IV SA/Po 760/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2025-12-17
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanenadzór budowlanyrozbiórkamiejscowy plan zagospodarowania przestrzennegozgłoszenie budowysamowola budowlananieruchomościgaraż

WSA w Poznaniu oddalił skargę na nakaz rozbiórki blaszanego garażu, uznając, że jego budowa była sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, mimo braku sprzeciwu organu na zgłoszenie inwestora.

Sąd administracyjny rozpatrzył skargę K. W. na decyzję nakazującą rozbiórkę blaszanego garażu o wymiarach 4x3m. Garaż został wybudowany na podstawie zgłoszenia, wobec którego organ nie wniósł sprzeciwu. Jednakże, teren objęty był miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który zakazywał lokalizacji tego typu obiektów. Sąd uznał, że brak sprzeciwu organu na zgłoszenie nie wyklucza późniejszego postępowania nadzoru budowlanego w celu sprawdzenia zgodności inwestycji z prawem, a w tym przypadku, ze względu na sprzeczność z planem, zasadnie nakazano rozbiórkę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę K. W. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego, która nakazała rozbiórkę blaszanego budynku garażowego o powierzchni 12 m². Garaż został wybudowany na działce objętej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który wszedł w życie po dokonaniu przez inwestora zgłoszenia budowy, a który zakazywał lokalizacji tego typu obiektów. Mimo że organ nie wniósł sprzeciwu wobec zgłoszenia, sąd administracyjny uznał, że nie wyklucza to późniejszego postępowania nadzoru budowlanego w celu weryfikacji zgodności inwestycji z prawem. Sąd podkreślił, że brak sprzeciwu nie oznacza dopuszczalności budowy niezgodnej z przepisami, a w sytuacji, gdy budowa była sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i nie było możliwości jej legalizacji, zasadnie orzeczono nakaz rozbiórki. Sąd oddalił skargę, uznając prawidłowość zastosowanej procedury i rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, brak sprzeciwu organu na zgłoszenie nie wyklucza możliwości wszczęcia postępowania nadzoru budowlanego w celu sprawdzenia zgodności budowy z prawem. Postępowanie to może prowadzić do nakazania rozbiórki obiektu, jeśli jest on niezgodny z przepisami.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że art. 50 i 51 Prawa budowlanego mają zastosowanie również do obiektów wykonanych na podstawie zgłoszenia. Brak sprzeciwu organu chroni inwestora przed zarzutem samowoli budowlanej, ale nielegalizuje budowy sprzecznej z prawem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (22)

Główne

p.b. art. 50 § ust. 1 pkt 3

Ustawa - Prawo budowlane

p.b. art. 51 § ust. 1 pkt 1

Ustawa - Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.b. art. 3 § pkt 2

Ustawa - Prawo budowlane

p.b. art. 48

Ustawa - Prawo budowlane

p.b. art. 49b

Ustawa - Prawo budowlane

p.b. art. 51 § ust. 7

Ustawa - Prawo budowlane

p.b. art. 52 § ust. 1

Ustawa - Prawo budowlane

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 1 § § 3

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104 § § 2

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 1 i 3

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.z.p. art. 36

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 6 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.s.g. art. 101

Ustawa o samorządzie gminnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budowa garażu była sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Brak sprzeciwu organu na zgłoszenie nie wyklucza postępowania nadzoru budowlanego. Nie było możliwości legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 77, 107 k.p.a.) poprzez zaniechanie zebrania materiału dowodowego i arbitralną ocenę. Zarzuty naruszenia zasady praworządności i pogłębiania zaufania obywateli. Zarzuty braku ustalenia prawdy obiektywnej i przekroczenia swobodnej oceny dowodów. Zarzut naruszenia art. 36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zarzut niewłaściwego zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Zarzut zmiany sposobu użytkowania terenu i uniemożliwienia korzystania z własności.

Godne uwagi sformułowania

Wadliwe działanie Organu administracji architektoniczo-budowlanej nie może w tym przypadku doprowadzić do uznania, iż przedmiotowy obiekt budowlany powstał zgodnie z Planem, lecz z drugiej strony bezsporny fakt skuteczności dokonanego zgłoszenia całkowicie wyklucza prowadzenie przez Organy nadzoru budowlanego postępowania administracyjnego w trybie art. 48 i nast. prawa budowlanego. dokonanie zgłoszenia i brak sprzeciwu właściwego organu ma tylko takie znaczenie, że inwestorowi, który wykonał roboty objęte zgłoszeniem, nie można postawić zarzutu samowoli budowlanej nie oznacza to jeszcze niedopuszczalności bądź bezprzedmiotowości prowadzenia postępowania zmierzającego do sprawdzenia, czy dana inwestycja zrealizowana na podstawie skutecznego zgłoszenia nie narusza w istotny sposób przepisów, w tym prawa miejscowego

Skład orzekający

Izabela Bąk-Marciniak

przewodniczący sprawozdawca

Monika Świerczak

członek

Wojciech Rowiński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących zgłoszenia budowy, postępowania w przypadku samowoli budowlanej oraz zgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy obiektu sprzecznego z MPZP, mimo braku sprzeciwu na zgłoszenie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje konflikt między prawem własności a planowaniem przestrzennym oraz pokazuje, że zgłoszenie budowy nie jest gwarancją legalności, jeśli inwestycja narusza przepisy.

Blaszany garaż do rozbiórki mimo braku sprzeciwu urzędu. Czy zgłoszenie budowy to fikcja?

Dane finansowe

WPS: 12 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Po 760/25 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-12-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-08-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Bąk-Marciniak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) Sędzia WSA Monika Świerczak Sędzia WSA Wojciech Rowiński Protokolant st. sekr. sąd. Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 15 lipca 2025 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 2 stycznia 2025 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] (dalej jako "PIINB") po rozpatrzeniu sprawy "budowy budynków garażowych na działkach nr ewid. [...], [...] położonych przy ul. [...] w P." w części dotyczącej budynku garażowego nr [...] nakazał K. W. (jako inwestorowi) rozbiórkę budynku garażowego o powierzchni zabudowy 12,00 m˛ usytuowanego na działce nr ewidencyjny [...] położonej przy ul. [...] w P..
Odwołanie od powyższej decyzji złożył K. W..
Decyzją z dnia 15 lipca 2025 r. nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "WWINB") po rozpatrzeniu odwołania K. W. uchylił zaskarżoną decyzję w części, w jakiej określony został obiekt budowlany objęty nakazem rozbiórki, i orzekając w tym zakresie co do istoty sprawy nakazał rozbiórkę budynku oznaczonego nr [...] w załączniku graficznym do niniejszej decyzji, czyli budynku garażowego o wymiarach 4 m x 3 m i powierzchni zabudowy wynoszącej 12,0 m˛ posadowionego na działce nr ewidencyjny [...] położonej przy ul. [...] w P., a w pozostałym zakresie utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu decyzji w pierwszej kolejności przywołano przebieg postępowania. WWINB wskazał, iż przedmiotem niniejszego - wszczętego przez PINB z urzędu w dniu 22 października 2021 r. - postępowania administracyjnego jest (uwzględniając zmianę zakresu opisaną w zawiadomieniu z dnia 25 listopada 2024 r.) sprawa "budowy budynków garażowych na działkach nr ewidencyjny [...], [...] położonych przy ul. [...] w P.". Na tych działkach istnieje siedem blaszanych obiektów budowlanych, a w tym budynek garażowy nr [...] o wymiarach 4 m x 3 m. Zgodnie ze szkicem sytuacyjnym wykonanym przez PINB budynek garażowy nr [...] to - patrząc od strony południowej - pierwszy w linii obiekt budowlany usytuowany na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w P.. To właśnie część przedmiotowej sprawy dotycząca tego obiektu budowlanego została załatwiona przez PINB zaskarżoną decyzją administracyjną (art. 104 § 2 k.p.a.).
Przedmiotowy obiekt budowlany jest budynkiem, o jakim mowa w art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane; jedn. tekst: Dz. U. z 2025 r.. poz. 418; dalej: prawo budowlane). Zgodnie z tym przepisem definicją pod pojęciem budynku należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Z protokołu kontroli przeprowadzonej w dniu 21 października 2021 r. wynika, że wspomniany obiekt budowlany jest 1) posadowiony na wylewce betonowej, 2) wykonany został w konstrukcji stalowej tzn. z profili stalowych i został wydzielony z przestrzeni ścianami (obłożonymi blachą trapezową) oraz 3) posiada dach (również obłożony blachą trapezową), lecz dach ten jest wspólny dla obiektów budowlanych oznaczonych w protokole kontroli nr [...].
WWINB wskazał, że budowa tego budynku stanowiła przedmiot zgłoszenia dokonanego przez inwestora (tj. pana K. W.) w dniu 22 września 2021 r. Okoliczność ta winna prima facie stanowić podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego w części dotyczącej budynku garażowego nr [...] (art. 105 § 1 k.p.a.). Jednakże w dacie dokonywania zgłoszenia teren działki był już objęty postanowieniami uchwały Rady Miasta [...] nr [...] z dnia 30 marca 2021 r. w sprawie: miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenów położonych w P. w rejonie pomiędzy torami [...], ulicą [...], rzeką [...], ulicą [...] i ulicą [...], obręb N., ark. 8, 9, 10 i 12 - część B (Dz. Urz. Woj. [...]. poz. [...]; dalej; Plan). Uchwała ta weszła bowiem w życie w dniu 5 maja 2021 r. Fakt ten jest istotny z tego powodu, że pośród zasad ochrony i kształtowania ładu przestrzennego (§ 4 Planu) lokalny prawodawca ujął zakaz lokalizacji blaszanych budynków gospodarczo-garażowych oraz obiektów i budynków tymczasowych, za wyjątkiem zaplecza budów na czas ich realizacji (§ 4 pkt 1 lit. h Planu).
Zdaniem organu II instancji, skoro przedmiotem niniejszego postępowania jest budowa blaszanego budynku garażowego nr [...], a w Planie obowiązywał zakaz realizacji takich budów, lecz mimo tego Starosta [...] nie zgłosił sprzeciwu w drodze decyzji w odniesieniu do zamiaru inwestora budowy tego budynku, to należy stwierdzić, iż budynek garażowy nr [...] został wybudowany w okolicznościach, o jakich mowa w art. 50 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 51 ust. 7 prawa budowlanego. Wadliwe działanie Organu administracji architektoniczo-budowlanej nie może w tym przypadku doprowadzić do uznania, iż przedmiotowy obiekt budowlany powstał zgodnie z Planem, lecz z drugiej strony bezsporny fakt skuteczności dokonanego zgłoszenia całkowicie wyklucza prowadzenie przez Organy nadzoru budowlanego postępowania administracyjnego w trybie art. 48 i nast. prawa budowlanego. W tej sytuacji bez znaczenia prawnego pozostaje czy budynek nr [...] istniejący na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w P. jest obiektem budowlanym wolno stojącym, czy też jest pozbawiony tej cechy (wątpliwości te mogą bowiem wynikać z uwagi na fakt wspólnego pokrycia dachowego budynków nr [...] do nr [...]).
Organ odwoławczy zauważył, że wobec faktu, iż budowa budynku garażowego nr [...] została już zakończona, to brak jest podstaw do wydania postanowienia o wstrzymaniu jej prowadzenia (art. 50 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego). Z drugiej strony oczywista sprzeczność tej budowy z obowiązującymi postanowieniami Planu (§ 4 pkt 1 lit. h Planu) wyklucza jakiekolwiek próby jej legalizacji, czyli zastosowania art. 51 ust 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 przywołanej ustawy. Oznacza to, że wobec niemożności zalegalizowania przedmiotowego budynku PINB prawidłowo zastosował art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 tej ustawy i nakazał jego rozbiórkę.
Ponadto zdaniem organu prawidłowo określono adresata wydanego nakazu. Z art. 52 ust. 1 prawa budowlanego wynika bowiem, iż: "Obowiązki, w formie nakazów i zakazów, określone w postanowieniach i decyzjach, o których mowa w niniejszym rozdziale, nakłada się na inwestora. Jeżeli roboty budowlane zostały zakończone lub wykonanie postanowienia albo decyzji przez inwestora jest niemożliwe, obowiązki te nakłada się na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego"
W tym przypadku, choć roboty budowlane zostały już zakończone, to inwestor czyli K. W. jest równocześnie współwłaścicielem działki nr [...] (KW nr [...] oraz KW nr [...]). Próba nałożenia na pozostałych współwłaścicieli działki obowiązku rozbiórki budynku garażowego nr [...] byłaby dla nich nieuzasadnionym obciążeniem, narażałaby na koszty i dolegliwą procedurę, stanowiłaby również nieuzasadnione zwolnienie inwestora, który - choć działał w oparciu o skutecznego zgłoszenie - to jednak naruszał obowiązujące przepisy prawa i to on powinien ponieść wszystkie niedogodności związane z wykonaniem rozbiórki.
WWINB zważył, że na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w P. istnieje kilka obiektów budowlanych o konstrukcji i wymiarach podobnych do budynku garażowego nr [...]. Z tego powodu obowiązkiem PINB było albo jednoznaczne określenie w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji administracyjnej obiektu budowlanego objętego nakazem, albo załączenie do decyzji załącznika graficznego obrazującego, o który obiekt budowlany chodzi. Jako że PINB nie dochował tego obowiązku, konieczne było skorygowanie przez WWINB zaskarżonej decyzji poprzez dokładne wskazanie (w tym za pomocą załącznika graficznego) obiektu budowlanego objętego nakazem rozbiórki (art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.).
Skargę od wyżej wskazanej decyzji WWINB wywiódł do Sądu K. W. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucono wydanie jej z naruszeniem
I. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj:
1. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia w sposób wszechstronny i wyczerpujący całego materiału dowodowego, podjęcia wszelkich niezbędnych kroków do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz arbitralną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego i istotne braki w treści zaskarżonej decyzji, w tym poprzez wydanie decyzji zawierającej istotne braki w ustalonym stanie faktycznym sprawy, m.in. w zakresie zaświadczeń wydanych przez Starostę [...];
2. art. 12 § 1 k.p.a., poprzez niedziałanie przez organ w sprawie wnikliwie, niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz pominięcie bądź nieprzeprowadzenie obiektywnych dowodów potwierdzających zasadność stanowiska strony postępowania,
3. art. 7 k.p.a. i 8 k.p.a., poprzez naruszenie zasady praworządności, uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu stron, a także zasady sprawiedliwości społecznej oraz pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, w sytuacji, w której jeden organ nie sprzeciwił się inwestycji skarżącego, a drugi organ nakazuje rozbiórkę posadowionego garażu;
4. art. 80 w zw. z art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., poprzez brak ustalenia prawdy obiektywnej oraz przekroczenie swobodnej oceny dowodów i oparcie rozstrzygnięcia na błędnych wynikach kontroli i wbrew dowodom przedłożonym przez stronę skarżącą,
5. art. 6, art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez brak zweryfikowania przez organ, czy zaświadczenia wydane przez Starostę [...] wobec braku występowania MPZP mogły dawać skarżącemu podstawę do posadowienia garażu;
II. przepisów prawa materialnego, tj.:
1. art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji, gdy z całokształtu materiału dowodowego wynika, iż skarżący miał prawo w przedmiotowej dacie posadowić budynek gospodarczo - garażowy,
2. art. 36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez zmianę sposobu użytkowania terenu skarżącego i uniemożliwienie korzystania Skarżącemu ze swej własności w sposób nieograniczony,
3. Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenów położonych w P. w rejonie pomiędzy torami [...], ulicą [...], rzeką [...], ulicą [...] i ulicą [...], obręb N., ark. 8, 9, 10 i 12 - część B - Uchwała Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia 30 marca 2021r. opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] - rok 2021, Poz. [...] z dnia 20 kwietnia 2021r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935) - dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych rozstrzygnięć administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, przy czym sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Przedmiotem tak rozumianej kontroli jest decyzja WWINB, którą uchylono decyzję PINB w części, w jakiej określony został obiekt budowlany objęty nakazem rozbiórki, i orzekając w tym zakresie co do istoty sprawy nakazano rozbiórkę budynku oznaczonego nr [...] w załączniku graficznym do tejże decyzji, czyli budynku garażowego o wymiarach 4 m x 3 m i powierzchni zabudowy wynoszącej 12,0 m˛ posadowionego na działce nr ewidencyjny [...] położonej przy ul. [...] w P., a w pozostałym zakresie utrzymano zaskarżoną decyzję w mocy.
Podstawę prawną zaskarżonych decyzji stanowił art. art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane w wersji aktualnej na dzień wszczęcia postepowania w sprawie (jedn. tekst: Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.) Zgodnie z tym przepisem Przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.
W myśl art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy, w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49f organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 29 ust. 1 i 3 ustawy.
Przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego jest sprawa budowy budynku garażowego nr [...] o wymiarach 4 m x 3 m. Zgodnie ze szkicem sytuacyjnym wykonanym przez PINB budynek garażowy nr [...] to - patrząc od strony południowej - pierwszy w linii obiekt budowlany usytuowany na działce nr- [...] położonej przy ul. [...] w P..
W rozpoznawanej sprawie nie jest sporne, że na terenie na którym znajduje się budynek garażowy nr [...] obowiązuje uchwała Rady Miasta [...] nr [...] z dnia 30 marca 2021 r. w sprawie: miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenów położonych w P. w rejonie pomiędzy torami [...], ulicą [...], rzeką [...], ulicą [...] i ulicą [...], obręb N., ark. 8, 9, 10 i 12 - część B (Dz. Urz. Woj. [...]. poz. [...]; dalej; Plan). Uchwała ta weszła w życie w dniu 5 maja 2021 r.
Zgodnie z § 4 ust 1 lit.h Planu, w zakresie zasad ochrony i kształtowania ładu przestrzennego ustala się zakaz lokalizacji blaszanych budynków gospodarczo-garażowych oraz obiektów i budynków tymczasowych, za wyjątkiem zaplecza budów na czas ich realizacji.
Niekwestionowanym jest również fakt, że budowa tego budynku stanowiła przedmiot zgłoszenia dokonanego przez inwestora tj. K. W. w dniu 22 września 2021 r., wobec którego organ nie zgłosił sprzeciwu.
Istota sporu sprowadza się zatem do ustalenia czy brak sprzeciwu organu wobec zgłoszenia inwestora legitymizował go do budowy garażu, pomimo sprzeczności inwestycji z zapisami Planu.
W ocenie Sądu organy prawidłowo zastosowały procedurę wynikającą z art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego, skoro postępowanie dotyczyło budowy blaszanego budynku garażowego nr [...], a w Planie obowiązywał zakaz realizacji takich obiektów, chociaż Starosta [...] nie zgłosił sprzeciwu w drodze decyzji w odniesieniu do zamiaru inwestora.
W tym miejscu wskazać przyjdzie, że w świetle utrwalonych poglądów judykatury, dokonanie zgłoszenia i brak sprzeciwu właściwego organu w żadnym razie nie oznacza, że organ nadzoru budowlanego nie może podjąć postępowania w celu dokonania sprawdzenia, czy inwestycja wykonana na podstawie zgłoszenia nie narusza przepisów prawa.
Wynika to wprost z art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego, który ma zastosowanie także wtedy, gdy inwestycja została już wykonana (art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego). W takim postępowaniu organ nadzoru budowlanego, w zależności od ustalonego stanu faktycznego, może stosować środki określone w art. 51 Prawa budowlanego. W świetle wyrażanego w orzecznictwie poglądu, który sąd w składzie orzekającym podziela, dokonanie zgłoszenia i brak sprzeciwu właściwego organu ma tylko takie znaczenie, że inwestorowi, który wykonał roboty objęte zgłoszeniem, nie można postawić zarzutu samowoli budowlanej, w rozumieniu art. 49b Prawa budowlanego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 kwietnia 2011 r., sygn. II OSK 734/10, z dnia 27 października 2017 r., sygn. II OSK 333/16, z 13 lutego 2018, sygn. II OSK 2063/17, dostępne w CBOSA, na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast samo przez się nie oznacza to jeszcze niedopuszczalności bądź bezprzedmiotowości prowadzenia postępowania zmierzającego do sprawdzenia, czy dana inwestycja zrealizowana na podstawie skutecznego zgłoszenia nie narusza w istotny sposób przepisów, w tym prawa miejscowego, a w przypadku stwierdzenia takich naruszeń - podjęcia działań zmierzających, w miarę możliwości, do doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem (por. wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1298/17, dostępny w CBOSA).
W świetle powyższych rozważań, dokonanie przez skarżącego zgłoszenia, w którym zobrazowano sposób posadowienia obiektu, a następnie wybudowanie go zgodnie ze zgłoszeniem przy braku sprzeciwu właściwego organu, nie wykluczało możliwości podjęcia przez organy nadzoru budowlanego postępowania, mającego na celu sprawdzenie, czy budowa została wykonana zgodnie z przepisami prawa.
Efektem tego postępowania było ustalenie, że budowa budynku garażowego nr [...] jest niezgodna z zapisami Planu miejscowego.
W sytuacji gdy potwierdzono, że sporny garaż został wybudowany pomimo zakazu wynikającego z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co z kolei oznaczało brak możliwości jego doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, zasadnie orzeczono jego rozbiórkę.
Podkreślić należy, że decyzje, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b., nakazujące zaniechania dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, wydaje właściwy organ nadzoru budowlanego w sytuacjach, gdy nie ma możliwości doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonywanych bądź już wykonanych robót budowlanych, o czym mowa w pkt 2 i 3 ust. 1 art. 51 p.b. Innymi słowy, gdy brak jest technicznej i prawnej możliwości doprowadzenia danego obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem w drodze decyzji, o których mowa w pkt 2 i 3 ust. 1 art. 51 p.b.
Za niezrozumiały Sąd uznał zarzut naruszenia art. 36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez zmianę sposobu użytkowania terenu skarżącego i uniemożliwienie korzystania Skarżącemu ze swej własności w sposób nieograniczony. Wskazany bowiem przez skarżącego przepis odnosi się do ustalenia opłaty planistycznej.
Zgodnie natomiast z art. 6 ust. 1 u.p.z.p. ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Przepisy planu mogą zatem ograniczać właściciela w jego prawach do gruntu, w tym w sposobie jego zagospodarowania.
Jednocześnie Sąd wskazuje, że zasadność rozwiązań planu miejscowego nie może być przedmiotem oceny przez sąd w granicach skargi złożonej na konkretną decyzję organu administracyjnego. Ważność aktów prawa miejscowego, w tym miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego nie podlega kontroli w indywidualnej sprawie, lecz w specjalnych trybach przewidzianych przez przepisy prawa. Dlatego też prawidłowość poszczególnych rozwiązań planistycznych, które nie zostały zakwestionowane przez organ nadzoru i obowiązują na określonym obszarze mogą podlegać kontroli jako akty prawa miejscowego przez sądy administracyjne w odpowiedniej procedurze przewidzianej w art. 101 u.s.g. To wówczas dokonywana jest odpowiednia kontrola prawidłowości przyjętych rozwiązań planistycznych. Wyrok NSA z 7.10.2025 r., II OSK 1780/23, LEX nr 3935074.
Sąd stoi na stanowisku, że plan miejscowy z założenia stanowi instrument mający na celu pogodzenie, czy wyważenie tych nierzadko sprzecznych interesów. Zatem sytuacja, gdy osoba mająca tytuł rzeczowy do nieruchomości z powodu konkretnych ustaleń planu miejscowego nie może zrealizować (w pełni lub częściowo) swojego indywidualnego interesu i musi zrezygnować ze swoich zamierzeń, nie oznacza więc samo przez się naruszenia art. 6 u.p.z.p. i nie uzasadnia z tego powodu podważenia legalności uchwały w sprawie planu miejscowego.
Konkludując, zdaniem sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy okazał się wystarczający dla wyjaśniania kluczowych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych, stosując się do zasad regulujących postępowanie administracyjne, określonych w art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Jednocześnie zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że w zaistniałych okolicznościach faktycznych sprawy obowiązujące przepisy prawa dostarczyły podstaw do wydania zaskarżonych decyzji organów obu instancji. Sąd miał również na uwadze, że ustalenia i ocena organów znalazły wyraz w uzasadnieniu, spełniającym wymogi z art. 107 § 3 k.p.a.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI