IV SA/Po 859/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargi H. W. na postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) z dnia 11 września 2024 r., którymi odmówiono wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji Wójta Gminy z naruszeniem prawa. Sprawy te miały swoje źródło w wieloletnich postępowaniach dotyczących ustalenia warunków zabudowy dla działek w miejscowości S. oraz wnioskach o stwierdzenie nieważności lub wydanie decyzji z naruszeniem prawa, które były wielokrotnie przedmiotem kontroli organów administracji i sądów administracyjnych. Sąd administracyjny, działając na podstawie art. 153 P.p.s.a., był związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w prawomocnym wyroku z dnia 15 lutego 2024 r. sygn. IV SA/Po 777/23. W tym wyroku sąd wskazał, że w analizowanych sprawach organ powinien był odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a KPA, a nie wydawać decyzję merytoryczną. Powodem takiej oceny były przeszkody przedmiotowe, takie jak wcześniejsze prawomocne orzeczenia sądów administracyjnych oddalające skargi na decyzje organów, czy umorzenie postępowania w związku z uchwaleniem planu miejscowego. W niniejszym postępowaniu SKO, procedując ponownie po wyroku z 15 lutego 2024 r., wydało postanowienia z 11 września 2024 r. odmawiające wszczęcia postępowania, zgodnie z wytycznymi sądu. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia przepisów KPA, w tym art. 7, 8, 77 § 1, 80 oraz art. 61a § 1 KPA, kwestionując brak merytorycznego badania przesłanek nieważności i błędne zastosowanie art. 61a KPA. Sąd uznał te zarzuty za niezasadne, podkreślając, że organ był zobowiązany do wykonania wytycznych z poprzedniego wyroku i nie był zobligowany do ponownego badania przesłanek nieważnościowych ani okoliczności faktycznych, które były już przedmiotem oceny sądu. Wobec braku innych podstaw do uchylenia zaskarżonych postanowień, sąd oddalił skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWiążący charakter oceny prawnej sądu administracyjnego dla organów i sądów w kolejnych postępowaniach dotyczących tej samej sprawy (art. 153 P.p.s.a.). Prawidłowe stosowanie art. 61a KPA w sytuacji istnienia przeszkód formalnych lub prawnych wynikających z wcześniejszych orzeczeń.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej, gdzie kluczowe jest związanie sądu i organów poprzednim wyrokiem. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach bez tak wyraźnego kontekstu precedensowego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmawia wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa, gdy wcześniejsze postępowania dotyczące tej samej decyzji zostały zakończone prawomocnymi orzeczeniami sądów administracyjnych lub postanowieniami o odmowie wszczęcia postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ prawidłowo odmawia wszczęcia postępowania, stosując art. 61a KPA, gdy istnieją przeszkody przedmiotowe lub prawne wynikające z wcześniejszych prawomocnych orzeczeń sądowych lub postanowień organów, które wiążą organ na podstawie art. 153 P.p.s.a.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny, związany oceną prawną wyrażoną w poprzednim wyroku (art. 153 P.p.s.a.), uznał, że organ administracji prawidłowo zastosował art. 61a KPA, odmawiając wszczęcia postępowania. Wskazano, że wcześniejsze prawomocne orzeczenia sądów administracyjnych oraz postanowienia organów o odmowie wszczęcia postępowania stanowiły przeszkodę do ponownego merytorycznego rozpatrywania sprawy.
Czy zarzuty strony skarżącej dotyczące braku merytorycznego ustalenia okoliczności sprawy i naruszenia przepisów KPA są zasadne w sytuacji, gdy organ działa na podstawie wytycznych zawartych w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty te nie są zasadne, ponieważ organ był zobowiązany do wykonania wytycznych z poprzedniego wyroku sądu i nie był zobligowany do ponownego badania przesłanek nieważnościowych ani okoliczności faktycznych, które były już przedmiotem oceny sądu.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 153 P.p.s.a. nakłada na organy administracji i sądy administracyjne obowiązek związania oceną prawną wyrażoną w poprzednim orzeczeniu. Organ nie miał obowiązku dokonywania dodatkowych ustaleń faktycznych ani weryfikacji przesłanek nieważnościowych, które były już przedmiotem kontroli sądowej.
Przepisy (13)
Główne
P.p.s.a. art. 153
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 61a § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
P.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 158 § 2
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ prawidłowo zastosował art. 61a KPA odmawiając wszczęcia postępowania, zgodnie z wytycznymi sądu zawartymi w prawomocnym wyroku z dnia 15 lutego 2024 r. sygn. IV SA/Po 777/23. • Wcześniejsze prawomocne orzeczenia sądów administracyjnych oraz postanowienia organów o odmowie wszczęcia postępowania stanowią przeszkodę do ponownego merytorycznego rozpatrywania sprawy (art. 153 P.p.s.a.).
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 7, 8, 77 § 1 i 80 KPA poprzez brak odpowiedniego ustalenia i rozważenia wszystkich istotnych okoliczności sprawy. • Zarzut naruszenia art. 61a § 1 KPA poprzez wydanie postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania, gdy nie zaistniały przesłanki do jego wydania.
Godne uwagi sformułowania
Sąd, związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu sądu, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże je w sprawie. • Organ był zobowiązany do wykonania wytycznych wynikających z prawomocnego wyroku i prawidłowo zastosował w badanych sprawach art. 61a § 1 k.p.a. • Zarzuty podniesione w skargach pełnomocnika H. W. nie zasługiwały na uwzględnienie.
Skład orzekający
Donata Starosta
przewodniczący sprawozdawca
Izabela Bąk-Marciniak
członek
Jacek Rejman
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wiążący charakter oceny prawnej sądu administracyjnego dla organów i sądów w kolejnych postępowaniach dotyczących tej samej sprawy (art. 153 P.p.s.a.). Prawidłowe stosowanie art. 61a KPA w sytuacji istnienia przeszkód formalnych lub prawnych wynikających z wcześniejszych orzeczeń."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej, gdzie kluczowe jest związanie sądu i organów poprzednim wyrokiem. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach bez tak wyraźnego kontekstu precedensowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje znaczenie zasady związania oceną prawną sądu (art. 153 P.p.s.a.) i prawidłowego stosowania przepisów proceduralnych, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.
“Sąd nie dał się nabrać na powtarzanie wniosków: kluczowa rola art. 153 P.p.s.a. w sprawach administracyjnych.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.