IV SA/Po 852/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę D. W. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego (WWINB) z dnia 6 września 2024 r., która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) z dnia 23 maja 2024 r. w części dotyczącej wskazania adresata obowiązku rozbiórki tymczasowych obiektów budowlanych, a w pozostałej części utrzymała ją w mocy. Decyzja PINB nakazywała rozbiórkę hali namiotowej i obiektu z płyty obornickiej na nieruchomości przy ul. [...] w P. Skarżący zarzucił organowi odwoławczemu m.in. niezastosowanie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i uchylenie decyzji organu I instancji, podczas gdy należało stwierdzić jej nieważność z uwagi na skierowanie jej do M. W., który zmarł przed wydaniem decyzji. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, stwierdzając nieważność zarówno zaskarżonej decyzji WWINB, jak i poprzedzającej ją decyzji PINB. Kluczowym argumentem było to, że decyzja organu pierwszej instancji została skierowana do osoby zmarłej (M. W.), co stanowi rażące naruszenie prawa procesowego (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) i skutkuje nieważnością decyzji. Sąd podkreślił, że postępowanie administracyjne z udziałem osoby zmarłej jest niedopuszczalne, a skierowanie do niej decyzji jest wadliwością niepodlegającą konwalidacji. Organ odwoławczy, zamiast stwierdzić nieważność, zastosował niedopuszczalną procedurę uchylenia decyzji w części dotyczącej adresata i orzekł co do istoty sprawy wobec D. W., co również było wadliwe. Sąd nakazał organom ponowne rozpatrzenie sprawy z prawidłowym ustaleniem kręgu stron postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNieważność decyzji administracyjnych z powodu skierowania ich do osób zmarłych oraz prawidłowe stosowanie przepisów k.p.a. przez organ odwoławczy.
Dotyczy spraw, w których decyzja administracyjna została skierowana do osoby zmarłej lub gdy organ odwoławczy zastosował wadliwą procedurę.
Zagadnienia prawne (3)
Czy decyzja administracyjna skierowana do osoby zmarłej może być podstawą do stwierdzenia jej nieważności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, skierowanie decyzji do osoby zmarłej stanowi rażące naruszenie prawa procesowego i uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji.
Uzasadnienie
Osoba zmarła traci zdolność prawną i nie może być stroną postępowania administracyjnego ani odbiorcą decyzji. Postępowanie z udziałem osoby zmarłej jest niedopuszczalne i skutkuje nieważnością decyzji.
Czy organ odwoławczy może uchylić decyzję w części dotyczącej adresata obowiązku i orzec co do istoty sprawy wobec innego podmiotu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nie może stosować nieznanych prawu procedur, takich jak uchylenie decyzji w części dotyczącej adresata i orzeczenie co do istoty sprawy wobec innego podmiotu, jeśli decyzja organu pierwszej instancji jest dotknięta wadą nieważności.
Uzasadnienie
Organ odwoławczy ma ściśle określone kompetencje wynikające z art. 138 k.p.a. W przypadku stwierdzenia wadliwości decyzji organu pierwszej instancji, organ odwoławczy powinien albo ją uchylić i przekazać do ponownego rozpoznania, albo ją zmienić, albo utrzymać w mocy, albo umorzyć postępowanie. Zastosowana przez organ odwoławczy procedura była niezgodna z prawem.
Czy budowa tymczasowych obiektów budowlanych wymaga pozwolenia na budowę lub zgłoszenia?
Odpowiedź sądu
Tak, budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy, co do zasady wymaga zgłoszenia. Po upływie 180 dni wymagane jest pozwolenie na budowę.
Uzasadnienie
Przepisy Prawa budowlanego (art. 29 ust. 1 pkt 12 i art. 30 ust. 1) regulują wymogi dotyczące tymczasowych obiektów budowlanych. Niewypełnienie obowiązku zgłoszenia lub uzyskania pozwolenia na budowę po upływie 180 dni od rozpoczęcia budowy stanowi samowolę budowlaną.
Przepisy (20)
Główne
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie przepisu prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji skierowanie decyzji do osoby zmarłej, stanowi rażące naruszenie prawa uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji.
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Sąd administracyjny stwierdza nieważność decyzji, jeżeli decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości albo gdy decyzja dotyczy sprawy już wcześniej rozstrzygniętej innym aktem prawnym lub innej sprawy.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza nieważność decyzji, jeżeli została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości lub gdy decyzja dotyczy sprawy już wcześniej rozstrzygniętej innym aktem prawnym lub innej sprawy.
Pomocnicze
k.p.a. art. 30 § § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
W sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji, ma obowiązek orzec co do istoty sprawy albo umorzyć postępowanie w całości albo w części.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
pr. bud. art. 3 § pkt 5
Prawo budowlane
Definicja tymczasowych obiektów budowlanych.
pr. bud. art. 29 § ust. 1 pkt 12
Prawo budowlane
Budowa tymczasowych obiektów budowlanych nie wymaga pozwolenia na budowę, jeśli są przewidziane do rozbiórki lub przeniesienia w terminie 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy.
pr. bud. art. 30 § ust. 1
Prawo budowlane
Budowa tymczasowych obiektów budowlanych co do zasady wymaga dokonania zgłoszenia.
pr. bud. art. 48 § ust. 2
Prawo budowlane
Wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych w przypadku samowoli budowlanej.
pr. bud. art. 48 § ust. 3
Prawo budowlane
Obowiązek dostarczenia dokumentów legalizacyjnych.
pr. bud. art. 52
Prawo budowlane
Obowiązek inwestora, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego do dokonania czynności nakazanych w decyzji.
Ustawa o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 25
Przepisy stosowane do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy.
k.c. art. 8
Kodeks cywilny
Zdolność prawna osoby fizycznej powstaje z chwilą narodzin i kończy się z chwilą śmierci.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 3 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, stwierdzając nieważność decyzji, uchyla ją i orzeka co do istoty sprawy.
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Określenie wysokości wynagrodzenia pełnomocnika.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skierowanie decyzji organu pierwszej instancji do osoby zmarłej stanowi rażące naruszenie prawa procesowego i uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji. • Organ odwoławczy nieprawidłowo zastosował art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylając decyzję w części dotyczącej adresata i orzekając co do istoty sprawy wobec innego podmiotu.
Godne uwagi sformułowania
Postępowanie prowadzone z udziałem osoby nieżyjącej i skierowanie do niej decyzji ma charakter postępowania nieistniejącego i rażąco naruszającego prawo. • Organ odwoławczy zastosował nieznaną prawu procedurę uchylając decyzję w części dotyczącej 'wskazania adresata nałożonego obowiązku i w to miejsce orzekł...'
Skład orzekający
Izabela Bąk-Marciniak
przewodniczący
Monika Świerczak
sprawozdawca
Katarzyna Witkowicz-Grochowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Nieważność decyzji administracyjnych z powodu skierowania ich do osób zmarłych oraz prawidłowe stosowanie przepisów k.p.a. przez organ odwoławczy."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których decyzja administracyjna została skierowana do osoby zmarłej lub gdy organ odwoławczy zastosował wadliwą procedurę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe ustalenie stron postępowania, a błąd w tym zakresie może prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji, nawet po latach. Pokazuje też pułapki proceduralne w postępowaniu administracyjnym.
“Decyzja administracyjna dla zmarłego? Sąd stwierdza nieważność!”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.