IV SA/WA 1080/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, utrzymujące w mocy nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla rozbudowy linii kolejowej.
Sąd administracyjny rozpoznał skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ), które utrzymało w mocy nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla rozbudowy kluczowej linii kolejowej. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów KPA, w tym brak wystarczającego uzasadnienia i niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego. Sąd uznał jednak, że GDOŚ prawidłowo wykazał istnienie przesłanek z art. 108 § 1 KPA, takich jak ważny interes społeczny (modernizacja infrastruktury kolejowej o znaczeniu krajowym i międzynarodowym) oraz wyjątkowo ważny interes strony (ryzyko utraty dofinansowania unijnego).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę M. S. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ), które utrzymało w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku nadające rygor natychmiastowej wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Prace na alternatywnym ciągu transportowym B.- T., etap I". Skarżący zarzucał naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA), w tym art. 7, 8, 80 i 107 § 3 KPA, wskazując na brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania, brak oceny dowodów oraz wadliwe uzasadnienie. Sąd, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, uznał skargę za niezasadną. Stwierdził, że GDOŚ prawidłowo wykazał istnienie przesłanek z art. 108 § 1 KPA, uzasadniających nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności. Wskazał na ważny interes społeczny, związany z modernizacją linii kolejowej o znaczeniu krajowym i międzynarodowym (TEN-T), która ma poprawić bezpieczeństwo, efektywność i konkurencyjność transportu kolejowego. Podkreślono również wyjątkowo ważny interes strony, jakim jest ryzyko utraty dofinansowania unijnego dla projektu. Sąd uznał, że nawet ewentualne uchybienia w uzasadnieniu organu pierwszej instancji nie miały wpływu na istotę sprawy, a kwestie ochrony środowiska, choć ważne, nie wykluczają nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Skutkiem nadania rygoru jest jedynie możliwość przejścia do kolejnego etapu procesu inwestycyjnego, a ochrona środowiska będzie zapewniona na dalszych etapach postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, organ prawidłowo nadał rygor natychmiastowej wykonalności, ponieważ wystąpiły przesłanki z art. 108 § 1 KPA, w tym ważny interes społeczny związany z modernizacją infrastruktury kolejowej oraz wyjątkowo ważny interes strony dotyczący możliwości uzyskania dofinansowania unijnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że modernizacja linii kolejowej ma strategiczne znaczenie dla bezpieczeństwa i efektywności transportu, co stanowi ważny interes społeczny. Ryzyko utraty dofinansowania unijnego uzasadniało nadanie rygoru ze względu na wyjątkowo ważny interes strony. Ewentualne uchybienia w uzasadnieniu organu pierwszej instancji nie miały wpływu na istotę sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
k.p.a. art. 108 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis regulujący możliwość nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego, zabezpieczenie gospodarstwa narodowego, inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony.
Pomocnicze
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada oceny dowodów na podstawie całokształtu materiału dowodowego.
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądów administracyjnych nad postanowieniami wydanymi w postępowaniu administracyjnym.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu granicami skargi.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość stosowania środków w celu usunięcia naruszenia prawa.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
p.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznawanie spraw w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie przez sąd administracyjny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istnienie ważnego interesu społecznego związanego z modernizacją infrastruktury kolejowej o znaczeniu krajowym i międzynarodowym. Istnienie wyjątkowo ważnego interesu strony, jakim jest ryzyko utraty dofinansowania unijnego. Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności jest niezbędne dla postępu w procesie inwestycyjnym.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przez organ przepisów KPA, w tym art. 7, 8, 80, 107 § 3 KPA (brak wyjaśnienia stanu faktycznego, wadliwe uzasadnienie, brak zaufania). Niewystarczające rozważenie interesu społecznego i ochrony środowiska. Rygor natychmiastowej wykonalności powinien być nadawany w sytuacji konieczności, a nie tylko możliwości.
Godne uwagi sformułowania
"Prace na alternatywnym ciągu transportowym B.- T., etap I" "rygor natychmiastowej wykonalności" "ważny interes społeczny" "wyjątkowo ważny interes strony" "modernizacja wskazanej linii kolejowej pozytywnie wpłynie na poprawę bezpieczeństwa i efektywność ruchu kolejowego" "ochrona warunków zdrowia i życia ludzi" "skutkiem prawnym nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji środowiskowej jest jedynie możliwość przejścia przez inwestora do kolejnego etapu procesu inwestycyjnego"
Skład orzekający
Tomasz Wykowski
przewodniczący sprawozdawca
Aneta Dąbrowska
sędzia
Grzegorz Rząsa
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji środowiskowej w kontekście inwestycji infrastrukturalnych o znaczeniu strategicznym, zwłaszcza gdy występują przesłanki interesu społecznego i interesu strony (np. środki unijne)."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nadania rygoru decyzji środowiskowej w kontekście inwestycji kolejowej. Ocena przesłanek nadania rygoru jest każdorazowo indywidualna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej inwestycji infrastrukturalnej i procedury nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności, co jest istotne dla zrozumienia dynamiki procesów inwestycyjnych i ich wpływu na otoczenie.
“Inwestycja kolejowa z rygorem natychmiastowej wykonalności – sąd potwierdza ważny interes społeczny.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Wa 1080/21 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2022-03-11 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-07-26 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Aneta Dąbrowska Grzegorz Rząsa Tomasz Wykowski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6139 Inne o symbolu podstawowym 613 Hasła tematyczne Ochrona środowiska Sygn. powiązane III OSK 2185/22 - Wyrok NSA z 2025-01-29 Skarżony organ Inne Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 735 art. 108 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Aneta Dąbrowska sędzia WSA Grzegorz Rząsa po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności oddala skargę. Uzasadnienie I. Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") postanowieniem z [...] kwietnia 2021 r., nr [...] (dalej "zaskarżonym postanowieniem") Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska (dalej "GDOŚ" albo "Organ") na podstawie art. 108 § 1 i 2 ustawy kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 256 z późn. zm.), dalej "k.p.a.", utrzymał w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku (dalej "RDOŚ") z [...] lipca 2020 r., nr [...], nadające rygor natychmiastowej wykonalności decyzji własnej z [...] czerwca 2020 r., nr [...], o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedsięwzięcia pn. "Prace na alternatywnym ciągu transportowym B.- T., etap I". II. Zaskarżone postanowienie SKO zapadło w następujących okolicznościach: 1. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Gdańsku, dalej RDOŚ w Gdańsku, decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...], określił środowiskowe uwarunkowania dla realizacji przedsięwzięcia pn. "Prace na alternatywnym ciągu transportowym B.-T., etap I". 2. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (dalej: "Inwestor") pismem z [...] lipca 2020 r. zawnioskowała o nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji z [...] czerwca 2020 r. RDOŚ w Gdańsku postanowieniem z [...] lipca 2020 r., nr [...], nadał rygor natychmiastowej wykonalności ww. decyzji. Zażalenie od ww. postanowienia wnieśli: Wójt Gminy S., Andrzej S.l, Grzegorz Ł., Jacek S., Justyna K., Roman K., Małgorzata P., Andrzej P., Marek S. i Roman S.. 3. GDOŚ postanowieniem z [...] kwietnia 2021 r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie RDOŚ z [...] lipca 2020 r., nr [...] W uzasadnieniu organ stwierdził, że w niniejszej sprawie występuje inny interes społeczny oraz wyjątkowo ważny interes strony, wobec czego zaistniała możliwość nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Planowane przedsięwzięcie polega na rozbudowie, mającej znaczenie państwowe i międzynarodowe, istniejącej linii kolejowej nr [...] na odcinku K. – G. G. (od km 136+096 do km 205+200) oraz rozbudowie drugorzędnej, istniejącej linii kolejowej nr [...] na odcinku S. – K. (od km 0+229 do km 8+150) i mającej znaczenie miejscowe, istniejącej linii kolejowej nr [...] na odcinku K. – G. (od km 31+000 do km 42+100). Znaczenie międzynarodowe linii kolejowej nr [...] wynika z załącznika nr [...] Mapy sieci kompleksowej i bazowej do Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1315/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. u sprawie unijnych wytycznych dotyczących rozwoju transeuropejskiej sieci transportowej i uchylające decyzję nr [...] (Dz. U. UE. L. z 2013 r. Nr 348), dalej "rozporządzenie UE", w którym to na rysunku 6.2 wskazano lokalizacje bazowych i kompleksowych linii kolejowych w Polsce. Linia kolejowa nr [...] została zakwalifikowana do sieci kompleksowej transeuropejskiej sieci transportowej (TEN-T) służącej do zapewnienia dostępności łączności wszystkich regionów Unii Europejskiej przy jednoczesnym wzmacnianiu spójności społecznej i gospodarczej pomiędzy nimi. Rozporządzenie UE wiąże wszystkie kraje członkowskie Unii Europejskiej do dołożenia wszelkich możliwych starań zmierzających do ukończenia transportowej sieci kompleksowej i spełnienia dla niej stosownych wymogów i wytycznych, do roku 2050. Linia kolejowa nr [...], na istniejącym odcinku K.-G. O., jest jednotorowa i niezelektryfikowana. Natomiast na odcinku G. O. – G. G. jest ona dwutorowa i zelektryfikowana. Elektryfikacja linii kolejowej nr [...] na odcinku K.-G. Gł. wynosi zatem ok. 1% długości wskazanego przez wnioskodawcę rozbudowywanego odcinka. Linia kolejowa nr [...] przecina łącznie 25 przejazdów i/lub przejść na poziomie szyn i nie jest przystosowana do zdalnego sterowania ze współpracą z Europejskim Systemem Zarządzania Ruchem Kolejowym (ERTMS). W ramach planowanego przedsięwzięcia, na odcinku K.-G. O., zostanie wybudowany drugi tor, natomiast na odcinku G. O. – G. G., trzeci tor. Budowa drugiego toru na ww. odcinku przyczyni się do zwiększenia interoperacyjności kolei czyli jej zdolności do zapewnienia bezpiecznego i nieprzerwanego ruchu, natomiast budowa trzeciego toru ponadto przyczyni się do zlikwidowania efektu wąskiego gardła, spowodowanego zbyt dużym natężeniem ruchu kolejowego względem możliwości technicznych istniejącej infrastruktury kolejowej. Zrealizowanie przedsięwzięcia na odcinku K.-G. O. umożliwi transportowi kolejowemu na niezależny od siebie ruch pociągów w obu kierunkach, a to przyczyni się to do zwiększenia przepustowości, upłynnienia ruchu pociągów, a także zminimalizowania ryzyka kolizji pojazdów jadących w przeciwnych kierunkach. Likwidacja 22 z 25 naziemnych skrzyżowań z drogami i zastąpienie ich wiaduktami nad linią kolejową lub zlikwidowanie ich części i wybudowanie równoległych dróg dojazdowych do najbliższego skrzyżowania z linią kolejową, przyczyni się do podniesienia bezpieczeństwa na przejazdach kolejowych. Dodatkowo, do wzrostu poziomu bezpieczeństwa na tej linii kolejowej przyczyni się objęcie jej systemem zarządzania ruchem i przystosowania do współpracy z Europejskim Systemem Zarządzania Ruchem Kolejowym (ERTMS). Zarówno wdrożenie EMRTS, jak i elektryfikacja całości rozbudowywanego odcinka linii kolejowej nr 201, poprawią jej dostępność dla wszystkich przewoźników działających w obrębie Unii Europejskiej i, co najważniejsze, umożliwi wprowadzenie bardziej nowoczesnego taboru elektrycznego w miejsce aktualnie użytkowanego taboru spalinowego. Zmiana maksymalnych prędkości pociągów pasażerskich na poszczególnych odcinkach linii kolejowej nr [...] z aktualnych 80-100 km/h na planowane 100-140 km/h, przyczyni się do poprawy efektywności transportu kolejowego jednocześnie umożliwiając pociągom przejechanie tej samej trasy w krótszym czasie. Spodziewanym efektem zaplanowanych prac będzie poprawa niezawodności i konkurencyjności ruchu kolejowego w stosunku do ruchu samochodowego. Korzyść odniesie także sektor przejazdów towarowych, poprzez skrócenie czasu przejazdu oraz zwiększenie bezpieczeństwa przewożonych ładunków. Przedsięwzięcie, poza rozbudową linii kolejowej nr [...] będzie polegało również na rozbudowie linii kolejowej nr [...] i nr [...]. Efektem realizacji tej części przedsięwzięcia będzie elektryfikacja ww. linii oraz dostosowanie ich infrastruktury kolejowej do prędkości poruszania się pociągów od 100 km/h do 120 km/h. Wybudowanie łącznicy kolejowej pomiędzy linią kolejową nr [...] a linią kolejową nr [...], a także pomiędzy linią kolejową nr [...] a linią nr [...], z jednoczesną przebudową stacji K., umożliwi przejazd pociągów na odcinku G. – S. bez konieczności zmiany kierunku jazdy. Umożliw i to stworzenie nowych połączeń kolejowych pomiędzy tymi miejscowościami oraz Trójmiastem. GDOŚ uznał więc, że wyżej opisane czynniki, wpisują się w wytyczne wynikające z rozporządzenia UE oraz czynią zadość wyjaśnieniom, że wnioskodawca podejmując się realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia działa w interesie społecznym. Odnosząc się do kwestii posiadania przez wnioskodawcę ważnego interesu własnego, to wskazał on, że będzie ubiegał się o dofinansowanie ze środków unijnych, których uzyskanie jest uzależnione od momentu skutecznego zakończenia poszczególnych etapów procesu inwestycyjnego. W przypadku opóźnienia w realizacji projektu istnieje ryzyko nieuzyskania dofinansowania dla przedmiotowego projektu. Jak wynika z wiersza 94, załącznika nr 12.2. do uchwały nr 16/2020 Komitetu Monitorującego Program Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 z dnia 8 grudnia 2020 r., w sprawie aktualizacji załącznika 12.2 Wykaz Dużych projektów Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014-2020, przedmiotowe przedsięwzięcie jest wpisane na listę projektów ubiegających się o dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej. GDOŚ wskazał, że organ I instancji naruszył art. 8 k.p.a., ponieważ uzasadnienie postanowienia RDOŚ w G. nadające rygor natychmiastowej wykonalności decyzji zostało sporządzone w sposób nazbyt ogólny, RDOŚ w G. nie wykazał w wystarczający sposób, jakimi motywami kierował się wydając swoje rozstrzygnięcie. Mając jednak na względzie przedstawione wyżej wyjaśnienia w zakresie wystąpienia przesłanek uzasadniających możliwość skorzystania z instytucji rygoru natychmiastowej wykonalności, organ odwoławczy uznał, że uchybienie w postaci ogólnego uzasadnienia postanowienia nie może powodować negatywnych skutków dla oceny sprawy co do jej istoty. GDOŚ zaznaczył, że organ I instancji, dokonując rozstrzygnięcia w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, był w posiadaniu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Dokument ten stanowi podstawowe źródło informacji o planowanej inwestycji pod kątem możliwości i zakresu jej oddziaływania na poszczególne komponenty środowiska. Pozwala na ustalenie wszelkich ewentualnych oddziaływań związanych z realizacją przedsięwzięcia, w tym także tych mających wpływ na zdrowie i życie ludzi. Mając na uwadze powyższe, nie można uznać, iż przesłanki wskazane we wniosku o nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności są obarczone brakiem wiarygodności dowodowej. III. Pismem z dnia [...] maja 2021 r. Marek S. (dalej: "Skarżący") wniósł do tut. Sądu skargę na postanowienie GDOŚ z [...] kwietnia 2021 r. Skarżący zarzucił organowi naruszenie: - art. 7 k.p.a. poprzez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli; - art. 8. § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej i nie respektujący zasad proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania; - art. 80 k.p.a. poprzez brak dokonania oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona; - art 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wystarczającego uzasadnienia faktycznego a w szczególności poprzez brak wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej . W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że organ odwoławczy nie ma podstaw do stwierdzenia, że ww. braki nie miały znaczenia dla oceny istoty rozpoznawanej sprawy. Nie sposób dociec jaka jest istota sprawy, jeśli jest ona opisana w sposób nazbyt ogólny, a organ I instancji nie wykazał w sposób wystarczający jakimi motywami się kierował, wydając postanowienie. W szczególności tak wadliwie uzasadnione postanowienie nie może sankcjonować nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Według Skarżącego, rygoru natychmiastowej wykonalności nie nadaje się w sytuacji zaistnienia możliwości jego nadania, lecz w sytuacji konieczności jego nadania. Tę konieczność trzeba wykazać i odpowiednio uzasadnić. Nikt nie kwestionuje znaczenia transportu kolejowego dla rozwoju gospodarczego kraju, jednak budowa nowych odcinków torów kolejowych nie może być realizowana na terenach przyrodniczych prawem chronionych z pogwałceniem przepisów o ochronie przyrody. Wnikliwe prowadzenie postępowania wymaga przynajmniej zinwentaryzowania nieruchomości położonych w bezpośredniej bliskości planowanej inwestycji, których właściciele, zgodnie z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego, prowadzą swoją działalność gospodarczą, polegającą na świadczeniu usług turystycznych, a którzy, jeśli planowana inwestycja dojdzie do skutku, nie będą już mogli korzystać ze swoich nieruchomości zgodnie z ich społeczno-gospodarczym przeznaczeniem. Zdaniem Skarżącego, organ nie posiadał podstawy faktycznej, aby nadać postanowieniu rygor natychmiastowej wykonalności w oparciu o przesłankę wyjątkowo ważnego interesu wnioskodawcy. Co więcej, wydaje się niemożliwe, aby wnioskodawca uzyskał dofinansowanie na budowę, która wiązałaby się z rozbiórkę obecnej linii kolejowej, która została zrewitalizowana w 2017 r., kosztem ok. 200 min złotych przy wydatnym wsparciu środków unijnych. Wobec powyższego Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia I instancji, a także o zwrot kosztów sądowych. IV. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: V. Sąd rozpoznał skargę na postanowienie Organu z racji sprawowania wymiaru sprawiedliwości, polegającego na kontrolowaniu działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j. Dz.U z 2019, poz. 2167). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm. – zwanej dalej "p.p.s.a."). Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art.135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Stosownie zaś do treści art. 119 pkt 3 p.p.s.a, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Stosownie do art. 120 p.p.s.a w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] kwietnia 2021 r., nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z [...] lipca 2020 r., nr [...], nadające rygor natychmiastowej wykonalności decyzji własnej z [...] czerwca 2020 r., nr [...], o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedsięwzięcia pn. "Prace na alternatywnym ciągu transportowym B.- T., etap I". Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. VI. Kontrola legalności zaskarżonego postanowienia GDOŚ prowadzi do następujących wniosków: 1. Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z art. 108 § 1 k.p.a., decyzji od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. Rygor natychmiastowej wykonalności może być nadany decyzji również po jej wydaniu, na podstawie art. 108 § 2 k.p.a. W tym przypadku organ wydaje postanowienie. Przesłanką wspólną dla wszystkich przypadków nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, jest niezbędność niezwłocznego wdrożenia decyzji w życie. W rozpoznanej sprawie istotne jest zatem dokonanie przez Sąd oceny czy wystąpiły przesłanki uzasadniające nadanie decyzji środowiskowej rygoru natychmiastowej wykonalności. Przy czym z brzmienia art. 108 k.p.a. nie wynika, że przesłanka interesu społecznego może być brana pod uwagę wyłącznie w razie, gdy organ o nadaniu rygoru orzeka z urzędu. Ustawodawca nie zróżnicował przesłanek nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności od tego czy organ rygor ten nadaje z urzędu czy na wniosek. W związku z tym organ rozpoznając wniosek o nadanie rygoru winien rozważyć wystąpienie którejkolwiek z przesłanek uzasadniających nadanie rygoru określonych w art. 108 § 1 k.p.a. Przy tym należy wyjaśnić ze wystarczy wystąpienie chociaż jednej z wymienionych przesłanek, aby uznać nadanie rygoru za uzasadnione. 2. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznanej sprawie. GDOŚ wykazał, że w sprawie wystąpiła przesłanka interesu społecznego, przejawiającego się przede wszystkim w umożliwieniu transportowi kolejowemu na niezależny od siebie ruch pociągów w obu kierunkach, co przyczyni się to do zwiększenia przepustowości, upłynnienia ruchu pociągów, a także zminimalizowania ryzyka kolizji pojazdów jadących w przeciwnych kierunkach. Podniesione też zostanie bezpieczeństwo na przejazdach kolejowych. Dodatkowo przedmiotowa linia kolejowa zostanie objęta systemem zarządzania ruchem i przystosowania do współpracy z Europejskim Systemem Zarządzania Ruchem Kolejowym (ERTMS). Zarówno wdrożenie EMRTS, jak i elektryfikacja całości rozbudowywanego odcinka linii kolejowej nr [...], poprawią jej dostępność dla wszystkich przewoźników działających w obrębie Unii Europejskiej i, co najważniejsze, umożliwi wprowadzenie bardziej nowoczesnego taboru elektrycznego w miejsce aktualnie użytkowanego taboru spalinowego. Zostaną też zwiększone maksymalne prędkości pociągów pasażerskich na poszczególnych odcinkach linii kolejowej z aktualnych 80-100 km/h na planowane 100-140 km/h, co przyczyni się do poprawy efektywności transportu kolejowego jednocześnie umożliwiając pociągom przejechanie tej samej trasy w krótszym czasie. Dzięki tej inwestycji ruch kolejowy na tym odcinku będzie bardziej konkurencyjny w stosunku do ruchu samochodowego. Korzyść odniesie także sektor przejazdów towarowych, poprzez skrócenie czasu przejazdu oraz zwiększenie bezpieczeństwa przewożonych ładunków. Należy zatem uznać, że realizacja przedmiotowej inwestycji ma strategiczne znaczenie w skali lokalnej, ale przede wszystkim w skali krajowej i międzynarodowej. Sąd w pełni podziela dokonaną przez GDOŚ ocenę jak i przytoczoną na jej poparcie argumentację. Nawet nie posiadając wiedzy specjalistycznej można bez trudu zrozumieć, ze modernizacja wskazanej linii kolejowej pozytywnie wpłynie na poprawę bezpieczeństwa i efektywność ruchu kolejowego. Powyższe względy nakazują uznać zarzuty skargi za niezasadne i czynią zasadnym uznanie zaskarżonego postanowienia za zgodne z prawem. Organ bowiem wykazał, że istnieje ustawowa przesłanka (ważny interes społeczny, którym jest ochrona warunków zdrowia i życia ludzi) do nadania decyzji RDOŚ z [...] czerwca 2020 r., nr [...] rygoru natychmiastowej wykonalności. Również podnoszona przez Skarżącego w uzasadnieniu skargi kwestia ochrony środowiska nie stanowi przeszkody dla nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, stąd jej ewentualne nie rozważenie przez organ nie może stanowić podstawy uznania postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności za wadliwe. Kodeks postepowania administracyjnego nie zawiera żadnej regulacji wyłączającej możliwość nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności w razie, gdy nie jest rozważona kwestia ochrony środowiska. Nie jest także istotne dla oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia, czy rzeczywiście nadanie tego rygoru przedmiotowej decyzji środowiskowej ma na celu przyspieszenie realizacji danej inwestycji kolejowej. Przede wszystkim bowiem jest to argument dodatkowy, zwracający jedynie uwagę na względy praktyczne nadania decyzji rygoru. Jednak z uwagi na omówiony wyżej interes społeczny, uzasadniający jego nadanie, posłużenie się nim, nie stanowi uchybienia, a szczególnie uchybienia mającego wpływ na wynik sprawy. Zauważyć jednak trzeba, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest etapem procesu inwestycyjnego. Zatem w celu uzyskania zezwolenia na realizację inwestycji kolejowej należy przedłożyć ostateczną decyzję środowiskową. Stąd nadanie decyzji środowiskowej przedmiotowego rygoru pozwala na użycie jej w tym celu, jeszcze przed rozpoznaniem ewentualnych odwołań, co z pewności wpłynie na czas realizacji inwestycji. Zaznaczyć także trzeba, że niewątpliwie nadanie tego rygoru leżało w wyjątkowo ważnym interesie inwestora, choćby z uwagi na fakt ubiegania się o środki unijne na ten cel o znacznej wartości. Reasumując, należy zwrócić uwagę, że ocena, czy istnieją przesłanki nadania decyzji nieostatecznej przedmiotowego rygoru natychmiastowej wykonalności należy do organu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23.06.2021 r., sygn. akt III OSK 3704/21). W tej sprawie organ stwierdził istnienie takich przesłanek, stąd na wniosek inwestora, którym jest PKP PLK S.A. uznał, że występują przesłanki, o jakich mowa w art. 108 § 1 k.p.a. Zatem zasadność nałożenia rygoru natychmiastowej wykonalności na nieostateczną decyzję środowiskową, nie budzi wątpliwości. W przypadku przedmiotowej inwestycji wystąpiły obie przesłanki wymienione w art. 108 k.p.a., które zadecydowały o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ drugiej instancji prowadząc postępowanie nie opierał się jedynie na wniosku inwestora oraz rozstrzygnięciu organu pierwszej instancji, ale dokonał własnej analizy całości materiału dowodowego. Podstawą do nałożenia na przedmiotową decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach rygoru natychmiastowej wykonalności były: ochrona zdrowia ludzkiego, sensu largo interes społeczny oraz wyjątkowo ważny interes strony. Wykazano bowiem, że planowana inwestycja wpłynie pozytywnie na organizację ruchu kolejowego i bezpieczeństwa na przejazdach, czego konsekwencją będzie zwiększenie komfortu życia i ruchu kolejowego dla mieszkańców okolic, przez które dotychczas ten ruch się odbywał. Skarżący odwołuje się do interesu społecznego, który w jego ocenie nie został należycie rozważony przy rozstrzyganiu sprawy. Należy jednak podkreślić, że nawet w przypadku przyjęcia, że interes powyższy nie został właściwie oceniony w toku postępowania, to jednak rozpoznając przedmiotową sprawę nie można abstrahować od skutku prawnego nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji środowiskowej. Skutkiem tym jest jedynie możliwość przejścia przez inwestora do kolejnego etapu procesu inwestycyjnego. Oznacza to, że interes społeczny będzie podlegał ochronie na dalszych etapach postępowania. Ponadto, nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji środowiskowej, nie spowoduje powstania skutków, do których odwołuje się Skarżący, czyli negatywnej ingerencji w środowisko przyrodnicze. Tym samym zaskarżone rozstrzygnięcie pozostaje w zgodzie z konstytucyjną normą programową nakładającą na władze publiczne obowiązek ochrony środowiska (art. 74 ust. 2). Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI