IV SA/Wa 1015/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-08-18
NSAAdministracyjneŚredniawsa
droga ekspresowalokalizacja inwestycjidrogi krajoweMOPzjazdinteres prawnyKodeks postępowania administracyjnegoprawo budowlanewarunki techniczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargi na decyzję Ministra Infrastruktury dotyczącą ustalenia lokalizacji drogi ekspresowej, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy, mimo zarzutów o naruszeniu interesów osób trzecich i przepisów technicznych.

Skarżący kwestionowali decyzję Ministra Infrastruktury o ustaleniu lokalizacji drogi ekspresowej, domagając się bezpośrednich zjazdów na swoje posesje lub Miejsca Obsługi Podróżnych (MOP). Argumentowali naruszenie przepisów technicznych, interesów osób trzecich oraz zasad postępowania administracyjnego. Sąd analizował zgodność decyzji z ustawą o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz rozporządzeniem o warunkach technicznych dróg. Stwierdził, że choć niektóre przepisy techniczne nie zostały zachowane, zastosowano tryb odstępstwa, a zarzuty dotyczące interesów prawnych nie znalazły potwierdzenia w przepisach, które nie przewidują bezpośrednich zjazdów na drogi ekspresowe do nieruchomości prywatnych.

Sprawa dotyczyła skarg wniesionych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Infrastruktury utrzymującą w mocy decyzję Wojewody o ustaleniu lokalizacji drogi ekspresowej. Skarżący, w tym R. P., C. P., A. P., S. R., Z. M., M. S., B. i S. S., E. H., W. M. i T. J., domagali się uchylenia decyzji, argumentując m.in. brak podstawy prawnej do odmowy realizacji wnioskowanego zjazdu, naruszenie przepisów technicznych dotyczących odległości między MOP-ami, sprzeczność z ustawą o drogach publicznych, naruszenie zasad KPA (art. 7, 8) oraz Konstytucji RP (art. 2, 32, 64). Podnoszono również kwestie nieuwzględnienia negatywnej opinii Burmistrza oraz błędnego ustalenia stanu faktycznego. Sąd, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji, stwierdził, że ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych zawiera uproszczenia proceduralne i wyłącza stosowanie przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym. Analizując zarzuty, sąd uznał, że choć nie zachowano wymaganych odległości między MOP-ami, zastosowano tryb odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych, co było dopuszczalne. Sąd podkreślił, że przepisy nie przewidują możliwości żądania bezpośredniego zjazdu z drogi ekspresowej do nieruchomości prywatnych, a jedynie wyjazdy z drogi dla obiektów obsługi ruchu drogowego (MOP). Stwierdzono, że interesy skarżących, dotyczące zmniejszenia obrotów w działalności gospodarczej, miały charakter faktyczny, a nie prawnie chroniony. Sąd uznał również, że ewentualne uchybienia proceduralne organu odwoławczego (Minister Infrastruktury) nie miały wpływu na wynik sprawy. W konsekwencji, sąd oddalił wszystkie skargi, uznając decyzję Ministra za zgodną z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy nie przewidują możliwości żądania bezpośredniego zjazdu z drogi ekspresowej do nieruchomości prywatnych, a jedynie wyjazdy z drogi dla obiektów obsługi ruchu drogowego (MOP). Interesy skarżących dotyczące np. zmniejszenia obrotów w działalności gospodarczej mają charakter faktyczny, a nie prawnie chroniony.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przepisy dotyczące dróg ekspresowych, w tym rozporządzenie o warunkach technicznych, wykluczają stosowanie zjazdów na drodze ekspresowej do nieruchomości niebędących obiektami obsługi ruchu drogowego. Dopuszczalne są jedynie wyjazdy z drogi ekspresowej do MOP-ów, a interesy faktyczne stron nie mogą stanowić podstawy do uchylenia decyzji, jeśli nie naruszono przepisów prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

u.s.z.p.r.i.w.d.k. art. 9 § ust. 1

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych

Podstawa do ustalenia lokalizacji drogi ekspresowej.

p.p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi, gdy zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Pomocnicze

u.s.z.p.r.i.w.d.k. art. 7 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych

Decyzja o lokalizacji drogi musi zawierać wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich.

r.w.t.d.p. art. 111 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie

Przepis dotyczący odległości między Miejscami Obsługi Podróżnych (MOP).

r.w.t.d.p. art. 9 § ust. 1 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie

Zakaz stosowania zjazdów na drodze ekspresowej.

p.b. art. 9 § ust. 1 i 2

Ustawa - Prawo budowlane

Możliwość odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych.

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

p.p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 c)

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej w przypadku naruszenia przepisów proceduralnych, które miało wpływ na wynik sprawy.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów technicznych dotyczących odległości między MOP-ami. Naruszenie interesów osób trzecich poprzez odmowę bezpośredniego zjazdu. Naruszenie zasad KPA (art. 7, 8) i Konstytucji RP (art. 2, 32, 64). Nieuwzględnienie negatywnej opinii Burmistrza. Błędne ustalenie stanu faktycznego. Brak podstawy prawnej do odmowy realizacji wnioskowanego zjazdu.

Godne uwagi sformułowania

Sąd nie jest uprawniony do zastępowania organów w rozstrzyganiu, jak również do narzucania organom pewnych rozwiązań i ustaleń mających stricte merytoryczny charakter. Brak jest przepisu prawa, który dawałby podstawę do żądania usytuowania bezpośredniego wyjazdu z drogi ekspresowej do działek skarżących. Zjazd nie jest skrzyżowaniem. Stosownie do § 9 ust. 1 pkt 2) powołanego wyżej rozporządzenia stosowanie zjazdów na drodze ekspresowej jest zabronione. Dotyczy on bowiem interesu faktycznego skarżących, a nie interesu prawem chronionego.

Skład orzekający

Zofia Flasińska

przewodniczący

Anna Szymańska

sprawozdawca

Aneta Opyrchał

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących lokalizacji dróg ekspresowych, dopuszczalności zjazdów i wyjazdów z dróg ekspresowych, oraz stosowania trybu odstępstwa od przepisów technicznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz rozporządzenia o warunkach technicznych dróg. Sąd badał legalność decyzji administracyjnej, a nie prawidłowość rozwiązań projektowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu inwestycji infrastrukturalnych – lokalizacji dróg ekspresowych i praw właścicieli nieruchomości do dostępu. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów i ograniczenia prawne.

Droga ekspresowa bez zjazdu? Sąd wyjaśnia, dlaczego nie zawsze można żądać bezpośredniego połączenia z posesją.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 1015/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-08-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-12-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Aneta Opyrchał
Anna Szymańska /sprawozdawca/
Zofia Flasińska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6151 Lokalizacja dróg i autostrad
Sygn. powiązane
II OSK 786/06 - Wyrok NSA z 2006-11-10
II OZ 297/06 - Postanowienie NSA z 2006-04-28
Skarżony organ
Minister Budownictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Zofia Flasińska, Sędziowie asesor WSA Anna Szymańska, asesor WSA Aneta Opyrchał, Protokolant Marta Olszówka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18.08.2005 r. sprawy ze skargi R. P., C. P., A. P., S. R., Z. M., M. S., B. i S. S., E. H., W. M., T. J. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2004 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji drogi ekspresowej oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2004r. roku nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. - o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 z późn. zm.) Minister Infrastruktury utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] Nr [...] znak: [...] z dnia [...] lipca 2004r. o ustaleniu lokalizacji drogi ekspresowej [...] na odcinku [...] od km [...] do km [...].
Decyzja Wojewody [...] Nr [...] znak: [...] z dnia [...] lipca 2004r. o ustaleniu lokalizacji drogi ekspresowej [...] na odcinku [...] od km [...] do km [...] wydana została na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. - o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 z późn. zm.) w wyniku rozpoznania wniosku Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 26 marca 2004r.
Od decyzji tej odwołania złożyli B. P., M. F., A. P., R. P., B. i S. S., C. i M. P., A. i S. R., K. P., Z. M., Z. G., T. J., M. S., W. S., Z. W., K. S., H. B., E. H., E. i L. P., Z. i S. Z. oraz W. M.
Zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2004r. roku nr [...] wydana została w wyniku rozpatrzenia powyższych odwołań.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Minister Infrastruktury podniósł następującą argumentację:
Przede wszystkim Minister Infrastruktury stwierdził iż, nie można uznać jako podstawy do uchylenia decyzji Nr [...] wspólnego żądania umożliwienia zorganizowania Miejsca Obsługi Podróżnych w sąsiedztwie działającego już "[...]", zgłoszonego w odwołaniu A. P., we wspólnym odwołaniu R. P., S. S., C. P., A. P., S. R., K. P. i Z. M., w odwołaniu C. i M. P., w odwołaniu B. i S. S., oraz w odwołaniu A. i S. R. Minister wyjaśnił, że w trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego wpłynęło do Ministra Infrastruktury pismo Dyrektora Oddziału w W. Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad skierowane do Państwa B. i S. S., oraz H. i R. J. informujące, iż po spełnieniu niezbędnych, wyszczególnionych w piśmie warunków możliwe będzie podłączenie poszerzonego w przyszłości MOP-u bezpośrednio do drogi ekspresowej [...]. Podkreślił przy tym, że decyzja organu I instancji ustalająca lokalizację powyższej drogi na odcinku [...]nie wyklucza takiej możliwości w przyszłości.
W odniesieniu do zarzutów zawartych w odwołaniu T. J. o zbyt małych odległościach pomiędzy kolejnymi MOP-ami, które akceptuje projekt zatwierdzony decyzją Nr [...], organ II instancji przyznał, iż istotnie kilka z nich jest usytuowanych w odległościach mniejszych niż wymagają tego przepisy techniczno - budowlane. Jednakże pozbawienie któregokolwiek z inwestorów możliwości prowadzenia dalszej działalności skutkowałoby koniecznością wypłaty odszkodowań. Ponadto zdaniem organu nie zasługuje również na uwzględnienie odwołanie złożone przez T. J. w imieniu mieszkańców wsi P. Z analizy projektu wynika, że na odcinku [...] po stronie wschodniej nie jest projektowana droga obsługująca, ponieważ na tym obszarze nie występuje potrzeba wybudowania nowej drogi.
Również żądania zawarte w odwołaniu złożonym przez M. S. nie mogą zostać uwzględnione. Przebieg ulicy [...] był przedmiotem analizy podczas przygotowywania dokumentacji do wniosku o ustalenie lokalizacji drogi. Przyjęto tam zaprojektowany przebieg ulicy [...], która jako droga lokalna nie może być podłączona bezpośrednio do drogi ekspresowej, ponieważ jest to niezgodne z § 9.1 p 2 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 1999r. Również nie było możliwe poprowadzenie ul. [...] równolegle do drogi ekspresowej, ponieważ oznaczałoby to odcięcie większej części powierzchni projektowanego MOP-u od drogi ekspresowej, a co za tym idzie konieczność wypłaty odszkodowania inwestorowi posiadającemu decyzję o lokalizacji MOP.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu przez E. H. Minister Infrastruktury uznał, że działka nr [...] na której E. H. prowadzi działalność gospodarczą polegającą na produkcji i sprzedaży wyrobów betonowo-ornamentacyjnych nie może uzyskać bezpośredniego podłączenia do drogi ekspresowej, będzie natomiast podłączona do drogi obsługującej o szerokości 6 m, posiadającej status drogi publicznej.
Organ II instancji uznał również za bezzasadne zarzuty opisane w odwołaniu W. M. Zdaniem Ministra Infrastruktury Wojewoda [...] prowadził postępowanie zgodnie z zapisami ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. - o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. z 2003r. Nr 80, poz. 721 z późn. zm.), oraz Kodeksem postępowania administracyjnego. W trakcie prowadzenia postępowania Wojewoda [...] zgromadził wymagane dokumenty oraz opinie, i wystąpił do inwestora o wyjaśnienie zarzutów zawartych w pismach i wnioskach, które napłynęły po wszczęciu postępowania. Nieuwzględnienie zgłoszonych wniosków nie świadczy o naruszeniu przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. i Kpa.
Również zarzuty podniesione w odwołaniach przez H. B., W. S., Z. G., B. P., M. F., Z. W., K. S., E. i L. P. oraz Z. i S. Z. nie zasłużyły, zdaniem organu, na uwzględnienie.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Ministra Infrastruktury złożyli: R. P., C. P., A. P., S. R., Z. M., M. S., B. i S. S., E. H., W. M. i T. J. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Skarżący R. P., C. P., A. P., S. R., Z. M. wnosząc skargę domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury ze względu na to, że brak jest podstawy prawnej do odmowy realizacji wnioskowanego zjazdu. Ponadto podkreślili, że mają interes prawny do występowania w sprawie, gdyż są zainteresowani istnieniem zjazdu dochodzącego do ich działek.
W skardze złożonej przez M. S. zaskarżonej decyzji zarzucono sprzeczność z obowiązującymi przepisami prawa tj. rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 43, poz. 430) oraz z ustawą z dnia 25 marca 1985r. o drogach publicznych ( t.j.Dz. U. z 2000r., Nr 71, poz. 838 z późn. zm.).
W uzasadnieniu skarżący kwestionował sposób rozmieszczenia na drodze Miejsc Obsługi Podróżnych (MOP), podając że na odcinku 5 km drogi krajowej [...] po prawej stronie w kierunku R. powstały trzy takie miejsca, gdy tymczasem zgodnie z wyżej przytoczonym rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej odległości między MOP-ami powinny wynosić 10 km. Podniósł ponadto że sporne obiekty nie spełniają zakładanej roli MOP-ów, gdyż zostały posadowione na terenach zbyt małych obszarowo. Nadto skarżący zarzucił, że w toku postępowania administracyjnego w sprawie nastąpiło naruszenie art. 7 i 8 KPA oraz art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, polegające na nieuwzględnieniu 24 wniosków i uwag osób trzecich. Kolejnego uchybienia skarżący dopatrzył się również w fakcie, iż decyzja o lokalizacji drogi wydana została przez Wojewodę [...] w dniu [...] lipca 2004r. natomiast dopiero w dniu 27 września 2004r. organ ten wyraził zgodę na odstępstwo od obowiązujących przepisów określonych w § 111 ust. 2 , § 113 ust. 1 pkt 7.1 oraz § 166 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U z 1999r. nr 43, poz. 430).
Natomiast w skardze wniesionej przez pełnomocnika B. i S. S. zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 3 ust. 1 i art. 7 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. nr 80, poz. 721), a także § 111 i § 114 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. nr 43, poz. 430) oraz art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 , art. 107 § 3 kpa. Pełnomocnik skarżących wnioskował przy tym o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Uzasadniając swoje stanowisko pełnomocnik skarżących podniósł, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. nr 80, poz. 721) Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad składa wniosek o lokalizację dopiero po uzyskaniu opinii właściwych organów, w tym burmistrza, gdy tymczasem Burmistrz Miasta i Gminy B. zaopiniował negatywnie przedłożony mu projekt, w szczególności w przedmiocie spornego zjazdu. Co więcej organy obu instancji nie ustosunkowały się w wydanych decyzjach do negatywnej opinii Burmistrza. Zdaniem pełnomocnika powoływanie się przez organ II instancji na § 111 i 114 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie jest zbyt ogólnikowe, aby mogło stanowić podstawę odmowy uwzględnienia wniosków jego mocodawców. Kolejny zarzut to błędne przyjęcie stanu faktycznego wbrew istniejącym w sprawie dowodom, co doprowadziło do nieuprawnionego wniosku, iż nie można uruchomić odrębnych zjazdów dla P. J. i P. S. Natomiast nieuwzględnienie wniosków P. S. w konsekwencji doprowadzi do uniemożliwienia im dalszej działalności.
W kolejnej ze skarg na przedmiotową decyzję E. H. wniósł o uchylenie jej zarzucając, iż oparta została na błędnie ustalonym stanie faktycznym, nie uwzględnia bowiem prowadzenia przez skarżącego E. H. działalności gastronomiczno – hotelarskiej na działce nr [...]. Zaproponowane mu rozwiązanie zapewnienia dojazdu od strony drogi odbarczającej nie stanowi jego zdaniem satysfakcjonującego rozwiązania problemu.
W następnej ze skarg W. M. wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji obydwu instancji zarzucając im naruszenie przepisu art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 10.04.2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, stanowiącej, iż decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi musi zawierać m.in. wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich -poprzez pominięcie uzasadnionego interesu W. M. Poza tym podniósł, iż zaskarżone decyzje zostały wydane z naruszeniem zasady ochrony praw słusznie nabytych - art. 64 Konstytucji RP; zasady demokratycznego państwa prawnego, sformułowanej w art. 2 Konstytucji RP: zasady praworządności oraz uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli - art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, zasady wyjaśniania zasadności przesłanek - art. 11 Kpa; zasady równości obywateli wobec prawa - art. 32 Konstytucji RP i związanej z nią funkcjonalnie - zasady równości warunków wykonywania działalności gospodarczej - art. 5 ustawy Prawo działalności gospodarczej. Decyzja Ministra Infrastruktury wpływa bowiem bezpośrednio na treść uprawnień skarżącego wynikających z decyzji, na podstawie której podjął działalność gospodarczą w 1993 r. i radykalnie ograniczy rozmiar działalności gospodarczej prowadzonej przez Skarżącego. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury jest zdaniem skarżącego zbyt lakoniczne.
W skardze złożonej przez T. J., wniósł on o uchylenie decyzji Wojewody [...] Nr [...]oraz decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...].10.2004 r. Decyzjom tym zarzucił m. in. naruszenie normy wynikającej z przepisu art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 10.04.2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, stanowiącej, iż decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi musi zawierać wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich a także naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego - sformułowanej w art. 2 Konstytucji RP; zasady równości obywateli wobec prawa - sformułowanej w art. 32 Konstytucji RP; zasady równości warunków wykonywania działalności gospodarczej sformułowanej w art. 5 ustawy Prawo działalności gospodarczej; zasady praworządności oraz uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, także zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa - sformułowanych w art. 7 i w art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu skargi podniesione zostało, że pozbawienie T. J. bezpośredniego zjazdu do MOP, po tym, jak dużym kosztem przystosował on już swoje przedsiębiorstwo do działalności gospodarczej opartej o dotychczasowy stan prawny i faktyczny, jest niedopuszczalnym w świetle obowiązującego prawa naruszeniem zasady ochrony interesów osób trzecich. Ponadto lokalizacja wjazdu na stację kilkaset metrów od jej zabudowań, przez drogę lokalną, oznacza znaczne ograniczenie prawa Skarżącego do prowadzenia przez niego działalności gospodarczej. Tym samym organ administracji wydając decyzję uwzględnił jedynie interes Inwestora, pomijając interes pozostałych stron, w tym Skarżącego.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, podnosząc, że większość z zarzutów skarg wniesionych na decyzję Ministra stanowi powtórzenie zarzutów zawartych w odwołaniach od tej decyzji, a wszyscy skarżący domagają się zaplanowania bezpośredniego wjazdu i zjazdu na drogę ekspresową [...] dla nieruchomości, na której mieszkają lub prowadzą działalność gospodarczą. Zauważył ponadto, że należy mieć na względzie, iż decyzja ustalająca lokalizację drogi krajowej zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. - o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721) rozstrzyga w szczególności o: wymaganiach dotyczących powiązania projektowanej drogi krajowej z innymi drogami publicznymi, określeniu linii rozgraniczających teren przeznaczony pod drogę krajową, warunkach wynikających z potrzeb środowiska, ochrony dóbr kultury oraz potrzeb obronności państwa, wymaganiach dotyczących ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich i zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości. Tak więc dokładny i ostateczny projekt budowlany drogi, realizowany w liniach rozgraniczających określonych decyzją ustalającą lokalizację zatwierdzony zostanie dopiero decyzją o pozwoleniu na budowę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Przede wszystkim należy stwierdzić, iż sąd administracyjny stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod kątem zgodności z prawem. Sąd zatem nie jest uprawniony do zastępowania organów w rozstrzyganiu, jak również do narzucania organom pewnych rozwiązań i ustaleń mających stricte merytoryczny charakter. Rolą Sądu było zbadanie, czy zaskarżona decyzja naruszyła prawo materialne, w szczególności ustawę z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 ze zm.) w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz przepisy procesowe, przy czym owo naruszenie procedury musiałoby mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Kwestionowana przez skarżących decyzja została wydana na podstawie aktu normatywnego o charakterze szczególnym. Akt ten bowiem zawiera istotne uproszczenie procedury związanej z procesem inwestycyjnym w zakresie lokalizacji, nabywania nieruchomości i budowy dróg krajowych w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Ustawa wyraźnie wyłącza zastosowanie w sprawach dotyczących lokalizacji takich dróg przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym.
Sąd zatem miał obowiązek zbadać w pierwszej kolejności, czy przy wydaniu zaskarżonych aktów nie doszło do uchybień przepisom, zawartym w powołanej ustawie. Składając wniosek o ustalenie lokalizacji drogi Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad przedłożył opinie właściwych miejscowo zarządów województwa, powiatu oraz wójtów. Opinie te zawierają odmienne wnioski, nie mniej jednak żaden przepis powoływanej ustawy nie uzależnia wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi od uzyskania opinii pozytywnej. Ustawa nakłada jedynie wymóg przedłożenia takich dokumentów. Okoliczność zatem, iż Burmistrz Miasta i Gminy B., Wójt Gminy S. oraz Wójt Gminy J. zaopiniowali negatywnie przedsięwzięcie nie stanowi przeszkody w świetle przepisów do ustalenia lokalizacji drogi na takich warunkach, jakie zostały zakwestionowane przez te organy. Zarzut skargi małżonków S., iż w decyzjach organy nie ustosunkowały się do treści tych opinii jest o tyle zasadny, iż w istocie nie znalazły się w uzasadnieniach odrębne wywody w tym przedmiocie. Nie mniej jednak w konsekwencji organy ustosunkowały się do tych opinii wydając rozstrzygnięcie o treści przez nie kwestionowanej. Oznacza to, iż dokonały oceny tych opinii, uznając, iż argumenty tamże podniesione są bezzasadne.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy wniosek o wydanie decyzji winien zawierać ponadto opinie wymienionych szczegółowo organów, które to opinie zastępują wszelkie uzgodnienia, pozwolenia i stanowiska. W aktach takie dokumenty znajdują się, co należy uznać za spełnienie ustawowego wymogu. Co prawda niektóre z nich nie zawierają jednoznacznych ustaleń (vide Wojewódzki Konserwator Przyrody, Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w R.), jednakże również w tym wypadku ustawa nie uzależnia wydania decyzji od uzyskania pozytywnych uzgodnień. Ewentualne zgłoszenie zastrzeżeń powinno jedynie spowodować rozważenie przez organ ich zasadności, nie jest jednak wojewoda nimi związany.
Zostały również spełnione w niniejszym postępowaniu wymagania dotyczące powiadomień zarówno o wszczęciu postępowania w przedmiocie lokalizacji drogi, jak również o wydaniu decyzji.
W skargach małżeństwa S., jak również M.
S. i W. M. oraz T. J. podnoszony jest zarzut naruszenia § 111 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 43, poz. 430). Bezspornym jest, co przyznały organy, iż nie zostały zachowane odległości wymagane powyższym przepisem pomiędzy sąsiednimi miejscami obsługi pasażerów. Obowiązujące przepisy, a to art. 9 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.) przewiduje jednak możliwość odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych. Taki też tryb został zastosowany w niniejszej sprawie. Otóż [...] września 2004 r. Wojewoda [...] wydał postanowienie nr [...], w którym postanowił udzielić zgody na odstępstwo od przepisów powołanego rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w zakresie unormowań zawartych w § 111 ust. 2, § 113 ust. 1 pkt 7.1. i § 166 ust. 2 pkt 1 tegoż aktu. Co prawda postanowienie to zostało wydane po dacie rozstrzygnięcia I instancji, nie mniej jednak przy rozpoznawaniu odwołań przez Ministra znajdowało się ono w obrocie prawnym. Sąd natomiast bada legalność decyzji wydanej przez organ odwoławczy, a na ten moment odstępstwa od rozporządzenia zostały wydane w formie i trybie przewidzianym w prawie budowlanym. Z tego względu w ocenie Sądu zarzut naruszenia § 111 powoływanego rozporządzenia należy uznać za chybiony.
Pełnomocnik skarżących małżonków S. podniósł również okoliczność ogólnego wskazania podstawy prawnej odmowy przez organy uwzględnienia postulatu zaprojektowania wspólnego wyjazdu z drogi ekspresowej dla inwestorów małżonków J. i małżonków S. W istocie uzasadnienie organu II instancji powołuje ogólnie § 114 powoływanego rozporządzenia, ale jednocześnie organ wyjaśnia przyczynę odmowy ustalenia jednego, wspólnego wyjazdu. Jest nią istnienie na terenie wspólnie projektowanej inwestycji budynków mieszkalnych i gospodarczych oraz prowadzenie na tym terenie działalności rolnej. Możliwość zaprojektowania wspólnego wyjazdu z drogi była rozważana przez Ministra Infrastruktury na etapie rozpatrywania odwołań. Jednakże Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad w piśmie z dn. 24.08.2004 r. zajęła jednoznaczne stanowisko w tym przedmiocie. Poza kwestią obecnego zagospodarowania terenu wskazano na konieczność uzyskania zgody małżonków J. na wykonanie jednego, wspólnego wyjazdu. Takiej zgody natomiast małżonkowie J. nie udzielili (vide również protokół rozprawy z dnia 18.08.2005 r.). Okoliczność, iż istniały wcześniejsze koncepcje wspólnego obiektu nie wyłącza zmiany stanowiska w tym przedmiocie przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad na etapie wydawania decyzji lokalizacyjnej.
Postulat zawarty we wspólnej skardze R. P., C. P., A. P., S. R. i Z. M. zjazdu z drogi nr [...] na działki przeznaczone na miejsce obsługi pasażerów nie może zostać spełniony. Przede wszystkim MOP jest dopiero w sferze projektów, w bliżej nieokreślonej przyszłości, a zatem nie ma żadnych podstaw, aby na obecnym etapie projektować jakikolwiek zjazd.
Zarzut zawarty w pozostałych skargach, a sprowadzający się do stwierdzenia, iż pozbawienie skarżących bezpośredniego zjazdu z drogi ekspresowej narazi ich na poniesienie szkody z tytułu zmniejszenia obrotów w prowadzonej działalności gospodarczej nie może skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Dotyczy on bowiem interesu faktycznego skarżących, a nie interesu prawem chronionego. Brak jest przepisu prawa, który dawałby podstawę do żądania usytuowania bezpośredniego wyjazdu z drogi ekspresowej do działek skarżących. Nawet w sytuacji, gdy działalność prowadzona na danej działce spełniałaby kryteria obiektu lub urządzenia obsługi uczestników ruchu. Należy jeszcze raz podkreślić, że Sąd nie rozstrzyga w kwestii zasadności i prawidłowości konkretnych rozwiązań projektowych planowanej inwestycji, lecz bada zgodność kontrolowanego aktu z obowiązującymi przepisami.
Ponieważ skargi wniesione do Sądu przede wszystkim podnosiły okoliczność nieuwzględnienia przez organy postulatu bezpośredniego połączenia obiektów i nieruchomości należących do skarżących w postaci zjazdu z drogi ekspresowej, należy zauważyć, że powoływane rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie odróżnia pojęcie "zjazdu" od pojęcia "wyjazdu z drogi lub wjazdu na drogę". Jako zjazd rozumie się część drogi na połączeniu z drogą nie będącą drogą publiczną lub na połączeniu drogi z dojazdem do nieruchomości przy drodze. Przy czym zjazd nie jest skrzyżowaniem. Stosownie do § 9 ust. 1 pkt 2) powołanego wyżej rozporządzenia stosowanie zjazdów na drodze ekspresowej jest zabronione. Tym samym nie można uznać postulatów skarżących o wykonanie zjazdów w rozumieniu rozporządzenia za zasadne, bowiem przepis wyraźnie wyklucza lokalizacje takiego obiektu przy drodze ekspresowej. Należało wobec powyższego przyjąć, iż skarżący w istocie domagają się lokalizacji wyjazdów z drogi do posesji stanowiących ich własność.
Przepisy powoływanego rozporządzenia określają cechy drogi ekspresowej. Powinna ona mieć powiązania z drogami głównymi, wyjątkowo zbiorczymi, a także ruchu przyspieszonego, drogami ekspresowymi i autostradami. Rozporządzenie ustala odległości między węzłami (skrzyżowaniami). Nie jest zaś dopuszczalne połączenie takiej drogi z drogą lokalną lub dojazdową. Wszystkie te uwarunkowania mają na celu zapewnienie uczestnikom ruchu bezpieczeństwa. Jednocześnie jednak droga ekspresowa, w zależności od potrzeb, winna być wyposażona w obiekty i urządzenia obsługi uczestników ruchu. Takimi obiektami są MOP-y, których rodzaje wymienia § 14 ust. 1 rozporządzenia. Tym samym przepisy dopuszczają możliwość usytuowania wyjazdu z drogi ekspresowej dla obiektów i urządzeń obsługi uczestników ruchu na tej drodze, ale nie do posesji, na której nie jest prowadzona działalność zakwalifikowana jako obsługa ruchu drogowego w rozumieniu § 110 ust. 1 rozporządzenia. Z tego powodu nie jest dopuszczalne lokalizowanie wyjazdów z drogi ekspresowej w taki sposób, aby uwzględnić wnioski wszystkich zainteresowanych.
Decyzja organu drugiej instancji w zasadzie koncentruje się na rozpoznaniu wniesionych odwołań od rozstrzygnięcia organu I instancji.
W ocenie Sądu stanowi to naruszenie dyspozycji art. 138 § 1 i 2 kpa, bowiem Minister jako II instancja jest organem zobowiązanym do ponownego rozpatrzenia sprawy, nie zaś wyłącznie do zbadania zasadności odwołań. Wadliwość powyższa nie miała jednak wpływu na treść rozstrzygnięcia, gdyż na stronie 10 uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ dokonał oceny prawidłowości decyzji organu I instancji, co oznacza, iż w istocie rozpoznał sprawę ponownie. Minister wyraźnie stwierdził, że Wojewoda [...] prowadził postępowanie zgodnie z zapisami ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz kpa. Zgromadził w toku postępowania wymagane przepisem art. 5 powołanej ustawy dokumenty oraz opinie, a także wystąpił do inwestora o wyjaśnienie zarzutów zawartych w pismach i wnioskach. Nieuwzględnienie zarzutów nie świadczy bynajmniej o naruszeniu przepisów powołanej ustawy oraz kpa. Z tego względu Sąd doszedł do wniosku, iż uchylenie decyzji Ministra z powodu naruszenia art. 138 § 1 i 2 kpa byłoby nieusprawiedliwione w świetle wymogu zawartego w art. 145 § 1 pkt 1 c) ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Uchybienie bowiem tej normie w konsekwencji nie miało wpływu na wynik sprawy.
Uznając zatem, iż kontrolowana decyzja nie naruszyła zarówno prawa materialnego, jak również procesowego w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, Sąd oddalił wszystkie skargi.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 wyżej powołanej ustawy, orzekł jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI