IV SA/PO 75/25

IV SA/Po 75/25 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-03-27
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-01-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Józef Maleszewski
Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Maciej Busz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska Protokolant st. sekr. sąd. Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2025 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia z siedzibą w P. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 19 listopada 2024 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia z 19.11.2024 r. nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako: WWINB) orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] (dalej jako PINB) z dnia 20.09.2024 r. nr [...], którą organ nakazał inwestorowi A. K. (dalej jako inwestor) rozbiórkę tymczasowego obiektu budowlanego (pełniącego funkcję magazynową narzędzi ogrodniczych) położonego na parceli nr [...], o wymiarach w planie 247 cm x 300 cm i wysokości 190 cm, znajdującego się na działce nr ewidencyjny [...] położnej przy ul. [...] w [...], gmina [...]
Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 12.05.2023 r. PINB przeprowadził czynności kontrolne na dz. nr [...] przy ul. [...] w [...], gm. [...], w wyniku których stwierdził, że na nieruchomości znajduje się 90 powierzchni wydzielonych pod altany i domki rekreacyjne. W dniu kontroli stwierdzono istnienie ok. 68 obiektów.
Zawiadomieniem PINB z dnia 19.01.2024 r. wyznaczył termin kontroli na nieruchomości dz. nr [...] - w części dotyczącej parceli nr [...] - położonej przy ul. [...] w [...], gm. [...]. W wyznaczonym terminie, tj. w dniu 23.02.2024 r., przeprowadzono czynności kontrolne na ww. nieruchomości, w wyniku których ustalono, że na terenie wyodrębnionej parceli nr [...] zlokalizowany jest obiekt budowlany pełniący funkcję magazynową do narzędzi ogrodniczych. Obiekt wykonany jest z blachy trapezowej, powstał ok. 2022 r., a jego inwestorem jest A. K.. Wymiary obiektu wynoszą 247 cm x 300 cm i wysokość 190 cm. Obiekt powstał bez stosownych pozwoleń. Jak wynika z protokolarnych ustaleń na terenie nieruchomości znajduje się również naczepa samochodowa (naczepa pochodzi z pojazdu wojskowego bez kół) w konstrukcji stalowej posadowiona na bloczkach betonowych. Obiekt pełni funkcję rekreacyjną i powstał w 2021 r., a jego inwestorem również jest A. K., która zrealizowała go w oparciu o ustawę z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych. Wymiary obiektu wynoszą: 230 cm x 405 cm i wysokości 190 cm. Ponadto na terenie nieruchomości występuje szkielet wiaty składający się z 4 słupków drewnianych zakotwiczonych w gruncie za pomocą wbijanych, ocynkowanych kotew, pokryty podartą płachtą materiałową w części dachowej. Szkielet wiaty powstał w 2023 r., a jego inwestorem jest A. K.. Wymiary wiaty wynoszą 320 cm x 325 cm i wysokość 230 cm. Obiekt powstał bez stosownych pozwoleń.
Postanowieniem z dnia 17.05.2024 r. PINB wstrzymał inwestorowi roboty budowlane polegające na budowie ww. tymczasowego obiektu budowlanego pełniącego funkcję magazynową narzędzi ogrodniczych.
Następnie decyzją z dnia 20.09.2024 r. PINB nakazał inwestorowi rozbiórkę tymczasowego obiektu budowlanego pełniącego funkcję magazynową narzędzi ogrodniczych położonego na parceli nr [...], o wymiarach w planie 247 cm x 300 cm i wysokości 190 cm, znajdującego się na działce nr ewidencyjny [...] położonej przy ul. [...] w [...], gmina [...].
Od powyższej decyzji odwołanie, z zachowaniem ustawowego terminu, wywiódł inwestor. Jednocześnie odwołanie, z zachowaniem ustawowego terminu, wniosło Stowarzyszenie (dalej jako skarżący).
Inspektor Nadzoru Budowlanego przywołaną na wstępie decyzją z dnia 19.11.2024 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z generalną zasadą wyrażoną w art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 725 ze zm., dalej: p.b.) roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 p.b.
Następnie wyjaśniono, że jak wynika z treści art. 29 ust. 2 pkt 4 p.b. nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa altan działkowych i obiektów gospodarczych, o których mowa w ustawie z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1073, dalej jako: ustawa ROD).
Dalej stwierdzono, że przez altanę działkową - w myśl art. 2 pkt 9a ustawy ROD - należy rozumieć wolnostojący budynek rekreacyjno-wypoczynkowy lub inny obiekt budowlany spełniający taką funkcję, położony na terenie działki w rodzinnym ogrodzie działkowym, powierzchni zabudowy do 35 m2 oraz o wysokości do 5 m przy dachach stromych i do 4 m przy dachach płaskich, przy czym do powierzchni zabudowy nie wlicza się tarasu, werandy lub ganku, o ile ich łączna powierzchnia nie przekracza 12 m2.
Kolejno wyjaśniono, że przedmiotowy obiekt budowlany zakwalifikowany został jako tymczasowy obiekt budowlany, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b. Zgodnie z treścią art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b. przez tymczasowy obiekt budowlany należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolno stojące maszty antenowe. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny "W art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane zostały wyróżnione dwa rodzaje tymczasowych obiektów budowlanych. Pierwsze z nich to obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub do rozbiórki. Po drugie, jest nim obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem. Katalog tymczasowych obiektów budowlanych nie jest zamknięty i w każdej sprawie należy dokonać, mając na uwadze cechy danego obiektu, indywidualnej oceny, czy może on być zakwalifikowany jako tymczasowy obiekt budowlany." (wyrok NSA z 26.04.2023 r., II OSK 1462/20).
Zdaniem WWINB przedmiotowy obiekt można bezspornie zakwalifikować jako tymczasowy obiekt budowlany, bowiem nie jest on trwale związany z gruntem, lecz bezpośrednio posadowiony na gruncie, na co wskazują ustalenia kontrolne PINB. W myśl art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b. budowa tymczasowych obiektów budowlanych przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni, wymaga zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy, określonego w zgłoszeniu, inwestor może złożyć wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę tymczasowego obiektu budowlanego, zgodnie z art. 37a ust. 1 p.b. Jednakże w niniejszym przypadku inwestor nie dokonał zgłoszenia przed rozpoczęciem budowy przedmiotowego obiektu w 2022 r., zatem obiekt wymagał pozwolenia na budowę.
W konsekwencji WWINB uznał, że organ I instancji prawidłowo zastosował tryb określony w art. 48 p.b., a zarzut inwestora podniesiony w treści odwołania, zgodnie z którym organ powiatowy dokonał błędnej kwalifikacji przedmiotowego obiektu i niewłaściwie zastosował procedurę przewidzianą w art. 48 p.b. okazał się nieuzasadniony.
Dalej organ odwoławczy podkreślił, że inwestor nie złożył wniosku o legalizację we wskazanym 30-dniowym terminie od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. Postanowienie PINB zostało przez inwestora odebrane w dniu 27.05.2024 r., w związku z czym termin do złożenia wniosku o legalizację upłynął w dniu 26.06.2024 r.
Odnosząc się do zarzutu wskazanego w treści odwołania Stowarzyszenia, WWINB stwierdził, że decyzja PINB nakazująca rozbiórkę przedmiotowego obiektu budowlanego jest zasadna w związku z niezłożeniem przez inwestora wniosku o legalizację w wymaganym terminie.
Skargę na powyższą decyzję wywiodło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Stowarzyszenie, reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Skarżący zarzucił naruszenie:
1. art. 21 ust. 1 Konstytucji RP poprzez dalsze ograniczenie na skutek zaskarżonych decyzji organów nadzoru budowlanego wykonywania prawa własności nieruchomości uregulowanego w ustawie ROD (art. 13 ust. 1 pkt 2), niewynikające z ustawy,
2. art. 13 ust. 1 pkt 2 oraz art. 4 ustawy ROD poprzez ich niezastosowanie przez organ nadzoru budowlanego,
3. § 4 pkt 2a i §10 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w [...] - północny brzeg [...], zatwierdzonego uchwałą Nr [...] z dnia 18 maja 2010 r. Rady Gminy [...], poprzez ich nieuzasadnione zastosowanie,
4. przepisów postępowania mający istotny wpływ na wynik sprawy w postaci art. 7, 77 §1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz nie zebranie i nie rozpatrzenie materiału dowodowego,
5. przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy w postaci art. 8 i art. 107 § 3 k.p.a. przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębienia zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności brak funkcjonalnej wykładni przepisów miejscowego planu zagospodarowania terenu i ustawy ROD,
6. przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy w postaci art. 9 i 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji organu I instancji.
W uzasadnieniu skargi zarzucono, że zaskarżona decyzja została wydana na skutek błędnego ustalenia przez organ stanu faktycznego, z naruszeniem przepisów prawa materialnego, a także prawa procesowego, które miały wpływ na wynik sprawy. Naruszenie przepisów spowodowało wydanie aktu administracyjnego kończącego ostatecznie postępowanie w sprawie, bez przeprowadzenia postępowania odwoławczego, w którym merytorycznie rozpatrzone zostanie złożone przez skarżącego odwołanie.
Zdaniem skarżącego bezspornym w niniejszej sprawie jest po pierwsze to, że przedmiotowy obiekt nie przekracza wymiarów dopuszczonych przez ustawę ROD, a zatem jego budowa nie wymaga zarówno pozwolenia na budowę, jak i zgłoszenia i jest to obiekt gospodarczy spełniający parametry, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy ROD, gdyż został wybudowany na terenie utworzonego przez Stowarzyszenie rodzinnego ogrodu działkowego [...] na gruncie stanowiącym własność tego stowarzyszenia. Po drugie - co zgodnie ustaliły organy nadzoru budowlanego obu instancji - przepisy obowiązującego dla tej lokalizacji - działka nr ewidencyjny [...] - miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w [...] - północny brzeg [...], zwanym dalej Planem, zatwierdzonym uchwałą Nr [...] z dnia 18 maja 2010 r. Rady Gminy T. Podgórne - zwaną dalej Uchwałą, nie zabraniają możliwości stworzenia na tym terenie ogrodów działkowych, bowiem nieruchomość ta znajduje się na terenie oznaczonym symbolami 1R i 2R, dla których ustalono przeznaczenie terenu "pod uprawy rolnicze, ogrodnicze, sadownicze oraz użytki rolne". Mając na uwadze powyższe stwierdzono iż zagospodarowanie działki nr [...] położonej w [...], gm. [...], poprzez utworzenie na jej obszarze ROD o nazwie [...], jest zgodne z obowiązującym dla tej lokalizacji Planem, zatwierdzonym Uchwałą. Ponadto dla niniejszej nieruchomości prowadzona jest księga wieczysta pod numerem [...], do której wpisywane są dzierżawy działkowe na rzecz poszczególnych członków Stowarzyszenia - działkowców.
Organ II instancji rozpatrywał kwestię, czy postawienie obiektu budowlanego na utworzonym już (na wskazanej działce - [...]) rodzinnym ogrodzie działkowym jest zgodne z Planem. W ocenie skarżącego organ II instancji nie dokonał w tym miejscu wnikliwej analizy, nie wziął pod uwagę wszystkich okoliczności, przede wszystkim nie rozważył argumentacji wskazanej przez skarżącego w odwołaniu i w ślad za organem I instancji orzekł, że wskazany obiekt jest sprzeczny z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki nr ewidencyjny [...] i w konsekwencji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, w uzasadnieniu wskazując, iż zabudowa rodzinnych ogrodów działkowych na podstawie ustawy ROD musi być zgodna z obowiązującymi przepisami, tj. ustawami oraz aktami prawa miejscowego, a tym samym należy wskazać, iż obowiązujący MPZP może ingerować w sposób zagospodarowania terenu ROD. Sam fakt, iż MPZP zabrania wznoszenia obiektów budowlanych na danym terenie, nie eliminuje podstawowej funkcji ROD, tj. zaspokajania socjalnych, wypoczynkowych i rekreacyjnych potrzeb społeczeństwa.
Dalej skarżący podkreślił, iż organy nadzoru budowlanego obu instancji zgodnie ustaliły, iż ww. zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie stanowią przeszkody dla stworzenia na przedmiotowej działce nr [...] w [...] rodzinnego ogrodu działkowego, co jest stanowiskiem prawidłowym i bezspornym, gdyż nie było zakwestionowane przez żadnego z uczestników postępowania.
Skarżący podtrzymał w całości stanowisko zaprezentowane w odwołaniu od decyzji PINB, ponownie wskazując, iż właściwym jest przyjrzenie się definicji rodzinnych ogrodów działkowych która znajduje się w ustawie ROD - art. 2 pkt 5 - należy przez to rozumieć wydzielony obszar lub obszary przeznaczone na cele rodzinnych ogrodów działkowych, składające się z działek i terenu ogólnego, służące do wspólnego korzystania przez działkowców, wyposażone w infrastrukturę ogrodową. Dalej w art. 2 pkt 9 ustawy ROD znajduje się definicja infrastruktury ogrodowej - należy przez to rozumieć budynki i budowle, ogrodzenia, aleje i drogi ogrodowe, płace zabaw, świetlice, hydrofornie, sieci wodociągowe i energetyczne oraz inne urządzenia znajdujące się na terenie rodzinnego ogrodu działkowego przeznaczone do wspólnego używania przez osoby korzystające z działek oraz służące do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania rodzinnego ogrodu działkowego, o ile nie wchodzą w skład przedsiębiorstwa.
W ocenie skarżącego wykładnia funkcjonalna ww. przepisów prowadzi do wniosku, iż skoro nie ma żadnych przesłanek ustawowych dla utworzenia na przedmiotowej nieruchomości gruntowej ROD, to konsekwentnie należy uznać, iż dopuszczalna jest także zabudowa tego terenu zgodna z celem i przeznaczeniem ROD, tj. poprzez budowę infrastruktury ogrodowej przewidzianej dla ROD w ww. przepisach, a także m.in. poprzez stawianie obiektów gospodarczych. Brak możliwości stworzenia powyższej zabudowy na terenie ROD pozbawiłby bowiem ROD właściwej mu funkcji zaspakajania socjalnych, wypoczynkowych i rekreacyjnych potrzeb społeczeństwa przewidzianej w preambule ustawy ROD, jak też w art. 3 i 4 tej ustawy. Należy zatem odpowiedzieć na pytanie, czy zapisy w Planie ograniczające zabudowę terenu poprzez zakaz lokalizacji budynków (par. 10 pkt 1 Planu) oraz zakaz lokalizacji tymczasowych obiektów budowlanych (par.4 pkt.2 a Planu), mogą odnosić się do terenu ROD.
Zdaniem skarżącego pozytywna odpowiedź w tej kwestii – za którą opowiedziały się organy administracji obu instancji - prowadziłaby do sprzecznych wniosków, gdyż z jednej strony Plan nie zawiera zakazu tworzenia na przedmiotowym terenie ROD - co prawidłowo i bezspornie ustaliły organy nadzoru budowlanego obu instancji administracyjnej, a z drugiej strony nie pozwalałby na zabudowę ROD budynkami oraz tymczasowymi obiektami budowlanymi, co oznacza przyjęcie interpretacji, zgodnie z którą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego może ingerować w sposób zagospodarowania terenu ROD, a więc może pozbawić ROD jego zasadniczych funkcji, nie likwidując samego prawa do jego utworzenia. Taka interpretacja wydaje się sprzeczna z aksjologicznym założeniem powstania i utworzenia ROD i wykładnią systemową tych przepisów. Trudno bowiem byłoby wyobrazić sobie funkcjonowanie ROD bez możliwości postawienia na jego terenie altan działkowych, czy innych elementów infrastruktury, które można by zakwalifikować jako "tymczasowe obiekty budowlane" w myśl przepisów prawa budowlanego. Także i prawa członków stowarzyszenia działkowców mających swe ogródki działkowe na ROD usytuowanych w różnych lokalizacjach, byłyby różne względem siebie jak chodzi o możliwości zabudowy ogródków i infrastruktury ogrodowej, co byłoby sprzeczne z egalitarnym założeniem ustawy o ROD w kwestii praw członków stowarzyszenia ogrodowego. Dalej skarżący zwrócił uwagę na fakt, iż zapisy przedmiotowego MPZP zakazują także na terenie zajmowanym przez skarżącego stawiania szyldów. Interpretacja zastosowana przez organy nadzoru budowlanego prowadziłaby w tym wypadku do absurdalnego i sprzecznego z przepisami stanu faktycznego i prawnego polegającego na tym, iż działający legalnie ROD nie miałby możliwości spełnienia ustawowego obowiązku oznaczenia miejsca wykonywanej działalności, tj. umieszczenia szyldu informacyjnego na terenie przedmiotowej nieruchomości. A zatem funkcjonalna wykładnia przepisów prowadzi do wniosku, iż zapisy Planu odnośnie do obiektów i urządzeń posadowionych na terenie ROD, należy interpretować w kontekście przepisów ustawy ROD i tylko interpretacja wskazująca na łączne naruszenie przepisów Planu i ustawy ROD mogłaby skutkować uznaniem, iż dany obiekt zlokalizowany na terenie ROD jest niezgodny z przepisami (np. postawienie urządzenia czy też budowli niestanowiącej infrastruktury ogrodowej, jak choćby warsztat samochodowy czy obiekt budowlany nie spełniający kryteriów definicji "altany działkowej").
W konsekwencji skarżący stwierdził, że zaskarżona decyzja organu nadzoru budowlanego godzi w podstawowe prawo własności przysługujące każdemu właścicielowi i ogranicza możliwość jego swobodnego wykonywania w ramach obowiązującego porządku prawnego. Narusza zatem podstawową zasadę ochrony własności zawartą w art. 21 ust. 1 Konstytucji RP.
Skarżący stoi na stanowisku, iż członkom stowarzyszenia działkowców, jak i samemu stowarzyszeniu działkowców, działającemu zgodnie z prawem, tj. z ustawą ROD, nie mogą być ograniczane prawa wykonywania przysługujących im zgodnie z ustawą uprawnień, w tym do zabudowy zgodnej z przepisami tej ustawy, gdyż w przeciwnym razie wykonywanie tych uprawnień byłoby pozbawione podstaw aksjologicznych. Zadaniem i sensem tworzenia i działalności stowarzyszeń działkowców, jaki przyświecał ustawie ROD są prawa wynikające z art. 3 i 4 ustawy.
Wobec powyższego skarżący stwierdził, iż zapisy ograniczające zabudowę poprzez zakaz lokalizacji budynków, tymczasowych obiektów budowlanych zawarte w Planie, nie mają zastosowania do urządzeń i obiektów stawianych na terenie ROD, o ile te obiekty i urządzenia stanowią infrastrukturę ogrodową lub służą realizacji celów dla których powstał ROD. Zaznaczyć przy tym należy, iż gmina nie jest pozbawiona możliwości ograniczenia zakładania i działalności ROD, gdyż po wejściu w życie ustawy o ROD z 2013 r. miała możliwość uchwalenia zmiany Planu z ograniczeniem możliwości tworzenia i działalności ROD na dowolnym obszarze objętym Planem, czego jednak nie uczyniła. Co więcej nie podjęła żadnych działań w tym kierunku także po tym, gdy zarząd stowarzyszenia zwrócił się do wójta gminy przed założeniem ROD na przedmiotowej działce, z informacją, iż zamierza na tym terenie utworzyć ROD o nazwie [...]. Zdaniem skarżącego w przypadku uznania, iż utworzenie na tym terenie ROD jest sprzeczne z interesem społeczności lokalnej to na gminie spoczywał obowiązek inicjatywy zmiany przepisów prawa miejscowego. Zaniechanie ze strony organów administracji publicznej nie może obciążać teraz obywateli, który poczynili już pewne inwestycje na tym terenie.
Dalej wskazano na okoliczność, iż ustawa o ROD uchyliła dotychczasową ustawę o ROD z 8 lipca 2005 r. i zniosła ustawowy obowiązek rad gmin umieszczania w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego lokalizacji ROD, zawarty w dotychczasowej ustawie o ROD. Oznacza to, iż ROD powstałe po wejściu w życie ustawy z 13 grudnia 2013 r. o ROD nie są ujawniane w planach miejscowych zagospodarowania i mogą być tworzone na terenach zgodnych z właściwymi przepisami ustawy o ROD (art. 5) i innych ustaw (tj. na gruntach rolnych - zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 6 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, lub na terenach rekreacyjno-wypoczynkowych - zgodnie z pkt 16 tabeli stanowiącej załącznik nr 6 do Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków z 29 marca 2001r.). Zniesienie powyższej zasady bezwzględnego ujawniania lokalizacji ROD w planach miejscowych nie oznacza, iż każdą działkę zakupioną przez stowarzyszenie ogrodowe niezależnie od jej przeznaczenia i warunków zabudowy można "przekształcić" na ROD. Należy bowiem wskazać, iż ROD można zakładać tylko na terenach zgodnych z przepisami, jak wskazano powyżej, a ponadto rada gminy może zmienić plan miejscowy zagospodarowania poprzez wprowadzenie na ustalonym terenie zakazu tworzenia ROD. A zatem można uznać, iż o ile ustawa z 2005 r. o ROD sankcjonowała zasadę możliwości tworzenia nowych ROD wyłącznie w lokalizacjach zgodnych z przepisami i uwzględnionych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, o tyle ustawa z 2013 r. o ROD wprowadziła zasadę przeciwną, tj. sankcjonującą tworzenie nowych ROD w lokalizacjach zgodnych z przepisami, lecz poza lokalizacjami wykluczającymi prowadzenie ROD w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
W takiej sytuacji należy uznać zdaniem Stowarzyszenia, iż skoro ROD utworzony w [...] przez Stowarzyszenie jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w [...] - północny brzeg [...], zatwierdzonym uchwałą Nr [...] z dnia 18 maja 2010 r. Rady Gminy [...], to - zgodnie z przedstawioną wykładnią systemową i funkcjonalną - warunki i ograniczenia w zakresie zabudowy zawarte w MPZP tj. § 4 pkt 2a i §10 nie dotyczą obiektów zlokalizowanych na terenie ROD, o ile obiekty te są zgodne z przepisami ustawy o ROD i stanowią infrastrukturę ogrodową lub służą realizacji celów określonych w ustawie o ROD. Organy nadzoru budowlanego obu instancji nie dokonały jednak takiej weryfikacji w toku postępowania.
Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasowa argumentację.
Na rozprawie w dniu 27.03.2025 r. pełnomocnik skarżącego wnosił i wywodził jak w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga okazała się niezasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 334) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a.").
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.), a przewidziane ustawą środki stosuje w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 19.11.2024 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] z dnia 20.09.2024 r. nr [...] nakazującą inwestorowi rozbiórkę tymczasowego obiektu budowlanego (pełniącego funkcję magazynową narzędzi ogrodniczych) znajdującego się na parceli nr [...] na działce nr ewidencyjny [...] położnej przy ul. [...] w [...], gmina [...].
Na kanwie niniejszej sprawy organy administracji publicznej I i II instancji prawidłowo i w stopniu wystarczającym dla rozstrzygnięcia sprawy ustaliły stan faktyczny sprawy, który Sąd przyjmuje i uznaje za podstawę do swoich dalszych rozważań. Z ustaleń faktycznych wynika, że na ww. parceli nr [...] znajduje się obiekt gospodarczy (domek narzędziowy) o wymiarach w planie 247 cm x 300 cm i wysokości 190 cm.
Niesporne jest, iż działka na której posadowiony jest przedmiotowy obiekt gospodarczy (domek narzędziowy) położona jest na obszarze objętym uchwałą nr [...] Rady Gminy [...] z dnia 18 maja 2010 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w [...] - północny brzeg [...] (Dz. Urz. Województwa W. z 2010 r. nr [...] pozycja [...], dalej "m.p.z.p." lub "miejscowy plan"). Ww. nieruchomość oznaczona została w miejscowym planie symbolem 1R.
Przedmiot sporu w niniejszej sprawie stanowi ustalenie, czy do rodzinnych ogródków działkowych funkcjonujących na podstawie ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1073 dalej: "ustawa ROD"), znajdują zastosowanie przepisy m.p.z.p.
Sporna w sprawie jest także kwalifikacja przedmiotowego obiektu w świetle postanowień ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 682 z późn. zm.; dalej "P.b."), jak i przepisów ustawy ROD.
W odniesieniu do kwestii kwalifikacji przedmiotowego obiektu, tj. czy sporny obiekt gospodarczy (domek narzędziowy) jest obiektem budowlanym, obiektem tymczasowym, czy też innego rodzaju obiektem, budowlą, Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy ROD na terenie działki nie może znajdować się: altana działkowa niespełniająca wymagań określonych w art. 2 pkt 9a; obiekt gospodarczy o powierzchni zabudowy przekraczającej 35 m2 oraz o wysokości przekraczającej 5 m przy dachach stromych i 4 m przy dachach płaskich.
Natomiast przepis art. 2 pkt 2 ustawy ROD stanowi, że pod pojęciem działki rozumie się podstawową jednostkę przestrzenną rodzinnego ogrodu działkowego, której powierzchnia nie może przekraczać 500 m˛, służąca zaspokajaniu potrzeb działkowca i jego rodziny w zakresie prowadzenia upraw ogrodniczych, wypoczynki i rekreacji.
W ocenie Sądu przedmiotowy obiekt można kwalifikować jako tymczasowy obiekt budowlany. Zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 5 P.b., takim obiektem jest "obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przykrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolno stojące maszty antenowe".
Jednocześnie w ocenie Sądu sporny obiekt gospodarczy nie wypełnia definicji budynku zawartej w art. 3 pkt 2 P.b. Zgodnie z treścią tego przepisu pod pojęciem budynku należy rozumieć "taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach". Jak zaś wynika z protokołu kontroli z dnia 23.02.2024 r. i dołączonej do niego dokumentacji zdjęciowej, obiekt wykonano z blachy trapezowej i posadowiono bezpośrednio na gruncie, a ponadto posiada on dach dwuspadowy wykonany z blachy trapezowej.
Zdaniem Sądu bezspornym pozostaje, że przedmiotowy domek na narzędzia nie może zostać uznany za budynek, bowiem nie odpowiada on definicji z art. 3 pkt 2 P.b. Budynek to taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. O ile będący przedmiotem sporu w niniejszej sprawie domek na narzędzia posiada przegrody budowlane i dach, to zasadniczo nie ma ani fundamentów, ani nie jest trwale związany z gruntem. Biorąc pod uwagę lekkość konstrukcji (blacha trapezowa) oraz brak jej związania z gruntem w ocenie Sądu nie można przyjąć, że obiekt ten jest w stanie skutecznie oprzeć się siłom przyrody w razie np. silnych wiatrów. Nie spełnia zatem definicji budynku.
Przede wszystkim wskazać należy, że związanie z gruntem jest konsekwencją zastosowania fundamentów, nie zaś cechą samą w sobie. Najbardziej powszechnym sposobem trwałego związania obiektu budowlanego z gruntem jest zagłębienie go w ziemi poprzez wykonanie fundamentów. Podkreślić trzeba, że zarówno Prawo budowlane, jak i żadna inna ustawa, nie zawierają definicji fundamentu, dlatego też, w celu przesądzenia czy w sprawie mamy z takowym do czynienia, należy określić podstawową cechę lub cechy go charakteryzujące w oparciu o zakres semantyczny tego pojęcia, jaki ma ono w języku potocznym. Zgodnie z encyklopedyczną definicją przez pojęcie "fundamentów" należy rozumieć "osadzoną w gruncie dolną część budowli lub podstawę konstrukcji (np. maszyny)", fundamenty mogą być różne, np. "stopowe - pod słupy, ławowe - pod ściany, płytowe - pod całe obiekty, na gruntach o niedostatecznej nośności fundamenty opiera się na palach, studniach, kesonach" (Encyklopedia Popularna PWN, Warszawa 1982, s. 223) - wyrok WSA w Gdańsku z 31.01.2024 r., II SA/Gd 515/23. Z dokonanych w niniejszej sprawie w toku postępowania administracyjnego ustaleń jednoznacznie wynika, że przedmiotowy obiekt budowlany nie posiada żadnego związania z gruntem, jako że jest postawiony bezpośrednio na gruncie. Nie wykazano, aby obiekt ten miał w gruncie umocowanie nadające mu cechy fundamentu. To zaś powoduje, że może on być swobodnie przestawiany.
W orzecznictwie sądowoadministracynym podkreśla się, że obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem zaliczany jest do tymczasowych obiektów budowlanych. Aby jednak tymczasowy obiekt budowlany mógł być zrealizowany legalnie, muszą być spełnione warunki z art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b., a więc musi być dokonane zgłoszenie w zakresie budowy tymczasowego obiektu budowlanego. Sam fakt, że obiekt nie jest trwale związany z gruntem, może mieć znaczenie dla jego kwalifikacji jako tymczasowy obiekt budowlany, jednak jego wykonanie i wykorzystywanie w warunkach nieodpowiadających tymczasowemu przeznaczeniu obiektów skutkuje stwierdzeniem samowoli budowlanej wymagającej zastosowania trybu legalizacji z art. 48 p.b. Brak zgłoszenia zamiaru budowy (posadowienia) domku na narzędzia w myśl przepisów art. 29 ust. 1 pkt 7 i art. 30 p.b. skutkuje tym, że budowa tego obiektu wymaga pozwolenia na budowę. Bowiem jeżeli tymczasowy obiekt budowlany będzie użytkowany w miejscu ustawienia w okresie dłuższym niż wskazany w art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b., to budowa takiego obiektu wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2023 r., sygn. akt II OSK 1721/20).
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie, o ile charakter zabudowy odpowiadał wymogom tymczasowego obiektu budowlanego, to przekroczony został okres jego użytkowania. Jak stanowi art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b., pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. W sprawie ustalono, że domek na narzędzia powstał na parceli nr [...] r. około 2022 roku. Niewątpliwie zatem na dzień orzekania przez organ I instancji został przekroczony dopuszczalny maksymalny okres użytkowania tymczasowego obiektu budowlanego wynoszący 180 dni od jego wzniesienia. Wobec tego nie sposób uznać tego domku za tymczasowy obiekt budowlany niewymagający uzyskania pozwolenia na budowę.
Zasadnie więc organy rozstrzygające w sprawie zakwalifikowały sporny obiekt budowalny jako tymczasowy obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego, którego posadowienie wymagało uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. W tych okolicznościach sprawy, skoro przedmiotowy obiekt budowlany wybudowano bez uzyskania pozwolenia na budowę, to taki stan faktyczny stanowił przesłankę do zastosowania procedury wskazanej w treści art. 48 p.b., zmierzającej do legalizacji samowoli budowlanej.
Odwołując się do przepisów Konstytucji RP (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483) wskazać należy, że źródłami powszechnie obowiązującego prawa w Rzeczypospolitej Polskiej są na obszarze działania organów, które je ustanowiły, akty prawa miejscowego (art. 87 ust. 2).
Mając z kolei na uwadze treść art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1130) plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego.
Z wyżej przytoczonych regulacji wynika jasno, że uchwalony przez Radę Gminy [...] m.p.z.p. jest, na terenie tej gminy, powszechnie obowiązującym źródłem prawa.
Z § 3 pkt 1 m.p.z.p. wynika, że "Na obszarze planu ustala się następujące przeznaczenie trenów: tereny rolnicze, oznaczone na rysunku planu symbolami 1R i 2R ". W § 13 pkt 1 uchwalono, że "Dla terenów rolniczych, oznaczonych na rysunku planu symbolami 1R i 2R, ustala się: 1. przeznaczenie terenu pod uprawy rolnicze, ogrodnicze, sadownicze oraz użytki zielone". Postanowienie § 4 pkt 2 lit. a powyższej uchwały stanowi, że "W zakresie zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego ustala się: zakaz lokalizacji: tymczasowych obiektów budowlanych.". Ponadto nie można tracić z oczu, że § 10 uchwały stanowi, iż "W zakresie szczególnych warunków zagospodarowania terenu oraz ograniczeń w ich użytkowaniu, w tym zakazu zabudowy, ustala się: 1) zakaz lokalizacji budynków; 2) uwzględnienie w zagospodarowaniu, zgodnie z przepisami odrębnymi, przebiegów urządzeń melioracyjnych".
Wobec powyższego w świetle zarzutów skargi wyjaśnić należy, czy do terenów rodzinnych ogródków działkowych znajdują zastosowanie postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, o czym przesądzają regulacje art. 19 ust. 2 i art. 76 ustawy ROD.
Zgodnie z art. 19 ust. 2 ustawy ROD w przypadku, gdy prawo do nieruchomości, na której znajduje się ROD, zostało nabyte przez stowarzyszenie ogrodowe nieodpłatnie, właściciel nieruchomości może zgłosić do stowarzyszenia ogrodowego żądanie likwidacji ROD, o ile funkcjonowanie ROD jest sprzeczne z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obejmującym tę nieruchomość. Zgłaszając żądanie właściciel jest obowiązany przedstawić propozycję nieruchomości zamiennej odpowiadającej warunkom określonym w art. 21 pkt 1 oraz propozycję umowy gwarantującej realizację obowiązków określonych w art. 21 oraz art. 2.
Ponadto w myśl art. 76 ust. 1 pkt 1 ustawy ROD właściciel nieruchomości nie może wydać decyzji, o której mowa w art. 75 ust. 1, jeżeli w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy rodzinny ogród działkowy spełnia przynajmniej jeden z warunków tj. funkcjonowanie rodzinnego ogrodu działkowego na nieruchomości jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Dokonując powyższej oceny należy również mieć na względzie art. 13b ustawy ROD wyłączający możliwość stosowania uproszczonego postępowania legalizacyjnego do obiektów budowlanych na działkach rodzinnych ogrodów działkowych. Powyższe ma istotne znaczenie gdyż w uproszczonym postępowaniu legalizacyjnym organ nadzoru budowlanego nie bada zgodności lokalizacji obiektu z zapisami m.p.z.p.
Wyżej przytoczone przepisy doprowadzają do wniosku, że ustawodawca przesądził bezpośrednio o obowiązku zgodności działalności rodzinnych ogrodów działkowych z przepisami uchwalonych miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Przemawia za tym z jednej strony ich charakter jako aktów prawa miejscowego, a z drugiej regulacja ustawy o ROD. Co więcej, stanowisko takie wyrażone zostało także w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, np. w wyroku z dnia 7 października 2023 r. o sygn. akt II OSK 21/21, który wydany został w bardzo zbliżonym stanie faktycznym, gdzie uznano, że przepisy ustawy o ROD w żadnym razie nie stanowią prawnej podstawy do wyłączenia stosowania do rodzinnych ogrodów działkowych norm planistycznych.
Warto ponadto wskazać na kolejny aspekt, tj. wynikający z art. 10 ust. 2 ustawy ROD obowiązek gminy doprowadzenia do ROD dróg dojazdowych, energii elektrycznej, zaopatrzenia w wodę oraz uwzględnienia w organizacji komunikacji publicznej potrzeb ROD. Tym samym powstanie ROD wiąże się dla gmin z koniecznością poniesienia znacznych nakładów finansowych. Z tych też względów gmina ma prawo w drodze m.p.z.p. kształtować tak politykę przestrzenną, aby z jednej strony tworzyć warunki dla rozwoju ROD (art. 6 ustawy ROD), a z drugiej mając na uwadze wynikające z ustawy ROD obowiązki dla jednostek samorządu terytorialnego.
Reasumując powyższe, Sąd rozpoznający niniejszą sprawę uznał, że organy dokonały prawidłowej interpretacji przepisów obowiązującego miejscowego planu i prawidłowo ustaliły, że wykonana zabudowa narusza obowiązujące przepisy prawa miejscowego. Natomiast sam fakt, iż postanowienia miejscowego planu zabraniają wznoszenia na danym terenie obiektów budowlanych w postaci tymczasowych obiektów budowlanych oraz budynków, nie eliminuje podstawowej funkcji ROD, tj. zaspokajania socjalnych, wypoczynkowych i rekreacyjnych potrzeb społeczeństwa, ponieważ postanowienia aktu prawa miejscowego, nie zabraniają w żaden sposób możliwości prowadzenia na terenie rodzinnego ogrodu działkowego działalności rolniczej, ogrodniczej, sadowniczej, czy też zagospodarowania na potrzeby użytków zielonych, choć bez prawa do zabudowy budynkami lub tymczasowymi obiektami budowlanymi.
Nadto, w ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę z samej możliwości i zgodności utworzenia rodzinnego ogrodu działkowego z obowiązującym na tym terenie planem miejscowym nie sposób wnioskować, że przepisy ustawy ROD uzyskują pierwszeństwo przed regulacją tego planu. Taka konstrukcja nie wynika także z przepisów ustawy o ROD, zatem zabudowa możliwa do wzniesienia na terenie ROD musi być zgodna z prawem budowlanym, ustawą o ROD, a zatem i postanowieniami m.p.z.p. obowiązującego na terenie ROD. Przepisy ustawy ROD nie wyłączają stosowania postanowień m.p.z.p., który stanowi prawo obowiązujące na danym terenie.
Zdaniem Sądu, podnoszone w skargach dalsze zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania nie mogły zatem odnieść zamierzonego skutku.
Sąd w niniejszym składzie podziela stanowisko, że pomimo obowiązywania tzw. zasady wolności budowlanej (art. 4 P.b.) prawo zabudowy nieruchomości zostało uzależnione przez ustawodawcę od jego zgodności z przepisami prawa. Zatem prawo do zabudowy nieruchomości gruntowej nie jest prawem nieograniczonym, gdyż podmiot, któremu przysługuje prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, musi chociażby uwzględnić inne prawa i dobra chronione, które zostały wymienione w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP (por. wyrok NSA z 16 grudnia 2020 r., II OSK 1942/18). Stąd też właściciel nieruchomości nie ma pełnej swobody w kształtowaniu jej ładu przestrzennego, nie może też żądać od właściwego organu administracji publicznej, ażeby ten nie uwzględniał postanowień planu miejscowego, a tym samym aby wynik sprawy za każdym razem odpowiadał oczekiwaniom strony skarżącej. Spełnienie tego rodzaju oczekiwań w okolicznościach niniejszej sprawy byłoby możliwe o ile przepisy obowiązującego prawa przewidywałyby w omawianym zakresie wyjątki, a takowe w związku z obowiązywaniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i funkcjonowaniem ww. ogrodu działkowego nie wynikają z ani przepisów Konstytucji RP, ani Prawa budowlanego, ani ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennymi oraz ustawy o rodzinnych ogrodach działowych (wyrok WSA w Poznaniu z 27.11.2024 r., Sygn. akt IV SA/Po 726/24, CBOSA).
Usprawiedliwienia odstąpienia od obowiązywania norm planistycznych nie może stanowić art. 21 ust. 1 Konstytucji RP. Zasadniczo normy planistyczne to doskonały przykład tego w jaki sposób dopuszczalne jest ograniczanie prawa własności, w tym prawa do zabudowy. To istota zagadnienia prawnego dotyczącego planowania i zagospodarowania przestrzennego. Artykuł 21 ust. 2, art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP dopuszczają możliwość ograniczenia prawa własności. Poza tym wykluczenie określonego rodzaju zabudowy nie zawsze musi prowadzić do naruszenia istoty prawa własności. Jedynie ograniczenie tego prawa, nie wyklucza z dalszego korzystania z nieruchomości, tak jak w niniejszej sprawie, dając możliwość prowadzenia na terenie rodzinnego ogrodu działkowego działalności rolniczej, ogrodniczej, sadowniczej, czy też zagospodarowania na potrzeby użytków zielonych, choć bez prawa do zabudowy budynkami lub tymczasowymi obiektami budowlanymi, co odpowiednio wynika z treści § 10 pkt 1 i § 4 pkt 2 lit. a ww. planu miejscowego. Odmienna norma niż ww. zakaz zabudowy nie wynika z treści art. 13 ust. 1 i art. 2 pkt 5, 9 i 9a ustawy o ROD. Przepisy te w żadnym razie nie stanowią prawnej podstawy do wyłączenia stosowania do rodzinnych ogrodów działkowych norm planistycznych. Przepisy te zawierają wyłącznie lub odnoszą się do takich legalnych definicji jak: "rodzinny ogród działkowy", "infrastruktura ogrodowa", "altana działkowa". Ponadto z ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych wynika, że dla jej rygorów mają znaczenie obowiązujące miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, co wynika z art. 19 ust. 2 i art. 76 ust. 1 pkt 1 tej ustawy.
Dla powyższej oceny bez znaczenia pozostaje okoliczność uchwalenia m.p.z.p. przed wejściem w życie ustawy ROD. Rozdział 7 ustawy ROD (Przepisy przejściowe, dostosowujące i końcowe) nie zawierały żadnych regulacji nakazujących zmianę m.p.z.p.
Na marginesie wskazać należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazano ratio legis związania prawomocnym wyrokiem stosownie do art. 170 P.p.s.a., a zatem jego odniesienia do innych postępowań w zakresie, w jakim dana kwestia prawna została już rozstrzygnięta, a ma znaczenie w innej sprawie. W wyroku tego Sądu z 9 stycznia 2024 r., sygn. akt II OSK 1409/21, zasadnie zatem uznano, odwołując się do orzecznictwa NSA, iż "Ratio legis" art. 170 p.p.s.a. polega na tym, że gwarantuje on zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy (zob. wyroki NSA: z dnia 21 sierpnia 2018 r., sygn. akt I FSK 1227/16; z dnia 19 maja 1999 r., sygn. akt IV SA 2543/98, orzeczenia.nsa.gov.pl). Podzielić należy pogląd wyrażony przez NSA w wyroku z dnia 24 listopada 2020 r., sygn. akt II FSK 1014/19 (orzeczenia.nsa.gov.pl), że jakkolwiek związanie prawomocnym wyrokiem wiąże tylko w danej sprawie, może odnosić się do innych postępowań w zakresie, w jakim w wyroku tym rozstrzygnięta została określona kwestia prawna, która ma znaczenie dla rozstrzygnięcia w innej sprawie jako zagadnienie wstępne, czy też dalszy element kształtujący proces stosowania prawa przez sąd (...)". Wyrażona w art. 170 p.p.s.a. istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu sprowadza się do tego, że organy państwowe i sądy muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu oraz ogół skutków prawnych z niego wynikających. Powyższe uwagi odnieść należy także do prawomocnego wyroku WSA w Poznaniu z 17 marca 2011 r., sygn. akt IV SA/Po 680/10, w którym Sąd ten oddalił skargę w sprawie m.p.z.p. przyjętego uchwałą Nr [...] Rady Gminy [...] z 31 maja 2010 r., w której to skardze zakwestionowano rolnicze przeznaczenie działki [...] wraz zakazem lokalizacji budynków.
Na kanwie powyższych rozważań należało stwierdzić, że organy - wbrew zarzutom - dokonały wystarczających dla podjęcia rozstrzygnięcia ustaleń co do stanu faktycznego oraz w sposób prawidłowy oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy, stosując się do zasad regulujących postępowanie administracyjne, określonych w art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.
W związku z powyższym, w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy, obowiązujące przepisy prawa dostarczyły podstaw do wydania zaskarżonych decyzji organów obu instancji.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a, oddalił skargę w całości, jak orzekł w wyroku.