej wyżej ustawy z dnia 12 marca 1958 r.
Tak sformułowane zarzuty są tożsame z przedmiotem oceny prawnej dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w prawomocnym wyroku z dnia 5 kwietnia 2000 r. sygn. akt IV SA 1290/99, dlatego prawidłowo organ administracji odmówił wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1999 r. Prawomocność oceny prawnej Sądu wyklucza bowiem ponowne dokonywanie tej oceny w takim samym zakresie przez organ administracji, dlatego prawidłowo organ orzekający odstąpił w zaskarżonej decyzji od uzasadnienia skutków utraty mocy obowiązującej art. 16 powołanej wyżej ustawy z dnia 12 marca 1958 r. Odmowa wszczęcia postępowania nadzorczego wyklucza bowiem dokonywanie przez organ orzekający jakiejkolwiek merytorycznej oceny legalności decyzji kwestionowanej przez skarżącego.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI