IV SA/Wa 1404/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-03-15
NSAAdministracyjneŚredniawsa
warunki zabudowystrona postępowaniaSKOWSAkpaoddziaływanie na środowiskoraport środowiskowynieruchomości sąsiedniebudownictwozagospodarowanie przestrzenne

WSA w Warszawie uchylił decyzję SKO w O. w sprawie warunków zabudowy, uznając, że skarżący, właściciele sąsiedniej nieruchomości, powinni być stroną postępowania ze względu na potencjalny negatywny wpływ inwestycji na środowisko.

Sprawa dotyczyła skargi S. i P. Z. na decyzję SKO w O. odmawiającą im statusu strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji handlowo-usługowej. SKO uznało, że skarżący nie są stroną, gdyż ich nieruchomość nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji i inwestycja nie oddziałuje na środowisko. WSA uchylił decyzję SKO, stwierdzając, że organ nie wykazał, dlaczego raport o oddziaływaniu na środowisko nie był wymagany, a tym samym nieprawidłowo pozbawił skarżących statusu strony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O., która odmawiała S. i P. Z. statusu strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku handlowo-usługowego i przebudowie dróg. SKO oparło swoje stanowisko na utrwalonym orzecznictwie, że stronami są właściciele nieruchomości sąsiadujących bezpośrednio z terenem inwestycji, chyba że raport o oddziaływaniu na środowisko wykaże negatywny wpływ na nieruchomości niegraniczące. SKO uznało, że przedmiotowa inwestycja nie wymagała takiego raportu. Skarżący zarzucili naruszenie art. 28 kpa, twierdząc, że inwestycja, ze względu na jej skalę (powierzchnia terenu inwestycji ponad 2 ha, powierzchnia użytkowa budynku handlowo-usługowego 5450 m2) oraz planowaną przebudowę dróg, mogła znacząco oddziaływać na środowisko i ich nieruchomość, co powinno skutkować przyznaniem im statusu strony. WSA przyznał rację skarżącym, wskazując, że organ odwoławczy nie wykazał w sposób przekonujący, dlaczego raport o oddziaływaniu na środowisko nie był wymagany, zwłaszcza w kontekście § 3 ust. 1 pkt 53 i 56 rozporządzenia ws. rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Sąd uznał, że brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego w tym zakresie miał istotny wpływ na wynik sprawy i stanowił podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, właściciele nieruchomości niegraniczących bezpośrednio z terenem inwestycji mogą być stronami postępowania, jeśli z raportu oddziaływania na środowisko wynika negatywny wpływ na ich grunty.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ odwoławczy nie wykazał, dlaczego raport o oddziaływaniu na środowisko nie był wymagany dla inwestycji o znacznej powierzchni i szerokim zakresie działalności, co mogło naruszać interesy skarżących jako właścicieli sąsiedniej nieruchomości. Brak takiego raportu i wyjaśnienia uniemożliwił prawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa krąg stron postępowania administracyjnego.

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko art. 3 § 1

Określa, które inwestycje wymagają sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (pkt 53 - zespoły zabudowy usługowej, centra handlowe; pkt 56 - przebudowa dróg).

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje rozpatrywanie odwołania przez organ odwoławczy.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do dokładanego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

u.p.z.p. art. 52 § 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy ustalania warunków zabudowy.

u.p.z.p. art. 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Definicje związane z planowaniem przestrzennym.

u.p.z.p. art. 54

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy ustalania warunków zabudowy.

u.d.p. art. 1

Ustawa o drogach publicznych

Dotyczy obsługi komunikacyjnej.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Inwestycja o dużej powierzchni i szerokim zakresie działalności handlowo-usługowej, wraz z przebudową dróg, mogła znacząco oddziaływać na środowisko, co uzasadniało przyznanie skarżącym statusu strony. Organ odwoławczy nie wykazał w sposób przekonujący, dlaczego raport o oddziaływaniu na środowisko nie był wymagany.

Odrzucone argumenty

Argumentacja SKO, że skarżący nie są stroną, ponieważ ich nieruchomość nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji i inwestycja nie oddziałuje na środowisko.

Godne uwagi sformułowania

Stroną postępowania jest też właściciel nieruchomości nie graniczący bezpośrednio z terenem inwestycji, jeżeli z raportu oddziaływania na środowisko wynika, że planowane zamierzenie inwestycyjne może wywoływać niekorzystne skutki dla tej nieruchomości. Przede wszystkim zasadnym jest zauważyć, że przepis § 3 ust. 1 pkt 53 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. [...] wymienia pod lit. "b" zespoły zabudowy usługowej na terenie o powierzchni nie mniejszej niż 2 ha, centra handlowe i usługowe o powierzchni nie mniejszej niż 1 ha [...] jako inwestycję mogącą znacząco oddziaływać na środowisko, dla której może być wymagane sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w ogóle nie wyjaśnił, dlaczego uznał, że planowana inwestycja nie wymaga sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko.

Skład orzekający

Krystyna Napiórkowska

przewodniczący

Wanda Zielińska-Baran

sprawozdawca

Agnieszka Miernik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu stron w postępowaniach o warunki zabudowy, zwłaszcza w kontekście potencjalnego oddziaływania na środowisko i wymogu sporządzenia raportu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji inwestycji handlowo-usługowej o znacznej skali i przebudowy dróg, a także interpretacji przepisów dotyczących raportu środowiskowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie stron postępowania administracyjnego i jak kluczowe może być wykazanie potencjalnego wpływu inwestycji na środowisko, nawet jeśli nie jest to oczywiste na pierwszy rzut oka.

Czy sąsiad zawsze jest stroną? Sąd wyjaśnia, kiedy wpływ inwestycji na środowisko decyduje o prawach właściciela.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 1404/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-03-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Miernik
Krystyna Napiórkowska /przewodniczący/
Wanda Zielińska-Baran /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Sędziowie sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), asesor WSA Agnieszka Miernik,, Protokolant Dorota Kozub, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2006 r. sprawy ze skargi S. Z. i P. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. na rzecz S. Z. i P. Z. kwotę 755 ( siedemset pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2005r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 28, art.127 § 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania S. i P. Z. od decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] lutego 2005r. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku handlowo- usługowego na działkach o nr ew. [...] oraz [...], położonych przy ul. [...] w O. z jednoczesną przebudową ul. [...] i skrzyżowania z ul. [...] na rondo.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, powołując na konkretne wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego, że stronami postępowania w sprawie o ustalenie warunków, poza wnioskodawca ( inwestorem), są właściciele i użytkownicy wieczyści działek, na których ma być realizowana inwestycji oraz właściciel działek sąsiadujących z terenem planowanej inwestycji. Stroną postępowania jest też właściciel nieruchomości nie graniczący bezpośrednio z terenem inwestycji, jeżeli z raportu oddziaływania na środowisko wynika, że planowane zamierzenie inwestycyjne może wywoływać niekorzystne skutki dla tej nieruchomości. Zdaniem organu z analizy materiału dowodowego sprawy wynika, że planowana inwestycja nie jest przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko, a więc nie wymaga sporządzenia stosownego raportu w świetle regulacji rozporządzenia Rady Ministrów z dna 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko ( Dz. U. Nr 257, poz. 2573). W tych warunkach w ocenie organu skarżący nie mogą być stroną tego postępowania, przedmiotowa inwestycja ma być realizowana na nieruchomości, która nie jest ich własnością , ani też nie graniczy z terenem ich działki. Skarżący mają co najwyżej interes faktyczny, a nie prawny, są bowiem zainteresowani rozstrzygnięciem sprawy, jednakże nie mogą w oparciu o przepisy prawa materialnego skutecznie żądać stosownych czynności administracyjnych.
W skardze na powyższą decyzję S. i P. Z. podnieśli zarzut naruszenia art. 28 kpa w związku z art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych ( Dz. U. Nr 204, poz. 2086 ze zm.) oraz w związku z art. 52 ust.2 pkt 1 i art. 4 i 54 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) przez pominięcie, iż ustalony sposób zabudowy, zagospodarowania terenu, a zwłaszcza obsługi komunikacyjnej w sposób uzasadniony narusza ich interes, jako właścicieli sąsiadującej z terenem inwestycji nieruchomości, poprzez ograniczenie dostępu do drogi publicznej. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi podniesiono nadto zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego, w tym art. 10 kpa, poprzez niezapewnienia im udziału w postępowaniu i uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz naruszenia art. 90, 91, art. 106, art. 107 kpa. Zdaniem skarżących, dołączona do decyzji organu pierwszej instancji koncepcja układu komunikacyjnego nie określa granic obszaru, na który będzie oddziaływać planowana inwestycja. Nadto przedmiotowa koncepcja uniemożliwi im, a co najmniej utrudni wyjazd z terenu posesji na drogę publiczną z uwagi na ruch samochodowy do marketu. W ocenie skarżących przedmiotowa inwestycja w świetle rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko może oddziaływać negatywnie na ich nieruchomość i dlatego w tym postępowaniu mają oni przymiot strony w rozumieniu art. 28 kpa.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o oddalenie skargi, podnosząc te same argumenty co w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga zasługuje na uwzględnienie i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Trafnie stwierdził organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że wedle utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego stronami postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy są nie tylko inwestor, właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości na której ma być zrealizowana planowana inwestycja, właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości sąsiadujących bezpośrednio z terenem planowanej inwestycji, ale również właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości nie graniczących bezpośrednio z terenem inwestycji, o ile z raportu oddziaływania na środowisko sporządzonego dla tej inwestycji wynika, że będzie negatywnie oddziaływać na grunty tychże właścicieli i użytkowników wieczystych.
Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że decyzja Prezydenta Miasta O. z dnia [...] lutego 2005r. ustala warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku handlowo - usługowego z parkingami i placem manewrowo - dostawczym na działkach nr [...] i [...] położonych przy ul. [...] w O. oraz przebudowie tej ulicy i skrzyżowania z ulicą [...] na rondo. Ze znajdującego się w aktach sprawy wniosku inwestora
z dnia 18 maja 2004r. wynika, że teren inwestycji będzie zajmował grunty ww. działek o łącznej powierzchni 20.741 m2, tj. przekroczy powierzchnie 2 ha. Zauważyć należy, że w decyzji pierwszoinstancyjnej nie podano powierzchni terenu inwestycji. Dla porządku zauważyć należy, że braku tego nie dostrzegł organ odwoławczy.
Z wniosku inwestora również wynika, że planowany budynek handlowo-uslugowy ( o powierzchni całkowitej 5.450 m2) przeznaczony jest na prowadzenie działalności handlowej i usługowej o bardzo szerokim zakresie.
Przede wszystkim zasadnym jest zauważyć, że przepis § 3 ust. 1 pkt 53 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko ( Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.) wymienia pod lit. "b" zespoły zabudowy usługowej na terenie o powierzchni nie mniejszej niż 2 ha, centra handlowe i usługowe o powierzchni nie mniejszej niż 1 ha lub o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 1 ha, wraz z towarzyszącą infrastrukturą jako inwestycję mogącą znacząco oddziaływać na środowisko, dla której może być wymagane sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko.
W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w ogóle nie wyjaśnił, dlaczego uznał, że planowana inwestycja nie wymaga sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Tymczasem, jak słusznie podnieśli skarżący, dane przedstawiające charakterystykę przedmiotowej inwestycji - zawarte z wniosku inwestora z dnia 18 maja 2004r. - dotyczące m.in. powierzchni terenu inwestycji ( pow. 2 ha ) oraz określające szeroki zakres działalności handlowej i usługowej przewidywanej do prowadzenia w planowanym budynku handlowo-usługowym mogą wskazywać na konieczność opracowania takiego raportu. Podkreślenia wymaga, że organ odwoławczy nie wyjaśnił również, czy z punktu widzenia § 3 ust.1 pkt 56 cyt. wyżej rozporządzenia nie zachodzi wymóg sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko, skoro wskazane w decyzji organu pierwszej instancji zamierzenie inwestycyjne ma polegać nie tylko na budowie budynku handlowo-usługowego wraz z towarzyszącą infrastrukturą, ale również na przebudowie dróg publicznych o nawierzchni utwardzonej. W świetle tego przywołanego wyżej przepisu wymóg sporządzenia raportu może obejmować drogi publiczne o nawierzchni utwardzonej, niewymienione w § 2 ust.1 pkt 29 i 30. Całkowicie wyłączone z obowiązku opracowania raportu oddziaływania na środowisko, według tego przepisu, jako wymogu o charakterze obligatoryjnym, czy też fakultatywnym są tylko przedsięwzięcia polegające na budowie zjazdów z dróg publicznych.
W świetle powyższych wywodów, należało więc uznać, że organ odwoławczy wbrew art. 7, art. 77 § 1 nie wyjaśnił wnikliwie i wszechstronnie stanu faktycznego sprawy, a to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Stwierdzone braki w wyjaśnieniu i ustaleniu stanu faktycznego sprawy stanowią, iż nie było podstaw do uznania, że skarżący nie mają przymiotu strony w tym postępowaniu w rozumieniu art. 28 kpa.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji . O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 209 cyt. ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI