Orzeczenie · 2025-10-22

IV SA/PO 620/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2025-10-22
NSAnieruchomościŚredniawsa
plan zagospodarowania przestrzennegoopłata planistycznarenta planistycznaprawo własnościuchwała rady gminyWSAnieruchomościbudownictwo mieszkanioweinteres prawny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę J.S. na uchwałę Rady Miejskiej w Śremie z dnia 17 grudnia 2020 r. nr 229/XXIII/2020 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu położonego w Nochowie i Gaju. Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności uchwały w części dotyczącej ustalenia 30% stawki opłaty planistycznej, zarzucając naruszenie art. 1 ust. 3 w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p. oraz art. 32 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Argumentował, że stawka została ustalona bez uzasadnienia i analiz, naruszając jego prawo własności. Sąd uznał skargę za dopuszczalną, stwierdzając, że skarżący wykazał interes prawny w zaskarżeniu uchwały, mimo późniejszego zbycia części nieruchomości. Jednakże, po analizie sprawy, Sąd oddalił skargę jako niezasadną. Stwierdzono, że ustalenie stawki 30% mieści się w granicach prawa określonych w art. 36 ust. 4 u.p.z.p., nie przekraczając maksymalnego progu. Sąd podkreślił, że opłata planistyczna stanowi zadośćuczynienie dla gminy za koszty związane z uchwaleniem planu i realizacją zadań własnych, a także mechanizm sprawiedliwości wyrównawczej. Wskazano, że głównym beneficjentem zmiany przeznaczenia terenu z rolnego na mieszkaniowy był sam skarżący, który zainicjował procedurę planistyczną. Analiza prognozy skutków finansowych wykazała, że gmina poniosła koszty związane z uzbrojeniem terenu, które miały być zrekompensowane wpływami z opłaty planistycznej. Sąd uznał, że organ nie naruszył prawa, a wyważenie interesu publicznego i prywatnego nastąpiło poprzez uwzględnienie oczekiwań skarżącego co do przeznaczenia terenu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie dopuszczalności ustalenia maksymalnej stawki opłaty planistycznej w planie miejscowym oraz potwierdzenie legitymacji skargowej byłego właściciela nieruchomości.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego sprawy, w szczególności sytuacji, gdy beneficjentem zmiany przeznaczenia terenu jest inicjator procedury planistycznej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy ustalenie przez radę gminy maksymalnej stawki opłaty planistycznej w wysokości 30% w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, bez szczegółowego uzasadnienia, narusza prawo?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ustalenie stawki 30% mieści się w granicach prawa i nie jest dowolne, stanowi zadośćuczynienie dla gminy za koszty związane z uchwaleniem planu i realizacją zadań własnych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że stawka 30% nie przekracza ustawowego maksimum, a opłata planistyczna ma charakter wyrównawczy. Beneficjentem zmiany przeznaczenia terenu był skarżący, a gmina poniosła koszty uzbrojenia terenu.

Czy właściciel nieruchomości, który zbył ją po uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, posiada legitymację skargową do zaskarżenia uchwały w zakresie ustalenia stawki opłaty planistycznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, późniejsze zbycie nieruchomości nie pozbawia byłego właściciela legitymacji skargowej, jeśli uchwała narusza jego interes prawny.

Uzasadnienie

Naruszenie interesu prawnego przez uchwałę planistyczną, skutkujące obowiązkiem uiszczenia opłaty planistycznej, może mieć aktualny charakter dla byłego właściciela, uzasadniając jego legitymację skargową.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę w całości na uchwałę Rady Miejskiej w Śremie z dnia 17 grudnia 2020 r. nr 229/XXIII/2020 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu położonego w Nochowie i Gaju.

Przepisy (15)

Główne

u.p.z.p. art. 36 § ust. 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określa obowiązek pobrania jednorazowej opłaty od właściciela lub użytkownika wieczystego zbywającego nieruchomość, której wartość wzrosła w związku z uchwaleniem lub zmianą planu miejscowego. Opłata jest dochodem gminy i nie może przekroczyć 30% wzrostu wartości nieruchomości.

u.p.z.p. art. 15 § ust. 2 pkt 12

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Nakłada obowiązek określenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego stawek procentowych, na podstawie których ustala się opłatę planistyczną.

u.s.g. art. 101 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Uprawnia każdego, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem organu gminy, do zaskarżenia ich do sądu administracyjnego.

Pomocnicze

Konstytucja art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje równość wobec prawa i zakazuje dyskryminacji.

Konstytucja art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Stanowi, że ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób.

p.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa, że sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje orzekanie o oddaleniu skargi.

u.p.z.p. art. 20 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

u.p.z.p. art. 1 § ust. 3

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy zgodności planu z ustaleniami studium.

u.p.z.p. art. 1 § ust. 2 pkt 7

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy ustaleń planu miejscowego.

u.s.g. art. 7 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o samorządzie gminnym

Określa zadania własne gminy, w tym sprawy wodociągów i kanalizacji.

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Dotyczy treści i ograniczeń prawa własności.

Konstytucja art. 21 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje ochronę własności.

Konstytucja art. 64

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje prawo własności.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Ustalenie 30% stawki opłaty planistycznej bez uzasadnienia i analiz narusza prawo. • Organ nie wyważył interesu publicznego i prywatnego. • Organ nie przeprowadził stosownych analiz ekonomicznych, środowiskowych i społecznych.

Godne uwagi sformułowania

opłata planistyczna stanowi rodzaj zadośćuczynienia dla gminy za działania i koszty związane z uchwaleniem planu miejscowego • mechanizm sprawiedliwości wyrównawczej, wiążący obowiązek ponoszenia opłat z wymiernymi korzyściami, jakie konkretny właściciel odnosi z działań podejmowanych na rzecz podniesienia wartości jego nieruchomości • wyważenie interesu prywatnego i publicznego polegało m.in. na przeznaczeniu w planie miejscowym terenu zgodnie z oczekiwaniami skarżącego z przewidywanymi dochodami związanymi z uchwaleniem planu

Skład orzekający

Katarzyna Witkowicz-Grochowska

przewodniczący

Wojciech Rowiński

członek

Jacek Rejman

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności ustalenia maksymalnej stawki opłaty planistycznej w planie miejscowym oraz potwierdzenie legitymacji skargowej byłego właściciela nieruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego sprawy, w szczególności sytuacji, gdy beneficjentem zmiany przeznaczenia terenu jest inicjator procedury planistycznej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu planowania przestrzennego – opłaty planistycznej, która może mieć istotne konsekwencje finansowe dla właścicieli nieruchomości. Interpretacja przepisów dotyczących tej opłaty jest kluczowa dla praktyki prawniczej.

Czy 30% opłaty planistycznej to zawsze zgodne z prawem? WSA w Poznaniu wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst