IV SA/WA 1454/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Przedsiębiorstwa [...] Sp. z o.o. na decyzję Ministra Klimatu o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie zmiany terminów rekultywacji składowiska odpadów, uznając sprawę za tożsamą z już rozstrzygniętą.
Spółka [...] Sp. z o.o. złożyła skargę na decyzję Ministra Klimatu, która uchyliła decyzję Marszałka Województwa i umorzyła postępowanie administracyjne dotyczące zmiany terminów rekultywacji składowiska odpadów. Spółka wnioskowała o przedłużenie terminów prac rekultywacyjnych, jednak organ odwoławczy uznał, że sprawa jest tożsama z wcześniejszym postępowaniem, w którym odmówiono takiej zmiany, a decyzja stała się prawomocna. Sąd administracyjny podzielił to stanowisko, oddalając skargę i uznając, że ponowne rozpatrywanie tej samej kwestii jest niedopuszczalne.
Przedsiębiorstwo [...] Sp. z o.o. wnioskowało o zmianę decyzji z 2016 r. w zakresie terminów wykonania prac związanych z zamknięciem i rekultywacją składowiska odpadów. Po odmowie zmiany przez Marszałka Województwa i utrzymaniu tej decyzji przez Ministra Środowiska, spółka złożyła kolejny wniosek z nowymi terminami. Minister Klimatu, rozpatrując odwołanie od decyzji Marszałka odmawiającej zmiany, uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie, uznając, że sprawa jest tożsama z poprzednią, która została prawomocnie rozstrzygnięta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki, potwierdzając prawidłowość stanowiska organu odwoławczego. Sąd podkreślił, że ponowne rozpatrywanie sprawy, która została już prawomocnie zakończona (res iudicata), jest niedopuszczalne na gruncie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Nawet jeśli wnioskowane terminy były inne, tożsamość podmiotowa, przedmiotowa (zmiana tych samych punktów decyzji) oraz prawna (art. 155 Kpa) i niezmieniony stan faktyczny (składowisko nadal niespełniające wymogów UE) przesądzały o braku możliwości wszczęcia nowego postępowania. Sąd uznał, że zmiana dat nie stanowiła nowego, prawotwórczego faktu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, ponowne złożenie wniosku o zmianę terminów wykonania prac rekultywacyjnych, dotyczącego tych samych punktów decyzji i w niezmienionym stanie faktycznym, po prawomocnym rozstrzygnięciu w tym zakresie, jest niedopuszczalne z uwagi na zasadę powagi rzeczy osądzonej (res iudicata).
Uzasadnienie
Organ odwoławczy prawidłowo uznał, że sprawa jest tożsama z poprzednią, która została rozstrzygnięta ostateczną decyzją. Tożsamość sprawy zachodzi przy tych samych stronach, stanie prawnym, niezmienionym stanie faktycznym i tym samym przedmiocie. Ponowne rozpatrywanie takiej sprawy jest bezprzedmiotowe.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (9)
Główne
Kpa art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie, jeśli stwierdzi, że organ pierwszej instancji rozstrzygnął sprawę, która została już prawomocnie zakończona.
Kpa art. 105
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
Kpa art. 155
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy zmiany lub uchylenia ostatecznej decyzji, gdy strony wyrażą na to zgodę lub gdy interes strony jest zgodny z interesem społecznym.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Pomocnicze
Kpa art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji jest wydanie decyzji w sprawie już rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną (res iudicata).
u.o. art. 147 § 1
Ustawa o odpadach
Określa zasady wydawania decyzji związanych z gospodarką odpadami, w tym zmianę pozwoleń.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprawa jest tożsama z poprzednią, która została prawomocnie rozstrzygnięta, co czyni nowe postępowanie bezprzedmiotowym. Zmiana dat we wniosku o przedłużenie terminów nie stanowi nowego faktu prawotwórczego, jeśli istota sprawy i zakres wnioskowanej zmiany są te same.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów Kpa (art. 6, 7, 77, 80) poprzez niewłaściwe zbadanie sprawy. Zarzuty naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 Kpa w zw. z art. 105 Kpa poprzez uznanie przesłanek do uchylenia decyzji i umorzenia postępowania. Zarzut naruszenia art. 155 Kpa poprzez uznanie braku słusznego interesu strony.
Godne uwagi sformułowania
organ pierwszej instancji rozstrzygając wniosek skarżącej [...] rozstrzygnął powtórnie sprawę już uprzednio załatwioną decyzją ostateczną w postępowaniu administracyjnym niedopuszczalne jest bowiem ponowne rozpoznanie sprawy i wydanie decyzji merytorycznej, jeśli wcześniej sprawa tożsama została rozstrzygnięta decyzją ostateczną tożsamość spraw administracyjnych zachodzi w przypadku, gdy występują w nich te same podmioty, dotyczą one tego samego stanu prawnego, w niezmienionym stanie faktycznym sprawy, oraz tego samego przedmiotu stan faktyczny sprawy, w odniesieniu do tożsamości sprawy, powinien być brany pod uwagę tylko w odniesieniu do faktów prawotwórczych.
Skład orzekający
Jarosław Łuczaj
przewodniczący
Joanna Borkowska
sprawozdawca
Agnieszka Wąsikowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady res iudicata w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w kontekście wniosków o zmianę decyzji administracyjnych i tożsamości spraw."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ponownego wniosku o zmianę terminów w kontekście składowiska odpadów i obowiązków UE, ale zasada jest ogólna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę procesową (res iudicata) w kontekście ochrony środowiska i obowiązków UE, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i ochrony środowiska.
“Czy można prosić o to samo dwa razy? Sąd administracyjny odpowiada: nie, jeśli sprawa została już prawomocnie rozstrzygnięta.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Wa 1454/20 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2020-11-13 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-07-08 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Agnieszka Wąsikowska Jarosław Łuczaj /przewodniczący/ Joanna Borkowska /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6135 Odpady Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane III OSK 5161/21 - Wyrok NSA z 2025-01-21 Skarżony organ Minister Środowiska Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 256 art. 135 § 1 pkt 2, art 105, 155 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Dz.U. 2019 poz 2325 sart. 151. Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Łuczaj, Sędziowie sędzia WSA Joanna Borkowska (spr.), asesor WSA Agnieszka Wąsikowska, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 listopada 2020 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Klimatu z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę Uzasadnienie Decyzją z [...] maja 2020 r. Minister Klimatu na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 Kpa po rozpatrzeniu odwołania Przedsiębiorstwo [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej również jako: skarżąca, Spółka) od decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] lutego 2020 r. znak: [...] odmawiającej zmiany decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. znak: [...] wyrażającej zgodę na zamknięcie wydzielonej części składowiska odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne w m. [...], gm. [...], zarządzanego przez skarżącą, uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie. Stan sprawy przedstawiał się następująco: Skarżąca pismem z 5 marca 2019 r. wystąpiła do Marszałka Województwa [...] o zmianę decyzji z dnia [...] grudnia 2016 r., wyrażającej zgodę na zamknięcie wydzielonej części składowiska odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne, zlokalizowanego w m. [...], gm. [...], w zakresie wskazanych w niej w pkt 3 lit. d)-h) oraz pkt 5 lit. a)-d) terminów wykonywania poszczególnych etapów prac związanych z rekultywacją i zamknięciem składowiska. Decyzją z [...] maja 2019 r. Marszałek odmówił zmiany w żądanym zakresie swojej decyzji z [...] grudnia 2016 r. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej Minister Środowiska decyzją z [...] lipca 2019 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazano, że pkt 3 lit. d-g decyzji Marszałka z dnia [...] grudnia 2016 r., odnośnie których Spółka wnioskowała o zmianę co do terminu wykonania obowiązku, upłynęły z końcem II kwartału 2019 r., tj. z dniem 30 czerwca 2019 r. W konsekwencji brak jest możliwości dokonania zmiany decyzji w tym zakresie. W odniesieniu do pozostałej części wniosku wskazano, iż w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia ze składowiskiem, które w momencie wejścia Polski w struktury Unii Europejskiej było wykazane jako niespełniające wymogów i na mocy Traktatu Akcesyjnego winno być zamknięte i zrekultywowane do dnia 6 lipca 2009 r. Po upływie 10 lat od wskazanej daty proces rekultywacji nadal nie został zakończony, co skutkuje wdrożeniem w odniesieniu do Rzeczypospolitej Polskiej procedury o stwierdzenie niewypełniania przez kraj członkowskie UE swoich zobowiązań wynikających z dyrektywy w sprawie składowisk odpadów. Nie może być społecznie akceptowalna sytuacja, w której udziela się prolongaty do zakończenia rekultywacji składowisku, które powinno być zamknięte do dnia 16 lipca 2009 r. i w wyniku zaniedbania tego obowiązku na Polskę może zostać nałożona sankcja przez Komisję Europejską. Wyjaśniono, że odwołująca nie może oczekiwać, że dokonana zostanie zmiana decyzji administracyjnej w taki sposób, który spowoduje przedłużenie okresu, w którym Polska pozostaje w stanie niewypełnienia obowiązków wynikających z Traktatu Akcesyjnego oraz dyrektywy UE, tylko z powodu trudności w jakich znalazła się Spółka, które nazywa "słusznym interesem strony". Nie można ponadto dopuszczać do sytuacji, w której daje się przywileje PGK, podczas gdy inne składowiska zakończyły rekultywację w trybach oznaczonych w Traktacie Akcesyjnym i przepisach krajowych lub w drodze egzekucji. Dopuszczenie do takiej sytuacji doprowadziłoby do naruszenia fundamentalnej zasady na jakiej opiera się system prawny, zasady równości wobec prawa (por. wyrok z dnia 15 lutego 2018 sygn. akt II OSK 1809/17, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 14 lutego 2018 r. sygn. akt II SA/Wr 762/17). Skoro w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki interesu społecznego czy słusznego interesu strony brak jest możliwości dokonania żądanej przez Stronę zmiany decyzji. Powyższa decyzja nie została zaskarżona do sądu administracyjnego, wobec czego zyskała walor decyzji prawomocnej. Następnie skarżąca złożyła wniosek z 25 września 2019 r. o zmianę decyzji z [...] grudnia 2016 r. Zmiana miała obejmować pkt 3 lit. d-h ww. decyzji w zakresie zmiany terminu wykonania określonych prac ujętych w "Harmonogramie prac związanych z technicznym zamknięciem składowiska" z I- II kwartału 2019 r.: - dla punktu d — przebudowa dróg wewnętrznych, w tym zmiana lokalizacji drogi wjazdowej wraz z wykonaniem odwodnienia powierzchniowego do dnia 30 września 2022 r. (wcześniejszy wniosek: do 31 grudnia 2020 r.), - dla punktu e - ukształtowanie skarp i wierzchowiny składowiska, w tym zniwelowania wierzchowiny poprzez wykonanie warstwy wyrównawczej do dnia 31 grudnia 2021 r. (wcześniejszy wniosek: do 31 grudnia 2024 r.), - dla punktu f- przykrycie powierzchni składowiska warstwą uszczelniającą do dnia 31 lipca 2022 r. (wcześniejszy wniosek: do 30 czerwca 2025 r.), - dla punktu g - przykrycie powierzchni składowiska warstwą drenażową do dnia 31 lipca 2022 r. (wcześniejszy wniosek: do 31 sierpnia 2025 r.), - dla punktu h - przykrycie powierzchni składowiska warstwą glebotwórczą do dnia 31 lipca 2022 r. (wcześniejszy wniosek: do 30 kwietnia 2026 r.) Ponadto zawnioskowano o zmianę punktu 5 lit. a-d ww. decyzji w zakresie zmiany terminów wykonania prac rekultywacyjnych z końcowego przypadającego na IV kwartał 2020 r. na odpowiednio: - 31 października 2022 r. - obsiew mieszanką traw powierzchni skarpy składowiska (wcześniej: 30 września 2026 r.), - 31 października 2022 r. - przeprowadzenie obsiewu na powierzchni kwatery (wcześniej: 30 września 2026 r.), - 31 grudnia 2022 r, - nasadzenie roślinności u podnóża skarp (wcześniej: 30 kwietnia 2027r.), - 31 grudnia 2022 r. - zabiegi agrotechniczne (wcześniej: 31 grudnia 2027 r.). W konsekwencji wystąpiono również o zmianę terminu zakończenia rekultywacji składowiska odpadów w m. [...], gm. [...] na dzień 31 grudnia 2022 r. (wcześniejszy wniosek: 31 grudnia 2027 r.), w miejsce wcześniej ustalonego 31 grudnia 2020 r. Decyzją z dnia [...] lutego 2020 r. Marszałek odmówił zmiany decyzji Marszałka z dnia [...] grudnia 2016 r. W uzasadnieniu orzeczenia wskazano m.in.: "Ponieważ przedmiotem obu postępowań było przedłużenie terminów wykonania prac związanych z technicznym zamknięcie składowiska i harmonogramu prac związanych z rekultywacją oraz terminu zakończenia rekultywacji składowiska odpadów w m. [...], tut. Organ jest zobligowany wydając rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie wziąć pod uwagę stanowisko organu odwoławczego wobec złożonego przez Spółkę kolejnego wniosku o zmianę terminu wykonania rekultywacji w zakresie możliwości jego zmiany w trybie art. 155 Kpa". Skarżąca wniosła odwołanie od przedmiotowej decyzji. Wskazaną na wstępie decyzją Minister Klimatu uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie. Minister uznał, że kwestia zmiany pkt 3 lit. d-h i 5 lit. a-d decyzji Marszałka z dnia [...] grudnia 2016 r. w zakresie terminu wykonania obowiązków w tych punktach zawartych, została rozstrzygnięta decyzją Marszałka z dnia [...] maja 2019 r., w której odmówił on dokonania żądanej zmiany. Powyższa decyzja została utrzymana przez Ministra Środowiska decyzją z dnia [...] lipca 2019 r., a decyzja organu odwoławczego nie została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wniosek skarżącej z dnia 25 września 2019 r. dotyczy tego samego zakresu sprawy, z wyjątkiem wskazanych dat docelowych. W konsekwencji, w ocenie organu odwoławczego, sprawa jest tożsama ze sprawą już rozstrzygniętą decyzją Marszałka z dnia [...] maja 2019 r., utrzymaną w mocy decyzją Ministra Środowiska z dnia [...] lipca 2019 r. Oba postępowania toczyły się w związku z wnioskami PGK. wnioski dotyczyły zmiany tych samych punktów decyzji Marszałka z dnia [...] grudnia 2016 r. i tego samego zakresu zmiany, tj. zmiany daty dziennej wykonania obowiązków związanych z zamknięciem składowiska odpadów w m. [...], oba wnioski opierały się o tą samą podstawę, a stan faktyczny przy obu sprawach nie uległ zmianie. W odniesieniu do składowiska odpadów w m. [...] nie uległ zmianie fakt, że w momencie wejścia Polski w struktury Unii Europejskiej było wykazane jako niespełniające wymogów i na mocy Traktatu Akcesyjnego winno być zamknięte i zrekultywowane do dnia 16 lipca 2009 r. Nie uległ również zmianie fakt, iż w związku z niezakończeniem procesu zamknięcia przedmiotowego składowiska Polska pozostaje w stanie niewypełnienia obowiązków wynikających z Traktatu Akcesyjnego oraz dyrektywy UE, za co na kraj może zostać nałożona sankcja przez Komisję Europejską. Skoro więc organ 1 instancji orzekł w dniu [...] maja 2019 r. o odmowie zmiany decyzji w zakresie zmiany terminu wykonania obowiązków wskazanych w pkt 3 lit. d-h i 5 lit. a-d tej decyzji, to orzeczenie to, utrzymane decyzją organu odwoławczego, ma powagę rzeczy osądzonej. W tej sytuacji wydawanie decyzji z dnia [...] lutego 2020 r. odmawiającej zmiany tych samych punktów decyzji Marszałka z dnia [...] grudnia 2016 r. stanowi wydanie decyzji w tej samej sprawie, a to z kolei stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 Kpa. Minister stwierdził, że w przypadku wpłynięcia wniosku PGK z dnia [...] września 2019 r. możliwe było zastosowanie art. 61 a §1 Kpa, zgodnie z którym gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 Kpa, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Skoro jednak organ I instancji prowadził postępowanie, w którym m.in. wzywał stronę do przedstawienia wyjaśnień, uznając tożsamość przedmiotowej sprawy winien umorzyć przedmiotowe postępowanie z uwagi na rozstrzygnięcie przedmiotu sprawy inną decyzją. Z tego też powodu organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzji i umorzył przedmiotowe postępowania, gdyż nie była możliwa sytuacja, w której pozostawiono by w obrocie decyzję ponownie rozstrzygającą tą samą kwestię, tj. zmianę terminów wykonania obowiązków określonych w decyzji Marszałka z dnia [...] grudnia 2016 r. wyrażającej zgodę na zamknięcie wydzielonej części składowiska odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne w m. [...], gm. [...], zarządzanego przez skarżącą Spółkę. W skardze na powyższą decyzję Ministra Klimatu Spółka zarzuciła: 1. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a. art. 6 Kpa , art. 7 Kpa, art. 8 w związku z art. 77 § 1 Kpa oraz art. 80 Kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie I zaniechanie dokładnego zbadania sprawy i przeprowadzenia wystarczającego postępowania wyjaśniającego b. art. 138 § 1 pkt 2 Kpa w związku z art. 105 Kpa poprzez uznanie, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające uchylenie decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] lutego 2020 r. i umorzenia postępowania prowadzonego przez organ pierwszej instancji. 2. Naruszenie prawa materialnego tj. art. 155 Kpa poprzez uznanie, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi słuszny interes strony skarżącej, który uzasadniałby zmianę decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Ministra Klimatu z dnia [...] maja 2020 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] lutego 2020 r. w całości I przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Klimatu i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi odwoławczemu oraz o zwrot kosztów postępowania. Według skarżącej sprawy z wniosków z [...] marca 2019 r. i z dnia [...] września 2019 r. nie są tożsame, bowiem różnią się wskazanymi w tych wnioskach terminami. Należy zwrócić uwagę na konsekwencję jakie w postępowaniu administracyjnym wywoła uznanie za słuszne zaprezentowanego przez Ministra Klimatu stanowiska co do tożsamości wskazanych spraw. Przyjmując przedstawiony przez organ odwoławczy kierunek wnioskowań należałoby stwierdzić brak możliwości skutecznego wystąpienia przez stronę o zmianę decyzji w części co do której było już prowadzone postępowanie w trybie art. 155 Kpa, bez względu na zakres wnioskowanej zmiany. Organ zobowiązany byłby więc jedynie do ustalenia czy dana strona wnioskowała już o zmianę określonej części decyzji (w tym samym stanie prawnym i niezmienionym stanie faktycznym) i w sytuacji potwierdzenia tego faktu odmówić wszczęcia postępowania, bez analizy merytorycznej co do zakresu wnioskowanej zmiany. Zdaniem Spółki o tożsamości omawianych spraw, można by ewentualnie mówić, tylko w przypadku generalnego braku możliwości zmiany terminów prowadzenia prac zmierzających do zamknięcia składowiska, określonych w decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. Tymczasem, zdaniem spółki ani z obowiązujących przepisów prawa ani ze stanu faktycznego sprawy nie wynika, bezwzględny brak możliwości dokonywania zmian w ww. zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019, poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Wbrew zarzutom skargi organ administracji rozstrzygając sprawę dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i procedował w zgodzie z przepisami postępowania administracyjnego. W niniejszym postępowaniu kontroli pod względem legalności poddana została decyzja Ministra Klimatu [...] maja 2020 r., mocą której uchylono decyzję Marszałka Województwa [...] z [...] lutego 2020 r. i umorzono postępowanie organu pierwszej instancji. Uchylone rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji polegało na odmowie zmiany decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. , wyrażającej zgodę na zamknięcie wydzielonej części składowiska odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne w m. [...], gm. [...], zarządzanego przez skarżącą Spółkę Podstawą prawną kwestionowanej decyzji organu odwoławczego był przepis art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., w myśl którego organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Orzekając organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie pierwszej instancji stwierdzając, że organ pierwszej instancji rozstrzygając wniosek skarżącej z [...] września 2019 r. rozstrzygnął powtórnie sprawę już uprzednio załatwioną decyzją ostateczną (z dnia [...] lipca 2019 r.). Ustalono bowiem, że skarżąca wnioskiem z [...] marca 2019 r. wystąpiła do Marszałka Województwa [...] o zmianę decyzji z dnia [...] grudnia 2016 r., wyrażającej zgodę na zamknięcie wydzielonej części składowiska odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne, zlokalizowanego w m. [...], gm. [...], w zakresie wskazanych w niej w pkt 3 lit. d)-h) oraz pkt 5 lit. a)-d) terminów wykonywania poszczególnych etapów prac związanych z rekultywacją i zamknięciem składowiska. Decyzją z dnia [...] maja 2019 r. Marszałek Województwa [...] odmówił zmiany w żądanym zakresie swojej decyzji z [...] grudnia 2016 r. Decyzją z [...] lipca 2019 r. Minister Środowiska utrzymał ww. decyzję w mocy. Decyzja ta stała się prawomocna. Następnie wnioskiem z dnia [...] września 2019 r. skarżąca ponownie zwróciła się do organu o zmianę decyzji z [...] grudnia 2016 r. w zakresie tych samych punktów, co we wniosku z [...] marca 2019 r. wskazując jedynie inne terminy wykonania obowiązków określonych w przedmiotowych punktach. Organ pierwszej instancji rozpoznając sprawę ze wskazanego wniosku skarżącej wydał decyzję wadliwą skutkującą koniecznością jej uchylenia i umorzenia postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości w obliczu istnienia wcześniejszej decyzji zapadłej w tożsamej sprawie. W ocenie Sądu stanowisko organu odwoławczego sformułowane w zaskarżonej decyzji w zakresie tożsamości spraw zasługuje na aprobatę. Rozważając prawidłowość zaskarżonej decyzji trzeba zauważyć, że stwierdzenie przez organ w toku postępowania odwoławczego zaistnienie przesłanki nieważności decyzji wydanej przez organ administracji publicznej pierwszej instancji, według ugruntowanego poglądu orzecznictwa sądów administracyjnych i piśmiennictwie, wyłącza możliwość stosowania sankcji nieważności decyzji w postępowaniu odwoławczym. Zatem w przypadku, gdy organ odwoławczy ustali w toku postępowania instancyjnego, że zaskarżona decyzja pierwszej instancji dotknięta jest wadą nieważności z powodu res iudicata, może jedynie uchylić tę decyzję i umorzyć postępowanie pierwszej instancji, na podstawie art. 105 K.p.a. W postępowaniu administracyjnym niedopuszczalne jest bowiem ponowne rozpoznanie sprawy i wydanie decyzji merytorycznej, jeśli wcześniej sprawa tożsama została rozstrzygnięta decyzją ostateczną i decyzja ta nie została następnie uchylona, czy też zmieniona w sposób prawem przewidziany (art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a.). W orzecznictwie i literaturze przedmiotu zgodny jest pogląd co do tego, że tożsamość spraw administracyjnych zachodzi w przypadku, gdy występują w nich te same podmioty, dotyczą one tego samego stanu prawnego, w niezmienionym stanie faktycznym sprawy, oraz tego samego przedmiotu, rozumianego jako interesy prawne lub obowiązki, które następnie po wydaniu decyzji stają się prawem nabytym lub obowiązkami prawnymi określonych podmiotów (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 kwietnia 1998 r., sygn. akt IV SA 1061, Baza orzeczeń LEX nr 45166). Tym samym, dopóki orzeczenie rozstrzygające w sposób ostateczny daną sprawę funkcjonuje w obrocie prawnym, kolejne postępowanie dotyczące tej samej materii jest w oczywisty sposób bezprzedmiotowe. Dopiero bowiem eliminacja z obrotu prawnego w trybie prawem takiego rozstrzygnięcia otworzyłaby możliwość ponownego rozstrzygnięcia tej samej sprawy (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2000 r., sygn. akt I SA/Ka 2247/98, Baza orzeczeń LEX nr 44391). Zauważa się przy tym w judykaturze i nauce prawa, że stan faktyczny sprawy, w odniesieniu do tożsamości sprawy, powinien być brany pod uwagę tylko w odniesieniu do faktów prawotwórczych. Elementy prawnie obojętne, niewpływające w niczym na załatwienie sprawy, powinny być pominięte w ocenie tożsamości sprawy (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz., Warszawa 2011, s. 632; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lipca 1981 r., sygn. akt II SA 1192/93, ONSA z 1985 r., nr 2, poz. 83). W niniejszej sprawie zarówno wniosek z dnia [...] marca 2019 r., jak i z dnia [...] września 2019 r. złożyła skarżąca Spółka. Istnieje zatem tożsamość podmiotowa pomiędzy przedmiotowymi sprawami. Obydwa wnioski i postępowania dotyczyły tych samych punktów decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. i tego samego zakresu zmiany, tj. zmiany daty dziennej wykonywania obowiązków związanych z zamknięciem składowiska odpadów. Również oba wnioski opierały się na tej samej podstawie prawnej, tj. art. 155 Kpa w związku z art. 147 ust. 1 pkt 2 – 4 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2019 r., poz. 701). Prawidłowo również organ odwoławczy ocenił, że stan faktyczny przy obu sprawach nie uległ zmianie. W ocenie Sądu nie zasługują na aprobatę argumenty podniesione w skardze, że o braku tożsamości sprawy świadczy wskazanie we wnioskach z [...] marca 2019 r. i z [...] września 2019 r. innych terminów wykonania określonych obowiązków. Należy podkreślić, że w obydwu wnioskach zwrócono się o przedłużenie terminów. W ostatecznej i prawomocnej decyzji z [...] maja 2019 r. Marszałek Województwa [...] nie wyraził zgody na przedłużenie terminów wskazując m. in., że skarżąca Spółka miała wystarczająco dużo czasu na wykonanie poszczególnych prac rekultywacyjnych, których brak stanowi o negatywnym oddziaływaniu na środowisko. W ocenie organu negatywne oddziaływanie ma charakter trwały i zasadnym byłoby jak najszybsze zakończenie rekultywacji składowiska celem odcięcia składowiska od wpływu czynników atmosferycznych. Organ ten zwrócił także uwagę, że w momencie wejścia Polski struktury Unii Europejskiej składowisko odpadów w m. [...] było wykazane jako niespełniające wymogów i na mocy Traktatu Akcesyjnego winno był zamknięte i rekultywowane do dnia 16 lipca 2009 r. Rozpatrując całokształt sprawy Marszałek uznał, że w interesie społecznym nie leży kolejne przesunięcie terminu zakończenia rekultywacji odpadów, przede wszystkim z uwagi na negatywne oddziaływanie składowiska na środowisko, co potwierdzają badania monitoringowe, które corocznie wskazują na przekroczenia wartości poszczególnych wskaźników w wodach podziemnych, jak również fakt, że sprawa zamknięcia składowiska jest przedmiotem chybienia zobowiązaniom wynikającym z Traktatu o Przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej. W tej sytuacji w ocenie Sądu zwrócenie się w kolejnym wniosku z dnia [...] września 2019 r. ponownie o przedłużenie terminów wykonania prac rekultywacyjnych –ze wskazaniem innych dat dokonania poszczególnych prac niż w poprzednio złożonym wniosku, nie stanowi w rozpatrywanej sprawie faktu prawotwórczego, świadczącego o zaistnieniu nowych okoliczności. Zarzuty naruszenia art. 155 Kpa sformułowane w skardze dotyczą decyzji organu pierwszej instancji. W związku z tym, że decyzja organu II instancji uchyliła decyzję organu I instancji i umorzyła postępowanie, a Sąd zaaprobował to orzeczenie, nie ma potrzeby do odnoszenie się do zarzutów skargi w tym zakresie. Reasumując, Sąd nie dopatrzył się podstaw do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, bowiem odpowiada ona prawu. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI