IV SA/Wa 1224/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2022-03-31
NSAochrona środowiskaŚredniawsa
odpadyzezwolenie na zbieranie odpadówwygaśnięcie decyzjiustawa o odpadachpostępowanie administracyjneterminyuzupełnienie braków formalnychprawo ochrony środowiska

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę przedsiębiorcy na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska o wygaśnięciu zezwolenia na zbieranie odpadów z powodu niezłożenia wymaganego wniosku o zmianę decyzji w terminie.

Przedsiębiorca zaskarżył decyzję Ministra Klimatu i Środowiska, która utrzymała w mocy decyzję o wygaśnięciu zezwolenia na zbieranie odpadów. Powodem wygaśnięcia było niezłożenie przez przedsiębiorcę wymaganego wniosku o zmianę decyzji w ustawowym terminie. Przedsiębiorca argumentował, że postępowanie nie zostało skutecznie wszczęte i powinno zostać zawieszone. Sąd uznał jednak, że niezłożenie kompletnego wniosku w terminie skutkuje wygaśnięciem zezwolenia z mocy prawa, a decyzja stwierdzająca wygaśnięcie ma charakter deklaratoryjny. Skargę oddalono.

Przedmiotem skargi Z. T. (przedsiębiorcy) była decyzja Ministra Klimatu i Środowiska utrzymująca w mocy decyzję Marszałka Województwa o stwierdzeniu wygaśnięcia decyzji Starosty z 2016 r. na zbieranie odpadów. Wygaśnięcie nastąpiło z powodu niezłożenia przez przedsiębiorcę wniosku o zmianę posiadanej decyzji w terminie do 5 marca 2020 r., zgodnie z art. 14 ust. 1 i 4 ustawy nowelizującej z 2018 r. Przedsiębiorca zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak zawieszenia postępowania i nieprawidłowe uznanie, że postępowanie nie zostało wszczęte. Minister podtrzymał stanowisko organu I instancji, wskazując, że wniosek przedsiębiorcy był niekompletny, a braki nie zostały uzupełnione, co skutkowało wygaśnięciem zezwolenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd wyjaśnił, że wygaśnięcie zezwolenia na zbieranie odpadów następuje z mocy prawa w przypadku niezłożenia wymaganego wniosku w terminie, a decyzja stwierdzająca wygaśnięcie ma charakter deklaratoryjny. Sąd uznał, że niezłożenie kompletnego wniosku w terminie jest równoznaczne z nieskutecznym wszczęciem postępowania w sprawie zmiany zezwolenia. Choć sąd dopatrzył się uchybień proceduralnych w sposobie wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie (brak odrębnego postępowania), uznał, że nie miały one wpływu na wynik sprawy. Pozostałe zarzuty skargi, w tym dotyczące naruszenia zasady dwuinstancyjności i rażącego naruszenia prawa, zostały uznane za niezasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, niezłożenie wymaganego wniosku w terminie powoduje wygaśnięcie zezwolenia z mocy prawa, a decyzja stwierdzająca wygaśnięcie ma charakter deklaratoryjny.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej, który jednoznacznie stanowi o wygaśnięciu zezwolenia w przypadku niezłożenia wniosku w terminie. Podkreślono, że wygaśnięcie jest skutkiem materialnoprawnym, a decyzja stwierdzająca wygaśnięcie jedynie to potwierdza.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (24)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa nowelizująca art. 14 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw

ustawa nowelizująca art. 14 § ust. 4

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 162 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 64 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 1 i 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7a § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 136

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 162 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa nowelizująca art. 14 § ust. 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezłożenie kompletnego wniosku o zmianę zezwolenia w terminie skutkuje wygaśnięciem zezwolenia z mocy prawa. Decyzja stwierdzająca wygaśnięcie zezwolenia ma charakter deklaratoryjny. Brak uzupełnienia braków formalnych wniosku jest równoznaczny z nieskutecznym wszczęciem postępowania.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez niezastosowanie i nie zawieszenie postępowania. Naruszenie przepisów postępowania dotyczących wyjaśnienia stanu faktycznego i rozważenia materiału dowodowego. Wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) z uwagi na naruszenie zasady równego traktowania (art. 8 k.p.a.).

Godne uwagi sformułowania

wygaśnięcie decyzji ma charakter deklaratoryjny nieuzupełnienie braków formalnych w terminie jest równoznaczne z niezłożeniem wniosku spełniającego wymagania brak skutecznego wszczęcia postępowania

Skład orzekający

Marzena Milewska-Karczewska

przewodniczący sprawozdawca

Agnieszka Wąsikowska

członek

Tomasz Wykowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wygaśnięcia zezwoleń na zbieranie odpadów w przypadku niezłożenia wniosku o zmianę decyzji w ustawowym terminie oraz charakteru deklaratoryjnego decyzji stwierdzającej wygaśnięcie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wynikającej z nowelizacji ustawy o odpadach z 2018 r. i terminów z nią związanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prowadzenia działalności gospodarczej związanej z odpadami i terminowości składania wniosków. Choć nie zawiera nietypowych faktów, jest istotna dla przedsiębiorców z branży.

Wygaśnięcie zezwolenia na odpady – czy niedopilnowanie terminu wniosku może zamknąć firmę?

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 1224/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-03-31
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-08-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wąsikowska
Marzena Milewska-Karczewska /przewodniczący sprawozdawca/
Tomasz Wykowski
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III OSK 1728/22 - Wyrok NSA z 2025-09-23
Skarżony organ
Minister Środowiska
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Wąsikowska,, sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant st. spec. Iwona Kędzior, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 marca 2022 r. sprawy ze skargi Z. T. na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji. oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi Z. T. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą P.H.U. "[...]" Z. T. (dalej: przedsiębiorca, skarżący) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, jest decyzja Ministra Klimatu i Środowiska (dalej: Minister, organ odwoławczy) z [...] czerwca 2021r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] (dalej: organ I instancji) z [...] kwietnia 2021r. znak: [...] stwierdzającą wygaśnięcie decyzji Starosty [...] z [...] maja 2016r. znak: [...] na zbieranie odpadów, która została zmieniona decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. znak: [...], sprostowaną postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r., znak: [...] oraz zmienioną decyzją z dnia [...] maja 2017 r., znak: [...]
Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach:
Decyzją z [...] kwietnia 2021 r. organ I instancji, działając na podstawie art. 104, art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. wygasił decyzję Starosty [...] z dnia [...] maja 2016 r. na zbieranie odpadów zmienioną decyzją z dnia [...] lipca 2016 r., sprostowaną postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r. oraz zmienioną decyzją z dnia [...] maja 2017 r. wydaną dla P. Z. T., prowadzącego działalność gospodarczą. Wygaszenie w/w decyzji Starosty [...] zostało uzasadnione brakiem spełnienia obowiązku wynikającego z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 1592, dalej: ustawa nowelizująca) poprzez niezłożenie wymaganego tym przepisem wniosku o zmianę posiadanej decyzji w terminie do dnia 5 marca 2020 r.
Przedsiębiorca niezadowolony z wyżej wskazanego rozstrzygnięcia złożył odwołanie od przedmiotowej decyzji wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania. W odwołaniu przedsiębiorca zarzucił naruszenie zarówno przepisów postępowania (art. 6, 7,8,11, 77 § 1, art. 80 107 § 1 i 3 oraz art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a.) jak i przepisów prawa materialnego ( art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej).
Minister po rozpatrzeniu sprawy decyzja z [...] czerwca 2021r. utrzymał w mocy decyzję Marszałka Województwa [...], podzielając stanowisko organu I instancji. W uzasadnieniu Minister wskazał, że zgodnie z art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej jeżeli posiadacz odpadów nie złożył wniosku spełniającego wymagania, o których mowa w art. 14 ust. 1 i 2 tejże ustawy, w terminie do dnia 5 marca 2020 r., zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów, w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania lub przetwarzania odpadów, wygasa.
Dalej organ odwoławczy zauważył, że jakkolwiek skarżący złożył pismem z 5 marca 2020r. wniosek o zmianę posiadanego zezwolenia na zbieranie odpadów to jednak wskazany wniosek był niekompletny co obligowało organ do wezwania przedsiębiorcy do uzupełnienia braków podania (pismo z 10 września 2020r. wystosowane w trybie art. 64 § 2 k.p.a. zawierające stosowne pouczenie w zakresie sankcji co do nieuzupełnienia braków w zakreślonym przez organ terminie). Braki podania nie zostały uzupełnione w zakreślonym terminie przez przedsiębiorcę a jedynie wniesiono o zawieszenie na podstawie art. 98 § 1 k.p.a. postępowania. Z tego też względu w ocenie Ministra Marszałek prawidłowo pozostawił podanie skarżącego bez rozpoznania informując jednocześnie, że wniosek o zawieszenie postępowania nie mógł być przez organ rozpoznany bowiem postępowanie nie zostało skutecznie wszczęte (pismo [...] grudnia 2020r. znak: [...]). W kontekście powyższego w ocenie Ministra skoro strona nie uzupełniła braków złożonego wniosku o zmianę posiadanego zezwolenia, to w sprawie zaistniała przesłanka wynikająca z ww. art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej, w wyniku czego decyzję Starosty [...] z [...] maja 2016r. znak: [...] na zbieranie odpadów (ze zmianami) należało wygasić.
Organ odwoławczy zgodził się przy tym z przedsiębiorcą, że w podstawie prawnej decyzji Marszałka z [...] kwietnia 2021r. organ winien był wskazać art. 14 ust. 4 ustawy nowelizujące. Błąd ten jednak w ocenie organu odwoławczego pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. Minister zauważył przy tym, że uzasadnienie decyzji organu I instancji oparte zostało głównie na stwierdzeniu niespełnienia wymogów przepisu art. 14 ust. 1 ustawy nowelizującej, czego konsekwencją jest sankcja zawarta w kluczowym w sprawie art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej i co stanowiło podstawę zastosowania w sprawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. przez organ I instancji. Minister stwierdził również, że organ I instancji podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz wnikliwie rozpatrzył całość zgromadzonego materiału dowodowego.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem przedsiębiorca wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zaskarżając decyzję Ministra z [...] czerwca 2021r. w całości i zarzucając jej:
1/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik postępowania (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a.) tj.: obrazę art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej, poprzez jego zastosowanie pomimo braku zaistnienia przesłanek uprawniających do jego zastosowania;
2/ naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a.) tj.:
a/ art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nie zawieszenie postępowania w sytuacji, gdy prawidłowe rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji w niniejszej sprawie zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego w sprawie podlegającej rozpoznaniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] sygn. sprawy [...],
b/ art. 7 k.p.a., 77 § 1 i 3 k.p.a., art. 80 i 84 k.p.a. oraz art. 138 §1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 7a § 1 k.p.a. art 8 § 2 k.p.a. i 9 k.p.a. - poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji wydanej pomimo braku dostatecznego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy oraz pomimo braku wyczerpującego i wszechstronnego ustalenia i rozważenia materiału dowodowego przez organ I instancji i organ II instancji a to w szczególności poprzez:
- nieuwzględnienie w toku postępowania istnienia okoliczności obligujących organ odwoławczy do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.,
- nieuwzględnienie faktu, że postępowanie w niniejszej sprawie nie mogło zostać wszczęte z urzędu w trybie art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej w sytuacji gdy istnieje stan zawisłości innej tożsamej pod względem przedmiotowym i podmiotowym sprawy administracyjnej wszczętej na wniosek skarżącego w dniu 4 marca 2020r., w której złożono jednocześnie wniosek o zawieszenie postępowania,
- błędne – nie znajdujące podstaw prawnych uznanie przez organy obu instancji – ustalenie, że strona nie była uprawniona do złożenia wniosku o zawieszenie postępowania w trybie art. 98 k.p.a.,
- błędne uznanie, że postępowanie z wniosku z 4 marca 2020r. nie zostało wszczęte podczas gdy o fakcie wszczęcia przedmiotowego postępowania świadczy fakt wezwania przez organ I instancji strony do złożenia wyjaśnień w trybie art. 50 k.p.a.,
c/ art. 15 w zw. z art. 6 i 8 kpa w zw. z art. 136 k.p.a., tj.: poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania poprzez nie rozpatrzenie sprawy "od nowa" przez organ II instancji, a jedynie oparcie się na ustaleniach poczynionych przez organ I instancji;
d/ art. 138 § 2 k.p.a., w związku z nie uchyleniem zaskarżonej decyzji w całości i nie przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, ze względu na bezsporny fakt tj. wydania przez organ I instancji decyzji z naruszeniem przepisów postępowania;
e/ art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., w związku z brakiem wskazania w uzasadnieniu skarżonej decyzji, z jakich przyczyn prawnych i faktycznych decyzja zezwalająca na zbierania odpadów stała się bezprzedmiotowa oraz jaki przepis prawa nakazywał stwierdzić wygaśnięcia tej decyzji;
3/ wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., które winno skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji, z uwagi na naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasad równego traktowania.
Podnosząc wskazane wyżej zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji i stwierdzenie na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku, ewentualnie o stwierdzenie nieważności decyzji organów obu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Minister Klimatu i Środowiska utrzymując decyzję organu I instancji w mocy, nie zbadał decyzji pod kątem wystąpienia przesłanek wygaśnięcia decyzji o zbieranie odpadów na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., a przecież konieczne było najpierw sprawdzenie, czy miała miejsce bezprzedmiotowość decyzji na zbieranie odpadów przy uwzględnieniu zaistnienia przesłanek z ustawy nowelizującej. Według skarżącego, skoro organ I instancji wzywał stronę w trybie art. 50 k.p.a. do złożenie wyjaśnień, to świadczy to o wszczęciu postępowania. Podniesiono, że postępowanie w sprawie aktualizacji zezwolenia na zbieranie odpadów, nadal posiada swój przedmiot. Tym samym w ocenie skarżącego brak jest spełnienia przesłanki bezprzedmiotowości co czyni zbędnym odnoszenie się do kwestii zaistnienia w sprawie uzupełniającej przesłanki stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, tj. ustalenia, że za wygaśnięciem decyzji przemawia interes społeczny i interes strony. Organ II instancji powinien w prowadzonym postępowaniu dokonać powtórnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz dokonać oceny prawidłowości zastosowania bądź nie odpowiadającemu stanowi faktycznemu przepisu prawa. Zdaniem skarżącego, nie ulega wątpliwości, że w realiach niniejszej sprawy organ II instancji zaniechał podjęcia takich czynności.
W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym orzeczeniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna
Przedmiotem skargi jest bowiem decyzja Ministra Klimatu i Środowiska z [...]czerwca 2021r. (nr wskazany na wstępie), którą utrzymano w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z [...] kwietnia 2021 (znak: wskazany na wstępie), stwierdzającą wygaśnięcie decyzji Starosty [...] z [...] maja 2016r. na zbieranie odpadów.
Zaskarżona decyzja wydana została na podstawie ustawy z 20 lipca 2018r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018r., poz. 1592 – dalej ustawa nowelizująca), która w art. 14 ust. 1 określała, że posiadacz odpadów, który przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy uzyskał zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów uwzględniające zbieranie lub przetwarzanie odpadów, jest obowiązany, w terminie do dnia 5 marca 2020 r., złożyć wniosek o zmianę posiadanej decyzji, wskazując we wniosku informacje i dane, które zostały wskazane w pkt 1–4 cytowanego przepisu. Natomiast, na podstawie art. 14 ust. 4 ww. ustawy, jeżeli posiadacz odpadów nie złoży wniosku spełniającego wymagania, o których mowa w ust. 1 i 2, w terminie, o którym mowa w ust. 1, zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów, w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania lub przetwarzania odpadów, wygasa. A zatem z treści ust. 4 ww. przepisu wynika jednoznacznie, że dotychczasowe zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów wygasa z mocy prawa, jeżeli w terminie do dnia 5 marca 2020 r. posiadacz odpadów nie złoży wniosku o zmianę posiadanej decyzji. Wskazania przy tym wymaga, że decyzja w przedmiocie wygaśnięcia innej decyzji ma charakter deklaratoryjny (podobnie NSA w uchwale z 23 czerwca 1997r., sygn. akt OPK 32/97, ONSA 1997r., nr 4, poz. 152). Jej przedmiotem jest stwierdzenie konsekwencji wystąpienia określonych okoliczności ze skutkiem ex tunc, tj. od chwili ich zaistnienia.
Analiza wskazanego wyżej przepisu prowadzi do wniosku, że wymienione w nim sytuacje, które powodują wygaśnięcie zezwolenia, mają charakter zdarzeń, które następują w ściśle określonym czasie. Z tymi zdarzeniami został powiązany skutek w postaci wygaśnięcia zezwolenia w określonym zakresie, a wobec tego należy przyjąć, że gdy określone zdarzenie nastąpi, powstaje skutek w postaci wygaśnięcia zezwolenia jedynie w tym zakresie. W przypadku, o którym mowa w art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej, niezłożenie wniosku spełniającego wymagania, o których mowa w ust. 1 i 2, w określonym terminie, tj. do 5 marca 2020r., powoduje z upływem tego terminu skutek w postaci wygaśnięcia zezwolenia. Oznacza to, że wygaśnięcie zezwolenia następuje zasadniczo w dniu, w którym upłynął ustawowy termin do złożenia wniosku o zmianę posiadanej decyzji, spełniającego wymagania określone w ust. 1 i 2 art. 14 ww. ustawy.
Sąd podziela poglądy wyrażone w orzecznictwie i piśmiennictwie, że należy odróżnić wygaśnięcie zezwolenia jako skutek materialnoprawny określonego zdarzenia, który powoduje wygaśnięcie stosunku administracyjnoprawnego obejmującego konkretne uprawnienie (w tym wypadku uprawnienie do gospodarowania odpadami w zakresie zbierania lub przetwarzania odpadów), od wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie decyzji, z której to uprawnienie wynikało (w tym wypadku zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetworzenie odpadów, zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenia na wytwarzanie odpadów uwzględniającego zbieranie lub przetwarzanie odpadów). Okazuje się bowiem, że w ściśle określonych sytuacjach dopuszczalne, a nawet konieczne jest stwierdzenie wygaśnięcia decyzji, jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, co może obejmować także taką sytuację, gdy stosunek administracyjnoprawny nawiązany na podstawie decyzji ustaje z tej przyczyny, iż nastąpiło zdarzenie, z którym przepis prawny wiąże wygaśnięcie tego stosunku. Wynika to wyraźnie m. in. z art. 162 § 1 pkt 1 i § 3 k.p.a., który nakazuje stwierdzić wygaśnięcie decyzji, jeżeli stała się bezprzedmiotowa, nie tylko wówczas, gdy wyraźnie stanowi tak przepis prawa, ale także wówczas, gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony. W takim wypadku stwierdzenie wygaśnięcia decyzji ma charakter deklaratoryjny (tak NSA w uchwale z 23 czerwca 1997 r. sygn. OPK 32/97, ONSA 1997, 4, poz. 152).
W literaturze podnosi się, że: decyzja staje się bezprzedmiotowa, jeśli przestaje istnieć stosunek prawny nawiązany na jej podstawie. Nietrwałość stosunku administracyjnoprawnego może być powodowana przede wszystkim zmianami dotykającymi jego podstawowych elementów konstrukcyjnych (podmiotu, przedmiotu oraz praw i obowiązków), ale także innymi okolicznościami, pozostającymi poza strukturą stosunku prawnego, wskazanymi przez ustawodawcę w przepisach prawa materialnego (por. A.Matan, Rozdział VI "Przesłanki stwierdzenia wygaśnięcia decyzji administracyjnej" Warszawa 2020). Wskazuje się również, że "Ustanie bytu prawnego decyzji może być spowodowane między innymi zmianą stanu faktycznego lub prawnego indywidualizującego dany stosunek prawny. Powstanie po wydaniu decyzji sytuacji, czy układu stosunków społecznych odbiegających od czynników indywidualizujących dany stosunek prawny, ukształtowany lub ustalony w decyzji, kładzie kres istnieniu tego stosunku i musi oddziaływać na obowiązywanie decyzji, która jest wyrazem tych stosunków. Decyzja administracyjna wiąże rebus sic stantibus, co powoduje że kiedy powstaną nowe przesłanki faktyczne, które czynią poprzednią decyzję nieodpowiadającą rzeczywistości, przestaje istnieć stosunek prawny w postaci skonkretyzowanej w tej decyzji i sama decyzja staje się bezprzedmiotowa wraz ze zmianą tych okoliczności, na których uregulowanie była skierowana (R.Stankiewicz, komentarz do art. 162 w: R.Hauser, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Legalis 2021).
W art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej (przesłanki wygaśnięcia zezwolenia m. in. na zbieranie odpadów), są jedynie określone stany, w których zezwolenie wygasa, co samo przez się nie przesądza o dopuszczalności lub niedopuszczalności wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie decyzji zezwalającej na określony zakres gospodarowania odpadami. Wobec tego wyjaśnienia tej kwestii należało poszukiwać w drodze wykładni innych przepisów w tym wypadku art. 162 k.p.a.
Niezależnie od powyższego, należy podnieść, że stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia np. na zbieranie odpadów jak w niniejszej sprawie, w sytuacji gdy podmiot nie spełnił we wskazanym terminie wymagań określonych w art. 14 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej leży również w interesie społecznym, w rozumieniu wyżej wskazanego art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. Ma to miejsce z uwagi na przedmiot takiej decyzji, który umożliwia korzystanie ze środowiska w sposób mogący powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości, a także z uwagi na ochronę strony, która posiada pozwolenie. Strona powinna mieć bowiem pewność, czy prowadzi działalność na podstawie ważnego zezwolenia (v. wyrok NSA z 30 stycznia 2013 r. sygn. II OSK 1833/11).
Wobec powyższego w razie wygaśnięcia decyzji związanej z gospodarką odpadami, w szczególności z przyczyn wymienionych w art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej organ, który wydał decyzję, winien stwierdzić wygaśnięcie zezwolenia, w drodze decyzji na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 i § 3 k.p.a.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy w oparciu o nadesłane akta sprawy, że skarżący przed dniem 5 maja 2020r. złożył wniosek o zmianę posiadanej decyzji na zbieranie odpadów. Wniosek ten jednak był niekompletny (zawierał braki o których mowa w ust. 1 i 2) z tego względu skarżący został wezwany do usunięcia braków wniosku w trybie art. 64 k.p.a.
Wskazany przepis k.p.a. stanowi, że w przypadku, gdy podanie nie spełnia wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Jak wynika z akt w zakreślonym przez organ 30 dniowym terminie skarżący nie uzupełnił braków podania, wniósł natomiast o zawieszenie postępowania w trybie art. 98 k.p.a. Mając powyższe na uwadze organ pozostawił podanie bez rozpoznania informując skarżącego o powyższym pismem z 14 grudnia 2020r.r. Powyższe oznacza zatem, że nieuzupełnienie braków formalnych w terminie wyznaczonym przez organ jest równoznaczne z niezłożeniem wniosku spełniającego wymagania, o których mowa w art. 14 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej a tym samym wskazuje na brak skutecznego wszczęcia postępowania w sprawie zmiany zezwolenia na zbieranie odpadów.
Tym samym Marszałek był uprawniony do wydania z urzędu decyzji stwierdzającej wygaśnięcie posiadanej przez skarżącego decyzji na zbieranie odpadów z uwzględnieniem przepisu art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej i art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. Wskazany bowiem przepis k.p.a. określa, że Organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony.
W ocenie Sądu takie działania organów, co do zasady należy uznać za prawidłowe, choć organ winien był wszcząć odrębne postępowanie w przedmiocie wygaśnięcia decyzji, dając jednocześnie skarżącemu możliwość wypowiedzenia się w tym zakresie oraz złożenia ewentualnych wniosków lub dokumentów, czego nie uczynił i co słusznie podnosi skarżący. Jednakże w ocenie Sądu powyższe uchybienie nie miało wpływu na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia, szczególnie że skarżący skorzystał z prawa wniesienia odwołania od tej decyzji oraz prawa skargi do sądu tym samym mając zapewnione czynne prawo w postępowaniu i możliwość wykazania niezasadności wydanego rozstrzygnięcia a z podnoszonych przezeń argumentów nie wynika by wskazane uchybienie miało wpływ na wynik sprawy.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów odwołania, Sąd uznał je za niezasadne bowiem:
- w ocenie Sądu decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem przepisu art. 8 k.p.a. – zasada pogłębiania zaufania obywateli/utrwalone praktyki rozstrzygania spraw. Niewątpliwie organy nie powinny odstępować od utartej praktyki rozpoznawania spraw, jednakże w niniejszej sprawie w oparciu o przedłożone przez skarżącego dokumenty można jedynie mówić o odmienności postępowania organu w sprawie skarżącego i spółki [...] sp. z o.o., której jak twierdzi skarżący jest udziałowcem. W sprawie spółki zawieszono bowiem na jej wniosek postępowanie mimo że wniosek o zmianę zezwolenia zawierał braki uznając tym samym, że zostało ono wszczęte skutecznie a w sprawie skarżącego po uprzednim wezwaniu do usunięcia braków wniosek pozostawiono bez rozpoznania uznając, że postępowanie nie zostało wszczęte skutecznie. Niewątpliwie takie postępowanie organu nie powinno mieć miejsca i może podważać zaufanie obywateli do organów państwa. Jednakże należy również zauważyć, że w niniejszej sprawie organy prawidłowo uznały, że braki formalne wniosku powodują brak skutecznego wszczęcia postępowania. Sąd nie ocenia przy tym prawidłowości podejmowanych działań w sprawie spółki, bowiem nie są one przedmiotem niniejszego postępowania. Tym samym w ocenie Sądu brak jest podstaw do uznania, że w niniejszej sprawie zaistniała przesłanka z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
- skarżący w żaden sposób nie wykazał, że niniejsze postępowanie zależało od rozstrzygnięcia sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] sygn. [...]. Nadesłane w załączeniu do skargi dokumenty nie wskazują bowiem w jakim przedmiocie toczy się to postępowanie ani też czy będzie ono miało jakikolwiek wpływ na rozpoznawaną sprawę. Nadto pełnomocnik pytany na rozprawie o to postępowanie nie umiał udzielić żadnej informacji w tym zakresie. Powyższe oznacza, że zarzut konstruowany w zakresie naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. należało uznać za niezasadny.
- Niewątpliwie w sprawie doszło do naruszenia przez organ I instancji przepisów postępowania w związku z niewszczęciem odrębnego postępowania o czym strona została by powiadomiona. Naruszenie to jednak nie miało wpływu na wynik sprawy – jak wskazano powyżej. Nadto w ocenie Sądu w niniejszej sprawie organ odwoławczy nie naruszył art. 15 w związku z art. 136 k.pa -bowiem nie doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania, fakt iż organ odwoławczy oparł się na już zgromadzonym materiale dowodowym i nie prowadził postępowania uzupełniającego nie oznacza, że naruszył przez to wskazane przepisy szczególnie, że z treści odwołania nie wynika w jakim zakresie miałby on przeprowadzić dodatkowe postępowanie.
- nie jest prawdą, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ nie wskazał podstaw do wydania decyzji w trybie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. W treści decyzji wprost wskazano, że podstawę do wygaszenia decyzji stanowił przepis art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej, gdyż skarżący nie złożył skutecznie w terminie do 5 marca 2020r. wniosku o zmianę zezwolenia na zbieranie odpadów.
Mając zatem powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI