IV SA/Wa 1098/07

IV SA/Wa 1098/07 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-07-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-06-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wójcik
Małgorzata Miron /przewodniczący sprawozdawca/
Marian Wolanin
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I OSK 1715/07 - Wyrok NSA z 2008-11-18
Skarżony organ
Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), Sędziowie asesor WSA Marian Wolanin, asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 lipca 2007 r. sprawy ze skargi Burmistrza Miasta C. na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji z Krajowego Rejestru Karnego - oddala skargę -
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr L. dz. [...] Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Biura Informacyjnego Krajowego Rejestru Karnego z dnia [...] lutego 2007 r. nr[...], którym odmówiono Burmistrzowi Miasta C. udzielenia informacji z Krajowego Rejestru Karnego o pracownikach samorządowych zatrudnionych na stanowiskach urzędniczych.
Powyższe postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach sprawy.
Burmistrz Miasta C. skierował do Biura Informacyjnego Krajowego Rejestru Karnego zapytanie o udzielenie informacji o osobach pracowników Urzędu Miejskiego oraz pracowników Straży Miejskiej w związku z wejściem z życie ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o zmianie ustawy o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 169 poz. 1201), mocą której nałożono na pracodawców samorządowych obowiązek uzyskania danych o niekaralności pracowników samorządowych będących urzędnikami.
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2007 r. odmówiono wnioskodawcy udzielenia odpowiedzi bowiem nie uiszczono stosownej opłaty od złożonych zapytań. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, iż w myśl art. 24 ust. 1. ustawy z dnia 24 maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym za wydanie z Rejestru informacji o osobie pobiera się opłatę stanowiącą dochód budżetu państwa. Stosownie do treści art. 6 ust 1 pkt 9 powołanej ustawy, prawo do uzyskania informacji o osobach, których dane osobowe zgromadzone zostały w Rejestrze, przysługuje organom samorządu terytorialnego w przypadkach kiedy jest to uzasadnione potrzebą wykonania nałożonych na nie zadań, określonych w ustawie. Organy samorządu terytorialnego mogą również, na zasadzie art. 6 ust 1 pkt 10 powołanej ustawy uzyskać informację w zakresie niezbędnym do zatrudnienia pracownika, co do którego z przepisów ustawy wynika wymóg niekaralności, korzystania z pełni praw publicznych, a także ustalenia uprawnienia do zajmowania określonego stanowiska, wykonywania określonego zawodu lub prowadzenia określonej działalności gospodarczej.
Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie zastosowanie ma przepis art. 6 ust 1 pkt 10 ustawy o Krajowym Rejestrze Karnym. Nie znajduje zastosowania pkt 9
IV SA/Wa 1098/07
powołanego przepisu gdyż sprawy związane z zatrudnianiem pracowników i ustalaniem uprawnień do zajmowania określonego stanowiska nie mieszczą się w kategorii wykonywanych zadań publicznych przez organy samorządu terytorialnego. Jednocześnie ustawodawca w art. 2 ust 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o zmianie ustawy o pracownikach samorządowych określił wprost, że organ samorządu terytorialnego działa jako pracodawca.
Po rozpoznaniu zażalenia Burmistrza Miasta C. Minister Sprawiedliwości postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2007 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, podzielając w pełni ocenę prawną dokonaną w zaskarżonym orzeczeniu.
W ocenie Ministra, Burmistrz Miasta C. realizując obowiązki nałożone na pracodawców samorządowych ustawą z dnia 25 sierpnia 2006 r. występuje jako pracodawca mający prawo do uzyskania informacji o osobach na podstawie art. 24 ust.1 w zw. z art. 6 ust.1 pkt 10 ustawy o Krajowym Rejestrze Karnym. Ustawodawca w art. 6 ust.1 pkt 10 powołanej ustawy nie różnicuje pracodawców i pod względem pobierania opłat za wydanie zaświadczenia traktuje ich jednakowo, a opłata stanowi dochód budżetu państwa. Taka interpretacja powyższych przepisów jest zgodna z podstawową zasadą demokratycznego państwa prawnego, jaką jest zasada legalizmu, która stanowi, iż organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP).
Jako podstawę prawna rozstrzygnięcia wskazano art. 219 kpa oraz art. 4 ust.1 pkt.. 3, 6 ust. 1 pkt. 10, 23, 24ust.1 ustawy z dnia 24 maja 2000r. o Krajowym Rejestrze Karnym ( Dz. U. z 2000 nr 50 poz. 580 z późn. zm.).
Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Burmistrz Miasta C. wnosząc o jego uchylenie oraz uchylenie poprzedzającego go postanowienia z dnia [...] lutego 2007 r. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 24 ust.1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 9 ustawy o Krajowym Rejestrze Karnym poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w świetle art. 163 Konstytucji RP oraz art. 15 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. Nr 64, poz. 565, ze zm.)
Uzasadniając skargę Burmistrz podniósł, iż działa jako organ samorządu terytorialnego dlatego też w przypadku skierowania zapytania o karalność korzysta z ustawowego zwolnienia od opłaty jakiemu zgodnie z art. 6 ust.1 pkt 9 podlegają
IV SA/Wa 1098/07
organy samorządu terytorialnego wykonujące zadania publiczne, w przypadkach kiedy jest to uzasadnione potrzebą wykonania nałożonych na nie zadań, określonych w ustawie. Nieprawidłowe jest również, zdaniem skarżącego, stanowisko Ministra jednoznacznie stwierdzające, że art.6 ust 1 nie różnicuje pracodawców (w domyśle -pracodawców samorządowych i innych), jednakże z drugiej strony uznaje, iż na podstawie tego samego przepisu dopuszczalne i słuszne jest różnicowanie sytuacji organu samorządu terytorialnego - jako organu administracji i pracodawcy.
Dla potwierdzenia swoich twierdzeń skarżący powołał się na opinie profesorów prawa wyrażone na łamach "Gazety Prawnej".
W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy P.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a.).
Oceniając zaskarżone postanowienia w oparciu o wskazane kryteria Sąd doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W ocenie Sądu rozstrzygnięcie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2007 r. utrzymujące w mocy postanowienie z dnia [...] lutego 2007 r. odmawiające skarżącemu Burmistrzowi wydania informacji z Krajowego Rejestru Karnego z uwagi na nieuiszczenie wymaganej przepisami prawa opłaty nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jego wyeliminowanie z obrotu prawnego.
Tym samym Sąd nie podzielił stanowiska strony skarżącej, iż Burmistrz Miasta C. kierując powyższe zapytania występuje jako organ samorządu terytorialnego i wobec tego na podstawie art. 24 ust. 1 w zw. z art. 6 ust.1 pkt 9
IV SA/Wa 1098/07
ustawy z dnia 24 maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym (Dz. U. Nr 50 poz. 580 ze zm., zwana dalej ustawą o KRK) zwolniony jest z obowiązku uiszczenia opłaty za udzielenie informacji o osobie.
Stosownie do treści art. 24 ustawy o KRK za wydanie z Rejestru informacji o osobie pobiera się opłatę stanowiącą dochód budżetu państwa. Od uiszczenia opłaty zwolnione są podmioty wymienione w art. 6 ust. 1 pkt 1-9 i 11 w tym m.in. organy samorządu terytorialnego wykonujące zadania publiczne, gdy jest to uzasadnione potrzebą wykonania nałożonych na niego zadań, określonych w ustawie. Z ustawowego zwolnienia nie korzystają natomiast pracodawcy, którzy uprawnieni są do uzyskiwania informacji z Rejestru w zakresie niezbędnym dla zatrudnienia pracownika, co do którego z przepisów ustawy wynika wymóg niekaralności, korzystania z pełni praw publicznych, a także ustalenia uprawnienia do zajmowania określonego stanowiska, wykonywania określonego zawodu lub prowadzenia określonej działalności gospodarczej,
Podkreślić należy, iż obowiązek wystąpienia z zapytaniem do Krajowego Rejestru Karnego o udzielenie informacji o pracowniku samorządowym zatrudnionym na stanowisku urzędniczym nałożony został nie na organy gminy, (którym w świetle ustawy o samorządzie gminnym niewątpliwe jest burmistrz) lecz na pracodawców samorządowych. Na podstawie przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o zmianie ustawy o pracownikach samorządowych (Dz.U.06.169.1201) zobowiązano "pracodawcę samorządowego" zatrudniającego osobę będącą w dniu wejścia w życie ustawy pracownikiem samorządowym zatrudnionym na stanowisku urzędniczym do wystąpienia w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy - z zapytaniem do Krajowego Rejestru Karnego o udzielenie informacji o tej osobie. W ust. 2 powołanego przepisu natomiast postanowiono, iż w przypadku gdy z informacji, o której mowa w ust. 1, wynika, że pracownik samorządowy zatrudniony na stanowisku urzędniczym nie spełnia warunku określonego w art. 3 ust. 3 pkt 2 ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, pracodawca niezwłocznie rozwiązuje z takim pracownikiem stosunek pracy za wypowiedzeniem lub odwołuje go ze stanowiska (art. 2 ust.2 ). W celu zdefiniowania pojęcia "pracodawca samorządowy" odwołać należy się do ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych (tekst jednolity Dz. U. z 2001r. nr 142, poz.1593 ze zm.). Z treści art. 4 w zw. z art. 1 pkt 3 wskazanej ustawy wynika, iż "pracodawcą samorządowym" dla pracowników
IV SA/Wa 1098/07
zatrudnionych w urzędzie gminy jest urząd gminy. Jednocześnie, zgodnie z art. 4 pkt 4, czynności w sprawach z zakresu prawa pracy za jednostki, o których mowa w art. 1, zwane dalej "pracodawcami samorządowymi", dokonują - wójt (burmistrz, prezydent miasta). A zatem Burmistrz Miasta C. występując z zapytaniem do Krajowego Rejestru Karnego o udzielenie informacji o pracownikach samorządowych zatrudnionych na stanowiskach urzędniczych wykonywał w imieniu "pracodawcy samorządowego" tj. Urzędu Gminy w C. obowiązki nałożone na "pracodawcę samorządowego" ustawą z dnia 25 sierpnia 2006 r. o zmianie ustawy o pracownikach samorządowych. Uzyskanie zaś informacji z Krajowego Rejestru Karnego przez "pracodawcę samorządowego" niezbędne było w celu ustalenia uprawnienia zatrudnionych pracowników samorządowych do dalszego zajmowania określonych stanowisk urzędniczych. Dlatego też w przedmiotowej sprawie brak było podstaw do przyjęcia, iż z zapytaniem do Krajowego Rejestru Karnego zwrócił się organ samorządu terytorialnego wykonujący zadania publiczne oraz, że było to uzasadnione potrzebą wykonania nałożonych na niego zadań, określonych w ustawie.
W świetle powyższego za prawidłowe uznać należy, więc stanowisko Ministra Sprawiedliwości, zgodnie z którym "pracodawca samorządowy" występując z zapytaniem do Krajowego Rejestru Karnego zobowiązany był stosownie do treści art. 24 ust. 1 do uiszczenia opłaty za wydanie informacji o osobie.
Z przepisu art. 21 ustawy o Krajowym Rejestrze Karnym wynika, że uzyskanie informacji z Rejestru wymaga złożenia wniosku według formularza, którego wzór stanowi załącznik do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 listopada 2003 roku w sprawie udzielania informacji o osobach oraz o podmiotach zbiorowych na podstawie danych zgromadzonych w Krajowym Rejestrze Karnym (Dz. U. Nr 198, poz. 1930 ze zm.). Za wydanie z Rejestru informacji o osobie pobiera się opłatę (art. 24 ust. 1 zd. 1 ustawy o Krajowym Rejestrze Karnym) w wysokości określonej w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 sierpnia 2003 roku w sprawie określenia wysokości opłaty za wydanie informacji z Krajowego Rejestru Karnego (Dz. U. Nr 151, poz. 1468).
Przepisy § 6 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie udzielania informacji o osobach oraz o podmiotach zbiorowych na podstawie danych zgromadzonych w Krajowym Rejestrze Karnym stanowią, że jeżeli zapytanie
IV SA/Wa 1098/07
o karalność zawiera braki, wzywa się do ich usunięcia w terminie 14 dni, a jeżeli braki nie zostaną usunięte w wymaganym terminie - nie udziela się informacji. Zatem nieuiszczenie opłaty, mimo wezwania, należy traktować jako nieusunięty brak wniosku, stanowiący podstawę nieudzielania informacji.
Jak wynika z akt sprawy Burmistrz Miasta C. wezwany został do uiszczenia stosownej opłaty, a zatem wymogi formalne przez organ zostały zachowane. A zatem brak wniesienia opłaty musiało skutkować odmową udzielenia informacji.
Nadto zwrócić należy uwagę na popełnione przez organ, w trakcie prowadzonego postępowania, uchybienie, które jednak, zdaniem Sądu, nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia, jednakże jego wskazanie jest niezbędne, by zostało ono w przyszłości wyeliminowane.
Postanowienie z dnia [...] lutego 2007 r. podpisane zostało przez Dyrektora Biura Informacyjnego Krajowego Rejestru Karnego. Zgodnie z treścią art. 2 ustawy z dnia 24 maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym, rejestr prowadzi wchodzące w skład Ministerstwa Sprawiedliwości "Biuro Informacyjne Krajowego Rejestru Karnego". Biurem informacyjnym kieruje dyrektor, którego powołuje i odwołuje Minister Sprawiedliwości. Dyrektor jest organem biura informacyjnego (art. 3 ust.1 i 2 wymienionej wyżej ustawy). Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że Dyrektor Biura Informacyjnego Krajowego Rejestru Karnego nie jest samodzielnym organem administracji, tylko częścią Ministerstwa Sprawiedliwości. Dyrektor Biura Informacyjnego nie wydaje więc rozstrzygnięć w imieniu własnym, tylko w imieniu Ministra Sprawiedliwości. To, że rozstrzygnięcia w przedmiocie udzielenia informacji z Krajowego Rejestru Karnego podpisuje Dyrektor Biura Informacyjnego wynika jedynie z wewnętrznego podziału pracy w Ministerstwie Sprawiedliwości. Konsekwencją tego, że Dyrektor Biura Informacyjnego wydaje rozstrzygnięcia w imieniu Ministra Sprawiedliwości winno być pouczenie strony postępowania o przysługującym jej środku odwoławczym w postaci wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a nie o możliwości wniesienia zażalenia.
Zgodnie z treścią art. 127 § 3 kpa od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się
IV SA/Wa 1098/07
odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Przepis ten na mocy art. 144 kpa ma odpowiednie zastosowanie do wydawanych przez organy administracji postanowień.
Uchybienie polegające na pouczeniu o możliwości wniesienia przez stronę postępowania zażalenia zamiast wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy nie miało jednak zdaniem Sądu wpływu na treść rozstrzygnięcia, gdyż nie pozbawiło strony możliwości skorzystania ze środka odwoławczego.
Wreszcie podnieść należy, że jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 219 kpa. Treść tego przepisu wskazuje w jakich przypadkach organ administracji może odmówić wydania zaświadczenia i są to: brak interesu prawnego osoby ubiegającej się o zaświadczenie, niewłaściwość organu, do którego skierowano żądanie, nie można spełnić żądania ze względu na treść posiadanych danych i dokumentów lub ze względu na wyraźny zakaz ustanowiony w przepisach odrębnych. W niniejszej sprawie podstawą prawną odmowy wydania zaświadczenia z Krajowego Rejestru Karnego nie były przepisy rozdziału VII Kpa lecz wskazane wyżej przepisy ustawy o Krajowym Rejestrze Karnym oraz wydane na jej podstawie rozporządzenie wykonawcze. Biorąc jednak pod uwagę, że uchybienie to: naruszenie przepisów prawa materialnego pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia - skargę- wobec treści art. 145§1 pkt. 1 lit.a P.p.s.a. , który wskazuje na konieczność uchylenia decyzji (postanowienia) jeżeli zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy -należało oddalić.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.