IV SA/Po 616/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Prokuratora Rejonowego w Szamotułach na uchwałę Rady Miejskiej Międzychodu z dnia 28 czerwca 2022 r. nr LV/496/2022, która określała zasady wypłacania diet sołtysom. Prokurator zarzucił naruszenie przepisów ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych oraz Konstytucji RP poprzez zaniechanie publikacji uchwały w wojewódzkim dzienniku urzędowym, co miało spowodować, że nie wywoła ona skutków prawnych. Rada Miejska wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że uchwała została wyeliminowana z obrotu prawnego przez podjęcie nowej uchwały w 2025 r., a także kwestionując charakter prawny zaskarżonej uchwały. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając sprawę, uznał uchwałę za akt prawa miejscowego, podkreślając jej generalny i abstrakcyjny charakter. Sąd stwierdził, że brak publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym stanowi istotne naruszenie prawa, skutkujące nieważnością uchwały na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Sąd odrzucił również wniosek o umorzenie postępowania, wskazując, że stwierdzenie nieważności uchwały ma skutek ex tunc, a późniejsze uchylenie uchwały nie czyni zbędnym wydania wyroku co do jej wadliwości w okresie jej obowiązywania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie nieważności uchwały z powodu braku publikacji, charakteru prawa miejscowego uchwał dotyczących diet sołtysów, a także dopuszczalności merytorycznego rozpoznania sprawy mimo późniejszego uchylenia uchwały.
Dotyczy specyficznej sytuacji uchwały rady gminy dotyczącej diet sołtysów, ale zasady dotyczące publikacji aktów prawa miejscowego mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy uchwała rady gminy ustanawiająca zasady przyznawania diet sołtysom stanowi akt prawa miejscowego podlegający obowiązkowi publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uchwała rady gminy ustanawiająca zasady przyznawania diet sołtysom stanowi akt prawa miejscowego.
Uzasadnienie
Uchwała zawiera normy abstrakcyjne i generalne, odnoszące się do powtarzalnych sytuacji i kategorii adresatów (sołtysów), co kwalifikuje ją jako akt prawa miejscowego.
Czy brak publikacji aktu prawa miejscowego w wojewódzkim dzienniku urzędowym skutkuje jego nieważnością?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak publikacji aktu prawa miejscowego w wojewódzkim dzienniku urzędowym jest istotnym naruszeniem prawa, skutkującym stwierdzeniem jego nieważności w całości.
Uzasadnienie
Publikacja jest warunkiem wejścia w życie aktu prawa miejscowego zgodnie z Konstytucją i ustawą o ogłaszaniu aktów normatywnych. Akt nieopublikowany nie może wiązać adresatów.
Czy uchylenie zaskarżonej uchwały przez organ po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego czyni sprawę bezprzedmiotową i uzasadnia umorzenie postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchylenie zaskarżonej uchwały po wniesieniu skargi nie czyni sprawy bezprzedmiotową, ponieważ stwierdzenie nieważności ma skutek ex tunc, a sąd musi ocenić wadliwość uchwały w okresie jej obowiązywania.
Uzasadnienie
Sąd orzeka o wadliwości uchwały od chwili jej podjęcia, a późniejsze uchylenie nie usuwa potrzeby oceny jej zgodności z prawem w przeszłości.
Przepisy (11)
Główne
P.p.s.a. art. 147 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.g. art. 91 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.o.a.n. art. 4 § ust. 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych
u.o.a.n. art. 13 § pkt 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 5 i 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.g. art. 37b § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Konstytucja RP art. 87 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Konstytucja RP art. 94
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Konstytucja RP art. 88 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchwała Rady Miejskiej Międzychodu stanowi akt prawa miejscowego. • Brak publikacji uchwały w wojewódzkim dzienniku urzędowym jest istotnym naruszeniem prawa. • Uchylenie uchwały po wniesieniu skargi nie czyni sprawy bezprzedmiotową.
Odrzucone argumenty
Uchwała nie jest aktem prawa miejscowego. • Sprawa jest bezprzedmiotowa z powodu uchylenia uchwały przez Radę Miejską. • Prokurator powinien był zastosować inne środki przewidziane w Prawie o prokuraturze przed wniesieniem skargi.
Godne uwagi sformułowania
uchwała zawiera normy abstrakcyjne, ponieważ odnosi się do zasad ustalania i wysokości diet dla sołtysów, mających charakter powtarzalny • brak publikacji aktu prawa miejscowego [...] jest istotnym naruszeniem prawa, powodującym konieczność stwierdzenia jej nieważności w całości • Akt normatywny, który nie został opublikowany zgodnie z obowiązującą procedurą i we właściwym trybie, nie może wiązać adresatów utworzonych w nim norm prawnych i nie odnosi skutku prawnego. • Stwierdzenie nieważności uchwały oznacza orzeczenie o jej wadliwości od chwili jej podjęcia (ex tunc)
Skład orzekający
Donata Starosta
przewodniczący sprawozdawca
Jacek Rejman
asesor sąd.
Józef Maleszewski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie nieważności uchwały z powodu braku publikacji, charakteru prawa miejscowego uchwał dotyczących diet sołtysów, a także dopuszczalności merytorycznego rozpoznania sprawy mimo późniejszego uchylenia uchwały."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchwały rady gminy dotyczącej diet sołtysów, ale zasady dotyczące publikacji aktów prawa miejscowego mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje fundamentalne zasady prawa administracyjnego dotyczące publikacji aktów prawnych i ich konsekwencji, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje również, jak sąd podchodzi do kwestii proceduralnych i późniejszych zmian stanu prawnego.
“Uchwała o dietach sołtysów nieważna z powodu braku publikacji – kluczowa lekcja prawa administracyjnego.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.