IV SA/Po 582/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę J.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., która umorzyła postępowanie odwoławcze w sprawie świadczenia rodzinnego. Sprawa wywodziła się z decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej o wygaśnięciu prawa do dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka po tym, jak J.B. ponownie zawarła związek małżeński. Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie, powołując się na zmiany w przepisach (art. 34 pkt 2a uśr nowelizujący art. 4778 kpc), które przekazały sprawy świadczeń rodzinnych do właściwości sądów powszechnych. WSA w Poznaniu, analizując przepisy Konstytucji RP (art. 177, art. 45 ust. 1, art. 32 ust. 1) oraz orzecznictwo, uznał, że domniemanie właściwości sądów powszechnych nie wyłącza kontroli sądów administracyjnych nad decyzjami administracyjnymi. Sąd podkreślił, że ochrona prawna przed sądem powszechnym jest pełniejsza niż przed sądem administracyjnym, co może naruszać zasadę równości i prawa do sądu. WSA powołał się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, ale ostatecznie przychylił się do poglądu Naczelnego Sądu Administracyjnego, że sprawy te nadal należą do właściwości sądów administracyjnych, chyba że istnieje wyraźny przepis szczególny wyłączający tę właściwość. W związku z tym, WSA uchylił zaskarżoną decyzję SKO i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę uwzględnienia motywów wyroku Trybunału Konstytucyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie właściwości sądu administracyjnego do kontroli decyzji w sprawach świadczeń rodzinnych w kontekście zmian legislacyjnych i domniemania właściwości sądów powszechnych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z interpretacją przepisów o właściwości sądów po nowelizacji art. 4778 kpc. Konieczność uwzględnienia aktualnego orzecznictwa NSA i TK.
Zagadnienia prawne (2)
Czy właściwość sądu administracyjnego do rozpoznania skargi na decyzję organu administracji publicznej w sprawie świadczeń rodzinnych została wyłączona przez nowelizację art. 4778 kpc?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, właściwość sądu administracyjnego nie została wyłączona. Nowelizacja art. 4778 kpc nie stanowi przepisu szczególnego wyłączającego właściwość sądu administracyjnego w sprawach świadczeń rodzinnych, a domniemanie właściwości sądów powszechnych nie wyłącza kontroli sądów administracyjnych.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny uznał, że art. 34 pkt 2a uśr nowelizujący art. 4778 kpc nie jest przepisem szczególnym wyłączającym właściwość sądu administracyjnego. Podkreślono, że prawo do sądu (art. 45 Konstytucji) i zasada równości (art. 32 Konstytucji) przemawiają za pełniejszą ochroną prawną, a sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej (art. 184 Konstytucji). Autorytet NSA potwierdził tę interpretację.
Czy ponowne zawarcie związku małżeńskiego przez osobę samotnie wychowującą dziecko skutkuje wygaśnięciem prawa do dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka?
Odpowiedź sądu
Tak, zgodnie z art. 3 pkt 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, osoba, która zawarła związek małżeński, nie jest już osobą samotnie wychowującą dziecko, co może prowadzić do wygaśnięcia prawa do dodatku.
Uzasadnienie
Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej wydał decyzję o wygaśnięciu prawa do dodatku, powołując się na art. 3 pkt 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który definiuje osobę samotnie wychowującą dziecko. Ponowne zawarcie związku małżeńskiego przez J.B. oznacza, że nie spełnia ona już tej definicji.
Przepisy (13)
Główne
u.ś.r. art. 3 § pkt 17
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Definicja osoby samotnie wychowującej dziecko.
Pomocnicze
k.p.a. art. 162 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Instytucja wygaśnięcia decyzji administracyjnej jako bezprzedmiotowej.
k.p.a. art. 163
Kodeks postępowania administracyjnego
Błędne powołanie podstawy prawnej decyzji.
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Uchylenie decyzji organu I instancji.
u.ś.r. art. 34 § pkt 2a
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Zmiana brzmienia art. 4778 kpc, przekazująca sprawy świadczeń rodzinnych do właściwości sądów powszechnych.
k.p.c. art. 4778 § § 2 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przekazanie spraw o dodatki do zasiłku rodzinnego do właściwości sądów rejonowych.
p.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ocena prawna wyrażana w orzeczeniu sądu wiąże sąd i organ.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Konstytucja RP art. 177
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Domniemanie właściwości sądów powszechnych.
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sądu.
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada państwa prawa.
EKPC art. 6 § ust. 1
Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności
Prawo do rzetelnego procesu sądowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
WSA w Poznaniu uznał swoją właściwość do rozpoznania skargi, mimo zmian w przepisach przekazujących sprawy świadczeń rodzinnych do sądów powszechnych. • Domniemanie właściwości sądów powszechnych nie wyłącza kontroli sądów administracyjnych nad decyzjami administracyjnymi. • Prawo do sądu i zasada równości przemawiają za pełniejszą ochroną prawną przed sądem administracyjnym w sprawach świadczeń rodzinnych.
Odrzucone argumenty
Argument Samorządowego Kolegium Odwoławczego o utracie właściwości do rozpoznania sprawy z powodu nowelizacji art. 4778 kpc.
Godne uwagi sformułowania
domniemywa się właściwość sądów powszechnych we wszystkich sprawach, z wyjątkiem ustawowo zastrzeżonych dla właściwości innych sądów • dla przyjęcia właściwości sądu powszechnego nie jest konieczne pozytywne określenie jego kompetencji, lecz wystarczy brak ustawy zastrzegającej kompetencję do rozpoznania sprawy przez inny sąd • ochrona strony jest pełniejsza (przed sądem powszechnym) • nie ulega wątpliwości, że w postępowaniu przed Sądem powszechnym ochrona strony jest pełniejsza • nie jest dopuszczalna dwutorowość kontroli orzeczeń w taki sposób, by orzeczenia merytoryczne poddane były kontroli sądu powszechnego, zaś orzeczenia wpadkowe czy proceduralne (np. orzeczenia o umorzeniu postępowania w sprawie) poddane były kontroli sądowoadministracyjnej.
Skład orzekający
Paweł Miładowski
przewodniczący
Maciej Dybowski
sprawozdawca
Izabela Kucznerowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu administracyjnego do kontroli decyzji w sprawach świadczeń rodzinnych w kontekście zmian legislacyjnych i domniemania właściwości sądów powszechnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z interpretacją przepisów o właściwości sądów po nowelizacji art. 4778 kpc. Konieczność uwzględnienia aktualnego orzecznictwa NSA i TK.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego - właściwości sądu, co jest kluczowe dla prawników procesowych. Pokazuje konflikt między sądem administracyjnym a powszechnym oraz ewolucję orzecznictwa.
“Który sąd rozstrzygnie o Twoich świadczeniach? WSA w Poznaniu wyjaśnia właściwość w sprawach rodzinnych.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.