II SA/Łd 408/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2006-07-20
NSAAdministracyjneNiskawsa
świadczenia rodzinnezasiłek pielęgnacyjnyniepełnosprawnośćtermin złożenia wnioskuprawo administracyjnepostępowanie administracyjneWSASKO

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję odmawiającą przyznania zasiłku pielęgnacyjnego od daty wstecznej, podkreślając, że prawo do świadczeń ustala się od miesiąca złożenia wniosku.

Skarżący domagał się przyznania zasiłku pielęgnacyjnego od września 2005 roku, mimo złożenia wniosku dopiero w lutym 2006 roku. Sądy administracyjne obu instancji uznały, że prawo do świadczeń rodzinnych ustala się od miesiąca, w którym wpłynął prawidłowo wypełniony wniosek, zgodnie z ustawą o świadczeniach rodzinnych. Argumenty skarżącego dotyczące jego stanu zdrowia i trudności w orientacji nie mogły wpłynąć na zmianę decyzji, gdyż postępowanie w sprawie świadczeń jest związane przepisami prawa, a nie zasadami słuszności.

Sprawa dotyczyła skargi Z. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., które utrzymało w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą przyznania zasiłku pielęgnacyjnego od daty wstecznej (wrzesień 2005 r.). Skarżący, osoba niepełnosprawna, argumentował, że złożył wniosek o zasiłek pielęgnacyjny w lutym 2006 r. z powodu swojego stanu zdrowia i trudności w sprawach urzędowych, a zasiłek mu przysługuje zgodnie z wcześniejszym orzeczeniem lekarskim. Samorządowe Kolegium Odwoławcze oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddaliły skargę, wskazując, że zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, prawo do zasiłku ustala się od miesiąca, w którym wpłynął prawidłowo wypełniony wniosek. W tym przypadku wniosek wpłynął 20 lutego 2006 r., co uzasadniało przyznanie świadczenia od 1 lutego 2006 r. Sąd podkreślił, że postępowanie o przyznanie świadczeń jest postępowaniem na wniosek strony i jest związane przepisami prawa, a nie zasadami słuszności czy okolicznościami podnoszonymi przez stronę, takimi jak stan zdrowia czy trudności organizacyjne, zwłaszcza gdy nie zgłoszono żądania przyznania świadczenia z datą wsteczną we wniosku. Sąd zaznaczył również, że nie rozstrzyga sprawy samodzielnie, a jedynie orzeka o legalności decyzji organów administracji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Prawo do zasiłku pielęgnacyjnego ustala się od miesiąca, w którym wpłynął prawidłowo wypełniony wniosek.

Uzasadnienie

Ustawa o świadczeniach rodzinnych jednoznacznie określa, że prawo do świadczeń ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Organ nie ma podstaw do przyznania świadczenia od daty wstecznej, jeśli wniosek wpłynął później.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (25)

Główne

u.ś.r. art. 24 § ust. 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego.

Pomocnicze

u.ś.r. art. 24 § ust. 3a

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

W przypadku utraty ważności orzeczenia o niepełnosprawności, prawo do świadczeń ustala się od miesiąca następującego po miesiącu, w którym upłynął termin ważności poprzedniego orzeczenia, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym osoba złożyła wniosek o kontynuację świadczenia.

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 108

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 130 § § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.s.k.o. art. 1 § ust. 1

Ustawa o samorządowych kolegiach odwoławczych

u.ś.r. art. 16 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 16 § ust. 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 16 § ust. 4

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 20 § ust. 3

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 23 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 24 § ust. 4

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 26 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 26 § ust. 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 29 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 32 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 48 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 48 § ust. 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

P.u.s.a. art. 1 § § 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.u.s.a. art. 1 § § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo do świadczeń rodzinnych ustala się od miesiąca złożenia prawidłowo wypełnionego wniosku. Organ administracji jest związany przepisami prawa i nie może przyznawać świadczeń od daty wstecznej z uwagi na zasady słuszności lub stan zdrowia strony, jeśli nie wynika to z wniosku i przepisów.

Odrzucone argumenty

Zasiłek pielęgnacyjny powinien być przyznany od września 2005 r. ze względu na stan zdrowia skarżącego i trudności w orientacji. Skarżący nie został poinformowany o zmianach ustawodawczych przez ZUS.

Godne uwagi sformułowania

Prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Postępowanie o przyznanie świadczeń rodzinnych jest postępowaniem prowadzonym na wniosek strony i w granicach tego wniosku. Nie ma tu miejsca na uznanie administracyjne. Sąd nie rozstrzyga sprawy samodzielnie o jedynie orzeka o legalności, czyli zgodności z prawem decyzji zapadłych w wyniku postępowania, jakie toczyło się przed organami administracji.

Skład orzekający

Joanna Sekunda-Lenczewska

przewodniczący sprawozdawca

Jolanta Rosińska

członek

Renata Kubot-Szustowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Ustalanie daty początkowej prawa do świadczeń rodzinnych, w tym zasiłku pielęgnacyjnego, od momentu złożenia wniosku."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnych przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych i procedury administracyjnej; nie stanowi przełomu interpretacyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy rutynowej interpretacji przepisów dotyczących świadczeń rodzinnych i terminu ich przyznawania. Brak nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 408/06 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2006-07-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-05-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Joanna Sekunda-Lenczewska /przewodniczący sprawozdawca/
Jolanta Rosińska
Renata Kubot-Szustowska
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Dnia 20 lipca 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant asystent sędziego Marcin Stańczyk, po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2006 roku na rozprawie sprawy ze skargi Z. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją nr [...], wydaną w dniu [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W przedmiotowej sprawie skarżący w dniu 20 lutego 2006 r. złożył do Miejskiego Centrum Pomocy Społecznej w P. wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. W dniu 27 lutego 2006 r., Dyrektor Miejskiego Centrum Pomocy Społecznej w P. z upoważnienia Prezydenta Miasta P. w oparciu o art. 104, 108, 130 § 4 k.p.a. oraz ar. 16 ust.1, ust. 2 pkt 2, ust. 4, art. 20 ust.3, art. 24 ust. 4, art. 26 ust. 1, ust. 2, art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.) wydał decyzję [...], przyznającą Z.owi P.zasiłek pielęgnacyjny jako osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, w kwocie 144 zł miesięcznie na okres od 1 lutego 2006 do 30 listopada 2006 r.
Skarżący w dniu [...] złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. prosząc o wypłatę zaległego zasiłku pielęgnacyjnego za okres od września 2005 roku do stycznia 2006 roku, ponieważ z decyzji, którą otrzymał wynika, że nie otrzyma zasiłku za ten okres, natomiast zgodnie z orzeczeniem lekarskim zasiłek mu przysługuje. Zaznaczył, że nie został poinformowany o zmianach, a ma trudności z orientowaniem się w sprawach urzędowych ze względu na swą niepełnosprawność.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania Z.a P., decyzją z dnia [...] nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych ( Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) oraz art. 23 ust. 1 oraz art. 24 ust. 2, 3a, art. 32 ust. 1 i art. 48 ust. 1 , 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Uzasadniając przedmiotową decyzję organ uznał, że skarżący uzasadnił odwołanie tym, iż nie otrzymał z ZUS informacji o zmianach ustawodawczych, co było powodem zaistniałej zwłoki w złożeniu wniosku o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego. Organ stwierdził również, że Z.P.swoje zarzuty sformułowane w odwołaniu kieruje ku tej części decyzji, w której przyznano zasiłek pielęgnacyjny od dnia 1 lutego 2006 r. a nie od dnia 1 września 2005 r.
W uzasadnieniu organ powołał się na art. 23 ust. 1, art. 24 ust. 2 i 3a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228, poz. 225 z późn. zm.)
Organ stwierdził, że Z.P. złożył wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego dniu 20 lutego 2006 r., skoro zatem złożył ów wniosek w konkretnej dacie, to w tym dniu zostało wszczęte postępowanie (które jest postępowaniem prowadzonym na wniosek strony), a organ I instancji nie miał podstaw do przyznania świadczenia od 1 września 2005 r. skoro zgodnie z treścią art. 24 ust. 2 cytowanej ustawy, prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. W uzasadnieniu organ przywołał również treść art. 24 ust. 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych podkreślając, iż w przypadku w przepisie tym wymienionym, prawo do świadczeń rodzinnych uzależnionych od niepełnosprawności ustala się od miesiąca następującego po miesiącu, w którym upłynął termin ważności poprzedniego orzeczenia, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym osoba złożyła wniosek o kontynuację świadczenia rodzinnego. Kolegium zaznaczyło, że kwestia jaka informację otrzymała strona od ZUS pozostaje poza oceną Kolegium, zaś istotne jest, kiedy wniosek o świadczenie rodzinne został złożony ze wszystkimi dokumentami do właściwego organu, a to zdarzenie miało miejsce w dniu 20 lutego 2006 r. Ponadto organ stwierdził, że organem właściwym do dnia 31 sierpnia 2005 r. uprawnionym do przyznania i wypłacania przedmiotowego świadczenia był Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Z.P. miał skuteczną możliwość uzyskania informacji o należnych świadczeniach rodzinnych, ponieważ ustawa 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych została opublikowana w Dzienniku Ustaw nr 228 poz. 2255 i obowiązuje od dnia 1 maja 2004 r. Decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, na mocy której skarżący otrzymywał zasiłek pielęgnacyjny obowiązywała na czas określony do dnia 31 sierpnia 2005 r. i wygasła w tym dniu, czego skarżący był świadomy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. w dniu 17 maja 2006 r. przekazało do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę Z. P. na decyzję nr [...] z dnia [...] W skardze skarżący stwierdził, że nie pisał, iż nie otrzymał żadnych informacji z ZUS-u o zmianach ustawodawczych tylko, że w okresie od 1 września 2005 roku w związku z ciężkim stanem zdrowia szczególnie nasilonym w tamtym okresie, nie był w stanie kojarzyć przeczytanych informacji, nie wychodził z domu i nie odbierał poczty. Zaburzenia, które posiada powodują, że ma trudności organizacyjne. Poza tym, zdaniem skarżącego, zgodnie z orzeczeniem lekarskim z dnia 26 listopada 1999 r. (jest to data ustalenia stopnia niepełnosprawności skarżącego – informacja na orzeczeniu lekarskim z dnia15 listopada 2001 r. – k. 4 akt administracyjnych), zasiłek pielęgnacyjny mu przysługuje, a pierwsza decyzja nr [...] zapewnia, że zasiłek będzie otrzymywał w okresie od grudnia 2001 r. do listopada 2006 roku. Ponadto zaznaczył, że jest na własnym utrzymaniu, nie pobiera żadnych świadczeń rodzinnych, tylko zasiłek pielęgnacyjny. Skarżący stwierdził, że pierwszego wniosku o przyznanie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego nie składał w dniu 13 maja 2004 roku, co wynika z decyzji ZUS-u z dnia 18 maja 2004 r.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie powołując się na argumenty wskazane w uzasadnieniu decyzji ostatecznej.
W toku postępowania sądowego, Z.P. dołączył do skargi decyzję Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] nr [...], zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia oraz plik kart informacyjnych leczenia szpitalnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Przede wszystkim wyjaśnić należy, że w myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych przy czym, zgodnie z § 2 tego artykułu kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej p.p.s.a. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji.
Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego ( lit. b ); albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy ( lit. c ). W przeciwnym wypadku, stosownie do treści art. 151 p.p.s.a., skargę należy oddalić.
W ocenie sądu, przy wydaniu kwestionowanej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów, które w myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skutkować winno jej uchyleniem.
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, przyznającą Z. P. zasiłek pielęgnacyjny jako osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, w kwocie 144 zł miesięcznie na okres od 1 lutego 2006 do 30 listopada 2006 r.
Co do zasady należy, wbrew zarzutom skargi, podzielić argumentację organu zaprezentowaną w uzasadnieniu rozstrzygnięcia.
W niniejszej sprawie istotą żądania skarżącego jest nie sam fakt przyznania zasiłku pielęgnacyjnego, ani też jego wysokość, ale moment, od którego organ winien przedmiotowe świadczenie przyznać. Jak już wyżej wskazano, z akt sprawy wynika w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, że wniosek skarżącego o przyznanie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego ( nota bene nie zawierający żądania przyznania świadczenia z datą wsteczną ) wpłynął do właściwego organu w dniu 20 lutego 2006 r.( k. 5 akt administracyjnych). Okoliczności tej sam skarżący również nie kwestionuje. Podkreślić należy, że przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych w sposób jednoznaczny regulują moment przyznania świadczeń rodzinnych, w tym konkretnym przypadku zasiłku pielęgnacyjnego. Po myśli art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U . z 2003 r., Nr 228, poz. 2255 ze zm.), prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Prawidłowo więc określono datę początkową przyznania świadczenia na dzień 1 lutego 2006r. (wniosek wpłynął 20 lutego 2006 r. ). Należy podzielić pogląd Kolegium, że postępowanie o przyznanie świadczeń rodzinnych jest postępowaniem prowadzonym na wniosek strony i w granicach tego wniosku. Nie ma tu miejsca na uznanie administracyjne. Organ nie może posłużyć się zasadami słuszności, bowiem związany jest przepisami prawa, które w sposób wyraźny regulują materię będącą przedmiotem niniejszych rozważań. Działania odmienne byłyby działaniami wbrew przepisom prawa. Podkreślenia wymaga, że ustawodawca nie przewidział możliwości przyznania świadczenia z datą wsteczną z uwagi na okolicznosci podnoszone przez skarżącego w skardze, a w szczególności: stan zdrowia, trudną sytuację czy też zasady współżycia społecznego (abstrahując od faktu, że żądania takiego w ogóle nie zgłoszono we wniosku z dnia 20 lutego2006 r.). Tym samym więc nie można uznać zasadności zarzutów zgłoszonych w skardze. Nie mogą również odnieść zamierzonego skutku okolicznosci i dokumenty zgłoszone przez skarżącego dopiero w toku postępowania przed sądem, jako że sąd nie rozstrzyga sprawy samodzielnie o jedynie orzeka o legalności, czyli zgodności z prawem decyzji zapadłych w wyniku postępowania, jakie toczyło się przed organami administracji.
Jako zbędne uznać jednak należy przytoczenie przez organ treści art. 24 ust. 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych, bowiem w przypadku skarżącego nie wystąpiła przesłanka utraty ważności orzeczenia o niepełnosprawności, jednakże uchybienie to nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Podsumowując powyższe rozważania stwierdzić należało, że decyzja kwestionowana przez skarżącego nie narusza prawa, a zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. Tym samym, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI