IV SA/Po 686/24

IV SA/Po 686/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2024-11-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-09-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Bąk-Marciniak /przewodniczący/
Jacek Rejman
Monika Świerczak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Ochrona środowiska
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1094
art. 77 ust. 9
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udział społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  oceny oddziaływania na środowisko (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 § 1 pkt lit. a i c, art. 200, art. 205
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Asesor sądowy WSA Jacek Rejman Protokolant sekr. sąd. Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 listopada 2024 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 marca 2024 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego K. S. kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 18 stycznia 2023 r. K. S. wystąpił do Wójta Gminy L. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku inwentarskiego wraz z infrastrukturą towarzyszącą dla obsady zwierząt - 1994 sztuk tucznika (279,16 DJP) na terenie działki oznaczonej geodezyjnie nr [...] w miejscowości J., gm. L..
Do wniosku załączył raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wraz z wypisem z rejestru gruntów, kopię mapy ewidencyjnej oraz mapy z obszarem oddziaływania inwestycji. W ramach przedsięwzięcia zaplanowano: budowę budynku inwentarskiego dla 1994 sztuk tuczników - 279,16 DJP, o pow. ok. 1880m2, posadowienie dwóch silosów paszowych o ładowności ok. 27 Mg każdy, kontenera na sztuki padłe, utwardzenie ok. 1600m2 terenu, zazielenienie terenu zielenią niską i wysoką.
Zgodnie z wnioskiem dostawy wody odbywać się będą z własnego ujęcia, a energia elektryczna doprowadzana z lokalnej sieci elektroenergetycznej. Ścieki bytowe będą odprowadzane do zbiornika bezodpływowego o pojemności do 5 m3, następnie przekazywane do oczyszczalni ścieków. Wody opadowe odprowadzane będą bezpośrednio do gruntu. Powstające podczas produkcji odpady będą zbierane w sposób selektywny i magazynowane wyłącznie w wyznaczonych miejscach. Gnojowica będzie wykorzystywana dla celów nawozowych. W budynku zaprojektowano system wentylacji kurtynowej oraz grawitacyjnej z wykorzystaniem kominów wentylacyjnych montowanych w kalenicy dachu. Karmienie zwierząt nastąpi z wykorzystaniem gotowych mieszanek paszowych z dodatkiem preparatów efektywnych mikroorganizmów w celu ograniczenia emisji amoniaku. Pomieszczenia będą czyszczone myjką wysokociśnieniową, a woda z procesu czyszczenia będzie spływać do zbiornika z gnojowica.
Po uzupełnieniu wniosku przez inwestora, organ orzekający ustalił krąg stron postępowania i wszczął postępowanie administracyjne, o czym zawiadomił strony pismem z dnia 7 lutego 2023r. Treść obwieszczenia o wszczęciu postępowania została podana do publicznej wiadomości - publikacja nastąpiła na tablicach ogłoszeń w siedzibie Urzędu Gminy w L. i w miejscowości J., gdzie planowana jest realizacja przedsięwzięcia oraz na stronie internetowej [...]
Jednocześnie organ wystąpił do organów współdziałających o wymagane uzgodnienia lub opinie:
- do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w C. - zaopiniowano postanowieniem nr [...] z dnia 9 marca 2023r.
- do Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w B. - po uzupełnieniu materiału uzgodniono i określono warunki realizacji postanowieniem nr [...] z dnia 29 maja 2023r.
- do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. oświadczając, na podstawie art. 64 ust. 2a ustawy, że wnioskodawca nie jest podmiotem zależnym od jednostki samorządu terytorialnego, dla której organem wykonawczym w rozumieniu art. 24m ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym jest organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (Wójt Gminy L. ).
Pismem z dnia 6 marca 2023r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. wezwał do usunięcia braku formalnego raportu oraz do uzupełnienia raportu w zakresie dostawy wody do planowanego przedsięwzięcia. RDOŚ w P. zwrócił uwagę, że w raporcie wykazano, iż dostawa wody odbywać się będzie z własnego ujęcia objętego odrębnym postępowaniem, a przedmiotowe ujęcie będzie jedynym źródłem zaopatrzenia inwestycji w wodę, zatem istnieje konieczność przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego ujęcia wody lub w przypadku gdy planowane ujęcie wody nie wymaga uzyskania decyzji w tym zakresie, decyzję ustalająca zasoby eksploatacyjne planowanego ujęcia. RDOŚ wyjaśnił, że w przypadku, gdy w wyniku rozdzielenia wniosków o budowę budynku inwentarskiego oraz o wykonanie ujęcia wód podziemnych, uzgodnienie warunków realizacji planowanego przedsięwzięcia w zakresie źródła poboru wody jest niemożliwe ze względu na uzależnienie stanowiska RDOŚ w tym zakresie od decyzji innego organu, tj. wydającego decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dla ujęcia wód podziemnych lub organu zatwierdzającego zasoby eksploatacyjne.
Odpowiadając na ww. wezwanie inwestor pismem z dnia 12 kwietnia 2023r., uzupełnił wskazany brak formalny oraz poinformował, że na etapie uzyskiwania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanej inwestycji nie ma potrzeby przedkładania odrębnej decyzji środowiskowej dla ujęcia wody w zakresie wykonania urządzenia wodnego. Do pisma załączył decyzję Starosty C. znak [...] z dnia 6 kwietnia 2022r. zatwierdzającą "Projekt robót geologicznych na wykonanie otworu wiertniczego S-l ujmującego wody podziemne z utworów czwartorzędowych i trzeciorzędowych w lokalizacji działki nr [...] obręb [...](...)"
Pismem z dnia 24 maja 2023r. RDOŚ w P. ponownie wezwał do uzupełnienia materiału w zakresie, o którym mowa w wezwaniu z dnia 6 marca 2023r., szczegółowo uzasadniając konieczność przedłożenia żądanych dokumentów, bez których niemożliwe pozostaje uzgodnienie warunków realizacji planowanego przedsięwzięcia na działce nr [...] w J., wyznaczając termin na wykonanie czynności będących przedmiotem wezwania.
Dnia 28 września 2023r, po dwukrotnym wydłużaniu terminu przez organ, inwestor przedłożył dokument pn. "Opinia hydrologiczna dla potrzeb analizy możliwości wykonania ujęcia wód podziemnych na działce nr [...] obręb [...] gmina L. , powiat c. , województwo w. ".
Jednocześnie poinformował, że koszty uzyskania decyzji zasobowej są ogromne, a taki wydatek mógłby okazać się niezasadny w przypadku odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkować dla ww. inwestycji.
Postanowieniem nr [...] z dnia 9 listopada 2023r. RDOŚ w P. odmówił uzgodnienia w toku postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia.
W uzasadnieniu RDOŚ w P. opisał tok postępowania uzgodnieniowego i raz jeszcze wskazał, że ujęcie wód podziemnych, które wnioskodawca wyłączył z postępowania o środowiskowych uwarunkowaniach dla budynku inwentarskiego, będzie jedynym źródłem zaopatrzenia planowanej inwestycji w wodę, a zatem jego istnienie stanowić będzie o możliwości funkcjonowania inwestycji. Organ wyjaśnił, że zarówno przedłożony projekt robót, jak i przedłożona opinia hydrologiczna nie są dokumentami potwierdzającymi możliwość poboru wód z planowanego ujęcia.
Obwieszczeniem z dnia 22 listopada 2023r. Wójt Gminy L. podał do publicznej wiadomości informacje o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem sprawy dotyczącej ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla ww. inwestycji i wyznaczył 30 - dniowy termin do składania uwag i wniosków w tej sprawie.
Po upływie ww. terminu Wójt Gminy L. decyzją nr [...] z dnia 18 stycznia 2024r. odmówił ustalenia środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku inwentarskiego wraz z infrastrukturą towarzyszącą dla obsady zwierząt - 1994 sztuk tucznika (279,16 DJP) na terenie działki oznaczonej geodezyjnie nr [...] w miejscowości J., gm. L..
Decyzję uzasadnił faktem, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. odmówił uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań realizacji ww. przedsięwzięcia, albowiem inwestor pomimo dwukrotnego wezwania, nie przedłożył dokumentów potwierdzających możliwość poboru wód z planowanego ujęcia, a tym samym stanowiących zapewnienie źródła poboru wody dla rzeczonego przedsięwzięcia.
Zachowując ustawowy termin inwestor wniósł odwołanie zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz prawa materialnego, w szczególności
- art. 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę przedłożonych dowodów i przyjęcie, że dostarczona dokumentacja hydrologiczna nie stanowi dokumentu potwierdzającego możliwość poboru wód;
- art. 8 i art. 107 §3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji;
- art. 80 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie środowiska poprzez zakwestionowanie ustaleń przedłożonego raportu bez przedstawienia jakichkolwiek twierdzeń na poparcie swego stanowiska.
Jednocześnie z niniejszym odwołaniem inwestor wniósł zażalenie na postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. nr [...] z dnia 9 listopada 2023r. w sprawie odmowy uzgodnienia w toku postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia pn.: Budowa budynku inwentarskiego wraz z infrastrukturą towarzyszącą dla obsady zwierząt - 1994 sztuk tucznika (279,16 DJP) na terenie działki oznaczonej geodezyjnie nr [...] w miejscowości J., gm. L..
W uzasadnieniu odwołania inwestor zwrócił uwagę, że podmiotem odpowiedzialnym za kwestie zapewnienia dostaw wody dla planowanej inwestycji jak i wpływu inwestycji na środowisko wodne jest Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w B., który uzgodnił warunki realizacji planowanego przedsięwzięcia. W ocenie inwestora RDOŚ w P. odmawiając wydania uzgodnień przekroczył swoje kompetencje w tym zakresie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 20 marca 2024 r., znak [...], utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy L. nr [...] z dnia 18 stycznia 2024r. w sprawie odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku inwentarskiego wraz z infrastrukturą towarzyszącą dla obsady zwierząt - 1994 sztuk tucznika ( 279,16 DJP) na terenie działki oznaczonej geodezyjnie nr [...] w miejscowości J., gm. L..
W uzasadnieniu decyzji Kolegium przywołało treść przepisów regulujących kwestie wydania decyzji o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań. Ponadto organ wskazał, że istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy zasadnie odmówiono wnioskodawcy ustalenia środowiskowych uwarunkowań ww. inwestycji z powołaniem się na postanowienie o odmowie uzgodnienia inwestycji przez RDOŚ z uwagi na nieuzupełnienie materiału dowodowego.
Organ podkreślił, że brak pozytywnego uzgodnienia uniemożliwia wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Natomiast zakwestionowanie takiego postanowienia i jego ponowna ocena jest możliwa w toku postępowania toczącego się na skutek odwołania od decyzji środowiskowej. Uwzględnienie odwołania może jednak nastąpić jedynie wtedy, gdy naruszenie prawa przy wydawaniu postanowienia, na które nie służy zażalenie, miało wpływ na wynik sprawy. W ocenie organu w niniejszej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca.
Kolegium wskazało, że RDOŚ w P. dwukrotnie wzywał o uzupełnienie raportu w zakresie dostawy wody do planowanego przedsięwzięcia zwracając uwagę, że w raporcie wykazano, iż dostawa wody ma się odbywać z własnego ujęcia objętego odrębnym postępowaniem, a ujęcie to będzie jedynym źródłem zaopatrzenia planowanej inwestycji w wodę. Istnieje zatem konieczność przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego ujęcia wody lub, w przypadku gdy planowane ujęcie wody nie wymaga uzyskania decyzji w tym zakresie, decyzję ustalająca zasoby eksploatacyjne planowanego ujęcia. RDOŚ wyjaśnił, że w przypadku, gdy w wyniku rozdzielenia wniosków o budowę budynku inwentarskiego oraz o wykonanie ujęcia wód podziemnych, uzgodnienie warunków realizacji planowanego przedsięwzięcia w zakresie źródła poboru wody jest niemożliwe ze względu na uzależnienie stanowiska RDOŚ w tym zakresie od decyzji innego organu, tj. wydającego decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dla ujęcia wód podziemnych lub organu zatwierdzającego zasoby eksploatacyjne. Organ wyjaśnił stronie, że zarówno przedłożony projekt robót, jak i przedłożona opinia hydrologiczna nie są dokumentami potwierdzającymi możliwość poboru wód z planowanego ujęcia. RDOŚ w P. podkreślił, że wykonanie ujęcia wody na potrzeby budowanego budynku inwentarskiego i budowa tego budynku to inwestycje powiązane technologicznie - bez istnienia ujęcia eksploatacja tuczami nie będzie możliwa. Pobór wody z ujęcia własnego implikuje określone oddziaływanie na środowisko, które powinno być uwzględnione i ocenione w postępowaniu uzgodnieniowym. Skoro zatem wykonanie studni zostało wyłączone z niniejszego postępowania i nie zostało ocenione w żadnym innym postępowaniu administracyjnym, to organ nie miał możliwości dokonania pełnej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
K. S. pismem z dnia 30 lipca 2024 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na ww. decyzję Kolegium.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
1. art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na wynik sprawy polegające na dowolnej ocenie i przyjęciu przez organ I Instancji stanowiska nie mającego wystarczających podstaw, że:
a. przedłożona przez inwestora opinia hydrologiczna, nie stanowi dokumentu potwierdzającego możliwość poboru wód z planowanego ujęcia, podczas gdy na etapie postępowania administracyjnego w przedmiocie wydania środowiskowych uwarunkowań dla inwestycji, inwestor zobowiązany jest do wykazania zapewnienia istnienia źródła wody dla planowanej inwestycji, co w niniejszej sprawie niewątpliwie nastąpiło, a tym samym RDOŚ w P. nie był uprawniony do wydania odmowy uzgodnień w niniejszym postępowaniu. Niezależnie od powyższego podmiotem odpowiedzialnym za kwestie zapewnienia dostaw wody dla planowanej inwestycji ja i wpływu inwestycji na środowisko wodne, jest Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w B., który uzgodnił warunki realizacji planowanego przedsięwzięcia,
b. realizacja inwestycji doprowadzi do pogorszania stanu środowiska, w konsekwencji czego ww. organ rażąco przekroczył zasadę swobodnej oceny dowodów.
2. art. 8 oraz art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego polegające na nienależytym uzasadnieniu zaskarżanej decyzji z uwagi na zawarcie w niej zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębienia zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżanej decyzji w szczególności brak wystarczającego wyjaśnienie przez organ, dlaczego organ uznał, że planowana inwestycja negatywnie wpłynie na środowisko oraz ingeruje w środowisko społeczno - przyrodnicze podczas gdy z dokumentacji znajdującej się w aktach niniejszej sprawy wynika, szczególności z raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, iż żadna z ww. okoliczności nie ma miejsca.
3. Naruszenie przepisów prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a. art. 80 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r o udostępnianiu informacji środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenie oddziaływania na środowisko, który to przepis związuje organ ustaleniami zawartymi w raporcie środowiskowym, podczas gdy organ odmawiając wydani decyzji środowiskowej, de facto zakwestionował ustalenia zawarte ww. raporcie, nie przedstawiając na poparcie swoich twierdzeń dokumentów, mających równorzędną względem raportu środowiskowego moc dowodową;
b. art. 77 ust. 9 u.o.ś. poprzez brak rozstrzygnięcia sprzeczności organów uzgadniających Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. i Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w B. w terminie 14 dni od dnia otrzymania uzgodnień, po uprzednim porozumieniu z organami, których uzgodnienia były ze sobą sprzeczne.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 j.t. z późn. zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., zwanej dalej – p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.
Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami, czy powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest ocena prawidłowości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 20 marca 2024 r., znak [...], utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy L. nr [...] z dnia 18 stycznia 2024r. w sprawie odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku inwentarskiego wraz z infrastrukturą towarzyszącą dla obsady zwierząt - 1994 sztuk tucznika ( 279,16 DJP) na terenie działki oznaczonej geodezyjnie nr [...] w miejscowości J., gm. L..
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. (Dz.U. z 2023r. poz. 1094, dalej: "ustawa środowiskowa") oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, zwanego dalej rozporządzeniem.
Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa wpływ planowanego przedsięwzięcia na środowisko i wymagania, jakie powinny być spełnione, by zminimalizować skutki negatywnego wpływu na środowisko czynników dla niego szkodliwych.
Należy wskazać, że planowane przedsięwzięcie zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, dla których przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko jest wymagane.
Uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymagane jest dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, bądź potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (art. 71 ustawy).
Sąd w pierwszej kolejności wskazuje, że organ może odmówić wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jedynie w przypadku: niezgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony (art. 80 ust. 2 ustawy środowiskowej); odmowy uzgodnienia warunków realizacji bądź wydania negatywnej opinii, przez organy o których mowa w art. 77 ust. 1 ww. ustawy; braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany, jeżeli z oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie (art. 81 ust. 1 ww. ustawy); gdy z oceny oddziaływania na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, a za realizacją przedsięwzięcia nie przemawiają konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym i brak jest rozwiązań alternatywnych (art. 81 ust. 2 ww. ustawy); jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza (art. 81 ust. 3 ww. ustawy).
Zgodnie z art. 77 ust. 1 pkt 1 ustawy jeżeli jest przeprowadzana ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania tej decyzji uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska [...].
Zgodnie z art. 77 ust. 1 pkt 4 ustawy jeżeli jest przeprowadzana ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania tej decyzji uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z organem właściwym w sprawach ocen wodnoprawnych, o których mowa w przepisach ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, chyba że - w przypadku przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko - organ ten wyraził wcześniej opinię, że nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Sąd wskazuje, że brak pozytywnego uzgodnienia uniemożliwia wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Natomiast zakwestionowanie takiego postanowienia i jego ponowna ocena jest możliwa w toku postępowania toczącego się na skutek odwołania od decyzji środowiskowej. Uwzględnienie odwołania może jednak nastąpić jedynie wtedy, gdy naruszenie prawa przy wydawaniu postanowienia, na które nie służy zażalenie, miało wpływ na wynik sprawy (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 13 października 2018 r., sygn. akt II SA/Ke 456/18, dostępny w bazie orzeczeń CBOSA).
Niemniej w niniejszej sprawie organ odwoławczy dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego, a naruszenia te miały wpływ na wynik sprawy. Naruszenia prawa procesowego spowodowały również, że kontrola merytoryczna zaskarżonych decyzji w zakresie ich zgodności z przepisami prawa materialnego byłaby przedwczesna.
W niniejszej sprawie pismem z dnia 6 marca 2023r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. wezwał do usunięcia braku formalnego raportu oraz do uzupełnienia raportu w zakresie dostawy wody do planowanego przedsięwzięcia.
RDOŚ w P. zwrócił uwagę, że w raporcie wykazano, iż dostawa wody odbywać się będzie z własnego ujęcia objętego odrębnym postępowaniem, a przedmiotowe ujęcie będzie jedynym źródłem zaopatrzenia inwestycji w wodę, zatem istnieje konieczność przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego ujęcia wody lub, w przypadku gdy planowane ujęcie wody nie wymaga uzyskania decyzji w tym zakresie, decyzję ustalająca zasoby eksploatacyjne planowanego ujęcia.
Następnie postanowieniem nr [...] z dnia 9 listopada 2023r. RDOŚ w P. odmówił uzgodnienia w toku postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia pn.: Budowa budynku inwentarskiego wraz z infrastrukturą towarzyszącą dla obsady zwierząt - 1994 sztuk tucznika (279,16 DJP) na terenie działki oznaczonej geodezyjnie nr [...] w miejscowości J., gm. L.. W uzasadnieniu RDOŚ w P. opisał tok postępowania uzgodnieniowego i wskazał, że ujęcie wód podziemnych, które wnioskodawca wyłączył z postępowania o środowiskowych uwarunkowaniach dla budynku inwentarskiego, będzie jedynym źródłem zaopatrzenia planowanej inwestycji w wodę, a zatem jego istnienie stanowić będzie o możliwości funkcjonowania inwestycji. Organ wyjaśnił, że zarówno przedłożony projekt robót, jak i przedłożona opinia hydrologiczna nie są dokumentami potwierdzającymi możliwość poboru wód z planowanego ujęcia.
Istotny jest w tym kontekście fakt, że w niniejszej sprawie organ I instancji wystąpił także do Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w B., które po uzupełnieniu materiału dowodowego uzgodniło i określiło warunki realizacji postanowieniem nr [...] z dnia 29 maja 2023 r. W uzgodnieniu wskazano, że zapotrzebowanie na wodę realizować należy z własnego ujęcia, które objęte będzie osobnym postępowaniem administracyjnym.
Podkreślić należy w tym miejscu, że zgodnie z art. 77 ust. 9 ustawy środowiskowej w przypadku gdy uzgodnienia organów, o których mowa w ust. 1, są ze sobą sprzeczne, organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach rozstrzyga te sprzeczności w terminie 14 dni od dnia otrzymania uzgodnień, po uprzednim porozumieniu z organami, których uzgodnienia były ze sobą sprzeczne, i uwzględnia to rozstrzygnięcie w decyzji kończącej postępowanie, wydanej w terminie 30 dni od dnia otrzymania uzgodnienia organów. Do porozumienia nie stosuje się przepisu art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W niniejszej sprawie organ odwoławczy nie zastosował ww. regulacji, mimo pośredniego skonstruowania w odwołaniu zarzutu w tym zakresie. W uzasadnieniu odwołania inwestor zwrócił bowiem uwagę, że podmiotem odpowiedzialnym za kwestie zapewnienia dostaw wody dla planowanej inwestycji jak i wpływu inwestycji na środowisko wodne jest Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w B., który uzgodnił warunki realizacji planowanego przedsięwzięcia. W ocenie inwestora RDOŚ w P. odmawiając wydania uzgodnień przekroczył swoje kompetencje w tym zakresie.
Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 397 ust. 3 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej Wód Polskich jest organem właściwym w sprawach ocen wodnoprawnych, jeżeli eksploatacja instalacji jest związana z przedsięwzięciami mogącymi zawsze znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy środowiskowej.
W niniejszej sprawie Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie w B. uzgodniło inwestycję pozytywnie wskazując, że zapotrzebowanie na wodę realizować należy z własnego ujęcia, które objęte będzie osobnym postępowaniem administracyjnym, natomiast Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. uzgodnił inwestycję negatywnie wskazując na konieczność przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego ujęcia wody lub, w przypadku gdy planowane ujęcie wody nie wymaga uzyskania decyzji w tym zakresie, decyzję ustalająca zasoby eksploatacyjne planowanego ujęcia. Jednocześnie RDOŚ wskazał, że kwestia ujęcia wody została wyłączona przez inwestora z postępowania o środowiskowych uwarunkowaniach dla budynku inwentarskiego.
W ocenie Sądu zaistniała więc sytuacja, w której istnieją dwa procesowo powiązane ze sobą uzgodnienia (jedno pozytywne, a drugie negatywne). W odwołaniu inwestor wskazał na przekroczenie przez RDOŚ w P. kompetencji w tym zakresie. Zarzut ten został przez organ odwoławczy zignorowany. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji brak jest jakichkolwiek rozważań i oceny w tym zakresie.
Zgodnie z art. 15 k.p.a., postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne i polega na tym, że organ odwoławczy rozpoznaje i rozstrzyga sprawę ponownie w oparciu o stan faktyczny i prawny obowiązujący w dniu wydania decyzji ostatecznej. Organ odwoławczy nie może ograniczać się do stanu sprawy z daty wydania decyzji przez organ pierwszej instancji, lecz musi uwzględnić stan faktyczny i prawny istniejący w dacie rozpatrywania odwołania.
Treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego dowodzi nieprawidłowej realizacji przez organ odwoławczy zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Uzasadnienie decyzji, stanowiące integralną część każdej decyzji, jest elementem umożliwiającym sądową kontrolę w zakresie oceny prawidłowości przeprowadzenia postępowania administracyjnego, z poszanowaniem reguł wynikających z art. 15 oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Jego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Powinno się w nim znaleźć pełne odzwierciedlenie i ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek, jakimi kierował się organ w procesie decyzyjnym. Uzasadnienie powinno przekonywać zarówno co do prawidłowości oceny stanu faktycznego i prawnego, jak i co do zasadności samej treści podjętej decyzji. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Przez właściwe motywowanie decyzji organ realizuje zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 k.p.a. W przepisie tym przewidziano, że organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 6 maja 2014r., sygn. akt II SA/Ol 257/14, LEX nr 1465425). Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre dowody, czy też twierdzenia lub wyjaśnienia strony, albo nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy, w tym okoliczności podnoszonych przez stronę.
Należy zatem uznać, że poprzez nieustosunkowanie się przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w tej sprawie do wskazanej w odwołaniu kwestii przekroczenia kompetencji przez RDOŚ w P., uchybiono powyższym obowiązkom wynikającym z k.p.a.
Sąd wskazuje, że powyższe uchybienia uzasadniają uchylenie decyzji II instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a.
Ponownie rozpoznając sprawę organ II instancji weźmie pod uwagę przedstawioną przez Sąd argumentację i odniesie się do wszystkich zarzutów wskazanych w odwołaniu, a w szczególności oceni kwestię naruszenia art. 77 ust. 9 ustawy środowiskowej.
Organ przede wszystkim dokona oceny, który z organów uzgadniających jest organem kompetentnym do uzgodnienia w zakresie ujęcia wody w przedmiotowej inwestycji, a także jaki wpływ na postępowanie ma wyłączenie przez inwestora kwestii ujęcia wody z postępowania o środowiskowych uwarunkowaniach dla budynku inwentarskiego.
Organ szczegółowo przeanalizuje pozyskane uzgodnienia i dokona oceny, czy występują pomiędzy nimi sprzeczności o charakterze merytorycznym. Następnie organ ewentualne sprzeczności rozstrzygnie zgodnie z art. 77 ust. 9 ustawy środowiskowej lub szczegółowo uzasadni okoliczności braku konieczności stosowania art. 77 ust. 9 ustawy.