IV SA/WA 1354/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2020-10-02
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo wodnepozwolenie wodnoprawnezbiornik wodnypiętrzenie wódelektrownia wodnazalewanie działkiodprowadzenie wód opadowychodpowiedzialność odszkodowawczaoperat wodnoprawnyPostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie dotyczącą pozwolenia wodnoprawnego, uznając, że skarżąca nie udowodniła szkodliwego oddziaływania inwestycji na jej działkę.

Skarżąca A. J. wniosła skargę na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, która utrzymała w mocy decyzję Starosty o wygaśnięciu pozwolenia wodnoprawnego i udzieleniu nowego pozwolenia na piętrzenie wód rzeki dla potrzeb zbiornika wodnego i elektrowni wodnej. Skarżąca podnosiła, że jej działka jest zalewana w wyniku działań inwestycji. Sąd uznał, że skarżąca nie przedstawiła wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń, a zebrany materiał dowodowy, w tym operat wodnoprawny, nie wykazał szkodliwego oddziaływania inwestycji na jej nieruchomość.

Przedmiotem skargi była decyzja Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (Prezes WP) utrzymująca w mocy decyzję Starosty o wygaśnięciu pozwolenia wodnoprawnego z 2007 r. i udzieleniu nowego pozwolenia wodnoprawnego Gminie Miasto [...] na piętrzenie wód rzeki [...] dla potrzeb zbiornika wodnego "[...]", pobór wód dla małej elektrowni wodnej (MEW) oraz zrzut wody. Skarżąca A. J. podnosiła, że jej działka jest zalewana, a woda nie ma możliwości odpływu, co pogarsza się przy większych opadach i cofce. Wskazywała na połączenie cofki, wód z kanału odwadniającego i wód rzeki. WSA w Warszawie wcześniej uchylił decyzję Prezesa WP z uwagi na naruszenie zasady dwuinstancyjności i brak analizy zarzutów skarżącej. W ponownym postępowaniu Prezes WP utrzymał w mocy decyzję Starosty, argumentując, że zebrano wymagane dokumenty, a inwestycja nie narusza przepisów prawa wodnego ani planów zagospodarowania przestrzennego. Organ odniósł się do uwag skarżącej, wyjaśniając, że działka skarżącej znajduje się na pograniczu zasięgu oddziaływania cofki, a wpływ zbiornika jest znikomy. Wskazano również, że problem zalewania działki może wynikać z odprowadzania wód opadowych z drogi gminnej oraz niewystarczającej przepustowości "mostka" na rzece. Sąd oddalił skargę, uznając, że Prezes WP wykonał zalecenia poprzedniego wyroku WSA, a skarżąca nie przedstawiła dowodów na szkodliwe oddziaływanie inwestycji. Sąd podkreślił, że operat wodnoprawny, sporządzony przez specjalistów, posiada wzmocnioną moc dowodową, a skarżąca nie przedstawiła kontrargumentów o zbliżonym poziomie fachowości. Brak było również potrzeby dopuszczania dowodu z opinii biegłego, gdyż sprawa nie była nadzwyczajnie skomplikowana.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organ prawidłowo ocenił, że skarżąca nie udowodniła szkodliwego oddziaływania inwestycji na jej działkę.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżąca nie przedstawiła wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń o zalewaniu działki. Operat wodnoprawny, sporządzony przez specjalistów, nie wykazał takiego oddziaływania, a wpływ zbiornika na działkę skarżącej został oceniony jako znikomy. Sąd podkreślił, że zarzuty skarżącej dotyczące wód opadowych i przepustowości "mostka" wykraczają poza zakres postępowania o pozwolenie wodnoprawne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 153

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.w. art. 131

Prawo wodne

p.w. art. 126

Prawo wodne

p.w. art. 125

Prawo wodne

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 84

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak udowodnienia przez skarżącą szkodliwego oddziaływania inwestycji na jej działkę. Operat wodnoprawny jako dokument o wzmocnionej mocy dowodowej, niepodważony przez skarżącą. Niewystarczająca wiedza specjalistyczna skarżącej do podważenia ustaleń operatu. Typowy charakter przedsięwzięcia wodnoprawnego, nie wymagający opinii biegłego. Prawidłowe wykonanie przez organ odwoławczy zaleceń sądu z poprzedniego wyroku.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącej dotyczące zalewania działki w wyniku piętrzenia wód. Konieczność dopuszczenia dowodu z opinii biegłego w celu weryfikacji operatu wodnoprawnego. Naruszenie zasady zapobiegania szkodom przez organ odwoławczy (zarzut z poprzedniego postępowania).

Godne uwagi sformułowania

działka skarżącej znajduje się w dolinie rzeki [...] i wpływ zbiornika na grunty tam położone jest znikomy i praktycznie niedostrzegalny operat wodnoprawny [...] posiada wzmocnioną moc dowodową w świetle art. 80 k.p.a. właśnie z uwagi na fachowość jego autorów ograniczyła się do gołosłownych zarzutów o rzekomo wadliwych wyliczeniach zawartych w operacie wodnoprawnym przedsięwzięcie w postaci piętrzenia wód rzeki [...] należą do typowych, [...] zarówno z uwagi na rodzaj, jak i skalę

Skład orzekający

Grzegorz Rząsa

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Małaszewska-Litwiniec

członek

Monika Barszcz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie, dlaczego operat wodnoprawny ma wzmocnioną moc dowodową i kiedy nie ma potrzeby dopuszczania dowodu z opinii biegłego w sprawach wodnoprawnych. Potwierdzenie, że zarzuty dotyczące odprowadzania wód opadowych mogą wykraczać poza zakres postępowania o pozwolenie wodnoprawne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej związanej z pozwoleniem wodnoprawnym i oddziaływaniem na konkretną nieruchomość. Interpretacja przepisów prawa wodnego z 2001 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu zalewania nieruchomości, ale rozstrzygnięcie opiera się na analizie technicznej dokumentacji i dowodów, co czyni ją interesującą głównie dla prawników specjalizujących się w prawie wodnym i administracyjnym.

Czy operat wodnoprawny to święty Graal w sporach o zalewanie działki? Sąd wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 1354/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-10-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-06-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Grzegorz Rząsa /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Małaszewska-Litwiniec
Monika Barszcz
Symbol z opisem
6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne
Wodne prawo
Sygn. powiązane
III OSK 4957/21 - Wyrok NSA z 2025-01-14
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151, 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2017 poz 1121
art. 131
Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rząsa (spr.), Sędziowie sędzia WSA Monika Barszcz, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant sekr. sąd. Luiza Cycling, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2020 r. sprawy ze skargi A. J. na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie wygaszenia decyzji oraz udzielenia pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę
Uzasadnienie
I. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: "Prezes WP") nr [...] z [...] kwietnia 2020 r., [...] (dalej: "zaskarżona decyzja"). Decyzją tą Prezes PW, po rozpoznaniu odwołania A. J. (dalej: "skarżąca"), utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] (dalej: "Starosta") z [...] czerwca 2017 r., [...], którą Starosta orzekł m.in. o wygaśnięciu decyzji - pozwolenia wodnoprawnego udzielonego Gminie Miastu [...] w dniu [...] marca 2007 r. na piętrzenie wód rzeki [...] dla potrzeb zbiornika wodnego - zalew "[...]", na pobór wód dla potrzeb małej elektrowni wodnej (MEW) oraz zrzut wody ze zbiornika do rzeki [...]; o konieczności pozostawienia urządzeń wodnych służących do dalszego korzystania z wód, tj. zbiornika wodnego - zalewu "[...]", jazu zlokalizowanego w km [...]+[...] rzeki [...], obiektu Małej Elektrowni Wodnej (MEW) usytuowanej w km [...]+[...] rzeki [...], a także udzielił Gminie Miastu [...] pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód rzeki [...] dla potrzeb zbiornika wodnego - zalewu "[...]"; na piętrzenie wód rzeki [...] za pomocą istniejącego jazu, na retencjonowanie wód rzeki [...] dla potrzeb zbiornika wodnego, na zrzut wód zalewu "[...]"; na korzystanie z wód rzeki [...] w [...] do celów energetycznych Małej Elektrowni Wodnej, usytuowanej na budowli piętrząco-upustowej tj. jazie w km [...]+[...] rzeki [...].
II. Zaskarżona decyzja została oparta na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych.
II.1. Starosta w powołanej wyżej decyzji z [...] czerwca 2017 r. orzekł:
- w pkt I o wygaśnięciu decyzji - pozwolenia wodnoprawnego udzielonego Gminie Miastu [...] w dniu [...] marca 2007 r., [...] na piętrzenie wód rzeki [...] dla potrzeb zbiornika wodnego - zalew "[...]", na pobór wody dla potrzeb małej elektrowni wodnej (MEW) oraz na zrzut wody ze zbiornika do rzeki [...];
- w pkt II o konieczności pozostawienia niżej wymienionych urządzeń wodnych służących do dalszego korzystania z wód: zbiornika wodnego (zalew "[...]") położonego na działce o nr ew. [...], obręb nr [...] w [...]; budowli piętrząco-upustowej, tj. jazu zlokalizowanego w km. [...]+[...] rzeki [...] oraz obiektu Malej Elektrowni Wodnej (MEW) usytuowanej na budowli piętrząco-upustowej w km [...]+[...] rzeki Mrogi;
- w pkt III udzielił Gminie Miastu [...] pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód rzeki [...] dla potrzeb zbiornika wodnego tj. zalewu "[...]", tj.:
- piętrzenie wód rzeki [...] za pomocą istniejącej budowli piętrząco-upustowej, tj. jazu;
- retencjonowanie wód rzeki [...] dla potrzeb zbiornika wodnego, tj. zalewu "[...]";
- zrzut wody z ww. zbiornika (opróżnianie zbiornika w celu wykonania prac konserwacyjno-naprawczych raz na 3 lata w miesiącu październiku) za pomocą istniejącej budowli piętrząco-upustowej, tj. jazu;
- korzystanie z wód rzeki [...] w [...] do celów energetycznych Małej Elektrowni Wodnej, usytuowanej na budowli piętrząco-upustowej, tj. jazie;
- w pkt IV zatwierdził "Instrukcję gospodarowania wodą" dotyczącą piętrzenia i retencjonowania wód rzeki [...] za pomocą budowli piętrząco-upustowej, tj. jazu zlokalizowanego w km. [...]+[...] rzeki [...], opracowaną w marcu 2017r. przez mgr inż. W. W.;
- w pkt V zobowiązał Gminę Miasto [...] m.in. do naprawiania ewentualnych szkód i strat powstałych w związku z wydanym pozwoleniem lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, w przypadku stwierdzenia szkodliwego oddziaływania ww. inwestycji na interes osób trzecich w granicach oddziaływania, tj. poniżej jazu oraz w zasięgu cofki.
Starosta [...] udzielił pozwolenia wodnoprawnego, o którym mowa w pkt III ww. decyzji, na czas oznaczony, tj. do [...] czerwca 2037 r.
II.3. Odwołanie od decyzji Starosty złożyła A. J. (dalej: "skarżąca"), wskazując, że jej działka jest dość często zalewana, a woda, która przedostaje się na działkę, nie ma możliwości odpływu. Odwołująca się zaznaczyła, że była w Urzędzie Gminy Miasta [...] i rozmawiała o zabezpieczeniu lewego brzegu rzeki [...], który jest w zasięgu cofki, lecz odmówiono jej tego zabezpieczenia. Zwróciła uwagę na fakt, że przy dużych opadach i cofce woda z kanału odwadniającego łączy się z wodami cofki podwyższając jej poziom i w takiej sytuacji wody w cofce jest o wiele więcej niż wyliczono. Podkreśliła, że do wyliczeń wzięto ilość wody cofającej się ze spiętrzenia, nie uwzględniając wody z kanału, której w czasie opadów jest dużo. Stwierdziła, że jej działka jest zalewana, ponieważ dochodzi do połączenie cofki, wody z kanału oraz napływających wód rzeki [...].
II.4. Prezes WP decyzją z [...] czerwca 2019 r., [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty z [...] czerwca 2017 r.
II.5. Skargę na decyzję Prezesa WP z [...] czerwca 2019 r. wniosła skarżąca podnosząc zarzuty zbieżne z tym podniesionymi w odwołaniu.
II.6. WSA w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 25 października 2019 r., IV SA/Wa 1896/19 uchylił decyzję Prezesa WP z [...] czerwca 2019 r. W uzasadnieniu tego wyroku wskazano w szczególności, że organ II instancji naruszył zasadę dwuinstancyjności oraz nie przeanalizował zarzutów zawartych w odwołaniu. Sąd stwierdził, że organ odwoławczy w ogóle nie odniósł się do stanowiska skarżącej, która podnosiła, że jej działka jest zalewana, podmokła i obawia się, że przy większych opadach zostanie zalana w większym zakresie, co będzie powodować szkody. Skarżąca podnosiła, że potencjalna kumulacja spiętrzonej wody jest większa niż przewidział to biegły. Wskazywała także, że fragment zabezpieczenia istniejący przy granicy z jej działką tylko częściowo spełnia swoją funkcję. Nie można uznać za przekonywające stanowisko organu odwoławczego, który w żaden sposób nie wskazał okoliczności, które jego zdaniem świadczą o tym, że urządzenia objęte pozwoleniem wodnoprawnym nie wyrządzą skarżącej szkody. Samo odwołanie się "do żądania zawartego w odwołaniu dotyczącego zabezpieczenia działki skarżącej przed skutkami piętrzenia wód" poprzez wskazanie, że w punkcie V ppkt 16 zaskarżonej decyzji zobowiązano wnioskodawcę do cyt. "Naprawienia ewentualnych szkód i strat powstałych w związku z wydanym pozwoleniem lub wykonania urządzeń wodnych zapobiegających szkodom, w przypadku stwierdzenia szkodliwego oddziaływana ww. inwestycji na interes osób trzecich w granicach oddziaływania, tj. poniżej jazu oraz w zasięgu cofki" - nie jest w ocenie Sądu wystarczające. Trzeba mieć bowiem na uwadze zasadę zapobiegania szkodom, która ma charakter prewencyjny i wskazuje podmiotom korzystającym z wody zachowanie odpowiednich zasad w celu uniknięcia właśnie wskazanej przez organ ewentualnej odpowiedzialności odszkodowawczej. Sąd nie przesądził, że pozwolenie wodnoprawne jest niezgodne z prawem, a jedynie wskazał, że stanowisko wyrażane w zaskarżonym rozstrzygnięciu jest przedwczesne, bo wymaga ustalenia okoliczności faktycznym i odniesienia się do zarzutów skarżącej. Jak wynika z akt sprawy organ odwoławczy, rozstrzygając sprawę w drugiej instancji, powziął zaskarżone rozstrzygnięcie z pominięciem jakichkolwiek ustaleń faktycznych odnoszących się do indywidualnej sytuacji strony. Organ ograniczył się do potwierdzenia prawidłowości postępowania przeprowadzonego przez organ I instancji, co w zasadzie expressis verbis wyrażone zostało w dwóch końcowych akapitach uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy nie odniósł się natomiast – jak już wskazano powyżej - do zarzutów odwołania od decyzji I instancji, powielonych co do zasady w skardze do tutejszego Sądu, a dotyczących sytuacji skarżącej. Nie uległo zatem wątpliwości Sądu, że postępowanie przed organem drugiej instancji wymaga powtórnego przeprowadzenia, przy czym tym razem powinno ono doprowadzić do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy skarżącej zgodnie z przywołanymi w niniejszym uzasadnieniu regułami postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy rozpoznający sprawę powtórnie w sposób merytoryczny, powinien więc szczegółowo rozważyć kwestie podnoszone przez skarżącą, wskazując, czy mają one istotny wpływ na treść udzielonego pozwolenia wodnoprawnego, co następnie powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Należy także rozważyć, czy do wskazanych wątpliwości nie powinien odnieść się biegły sporządzający operat wodnoprawny. Zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja organu odwoławczego, z racji na stwierdzone uchybienia proceduralne, nie mogła zostać poddana sądowej weryfikacji w zakresie prawidłowości wydanego pozwolenia. Rozpoznanie zarzutów skargi w tym zakresie byłoby zatem przedwczesne.
II.7. Prezes WP wskazaną na wstępie decyzją z [...] kwietnia 2020 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano w szczególności, że w sprawie zostały zgromadzone dokumenty wymagane przez art. 131 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1121; dalej: "d.p.w.") niezbędne do jej rozstrzygnięcia, tj. operat wodnoprawny, projekt instrukcji gospodarowania wodą, opis prowadzenia zamierzonej działalności sporządzony w języku nietechnicznym. Nie zaszły również przesłanki do odmowy udzielenia przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego określone w art. 126 d.p.w., obowiązującego w dniu wydania zaskarżonej decyzji, tj. wówczas gdy:
- projektowany sposób korzystania z wody narusza ustalenia dokumentów, o których mowa w art. 125 pkt 1-2, tj.:
• planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza lub ustaleń warunków korzystania z wód regionu wodnego lub warunków korzystania z wód zlewni; planu zarządzania ryzykiem powodziowym; planu przeciwdziałania skutkom suszy; krajowego programu ochrony wód morskich; krajowego programu oczyszczania ścieków komunalnych;
• miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzji o warunkach zabudowy; lub nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 125 pkt 3, tj. wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z odrębnych przepisów;
- projektowany sposób korzystania z wody dla celów energetyki wodnej nie zapewni wykorzystania potencjału hydroenergetycznego w sposób technicznie i ekonomicznie uzasadniony.
W rozpatrywanej sprawie wniosek o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego dotyczy piętrzenia i retencjonowania wód rzeki [...] dla potrzeb zbiornika wodnego "[...]" w [...], oraz korzystania z wód rzeki [...] do celów energetycznych, tj. Małej Elektrowni Wodnej usytuowanej na jazie w km [...]+[...] rzeki [...]. Wydana w powyższym zakresie decyzja nie stoi w sprzeczności z treścią Planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Wisły, zatwierdzonego na posiedzeniu Rady Ministrów dnia 18 października 2016 r. (Dz. U. z 2016 r. poz. 1911). Plan zarządzania ryzykiem powodziowym dla rzeki [...] nie został opracowany. Inwestycja nie narusza zapisów rozporządzenia nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] w sprawie ustalenia warunków korzystania z wód zlewni [...] (Dz. Urz. Woj. [...] z [...] r., poz. [...]). Krajowy program oczyszczania ścieków komunalnych stanowi natomiast narzędzie mające na celu wdrożenie postanowień dyrektywy Rady Nr 91/271/EWG, dotyczącej oczyszczania ścieków komunalnych, w związku z czym powyższe pozwolenie wodnoprawne nie będzie miało wpływu na realizację jego zapisów. Krajowy program ochrony wód morskich jest dokumentem strategicznym, mającym na celu wdrożenie zapisów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/56/WE z dnia 17 czerwca 2008 r., ustanawiającej ramy działań Wspólnoty w dziedzinie polityki środowiska morskiego. Celem KPOWM jest określenie optymalnego zestawu działań, który doprowadzi w określonym czasie do osiągnięcia dobrego stanu środowiska wód morskich, przy czym przedmiotowe pozwolenie nie będzie miało wpływu na jego realizację. Plan przeciwdziałania skutkom suszy nie został dotychczas zatwierdzony. Szczególne korzystnie z wód rzeki [...] dla potrzeb zbiornika "[...]" nie narusza zapisów uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...]. Z materiału dowodowego wynika, że skarżąca w toku postępowania przed organem I instancji zapoznała się z aktami sprawy i złożyła uwagi. W piśmie z [...] maja 2017 r. podnosi, iż przy piętrzeniu wody za pomocą jazu przy dużych opadach może nastąpić cofanie się wody i w konsekwencji zalana zostanie jej działka. Zwraca uwagę, że problem pogłębia odprowadzanie wód opadowych z dróg gminnych na jej nieruchomość. W związku z powyższym Starosta zwrócił się do pełnomocnika wnioskodawcy o ustosunkowanie się do ww. uwag skarżącej. W odpowiedzi na wezwanie Starosty autor operatu wodnoprawnego wyjaśnił, iż utrzymywanie stałego poziomu piętrzenia wody w czasie normalnych warunków pogodowych oraz po obfitych opadach deszczu i roztopach zapewnia właściwa konstrukcja i eksploatacja jazu. Podano, iż działka skarżącej znajduje się w dolinie rzeki [...] i wpływ zbiornika na grunty położone na tych działkach jest znikomy oraz praktycznie nie dostrzegalny gdyż są to tereny położone na pograniczu zasięgu oddziaływania cofki spowodowanej piętrzeniem wody na jazie zbiornika, który może spowodować podniesienie się lustra wody o kilka centymetrów w stosunku do poziomu normalnego w rzece. Pełnomocnik wnioskodawcy wskazał, że wody opadowe z drogi gminnej wpływające na teren działki skarżącej zgodnie z informacją uzyskaną od Burmistrza Miasta [...] zostaną przekierowane do istniejącego rowu zlokalizowanego po drugiej stronie drogi, lecz jest to ustalenie wykraczające poza zakres niniejszego wniosku o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie i retencjonowanie wód rzeki [...] dla zalewu "[...]". Wobec powyższego Prezes WP nie stwierdził potrzeby ponownego odnoszenia się przez autora operatu wodnoprawnego do uwag skarżącej. Trzeba bowiem zauważyć, że uwagi skarżącej podniesione w piśmie z [...] maja 2017 r. są analogiczne do tych w odwołaniu. Dalej Prezes WP stwierdził, że brak jest potwierdzenia na zalewanie działki skarżącej spowodowane piętrzeniem wód rzeki [...] w km [...]+[...]. Co prawda w operacie wodnoprawnym zasięg cofki obliczono na 1,130 km, jednakże w tym zasięgu mieści się także usytuowany na rzece zbiornik wodny składający się z dwóch połączonych ze sobą akwenów, przedzielonych nasypem drogi krajowej [...] - ul. [...], o powierzchni całkowitej 29,20 ha. Ponadto, w operacie zawarto informacje, że tereny przyległe do brzegów zbiornika są chronione przed podtapianiem poprzez drenaż opaskowy. Zaś tereny położone powyżej zbiornika są chronione poprzez wysokie brzegi rzeki. Wobec powyższego brak jest podstaw do uznania, że zasięg oddziaływania przedmiotowego korzystania z wód będzie wykraczał poza koryto rzeki [...] i brzegi zbiornika wodnego - zalew "[...]". Co więcej, działka skarżącej znajduje się na końcu obliczonego zasięgu cofki, a zatem oddziaływanie w tym miejscu będzie w rzeczywistości nieznaczne. W ocenie organu odwoławczego, przyczyn podtapiania działki skarżącej należy szukać w związku z odprowadzaniem wód opadowych pochodzących z drogi gminnej - jak sama skarżąca podała w piśmie z [...] maja 2017 r. i w odwołaniu, oraz z uwagi na "mostek" zlokalizowanym na rzece [...], który graniczy z działką skarżącej. W odwołaniu skarżąca podała, że w przypadku małych opadów rzeka jest wstanie odebrać wody opadowe, a do zalewania jej działki dochodzi przy większych opadach. Zwraca uwagę, iż wcześniej istniał przepust, który odprowadzał nadmiar wody z jej działki. Wniosek z tego iż to nie wody z cofki powodują zalewanie własności odwołującej, a wody opadowe które występują z koryta rzeki, gdyż przepustowość "mostka" usytuowanego na rzece przy działce skarżącej jest najprawdopodobniej niewystarczająca. Nadto, sytuację pogarsza zlikwidowany przepust oraz odprowadzanie do rzeki w tym miejscu wód opadowych z drogi gminnej. Jednakże powyższe odprowadzanie wód opadowych wykracza poza zakres niniejszego postępowania. Reasumując organ II instancji, stwierdził, że decyzja organu I instancji udzielająca pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód jest prawidłowa, a zarzuty odwołania nie zasługują na uwzględnienie.
II.8. Skargę na decyzję Prezesa WP wniosła skarżąca podnosząc te same zarzuty, co w poprzedniej skardze oraz odwołaniu. Zdaniem skarżącej, w sprawie powinien być powołany biegły, który odniósłby się do sytuacja na gruncie. Dodatkowo skarżąca poinformowała, że po 13 latach starań wody opadowe spływające na jej działkę z drogi gminnej zostały przekierowane do studzienki po przeciwnej stronie chodnika i kanałem spływają do rzeki.
IV. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
IV.1. Skarga jest bezzasadna i podlega oddaleniu (art. 151 p.p.s.a.).
IV.2. Prezes WP rozpoznając sprawę ponownie zobowiązany był do wykonania zaleceń zawartych w wyroku WSA w Warszawie z 25 października 2019 r., IV SA/Wa 1896/19 – art. 153 p.p.s.a. Istota tych zaleceń sprawdzała się do konieczności odniesienia się przez organ II instancji do zarzutów skarżącej zawartych w odwołaniu. Zdaniem Sądu, Prezes WP wykonał te zalecenia. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (obszernie przytoczonych w punkcie II.7 powyżej) organ wyjaśnił w sposób rzeczowy oraz przekonujący, dlaczego nie podziela zarzutów skarżącej. Organ odniósł się m.in. do ustaleń zawartych w operacie wodnoprawnym oraz dodatkowych wyjaśnień autora tego operatu mgr. inż. W. W. zawartych w piśmie z [...] czerwca 2017 r. W opinii tej wskazano w szczególności, że działki skarżącej nr [...] i [...] według "Studium dla potrzeb planów ochrony przeciwpowodziowej - Etap II" dla rzeki Mrogi opracowanego przez Regionalny Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] w maju 2006 r., a zatem użytkownicy gruntów muszą się liczyć z losowo występującymi, krótkotrwałymi zalewaniami terenu i dostosować sposób ich użytkowania do istniejących warunków gruntowo - wodnych. Eksploatowany od wielu lat zbiornik wodny "[...]" o niezmienionych parametrach piętrzenia nie był dotychczas kwestionowany, bowiem nie naruszał w sposób istotny istniejących warunków wodnych w obszarze oddziaływania. Utrzymywanie stałego poziomu piętrzenia wody w czasie normalnych warunków pogodowych oraz po obfitych opadach deszczu i roztopach zapewnia właściwa konstrukcja i eksploatacja jazu - zgodnie z instrukcją gospodarowania wodą. Działki skarżącej znajdują się w dolinie rzeki [...] i wpływ zbiornika na grunty tam położone jest znikomy i praktycznie niedostrzegalny gdyż są to tereny położone na pograniczu zasięgu oddziaływania cofki spowodowanej piętrzeniem wody na jazie zbiornika, który może spowodować podniesienie lustra wody rzędu kilku centymetrów w stosunku do poziomu normalnego. W piśmie tym zwrócono również uwagę na problem wód opadowych z drogi gminnej wpływających na działki skarżącej, o którym skarżąca pisze w skardze. Końcowo ekspert podkreślił, że działki skarżącej mogą być użytkowane w formie średnio wydajnych łąk – działki te zresztą porasta gęsta, bujnie krzewiąca się trawa wysokiej jakości. Mając powyższe na uwadze, Sąd przyjął, że brak jest dowodów na podnoszoną przez skarżącą okoliczność rzekomego zalewania jej działek, tj. nr [...] (w ewidencji gruntów oznaczonej jako [...]) oraz nr [...] (w ewidencji gruntów oznaczonej jako [...]) na skutek wykonywania przedmiotowego zezwolenia wodnoprawnego. Przypomnieć należy, że operat wodnoprawny jest sporządzany przez osoby mające wiedzę specjalną. Niezależnie od występujących w orzecznictwie rozbieżności, czy dokument ten ma walor opinii biegłego czy też jest to dokument prywatny (Sąd w niniejszym składzie przychyla się do drugiego z wymienionych poglądów – zamiast wielu zob. np. wyrok NSA z 1 października 2015 r., II OSK 220/14, CBOSA i cyt. tam pogląd przeciwny), to nie budzi wątpliwości, że jest to dokument sporządzony przez osoby mające wiedzę specjalistyczną. W realiach niniejszej sprawy był to mgr inż. W. W. (mający uprawnienia budowalne w specjalności konstrukcyjno-budowlanej i inżynieryjnej oraz inż. R. F. (specjalista z zakresu budowli wodnych oraz melioracji). Opracowany przez te osoby dokument w postaci operatu wodnoprawnego, chociaż z punktu widzenia katalogu środków dowodowych jest dokumentem prywatnym, to jednak posiada wzmocnioną moc dowodową w świetle art. 80 k.p.a. właśnie z uwagi na fachowość jego autorów. Wiarygodność informacji zawartych w tym oparcie, w tym zwłaszcza specjalistycznych założeń i wyliczeń, może być co do zasady podważona przez organ mający równie specjalistyczną wiedzą albo za pomocą dokumentów prywatnych o zbliżonym poziomie fachowości. To samo dotyczy powołanych wyżej wyjaśnień z [...] czerwca 2017 r. Tymczasem skarżąca takich ekspertyz dotychczas nie przedstawiła, a ograniczyła się do gołosłownych zarzutów o rzekomo wadliwych wyliczeniach zawartych w operacie wodnoprawnym. Brak było przy tym potrzeby dopuszczania dowodu z opinii biegłego przez organ, a zwłaszcza Prezesa WP. Po pierwsze, w sprawie nie wykazano, aby zebrane dotychczas dowody podważały wiarygodność złożonego operatu wodnoprawnego. Okolicznością taką nie jest zwłaszcza sam fakt okresowego zalewania działek skarżącej, zwłaszcza jeżeli zważy się, że działki te położone są na terenach zalewowych oraz uwzględni się oddziaływanie pochodzące z drogi gminnej. Po drugie, w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza tam, gdzie właściwy jest organ wyspecjalizowany, potrzeba powołania biegłego (art. 84 k.p.a.) aktualizuje się w sytuacjach wyjątkowych, tj. zwłaszcza we sytuacji, gdzie z uwagi na szczególnie skomplikowany lub nietypowy charakter sprawy wiedza specjalistyczna posiadana przez pracowników organu jest niewystarczająca (por. np. wyrok NSA z 4 czerwca 2014 r., II GSK 405/13 oraz wyrok NSA z 18 kwietnia 2018 r., II OSK 2596/17 – CBOSA). W realiach niniejszej sprawy taka sytuacja nie wystąpiła – przedsięwzięcie w postaci piętrzenia wód rzeki [...] dla potrzeb zbiornika wodnego - zalew "[...]", poboru wód dla potrzeb małej elektrowni wodnej (MEW) oraz zrzut wody ze zbiornika do rzeki [...] należą do typowych, jakie funkcjonują w obrocie, zarówno z uwagi na rodzaj, jak i skalę. Sąd nie stwierdził również z urzędu innych uchybień, które uzasadniałby uchylenie zaskarżonej decyzji. Dotyczy to w szczególności niewystąpienia prawnomaterialnych przesłanek uzasadniających odmowę wydania pozwolenia wodnoprawnego określonych m.in. w art. 125 i 126 d.p.w. Trzeba zaznaczyć, że materialne przepisy prawa wodnego z 2001 r., a nie przepisy prawa wodnego z 2017 r. znajdowały zastosowanie w niniejszej sprawie w zw. z art. 545 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2020 r., poz. 310; por. np. postanowienie NSA z 20 lipca 2018 r. II OW 14/18 oraz wyrok WSA w Warszawie z 9 maja 2019 r., IV SA/Wa 735/19 – CBOSA).
IV.5. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI