IV SA/Wa 1161/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2014-10-10
NSAbudowlaneŚredniawsa
pozwolenie wodnoprawneprawo wodnekonserwacja rzekinieważność decyzjiKodeks postępowania administracyjnegoWSAadministracyjne postępowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Ministra Środowiska, utrzymującą w mocy odmowę stwierdzenia nieważności pozwolenia wodnoprawnego z 2006 r., uznając, że nałożony obowiązek konserwacji rzeki nie był rażąco sprzeczny z prawem ani niewykonalny.

Skarga dotyczyła decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności pozwolenia wodnoprawnego z 2006 r. na pobór wód dla stawów rybnych. Skarżący zarzucał, że pozwolenie zostało wydane z naruszeniem przepisów, w szczególności poprzez nałożenie obowiązku konserwacji rzeki na odcinku, który nie należał do niego, co czyniło decyzję niewykonalną i wydaną z rażącym naruszeniem prawa. Sądy obu instancji uznały jednak, że obowiązek konserwacji rzeki, wynikający z operatu wodnoprawnego i przepisów Prawa wodnego, nie był rażąco sprzeczny z prawem ani niewykonalny, a wszelkie zmiany stanu faktycznego po wydaniu decyzji nie stanowiły podstawy do stwierdzenia jej nieważności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę A. L. na decyzję Ministra Środowiska, która utrzymała w mocy decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej odmawiającą stwierdzenia nieważności pozwolenia wodnoprawnego wydanego przez Starostę w 2006 r. Pozwolenie to dotyczyło poboru wód powierzchniowych z rzeki P. dla potrzeb stawów rybnych oraz wykonania urządzeń wodnych. Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności decyzji z 2006 r., argumentując, że nałożony na niego obowiązek konserwacji rzeki na odcinku przylegającym do stawów oraz na dalszym odcinku był niewykonalny i stanowił rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 5 i 6 K.p.a.). Wskazywał na odprowadzanie wód z dróg i terenów do cieku, co powodowało zamulanie, oraz na fakt, że część rzeki objęta obowiązkiem konserwacji nie należała do niego. Organy administracji oraz Sąd uznały jednak, że obowiązek konserwacji rzeki miał podstawę prawną w przepisach Prawa wodnego i był zgodny z operatem wodnoprawnym, który również przewidywał taki obowiązek. Sąd podkreślił, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ma charakter wyjątkowy i wymaga wykazania rażącego naruszenia prawa, a ocena ta powinna być dokonana według stanu prawnego i faktycznego z daty wydania pierwotnej decyzji. W ocenie Sądu, nałożony obowiązek nie był rażąco sprzeczny z prawem ani niewykonalny, a ewentualne trudności w jego wykonaniu wynikające ze zmiany stanu faktycznego po wydaniu decyzji nie stanowiły podstawy do stwierdzenia jej nieważności. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, nałożony obowiązek konserwacji rzeki, wynikający z operatu wodnoprawnego i przepisów Prawa wodnego, nie stanowi rażącego naruszenia prawa ani nie czyni decyzji niewykonalną, zwłaszcza gdy sposób wykonania obowiązku pozostawiono do dyspozycji strony.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązek konserwacji rzeki miał podstawę prawną i był zgodny z operatem wodnoprawnym. Nawet jeśli część rzeki nie należała do strony, sposób wykonania obowiązku mógł być przez nią wybrany. Zmiany stanu faktycznego po wydaniu decyzji nie stanowią podstawy do stwierdzenia jej nieważności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (20)

Główne

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej w przypadku rażącego naruszenia prawa.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymóg rażącego naruszenia prawa dla stwierdzenia nieważności.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Niewykonalność decyzji jako podstawa stwierdzenia nieważności.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości jako podstawa stwierdzenia nieważności.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wydanie decyzji w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną jako podstawa stwierdzenia nieważności.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zawarcie w decyzji wad powodujących jej nieważność z mocy prawa jako podstawa stwierdzenia nieważności.

Prawo wodne art. 128 § 2

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

Możliwość ustalenia w pozwoleniu wodnoprawnym dodatkowych obowiązków dla korzystającego z wód, w tym wykonania robót lub uczestniczenia w kosztach utrzymania urządzeń wodnych i wód.

Pomocnicze

k.p.a. art. 16 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych.

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania organów na podstawie przepisów prawa.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania organów wnikliwie i wszechstronnie.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny dowodów na podstawie własnego przekonania.

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

Prawo wodne art. 131

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

Wydawanie pozwolenia wodnoprawnego na wniosek i wymóg załączenia operatu wodnoprawnego.

Prawo wodne art. 135

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

Możliwość wygaszenia decyzji na skutek zrzeczenia się uprawnień.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 156 § 1 pkt 5 i 6 K.p.a. poprzez wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa i niewykonalnością. Naruszenie art. 6, 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 K.p.a. przez brak wnikliwego rozważenia możliwości orzeczenia o częściowym stwierdzeniu nieważności. Naruszenie art. 8 i 107 § 3 K.p.a. przez zbyt ogólnikowe uzasadnienie decyzji.

Godne uwagi sformułowania

za rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia, gdy łącznie zostaną spełnione trzy przesłanki: zachodzi oczywistość naruszenia konkretnego przepisu, za uznaniem naruszenia za rażące przemawia charakter naruszonego przepisu oraz racje ekonomiczne, społeczne – skutki, które wywołała decyzja są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. W sytuacji, gdy ocena naruszenia prawa opiera się na wykładni przepisów prawa, nie można uznać, iż kontrolowane orzeczenie narusza prawo w stopniu "rażącym". Postępowanie nieważnościowe, o czym była już mowa, nie prowadzi do powtórzenia postępowania zwykłego i czynienia szczegółowych ustaleń w sprawie.

Skład orzekający

Małgorzata Małaszewska-Litwiniec

przewodniczący sprawozdawca

Łukasz Krzycki

sędzia

Agnieszka Wójcik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"rażącego naruszenia prawa\" w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych, zwłaszcza w sprawach dotyczących pozwoleń wodnoprawnych i obowiązków nałożonych na strony."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej związanej z pozwoleniem wodnoprawnym. Kluczowe jest ustalenie, czy naruszenie prawa jest rażące, co wymaga analizy konkretnych okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego – granic postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej i definicji 'rażącego naruszenia prawa'. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy zwykłe naruszenie prawa nie wystarczy do unieważnienia decyzji? Wyjaśnienie WSA.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 1161/14 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2014-10-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-06-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wójcik
Łukasz Krzycki
Małgorzata Małaszewska-Litwiniec /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II OZ 65/16 - Postanowienie NSA z 2016-01-28
Skarżony organ
Minister Środowiska
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2013 poz 267
art 156 par 1, 6, 7, 77 par 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2001 nr 115 poz 1229
art 128 ust 2, 131
Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki, sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2014 r. sprawy ze skargi A. L. na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności - oddala skargę -
Uzasadnienie
IV SA/Wa 1161/14
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...].03.2014 r. Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej utrzymał w mocy decyzję dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...].11.2013 r., odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...].06.2006 r. znak: [...] udzielającej pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych oraz szczególne korzystanie z wód dla potrzeb stawów rybnych w m. B..
Stan sprawy przedstawia się następująco.
Na wniosek S. P., działającego w imieniu A. L., decyzją z dnia [...].06.2006 r. Starosta [...] udzielił pozwolenia wodnoprawnego na pobór wód powierzchniowych z rz. P. dla potrzeb napełniania stawów rybnych położonych w m. B. oraz na wykonanie studni czerpalnej wraz z rurociągiem dla celów tego poboru, określił rzędne lustra wody w trzech stawach oraz zobowiązał uprawionego m.in. do umocnienia wlotu w skarpie rzeki narzutem kamiennym, oraz - w pkt III.6 – "do prowadzenia właściwej i terminowej konserwacji rz. P. wraz z usunięciem zatorów w porozumieniu z W. Inspektorat G. na długości 320 mb przylegającej do stawów oraz na długości 20 mb w dół rzeki poniżej mnicha wylotowego ze stawu nr 1".
A. L. wnioskiem z dnia [...].08.2012 r., uzupełnionym w dniu [...].09.2012 r., - na podstawie przepisu art. 156 § 1 pkt. 5 i 6 K.p.a. - zażądał stwierdzenia nieważności tej decyzji Starosty G. z dnia [...].06.2006 r. W uzasadnieniu wniosku stwierdził, że powyżej ujęcia wody do stawów rybnych, do tego cieku odprowadzane są wody roztopowo-opadowe z drogi gminnej B., z rowu odwadniającego zlewnię ok. 40 ha, z obszaru przykościelnego w B., z drogi powiatowej w kierunku D. oraz z dróg gminnych J. kierunek K. i B. kierunek Z. Drogi i teren mają dość znaczny spadek, a na wlotach rowów do cieku nie ma osadników, co będzie powodowało zamulanie projektowanego rurociągu i uszkadzało pompę. Usytuowanie projektowanego ujęcia wody na styku nieuregulowanego i uregulowanego odcinka cieku czyni takie przedsięwzięcie nieprzydatnym. Oznacza to, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a., przy niepełnym zaangażowaniu organu w sferę technicznych możliwości wykonania tej decyzji. Naruszony został również, w jego przekonaniu, przepis art. 156 § 1 pkt 6 K.p.a., bowiem [...] w W. Oddział w P. oraz Inspektorat w G. zobowiązały właściciela do konserwacji rz. P. Wykonanie tej decyzji po prawej stronie rzeki skutkowałoby popełnieniem czynu niedozwolonego tj. naruszeniem posiadania działki nr [...]. Do wniosku dołączono pismo [...] w W. Oddział w P. z dnia [...] kwietnia 2006 r,. zezwalające na pobór wody z rz. P. ujęciem brzegowym bez piętrzenia rzeki, oraz wnoszące o zobowiązanie uprawnionego do konserwacji rz. P. na całej długości działki nr [...].
Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie, a następnie decyzją z dnia [...].11.2013r. odmówił stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji stwierdzając, że rozstrzygnięcie pozbawione jest wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa.
Stanowisko to, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, podzielił organ odwoławczy.
Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej wskazał, że zgodnie z art. 131 ustawy Prawo wodne pozwolenie wodnoprawne wydaje się na wniosek, do którego obligatoryjnie załączany jest operat wodnoprawny. Podstawowym zadaniem operatu wodnoprawnego jest uzasadnienie potrzeb wodnych użytkownika wód, ubiegającego się o pozwolenie wodnoprawne. Operat wodnoprawny jest narzędziem wspomagającym podjęcie decyzji organu wydającego pozwolenie wodnoprawne, stąd musi zawierać cały dostępny materiał dowodowy wraz z dogłębną analizą wszystkich uwarunkowań prawnych, technicznych, środowiskowych itp. Zaznaczył jednocześnie, że organ nie ocenia przyjętych w nim rozwiązań z punktu widzenia możliwości ich zastosowania, a jedynie ich zgodność z obowiązującymi przepisami i czyni to wyłącznie w oparciu o ustalenia zawarte w operacie. Obowiązek sporządzenia operatu spoczywa na wnioskodawcy i to on odpowiada za jego merytoryczną zawartość. Proces sporządzania operatu wodnoprawnego nie jest zaś elementem postępowania administracyjnego w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego, a co za tym idzie nie podlega ocenie w postępowaniu nadzorczym.
W załączonym do wniosku z dnia [...].04.2005 r. operacie wodnoprawnym na pobór wody i wykonanie ujęcia do napełniania istniejących stawów przyjęto rozwiązania techniczne, które w ocenie wnioskodawcy umożliwiały wykonywanie uprawnień wynikających z pozwolenia wodnoprawnego. Dokumentacja sprawy wskazuje na to, że w dacie złożenia wniosku oraz wydania rozstrzygnięcia decyzja była wykonalna. Natomiast wszelkie utrudnienia w wykonywaniu uprawnień z decyzji wynikające ze zmiany stanu faktycznego - tj. zwiększenia zamulenia wód w rzece - mającej miejsce już po wydaniu decyzji, nie stanowią podstawy stwierdzenia jej nieważności.
W niniejszej sprawie nie można zatem, w ocenie organów obu instancji stwierdzić zaistnienia niewykonalności decyzji, która zgodnie z art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a. prowadziłaby do stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia. Jeżeli natomiast z przyczyn technicznych lub ekonomicznych wnioskodawca nie jest zainteresowany kontynuowaniem korzystania z uprawnień wynikających z pozwolenia wodnoprawnego, możliwe jest wycofanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego w trybie art. 135 pkt 3 ustawy Prawo wodne, poprzez wygaszenie decyzji na skutek zrzeczenia się wynikających z niej uprawnień.
Za bezzasadny Prezes uznał również zarzut, jakoby wykonanie obowiązku prowadzenia właściwej i terminowej konserwacji rzeki P. na długości 320 mb przylegającej do stawów oraz na długości 20 mb w dół rzeki poniżej mnicha wylotowego ze stawu Nr 1, wywołało czyn zagrożonego karą. Obowiązek ten nie został ustalony jako konieczność osobistego wykonania określonych robót, a dla osiągnięcia konkretnego celu, jakim jest właściwa i terminowa konserwacja rzeki P.. Sposób prowadzenia właściwej i terminowej konserwacji został pozostawiony do dyspozycji beneficjenta pozwolenia wodnoprawnego – A. L., który samodzielnie może wybrać i zastosować metodę nie naruszającą prawa i nie skutkującą odpowiedzialnością karną, niekoniecznie polegającą na osobistym wykonywaniu prac konserwacyjnych.
Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że decyzja Starosty G. z dnia [...].06.2006 r. nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej, miejscowej i instancyjnej. W stosunku do niej nie stwierdza się by została wydana z rażącym naruszeniem prawa, czy też w sprawie poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, a co za tym idzie nie jest ona dotknięta wadami nieważności określonymi w art. 156 § 1 pkt 2 i 3 K.p.a. Ponadto rozstrzygnięcie zostało prawidłowo skierowane do wnioskodawcy, a więc nie jest dotknięte wadą nieważności wymienioną w art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a. Nie można także uznać, że decyzja Starosty G. zawierała wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 7 K.p.a., gdyż brak jest szczególnego przepisu prawa, który przewidywałby skutek w postaci stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w przedmiotowej sprawie.
We wniesionej skardze i uzupełnieniu jej przez profesjonalnego pełnomocnika zarzucono naruszenie:
- art. 6, 7, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 K.p.a. przez brak wnikliwego rozważenia, czy w rozpatrywanym wypadku możliwe było orzeczenie o częściowym stwierdzeniu nieważności kwestionowanej decyzji;
- art. 8 i 107 § 3 K.p.a., przez zbyt ogólnikowe uzasadnienie niekorzystnego dla skarżącego rozstrzygnięcia, naruszające zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
Pełnomocnik wyjaśnił, że wniesiono o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty G. z dnia [...].06.2006 r. w części, w której nakazała konserwację rzeki P. na przeciwległym brzegu, wzdłuż działki [...].
Skarżący natomiast stwierdził, że bezzasadnie zobowiązano go do konserwacji obu brzegów rzeki. Oświadczył, iż nie jest już właścicielem stawów, tylko je dzierżawi.
W ocenie pełnomocnika skarżącego, nie można było nałożyć na niego obowiązków przekraczających te określone w operacie wodnoprawnym. Operat wodnoprawny nie wskazywał na konieczność rozszerzenia obowiązków skarżącego poza w nim zawarte. Z zaleceń pokontrolnych Starosty wynika, że owo pozwolenie wodnoprawne organ odczytuje jako nakładające obowiązek konserwacji obu skarp rzeki oraz cieku wodnego. Pełnomocnik nadmienił, że na działce nr [...], położonej po przeciwległej stronie rzeki, nie został wykupiony pas gruntu pod jej regulację oraz konserwację, co czyni niewykonalnym ten zapis. Wydanie pozwolenia wodnoprawnego uprawnia do korzystania z wód, ale nie uprawnia do ingerencji w cudze prawo własności. Przeciwne działania narażają na odpowiedzialność odszkodowawczą. Pełnomocnik podniósł także, iż autor operatu wodnoprawnego nie miał możliwości rzeczywistego przeanalizowania poziomu zamulenia rzeki wodą z rowu B., ponieważ do wskazanego rowu w sposób nieoznaczony na mapach i bez zezwolenia został podłączony spływ ze zlewni 40 ha gruntów zmeliorowanych. Przyjęcie dodatkowych ilości wody wywołuje erozję podłoża i zamula wodę.
W odpowiedzi na skargę Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Skarga nie została oparta na uzasadnionych podstawach.
Wojewódzkie sądy administracyjne w oparciu m. in. o art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.) uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów Sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. Należy nadto zauważyć, iż w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd, dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji, w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna, bowiem nie naruszyła ona przepisów obowiązującego prawa, w stopniu skutkującym koniecznością jej uchylenia.
Przedmiotowe postępowanie nieważnościowe miało służyć rozstrzygnięciu, czy decyzja Starosty G. z dnia [...].06.2006 r. znak: [...] udzielającej pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych oraz szczególne korzystanie z wód dla potrzeb stawów rybnych w m. B. została wydana z rażącym naruszeniem prawa uzasadniającym, w świetle art. 156 K.p.a., stwierdzenie jej nieważności. W tym postępowaniu nadzwyczajnym organ nie bada merytorycznie decyzji, a jedynie ogranicza się do zbadania przesłanek z art. 156 § 1 K.p.a., czyli ustalenia czy przy jej wydawaniu nie dopuszczono się naruszeń, o jakich mowa w tym przepisie, a uzasadniających stwierdzenie jej nieważności.
Prowadzenie postępowania nieważnościowego w celu dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, wydanej w trybie zwykłym, poddane winno być specyficznym regułom. Instytucja stwierdzenia nieważności stanowi wyjątek od ogólnej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 K.p.a.). Należy przy tym mieć na względzie, że zaistnienie przesłanek stwierdzenia nieważności ocenia się według stanu faktycznego i prawnego sprawy istniejącego w dacie wydania kwestionowanej decyzji.
Przepis art. 156 § 1 K.p.a. nakłada na organ administracji publicznej obowiązek nie tylko stwierdzenia niewątpliwego naruszenia prawa, ale zarazem wykazania, że było to oczywiste i rażące naruszenie prawa. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności oznacza bowiem, że sprawa nie toczy się już w trybie zwykłym i stwierdzenie nieważności decyzji wydanej w trybie zwykłym dopuszczalne jest jedynie w przypadku stwierdzenia wyjątkowo ciężkiego naruszenia prawa.
Podkreślenia wymaga, że wzruszenie decyzji poprzez stwierdzenie jej nieważności, obwarowane jest szczególnymi wymogami. Wymagania, co do stopnia wadliwości są znacznie dalej idące. Uchybienia poczynione w postępowaniu zwykłym winny być zatem ewidentne, a nie wyprowadzone na skutek przeprowadzenia innej wykładni prawa. Do wzruszenia decyzji nie dosyć, że nie wystarczy stwierdzenie zaistnienia naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, ale musi to być rażące naruszenie prawa. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. m. in. wyrok NSA z dnia 23 grudnia 2004 r. sygn. akt OSK 992/04, wyrok NSA z dnia 18 lipca 1994r. sygn. akt V SA 535/94, wyrok NSA IV SA 905/2002 z dnia 27.10.2003 r., wyrok NSA w Warszawie V SA 2998/99 z dnia 26.09.2000 r. Wyrok NSA w Warszawie III SA 1935/99 z dnia 11.08.2000 r.) przyjmuje się, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia, gdy łącznie zostaną spełnione trzy przesłanki: zachodzi oczywistość naruszenia konkretnego przepisu, za uznaniem naruszenia za rażące przemawia charakter naruszonego przepisu oraz racje ekonomiczne, społeczne – skutki, które wywołała decyzja są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. Ponownego podkreślenia wymaga zatem, że oczywistość naruszenia prawa polega na niewątpliwej sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym podstawę prawną decyzji. W sytuacji, gdy ocena naruszenia prawa opiera się na wykładni przepisów prawa, nie można uznać, iż kontrolowane orzeczenie narusza prawo w stopniu "rażącym". Nie można przyjąć, iż jest to przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Należy więc oddzielić przypadki naruszenia prawa spowodowane wykładnią przepisów lub nieodpowiednim ich zastosowaniem od rażącego naruszenia prawa (wyrok NSA z 2.02.2006r., sygn. akt II OSK 489/05, publ. Lex 196694; wyrok WSA z 4.04.2006r., sygn. akt IV SA/Wa 1174/05, publ. LEX nr 205032; wyrok WSA z 30.01 .2006r., sygn. akt VII SA/Wa 1239/05, publ. Lex 206497).
Wobec wskazanych przez skarżącego zarzutów oraz podniesionej przez niego i jego pełnomocnika argumentacji, a także mając na względzie treść art. 134 P.p.s.a., skargę należało oddalić.
W rozpatrywanej sprawie owo kwestionowane w części pozwolenie wodnoprawne z 2006 r. wydane zostało na rzecz właściciela owych trzech stawów, przylegających do rzeki P. A. L. w 2006 r. był bowiem ich właścicielem, co potwierdził na rozprawie do protokołu. Stwierdził, iż w dniu [...].11.2010 r. własność przedmiotowych działek pokrytych stawami przeniósł na swe dzieci, nie przenosił jednakże uzyskanego na nie w 2006 r. pozwolenia wodnoprawnego. Obecnie stawy te dzierżawi od dzieci. Oświadczył także, że działka nr [...], położona na przeciwległym brzegu rzeki P. należy do jego kuzynów, również L.. Podkreślił, iż zamulenie rzeki wodą z rowu B., przez podłączenie do wskazanego rowu spływu ze zlewni 40 ha gruntów zmeliorowanych, nie miało znaczenia dla poboru grawitacyjnego wody do stawów, ale wpływało na niecelowość realizacji studni, której ostatecznie nie wykonał.
Rozpatrując niniejszą sprawę w pierwszej kolejności należy mieć na uwadze, że ustawa Prawo wodne - w brzmieniu obowiązującym na datę wydania przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego (Dz. U. z 2005 r., nr 239, poz. 2019) - w art. 128 ust. 2 stanowiła, że w razie potrzeby w pozwoleniu wodnoprawnym dodatkowo ustala się obowiązek:
3) wykonania robót lub uczestniczenia w kosztach utrzymania urządzeń wodnych, stosownie do odnoszonych korzyści;
4) wykonania robót lub uczestniczenia w kosztach utrzymania wód, stosownie do wzrostu tych kosztów w wyniku realizacji tego pozwolenia;
5) odtworzenia retencji przez budowę służących do tego celu urządzeń wodnych lub realizację innych przedsięwzięć, jeżeli w wyniku realizacji pozwolenia wodnoprawnego nastąpi zmniejszenie naturalnej lub sztucznej retencji wód śródlądowych;
Nałożony na skarżącego obowiązek miał zatem podstawę prawną. Nie została ona co prawda wskazana w przedmiotowym pozwoleniu wodnoprawnym, nie stanowi to jednakże rażącego naruszenia prawa. Skarżący też niewątpliwie z prowadzonej działalności odnosił korzyści, w tym celu bowiem ubiegał się o przedmiotowe pozwolenie wodnoprawne. Nadmienić należy przy tym, że skarżący to pozwolenie wodnoprawne uzyskał w 2006 r., będąc właścicielem przedmiotowych trzech stawów (gruntów nimi pokrytych). Do wniosku o to pozwolenie przedłożył operat wodnoprawny. W operacie tym w Części I pkt 9 wyraźnie widnieje zapis, iż skarżący zobowiązany jest do konserwacji rzeki P.. Dalej użyto sformułowania "w tym" podając określone działania, co oznaczało nałożenie na skarżącego szczególnego obowiązku, ale nie wyczerpującego wszystkich powinności, spoczywających na nim w tym zakresie. Nie doszło więc do rażącego rozszerzenia obowiązków skarżącego, ponad wskazane w owym operacie, wbrew wywodom pisma pełnomocnika, uzupełniającego skargę. Wobec tego kwestionowany pkt III.6 pozwolenia wodnoprawnego Starosty G. z dnia [...].06.2006 r. na pobór wód powierzchniowych z rz. P. dla potrzeb napełniania stawów rybnych, położonych w m. B. - nie pozostaje w sposób rażący sprzeczny z ustaleniami owego operatu wodnoprawnego, który to fakt dostrzegł organ odwoławczy. Nic też w sposób oczywisty nie potwierdza zarzutu, że w dacie wydania, decyzja z 2006 r. była niewykonalna. Już z operatu wynikała konieczność osiągnięcia konkretnego celu – właściwej i terminowej konserwacji rzeki P. Nic też nie wskazuje na to, by prace konserwacyjne nie były wcześniej, po uzyskaniu owego zezwolenia wodnoprawnego, wykonywane przez skarżącego (w latach 2007 i 2008). Protokoły rocznego przeglądu okresowego wód i urządzeń melioracji wodnych podstawowych dopiero od 2009 r. (przegląd z [...].10.2009 r.) wskazują na brak wykonania przez skarżącego zobowiązania w zakresie konserwacji rzeki, wynikającego z przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego. Obejmują okres od 2009 do 2012 r. Gdyby jednak nawet od początku skarżący prac tych nie wykonywał, nie oznaczałoby to w sposób jednoznaczny, iż tego nie czynił z powodu niewykonalności tej części decyzji. Z twierdzeń skarżącego nie wynika w sposób oczywisty i jednoznaczny, aby decyzja ta od początku - w zakresie kwestionowanego zapisu, tyczącego konserwacji rzeki - była niewykonalna i niewykonalność ta ma charakter trwały. Do wzruszenia decyzji poprzez stwierdzenie jej nieważności, nie wystarczy stwierdzenie zaistnienia naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, ale musi to być rażące naruszenie prawa. Postępowanie nieważnościowe, o czym była już mowa, nie prowadzi do powtórzenia postępowania zwykłego i czynienia szczegółowych ustaleń w sprawie. Z tego względu nie jest trafny zarzut skargi wydania owego pozwolenia wodnoprawnego - w tym zakresie - z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a. Nie jest także uprawniony zarzut spełnienia przez tę część decyzji przesłanki z art. 156 § 1 pkt 6 K.p.a. Nie można się zgodzić ze skarżącym, że jej wykonanie wywołałoby czyn zagrożony karą. W tym zakresie Sąd w całości podziela argumentację organu odwoławczego. Sposób prowadzenia właściwej i terminowej konserwacji rzeki, nałożony na skarżącego w kwestionowanym zapisie pozwolenia wodnoprawnego, został pozostawiony do jego dyspozycji, jako beneficjenta owego pozwolenia wodnoprawnego.
Trafnie ustalił także organ odwoławczy, że nie zachodziły inne przesłanki do stwierdzenia nieważności - w kwestionowanej części - tego pozwolenia wodnoprawnego, wynikające z art. 156 § 1 K.p.a.
Wobec tego nie można się zgodzić z argumentacją pełnomocnika skarżącego zawartą w piśmie uzupełniającym skargę, że doszło do naruszenia art. 6, 7, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 K.p.a., przez brak wnikliwego rozważenia, czy w rozpatrywanym wypadku możliwe było orzeczenie o częściowym stwierdzeniu nieważności kwestionowanej decyzji. Wbrew twierdzeniom skargi, zagadnienie to było przedmiotem wnikliwej analizy organu. Nie był także trafny zarzut skargi naruszenia przez organ odwoławczy art. 8 i 107 § 3 K.p.a., przez zbyt ogólnikowe uzasadnienie niekorzystnego dla skarżącego rozstrzygnięcia, naruszające zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. Organ odwoławczy, dopełniając wymogu ponownego rozpoznania sprawy w jej całokształcie, wynikającego z art. 15 K.p.a., w sposób prawidłowy i wyczerpujący uzasadnił swe rozstrzygnięcie, posługując się spójną i trafną argumentacją, podając w sposób wyczerpujący motywy wydanego rozstrzygnięcia.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI