IV SA/Wa 1351/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2020-10-08
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo wodnepozwolenie wodnoprawneodprowadzanie wód opadowychoperat wodnoprawnywłaściwość rzeczowaterminypostępowanie administracyjneWSAbudownictwo wodne

WSA w Warszawie uchylił decyzję odmawiającą przedłużenia pozwolenia wodnoprawnego, wskazując na błędy proceduralne organów i potrzebę ponownego wyjaśnienia kwestii właściwości oraz aktualności operatu.

Sąd uchylił decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, która utrzymała w mocy odmowę przedłużenia pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych. Sąd uznał, że organy błędnie oceniły kwestię właściwości rzeczowej oraz nieprawidłowo zinterpretowały przepisy dotyczące aktualności operatu wodnoprawnego. Wskazano na potrzebę ponownego wyjaśnienia, czy odprowadzanie wód odbywa się na terenach zamkniętych oraz czy informacje w operacie są aktualne, z możliwością wezwania strony do uzupełnienia dokumentacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni odmawiającą ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych. Skarżąca spółka zarzuciła organom naruszenie przepisów Prawa wodnego, w szczególności błędne uznanie braku aktualności operatu wodnoprawnego oraz niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących właściwości rzeczowej organu. Sąd uznał skargę za zasadną, wskazując na błędy popełnione przez organy obu instancji. Po pierwsze, sąd zakwestionował sposób, w jaki Dyrektor Regionalny Zarządu ocenił kwestię właściwości rzeczowej organów, wskazując, że stwierdzenie ewentualnej niewłaściwości nie mogło prowadzić do odmowy uwzględnienia wniosku, a jedynie do uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy powinien samodzielnie wyjaśnić, czy odprowadzanie wód odbywa się na terenach zamkniętych, co wpływa na właściwość organów. Po drugie, sąd uznał, że organy błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące aktualności operatu wodnoprawnego. Sąd podkreślił, że nieaktualność informacji w operacie jest odmienna od jego formy niedostosowanej do nowych przepisów. Wskazano, że organy nie stwierdziły jednoznacznie braku aktualności informacji, a skarżąca twierdziła, że warunki nie uległy zmianie. Sąd zasugerował możliwość wezwania strony do uzupełnienia dokumentacji, zamiast automatycznego odrzucenia wniosku. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, nieaktualność operatu w rozumieniu formy wymaganej przez nowe przepisy nie jest tożsama z nieaktualnością zawartych w nim informacji faktycznych. Odmowa przedłużenia pozwolenia może nastąpić tylko w przypadku stwierdzenia faktycznego braku aktualności informacji.

Uzasadnienie

Sąd rozróżnił nieaktualność informacji od niedostosowania formy operatu do nowych przepisów. Podkreślono, że odmowa przedłużenia pozwolenia wymaga stwierdzenia faktycznego braku aktualności informacji, a nie tylko formalnych braków operatu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (26)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji.

p.p.s.a. art. 200 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

Prawo wodne art. 414 § 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Umożliwia przedłużenie okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego.

Prawo wodne art. 414 § 3

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Określa dokumenty dołączane do wniosku o przedłużenie pozwolenia (operat i oświadczenie).

Prawo wodne art. 414 § 6

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Podstawa do odmowy przedłużenia pozwolenia w przypadku nieaktualności informacji w operacie.

Prawo wodne art. 397 § 3

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Określa właściwość rzeczową organów w sprawach pozwoleń wodnoprawnych.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 119 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

Prawo ochrony środowiska art. 3 § 40

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Definicja terenu zamkniętego.

Prawo geodezyjne i kartograficzne

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Definicja terenu zamkniętego.

k.p.a. art. 19

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek przestrzegania właściwości rzeczowej i miejscowej.

k.p.a. art. 20

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustalanie właściwości rzeczowej.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania organu w celu wszechstronnego wyjaśnienia sprawy.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi formalne uzasadnienia decyzji.

k.p.a. art. 8 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli działalności administracji przez sądy administracyjne.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli działalności administracji przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli działalności administracji przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

Prawo wodne art. 132 § 2

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

Wymogi operatu wodnoprawnego (w poprzednim stanie prawnym).

Prawo wodne art. 132 § 3

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

Wymogi operatu wodnoprawnego (w poprzednim stanie prawnym).

Prawo wodne art. 409

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Wymogi operatu wodnoprawnego (w obecnym stanie prawnym).

Prawo wodne art. 409 § 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Wymogi operatu wodnoprawnego (w obecnym stanie prawnym).

Prawo wodne art. 414 § 4

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Wezwanie do uzupełnienia wniosku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędne uznanie, że brak zachowania wymogów operatu wodnoprawnego wynikających z przepisów nowej ustawy stanowi o braku aktualności informacji zawartych w tym operacie. Błędne uznanie, że ewentualny brak właściwości rzeczowej organu administracji publicznej stanowi podstawę odmowy uwzględnienia wniosku strony. Niezmienione warunki korzystania z wód od momentu wydania poprzedniego pozwolenia. Złożenie kompletnego wniosku i operatu wodnoprawnego z oświadczeniem o zachowaniu aktualności informacji.

Godne uwagi sformułowania

Czym innym jest zmiana warunków świadczenia usługi wodnoprawnej, a czym innym zmiana przepisów prawa określających warunki, jakie powinien spełniać operat wodnoprawny. Stwierdzenie ewentualnej niewłaściwości nie mogło prowadzić do ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego lub też odmowy żądaniu. Organ odwoławczy powziąwszy wątpliwości co do właściwości Organu I. instancji, winien poczynić własne ustalenia w tym zakresie.

Skład orzekający

Małgorzata Małaszewska-Litwiniec

przewodniczący sprawozdawca

Monika Barszcz

sędzia

Paweł Dańczak

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa wodnego dotyczących przedłużania pozwoleń wodnoprawnych, w szczególności w kontekście aktualności operatu i właściwości rzeczowej organów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przedłużania pozwolenia wodnoprawnego wydanego na podstawie poprzednich przepisów, w kontekście nowelizacji Prawa wodnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa wodnego – przedłużania pozwoleń, a sąd wskazuje na błędy proceduralne organów, co jest istotne dla praktyków. Wyjaśnia niuanse interpretacyjne przepisów.

Błędy organów uniemożliwiły przedłużenie pozwolenia wodnoprawnego – co musisz wiedzieć?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 1351/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-10-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-06-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Małgorzata Małaszewska-Litwiniec /przewodniczący sprawozdawca/
Monika Barszcz
Paweł Dańczak
Symbol z opisem
6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne
Wodne prawo
Sygn. powiązane
III OSK 5125/21 - Wyrok NSA z 2025-02-04
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 200 w zw. z art. 205 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Monika Barszcz Asesor WSA Paweł Dańczak po rozpoznaniu w dniu 8 października 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od na rzecz skarżącego [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] kwotę 797 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z [...] kwietnia 2020 r., nr [...] Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej Dyrektor Regionalnego Zarządu) utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej Dyrektor Zarządu Zlewni) z [...] lutego 2020 r., nr [...] odmawiającą ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego, udzielonego dla PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. z siedzibą w [...] (dalej Skarżąca) decyzją Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] nr [...] z [...] kwietnia 2010 r., w zakresie dotyczącym odprowadzania wód opadowych z wiaduktu drogowego w km [...] oraz odcinka drogi gminnej klasy L do rowów przydrożnych.
Stan sprawy przedstawia się następująco.
Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] decyzją z [...] kwietnia 2010 r., nr [...] udzielił Skarżącej pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód, polegające na odprowadzeniu wód opadowych z wiaduktu drogowego w km [...] oraz projektowanego odcinka drogi gminnej klasy L o łącznej długości 585 m, poprzez zlokalizowane obustronnie 21 kratki wpustów deszczowych ze zrzutem bezpośrednio do rowów przydrożnych w ilości łącznej Qs.max.= 34,41 dm³/s. Wnioskiem z 18 grudnia 2019 r. Skarżąca wystąpiła do Dyrektora Zarządu Zlewni o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania niniejszego pozwolenia wodnoprawnego. Organ I. instancji uznał, że wniosek złożony został z zachowaniem terminu określonego w art. 414 ust. 2 ustawy Prawo Wodne (Dz. U. 2018 poz. 2268 ze zm., dalej Prawo wodne). Załączniki do niniejszego wniosku stanowiły m. in. operat wodnoprawny, na podstawie którego wydano dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne oraz oświadczenie, że informacje zawarte w operacie wodnoprawnym zachowały aktualność. W wyniku analizy przedłożonego operatu wodnoprawnego Dyrektor Zarządu Zlewni stwierdził, że wody opadowe lub roztopowe odprowadzane są z powierzchni drogi klasy L za pomocą wpustów deszczowych do rowów przydrożnych, z których zgodnie ze spadkiem zostaną przekierowane dalej m. in. do rowów przytorowych, zlokalizowanych na działce ew.nr [...] obręb [...], gmina [...] (działka ta wymieniona została w wykazie działek ewidencyjnych, przez które przebiegają linie kolejowe uznane za tereny zamknięte pod numerem [...] w tomie [...] (Dz.Urz.MlniR.2014.25 z dnia 2014.03.27 ze zm.). Dyrektor Zarządu Zlewni podkreślił, że informacje zawarte w dołączonym do wniosku operacie wodnoprawnym z 2009 r. nie zachowały swej aktualności. Operat nie zawiera bowiem określenia zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód. Obejmuje on jedynie informację, że za nieruchomości w zasięgu odziaływania uznano nieruchomości, na których zlokalizowane są kratki wpustów. Do operatu nie dołączono ponadto załącznika graficznego z zasięgiem zamierzonego korzystania z wód. Dane przedłożone w operacie wodnoprawnym z 2009 r. zostały uznane zatem za niewystarczające do prawidłowego określenia podmiotów, na które oddziaływać będzie zamierzone korzystanie z wód. Organ zaznaczył, że skutkiem ewentualnego uchybienia w tym zakresie byłoby naruszenie art. 10 k.p.a. przez niezapewnienie stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania. W ocenie Organu I. instancji zgodnie z art. 414 ust. 4 Prawa wodnego uzupełnieniu podlega jedynie niekompletny wniosek o przedłużenie obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego. Ustawodawca nie przewidział natomiast możliwości uzupełniania lub prostowania przedłożonego operatu wodnoprawnego, który winien spełniać rozszerzone w stosunku do art. 132 ustawy Prawo wodne z 2001 r. wymagania. W konsekwencji Dyrektor Zarządu Zlewni odmówił ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego. Decyzją z [...] kwietnia 2020 r. Dyrektor Regionalnego Zarządu utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni z [...] lutego 2020 r. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia podkreślił, że okres obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego może być przedłużony jedynie z zachowaniem tożsamych warunków, a jednocześnie załączany do wniosku operat powinien spełniać wymagania określone w obowiązujących przepisach. Operat wodnoprawny, który jest niekompletny, na gruncie obecnego stanu prawnego, nie może stanowić podstawy ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego. Niekompletność operatu lub jego nieaktualność prowadzi zaś do konieczności sporządzenia nowego operatu wodnoprawnego i złożenia wniosku o udzielenie nowego pozwolenia wodnoprawnego. Operat załączony do wniosku o przedłużenie okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego nie był natomiast kompletny w zakresie określenia zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód. Regionalny Dyrektor Zarządu dostrzegł, że w załączonym oświadczeniu Skarżący umieścił informację o aktualnych właścicielach działek usytuowanych w zasięgu oddziaływania korzystania z wód, z której wynika, że żadna z tych działek nie znajduje się na terenie zamkniętym. W ocenie Organu odwoławczego, Dyrektor Zarządu Zlewni nie mógł wobec tego przedłużyć ważności pozwolenia wodnoprawnego wydanego przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...], z uwagi na zmianę organu właściwego do wydania pozwolenia wodnoprawnego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Regionalnego Dyrektora Zarządu z dnia [...] kwietnia 2020 r. wywiodła Skarżąca spółka. Decyzji tej zarzucono naruszenie art. 414 ust. 6 ustawy z 20 lipca 2017r. Prawo wodne, polegające na:
1) błędnym uznaniu, że brak zachowania wymogów operatu wodnoprawnego wynikających z przepisów nowej ustawy stanowi o braku aktualności informacji zawartych w tym operacie, co doprowadziło do odmowy przedłużenia okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego, w sytuacji gdy brak było ku temu podstaw; 2) błędnym uznaniu, że ewentualny brak właściwości rzeczowej organu administracji publicznej stanowi podstawę odmowy uwzględnienia wniosku strony, podczas gdy brak właściwości rzeczowej oznacza brak możliwości prowadzenia postępowania, brak możliwości rozpatrzenia sprawy, tak w sposób pozytywny jak i negatywny. W uzasadnieniu przedstawionych zarzutów Skarżąca podkreśliła, że w obecnym stanie prawnym występują dwa rodzaje postępowań administracyjnych dotyczących pozwoleń wodnoprawnych. Pierwszy obejmuje wydanie nowego pozwolenia prawnego, a drugi dotyczy ustalenia kolejnego okresu obowiązywania wydanego już pozwolenia wodnoprawnego. W ocenie Skarżącej spółki, art. 409 Prawa wodnego znajduje zastosowanie wyłącznie do pierwszego wypadku. Organy traktują natomiast w jednakowy sposób oba rodzaje tych postępowań, choć wynikają one z innych podstaw prawnych. Skarżąca podała, że w niniejszej sprawie warunki korzystania z wód nie uległy zmianie od momentu wydania poprzedniego pozwolenia. Niezmienione warunki obejmują rodzaj odprowadzanych wód, ilość i sposób ich odprowadzania oraz parametry technicznie. Nadto, Skarżąca spółka złożyła kompletny wniosek o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego, do którego załączyła operat, na podstawie którego wydano dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne oraz oświadczenie o zachowaniu aktualności zawartych w nim informacji. Podkreśliła, że choć obecnie obowiązujące prawo wodne nie definiuje co powinno zawierać oświadczenie, to z ostrożności procesowej uzupełniła to oświadczenie o informacje, które w jej ocenie stanowiły wypełnienie obowiązków wynikających z art. 409 Prawa wodnego. Zdaniem Skarżącej spółki, kluczowym dla prawidłowej interpretacji tego przepisu jest pominięty przez Organ zwrot ,,w dostosowaniu do rodzaju działalności". Elementy niewykorzystywane do przygotowania pozwolenia wodnoprawnego nie powinny znaleźć się w operacie. Dokument ten spełniał natomiast wymogi w zakresie zasięgu zamierzonego korzystania z wód, określone w art. 132 ust. 2 pkt 2 lit. c) oraz art., 132 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne. Jednocześnie, w ocenie Skarżącej, Organy błędnie utożsamiły brak zachowania wymogów operatu wodnoprawnego wynikających z przepisów nowej ustawy z nieaktualnością informacji zawartych w tym operacie. Czym innym jest bowiem zmiana warunków świadczenia usługi wodnoprawnej, a czym innym zmiana przepisów prawa określających warunki, jakie powinien spełniać operat wodnoprawny. Zdaniem Skarżącej, brak właściwości rzeczowej Organu I. instancji oznacza brak możliwości prowadzenia postępowania i wydania rozstrzygnięcia, a nie podstawę odmowy uwzględnienia żądania strony. W oparciu o przytoczone zarzuty Skarżąca spółka wniosła o:
uchylenie zaskarżonej decyzji;
rozważenie przez Sąd uchylenia, w całości, decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni;
zobowiązanie Dyrektora Zarządu Zlewni do wydania decyzji ustalającej kolejny okres obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego, w terminie 14 dni od daty zwrotu akt - na podstawie art. 145a § 1p.p.s.a.;
rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym - na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.;
zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych - na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Wojewódzkie sądy administracyjne w oparciu m. in. o art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.- dalej p.p.s.a.), uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów Sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest nadto związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nadmienić należy, że Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Strona skarżąca zawarła bowiem w swej skardze wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a Organ administracji publicznej nie zażądał w ustawowym terminie przeprowadzenia rozprawy. Stan sprawy należało uznać za dostatecznie wyjaśniony, stąd Sąd nie stwierdził potrzeby skierowania jej do rozpoznania na rozprawie. Z tego względu na podstawie art. 120 p.p.s.a. sprawa została rozpoznana w tym trybie na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów. Skład orzekający w niniejszej sprawie, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji - w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy - doszedł do przekonania, że wniesiona skarga jest zasadna. Podniesione w niej argumenty zasługiwały bowiem na uwzględnienie.
Po pierwsze, stosownie do art. 19 k.p.a. organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Natomiast zgodnie z art. 20 k.p.a. właściwość rzeczową organu ustala się według przepisów o zakresie jego działania. W przypadku naruszenia przepisów o właściwości organ administracji publicznej stwierdza nieważność wydanej decyzji. W aktualnym stanie prawnym odprowadzanie wód opadowych i roztopowych jest klasyfikowane jako usługa wodna, podczas gdy na gruncie poprzednio obowiązujących przepisów stanowiło szczególne korzystanie z wód. W niniejszej sprawie właściwość organów wyznacza zatem art. 397 Prawa wodnego. Stosownie do ust. 3 pkt. 2. lit. a przytoczonego artykułu organem właściwym w zakresie pozwoleń wodnoprawnych na usługi wodne jest Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich, z wyjątkiem pozwoleń wodnoprawnych enumeratywnie wyliczonych w pkt. 1. lit. a niniejszego przepisu. Zgodnie z przywołanym przepisem, jeżeli szczególne korzystanie z wód, korzystanie z usług wodnych lub wykonywanie urządzeń wodnych, odbywa się w całości lub w części na terenach zamkniętych w rozumieniu art. 3 pkt 40 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska, organem właściwym w sprawie zgód wodnoprawnych jest Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich. Przez teren zamknięty rozumie się teren, a w szczególnych przypadkach obiekt budowlany lub jego część, dostępny wyłącznie dla osób uprawnionych oraz wyznaczony w sposób określony w ustawie z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2020 r. poz. 276, 284 i 782). Trzeba mieć zatem na względzie, że korzystanie z usług wodnych na terenach, które zakwalifikowane zostały jako zamknięte prowadzi do zmiany właściwości rzeczowej organu administracji publicznej. Przenosząc przytoczone rozważania na grunt niniejszej sprawy, za trafny należy uznać zarzut naruszenia art. 414 ust. 6 Prawa wodnego, polegający na uznaniu przez Regionalnego Dyrektora Zarządu, że ewentualny brak właściwości rzeczowej organu stanowi podstawę odmowy uwzględnienia wniosku. Dyrektor Zarządu Zlewni podkreślił w swej decyzji, że jest organem właściwym do wydania decyzji na mocy art. 397 ust. 3 pkt 2 Prawa wodnego. Dyrektor Regionalnego Zarządu, powołując się jednak na zamieszczoną w oświadczeniu wnioskodawcy informację o aktualnych właścicielach działek usytuowanych w zasięgu oddziaływania korzystania z wód, z której wynika, iż żadna z działek nie znajduje się na terenie zamkniętym, uznał, że Dyrektor Zarządu Zlewni nie mógł przedłużyć pozwolenia wodnoprawnego, z uwagi na zmianę właściwości organu. Skarżąca spółka podniosła, że zrzut wód opadowych i roztopowych odbywał się będzie poprzez kratki wpustów deszczowych ze zrzutem bezpośrednio do rowów przydrożnych, które nie są zlokalizowane na terenach zamkniętych. Sąd dostrzega, że stanowisko Dyrektora Regionalnego Zarządu nie jest poparte żadnymi własnymi ustaleniami w tym zakresie. W tym kontekście wskazać należy, że wnioskowy charakter niniejszego postępowania nie zwalnia organu rozstrzygającego w sprawie od podejmowania działań zmierzających do wszechstronnego jej wyjaśnienia. Organ odwoławczy powziąwszy wątpliwości co do właściwości Organu I. instancji, winien poczynić własne ustalenia w tym zakresie. Wyjaśnienia w niniejszej sprawie wymagała bowiem okoliczność, czy korzystanie z usług wodnych polegających na odprowadzaniu wód opadowych odbywa się w całości lub w części na terenach zamkniętych w rozumieniu art. 3 pkt 40 ustawy Prawo ochrony środowiska. Dyrektor Zarządu Zlewni ustalił bowiem, że rów przytorowy zlokalizowany jest na działce nr ew. [...] obręb [...], gmina [...]. Działka ta jest wymieniona w wykazie działek ewidencyjnych przez które przebiegają linie kolejowe uznane jako tereny zamknięte. Dyrektor Regionalny Zarządu przyjął jednak, że zgodnie z informacją zawartą w oświadczeniu wnioskodawcy, żadna z działek usytuowanych w zasięgu oddziaływania korzystania z wód nie znajduje się na terenie zamkniętym. Sprzeczność ta wymagała wyjaśnienia w trybie art. 136 k.p.a. w postepowaniu prowadzonym przez Organ odwoławczy. Podkreślenia przy tym wymaga, że stwierdzenie ewentualnej niewłaściwości nie mogło prowadzić do ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego lub też odmowy żądaniu. Mogło bowiem skutkować jedynie uchyleniem decyzji I. instancji, jako wydanej przez Organ niewłaściwy w sprawie i umorzeniem postępowania prowadzonego przed Organem I. instancji. Organ odwoławczy, sugerując odmienne ustalenia co do właściwości w sprawie niż uczynił to Dyrektor Zarządu Zlewni, nie podjął jednak wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia jej stanu faktycznego, a tym samym naruszył art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Co istotne, kwestia kwalifikacji działek jako położonych na terenach zamkniętych związana jest jednocześnie z wątpliwościami Organów obu instancji dotyczącymi braku określenia - zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami - zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód w operacie wodnoprawnym z 2009 r. Organy rozstrzygające sprawę uznały, że w związku z niespełnieniem wymogów stawianych w aktualnym stanie prawnym operatom wodnoprawnym, nie było możliwe określenie podmiotów, na które oddziałuje zamierzone korzystanie z wód. Zarówno Skarżąca jak i Organy nie kwestionują jednak, że zmianie nie uległy warunki odprowadzania tych wód (ich ilość bądź jakość, czy instalacje służące do ich odprowadzania, itp.). Co do zasady art. 414 ust. 2 i następne ustawy Prawo wodne z 2017 r. pozwala na przedłużenie pozwolenia wodnoprawnego, wydanego na podstawie przepisów poprzednio obowiązującej ustawy Prawo wodne z 2001 r. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że powołane przepisy mają zastosowanie wyłącznie do pozwoleń wodnoprawnych wydanych już na podstawie ustawy z 2017 r., a jedynie w wyjątkowych wypadkach, gdy zawartość operatu wodnoprawnego spełnia wszystkie wymagania obecnie obowiązujących przepisów, przedłużenie staje się możliwe odnośnie pozwoleń wodnoprawnych wydanych na podstawie ustawy Prawo wodne z 2001 r . Jedną z podstaw odmowy ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego stanowiła nieaktualność informacji zawartych w przedmiotowym operacie wodnoprawnym z 2009 r. W tym kontekście wskazać należy, że zgodnie z art. 414 ust. 3 cyt. ustawy do wniosku, o którym mowa w ust. 2, dołącza się operat, na podstawie którego wydano dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne oraz oświadczenie, że zawarte w nim informacje zachowały aktualność. W niniejszej sprawie Wnioskodawca spełnił ten warunek, przedkładając operat dołączony do wydanego wcześniej pozwolenia i oświadczając, że informacje w nim zawarte zachowały aktualność. Organy obu instancji przyjęły, że zachodzą podstawy do odmowy przedłużenia okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na podstawie art. 414 ust. 6 ustawy Prawo wodne, zgodnie z którym w razie stwierdzenia, że informacje zawarte w operacie wodnoprawnym, o którym mowa w ust. 3, nie są aktualne lub zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 399 ust. 1, organ właściwy w sprawach pozwoleń wodnoprawnych, w drodze decyzji, odmawia przedłużenia okresu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1. Uznały, że informacje zawarte w operacie wodnoprawnym nie są aktualne, a nieaktualność dokumentacji uniemożliwia przedłużenie pozwolenia wodnoprawnego, które byłoby możliwe tylko w razie braku zmian warunków pozwolenia. Odnosząc się do tej argumentacji stwierdzić należy, że czym innym jest zmiana warunków świadczenia usługi wodnoprawnej, takich jak zmiana ilości albo jakości odprowadzanych wód, zmiana sposobu korzystania z instalacji do odprowadzania wód itp., a czym innym zmiana przepisów prawa określających warunki, jakie powinien spełniać operat wodnoprawny. Podkreślenia wymaga, że w art. 414 ust. 6 wyraźnie jest mowa o nieaktualności informacji zawartych w operacie wodnoprawnym, nie zaś o jego formie – niedostosowanej do wymogów wynikających z nowych (obecnie obowiązujących) przepisów. Organy nie stwierdziły jednoznacznie braku aktualności jakichkolwiek informacji w nim zawartych, a Skarżąca twierdzi, że okoliczności te nie uległy zmianie. Trzeba też mieć na względzie, że zgodnie z art. 414 ust. 4 cyt. ustawy, jeżeli wniosek, o którym mowa w ust. 2, jest niekompletny, organ właściwy w sprawach pozwoleń wodnoprawnych wzywa do jego uzupełnienia w terminie 14 dni. W ocenie Sądu, nie ma przeszkód, by na podstawie tego przepisu wezwać Wnioskodawczynię do przedłożenia dodatkowych informacji, które rozwiałyby wątpliwości Organu w zakresie kompletności operatu, oraz właściwości odpowiedniego organu Wód Polskich w niniejszej sprawie. Nie mogą też prowadzić do oddalenia skargi argumenty II. instancji, że "intencją racjonalnego ustawodawcy nie było umożliwienie podmiotom posługiwania się operatem wodnoprawnym, który powinien zostać potraktowany jako niekompletny w świetle ww. przepisów ustawy Prawo wodne. Dokument ten powinien zawierać wszystkie niezbędne elementy, o których mowa w art. 409 ustawy (...)". Przy czym Organ przyznał, że zarówno plany gospodarowania wodami, jak i warunki korzystania z wód regionu wodnego, stanowią obszerne dokumenty, których aktualizacja niekoniecznie musi skutkować zmianą danych zawartych w sporządzonym na podstawie uprzedniej wersji dokumentu operacie wodnoprawnym. Stwierdził też, że oświadczenie, o którym mowa w art. 413 ust. 3 ustawy Prawo wodne, znajduje zastosowanie właśnie w takiej sytuacji. Jest ono natomiast niewystarczające w przypadku, gdy operat - sporządzony na podstawie przepisów uprzednio obowiązującej ustawy - jest niekompletny w świetle przepisów obecnie obowiązujących, nawet jeśli zawarte w nim treści dotyczące prowadzonych przez zakład działań są nadal prawdziwe. W takiej sytuacji konieczne jest sporządzenie nowego operatu wodnoprawnego i złożenie wniosku o udzielenie nowego pozwolenia wodnoprawnego. Analogiczne postępowanie jest wymagane w przypadku, gdy dane zawarte w operacie stracą aktualność - nawet jeśli dokument ten spełnia wymagania określone w art. 409 ustawy Prawo wodne. Z takim stanowiskiem Organu odwoławczego nie można się zgodzić. Należy mieć na uwadze, że jest to wyspecjalizowany Organ z zakresu prawa wodnego i z łatwością może stwierdzić, czy ewentualne zmiany planów gospodarowania wodami, jak i warunków korzystania z wód regionu wodnego dotyczą podmiotu ubiegającego się w danej lokalizacji o przedłużenie obowiązywania posiadanego pozwolenia wodnoprawnego w trybie art. 414 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne. Pełnomocnik Skarżącej wyraził ponadto przekonanie, że żadna z tych okoliczności nie znajduje zastosowania w j lokalizacji, której tyczy przedmiotowe pozwolenie wodnoprawne. Wyjaśnił też, że nie był wzywany do uzupełniania złożonego oświadczenia w tym zakresie. Organ odwoławczy nie rozważył zaś w żaden sposób, czy i ewentualnie, które z tych wymogów w istocie mogłyby znaleźć zastosowanie odnośnie Skarżącej. Organ oczywiście nie jest związany oświadczeniem Wnioskodawczyni, że dane zawarte w poprzednim operacie nie uległy zmianie. Jeżeli postępowanie wyjaśniające doprowadziłoby do ustalenia konkretnych zmian w sposobie odprowadzania wód, ograniczeń wynikających z planu gospodarowania wodami, to należałoby odmówić przedłużenia okresu obowiązywania pozwolenia ze względu na nieaktualność informacji zawartych w poprzednim operacie. Bez uprzedniego poczynienia takich wnikliwych ustaleń nie można było jednak stwierdzić, jak uczyniły to Organy, że niemożliwe stało się zweryfikowanie złożonego wniosku, a w konsekwencji wnioskowane przedłużenie okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego. Przedłużenie takiego pozwolenia jest możliwe tylko w sytuacji, gdy warunki korzystania z wód nie uległy zmianie od momentu wydania poprzedniego pozwolenia. Tylko wówczas można przedłużyć okres jego obowiązywania na dotychczasowych warunkach. Jeżeli zaś w sposobie wykonywania pozwolenia nastąpiły jakiekolwiek zmiany (wynikały np. z ustaleń planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza) i zostały przez Organ opisane w decyzji, to należałoby uznać, że informacje zawarte w operacie wodnoprawnym straciły aktualność i dopiero wówczas byłyby podstawy do odmowy przedłużenia dotychczasowego pozwolenia wodnoprawnego i do wszczęcia postępowania w sprawie wydania nowego pozwolenia wodnoprawnego, na podstawie przepisów ustawy z 2017 roku. W tym zakresie Sąd podziela argumentację Skarżącej zmierzającą do wykazania, że celem ustawodawcy przy wprowadzaniu nowej regulacji Prawa wodnego nie było wyłączenie możliwości przedłużania w trybie art. 414 okresu obowiązywania pozwoleń wodnoprawnych wydanych na podstawie przepisów dotychczasowych. W ponownie prowadzonym postępowaniu organ administracji powinien dokonać analizy położenia działek usytuowanych w zasięgu oddziaływania korzystania z wód w kontekście ich kwalifikacji jako terenów zamkniętych oraz wpływu tego położenia na właściwość organów Wód Polskich w niniejszej sprawie. W dalszej kolejności rozważenia wymaga również, czy informacje załączone w znajdującym się w aktach sprawy operacie są aktualne – w znaczeniu wyjaśnionym w uzasadnieniu tego wyroku. W razie potrzeby, można także wezwać Wnioskodawczynię do ich uzupełnienia. Odmowa przedłużenia okresu obowiązywania dotychczasowego pozwolenia wodnoprawnego będzie możliwa dopiero, gdy informacje te okażą się ewidentnie nieaktualne. Do tego czasu, zgodnie z art. 414 ust. 2 ustawy Prawo wodne dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne z 2008 r. nie wygasa, taki jest bowiem skutek złożenia wniosku, o którym mowa we wskazanym przepisie. Zgodnie z zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie uczestników postępowania do władzy publicznej, wyrażoną w art. 8 § 1 k.p.a. – Organ obowiązany jest dążyć do załatwienia wniosku strony w sposób odpowiadający przepisom prawa, jeżeli istnieje taka możliwość.
W tym stanie rzeczy Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz c) p.p.s.a. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę składa się wpis od skargi (300 zł), wynagrodzenie radcy prawnego ustalone, jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. (Dz. U. poz. 1804 ze zm.) – 480 zł oraz uiszczona opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa (17 zł).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI