Orzeczenie · 2025-04-10

IV SA/PO 91/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2025-04-10
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanadomek holenderskialtana działkowaRODnadzór budowlanynakaz rozbiórkilegalizacjapozwolenie na budowę

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę Stowarzyszenia oraz M. P. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy nakaz rozbiórki tymczasowego obiektu budowlanego (domku holenderskiego). Obiekt o wymiarach 3,7 m x 9,8 m i wysokości 2,76 m został posadowiony na działce w L. około 2021 roku. Organy nadzoru budowlanego uznały, że domek holenderski nie jest altaną działkową w rozumieniu ustawy o ROD z uwagi na przekroczenie dopuszczalnych wymiarów, a także nie jest budynkiem, lecz innym obiektem budowlanym. Sąd podzielił stanowisko organów, że obiekt ten, ze względu na swoje cechy i czas posadowienia (od 2021 r.), wymagał pozwolenia na budowę jako obiekt budowlany, a nie tymczasowy obiekt budowlany użytkowany krócej niż 180 dni. Inwestor nie uzyskał takiego pozwolenia, a mimo wszczęcia procedury legalizacyjnej, nie przedstawił wymaganych dokumentów w zakreślonym terminie. W związku z tym, sąd uznał, że organy prawidłowo orzekły nakaz rozbiórki, oddalając skargę. Argumentacja skarżących dotycząca zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i przepisami ustawy o ROD została uznana za niezasadną w kontekście braku legalizacji obiektu budowlanego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących domków holenderskich jako obiektów budowlanych, a nie tymczasowych obiektów budowlanych lub altan działkowych, w kontekście wymogów pozwolenia na budowę i procedury legalizacyjnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnych wymiarów i sposobu posadowienia obiektu. Interpretacja przepisów o ROD i planów miejscowych w kontekście samowoli budowlanej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy domek holenderski, ze względu na swoje wymiary i sposób posadowienia, może być uznany za altanę działkową w rozumieniu ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych, czy też stanowi obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Domek holenderski o wymiarach 3,7 m x 9,8 m i wysokości 2,76 m nie jest altaną działkową ze względu na przekroczenie dopuszczalnej powierzchni zabudowy (35 m2). Jest to obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę, a nie tymczasowy obiekt budowlany użytkowany krócej niż 180 dni, jeśli jest posadowiony od 2021 r.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że domek holenderski nie spełnia definicji altany działkowej z ustawy o ROD z uwagi na przekroczenie parametrów powierzchniowych. Nie jest również budynkiem, gdyż nie jest trwale związany z gruntem i nie posiada fundamentów. Jest to inny obiekt budowlany, który wymagał pozwolenia na budowę, a nie zgłoszenia jako tymczasowy obiekt budowlany, ponieważ jego użytkowanie trwało dłużej niż 180 dni.

Czy brak przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w wyznaczonym terminie uzasadnia wydanie decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zgodnie z art. 49e P.b., nieprzedłożenie wymaganych dokumentów legalizacyjnych w wyznaczonym terminie stanowi podstawę do wydania decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego.

Uzasadnienie

Inwestor został wezwany do przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie 60 dni. Ponieważ nie wywiązał się z tego obowiązku, organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał decyzję o rozbiórce.

Czy przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczące zakazu lokalizacji budynków i tymczasowych obiektów budowlanych mogą ograniczać zagospodarowanie terenu rodzinnego ogrodu działkowego (ROD)?

Odpowiedź sądu

W przypadku samowoli budowlanej, organy nadzoru budowlanego w pierwszym etapie postępowania legalizacyjnego nie analizują postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dopiero po przystąpieniu do legalizacji i złożeniu wniosku, organ bada zgodność z planem. Ponieważ inwestor nie przedstawił dokumentów legalizacyjnych, sąd nie oceniał zgodności z planem.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że argumentacja skarżących dotycząca zgodności z planem miejscowym była przedwczesna, ponieważ postępowanie legalizacyjne nie zostało doprowadzone do etapu oceny zgodności z planem z powodu braku przedłożenia wymaganych dokumentów przez inwestora.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę w całości.

Przepisy (29)

Główne

P.b. art. 48 § ust. 1 pkt 1

Prawo budowlane

Nakaz rozbiórki w przypadku budowy bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę.

P.b. art. 49e § pkt 3

Prawo budowlane

Decyzja o rozbiórce w przypadku nieprzedłożenia dokumentów legalizacyjnych w wyznaczonym terminie.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

Pomocnicze

P.b. art. 3 § pkt 1

Prawo budowlane

Definicja obiektu budowlanego.

P.b. art. 3 § pkt 2

Prawo budowlane

Definicja budynku.

P.b. art. 3 § pkt 5

Prawo budowlane

Definicja tymczasowego obiektu budowlanego.

P.b. art. 29 § ust. 1 pkt 7

Prawo budowlane

Budowa tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce nie wymaga pozwolenia na budowę, ale wymaga zgłoszenia.

P.b. art. 29 § ust. 2 pkt 4

Prawo budowlane

Altana działkowa i obiekt gospodarczy, o których mowa w ustawie o ROD, nie wymagają pozwolenia na budowę.

P.b. art. 48a § ust. 1

Prawo budowlane

Możliwość złożenia wniosku o legalizację w terminie 30 dni od doręczenia postanowienia o wstrzymaniu budowy.

P.b. art. 48b § ust. 1 i 2

Prawo budowlane

Obowiązek przedstawienia dokumentów legalizacyjnych.

ustawa ROD art. 2 § pkt 9a

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych

Definicja altany działkowej.

ustawa ROD art. 13 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych

Dopuszczalna powierzchnia i wysokość obiektów gospodarczych na terenie ROD.

ustawa ROD art. 4

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych

ROD jako urządzenia użyteczności publicznej.

ustawa ROD art. 5

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych

Możliwość zakładania ROD na terenach zgodnych z przepisami.

ustawa ROD art. 6 § ust. 1

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych

Obowiązek tworzenia warunków dla rozwoju ROD przez organy administracji.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębienia zaufania obywateli do organów państwa.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek informowania stron o przesłankach rozstrzygnięcia.

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Ocena materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi uzasadnienia decyzji.

p.p.s.a. art. 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Właściwość sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 134

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu.

p.p.s.a. art. 145

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Właściwość sądów administracyjnych.

Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych art. 2 § ust. 1 pkt 6

Przeznaczenie gruntów rolnych.

Konstytucja RP art. 21 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona prawa własności.

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenie prawa własności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Domek holenderski nie jest altaną działkową ze względu na przekroczenie wymiarów. • Domek holenderski jest obiektem budowlanym wymagającym pozwolenia na budowę, a nie tymczasowym obiektem budowlanym użytkowanym krócej niż 180 dni. • Brak przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie uzasadnia nakaz rozbiórki.

Odrzucone argumenty

Domek holenderski jest altaną działkową i nie wymaga pozwolenia na budowę. • Zastosowanie przepisów Prawa budowlanego jest nieuzasadnione, a właściwe są przepisy ustawy o ROD. • Obiekt jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. • Organy naruszyły przepisy KPA, nie zebrano materiału dowodowego, nieprawidłowo uzasadniono decyzję.

Godne uwagi sformułowania

domek holenderski nie może zostać uznany za budynek bo nie odpowiada jego definicji z art. 3 pkt 2 P.b. • nie spełnia zatem definicji budynku. • nie jest altaną działkową, o której mowa w art. 2 pkt 9a ROD, wbrew twierdzeniom Skarżących, z uwagi na przekroczenie parametru powierzchni obiektu. • wobec nieprzedłożenia przez Skarżącego wymaganych postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2024 r. dokumentów organy do tego etapu – oceny możliwości legalizacji, a w tym zgodności z obowiązującym planem miejscowym - nie przeszły

Skład orzekający

Tomasz Grossmann

przewodniczący

Józef Maleszewski

członek

Katarzyna Witkowicz-Grochowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących domków holenderskich jako obiektów budowlanych, a nie tymczasowych obiektów budowlanych lub altan działkowych, w kontekście wymogów pozwolenia na budowę i procedury legalizacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnych wymiarów i sposobu posadowienia obiektu. Interpretacja przepisów o ROD i planów miejscowych w kontekście samowoli budowlanej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy popularnego typu obiektu (domek holenderski) i jego statusu prawnego w kontekście przepisów budowlanych i ustawy o ROD, co jest częstym problemem dla właścicieli działek rekreacyjnych i ogrodów działkowych.

Domek holenderski na działce - czy to altana, czy samowola budowlana? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst