IV SA/Po 561/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję SKO uchylającą decyzję o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego za okres wsteczny, uznając, że sprawa wymaga ponownego rozpatrzenia w świetle nowelizacji przepisów.
Skarga dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję organu I instancji odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego za okres od września 2004 r. do czerwca 2005 r. dla dziecka z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. WSA uznał, że mimo wadliwości pierwotnych orzeczeń o niepełnosprawności i zmiany przepisów, sprawa wymaga ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, a wniosek z lipca 2005 r. należy traktować jako kontynuację sprawy, a nie nowe żądanie.
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego dla B.G. za okres od września 2004 r. do czerwca 2005 r. na dziecko A.G., które posiadało orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, powołując się na przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych, które nie przewidują spłaty świadczeń za okres wsteczny, jeśli wniosek nie został złożony prawidłowo w danym okresie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję, wskazując na nowelizację przepisów z dnia 14 stycznia 2006 r., która wprowadziła nowe zasady dotyczące kontynuacji świadczeń w przypadku utraty ważności orzeczenia o niepełnosprawności. WSA w Poznaniu oddalił skargę B.G., uznając, że decyzja SKO była prawidłowa. Sąd podkreślił, że wniosek z lipca 2005 r. powinien być traktowany jako kontynuacja sprawy, a nie nowe żądanie, zwłaszcza w kontekście wadliwości pierwotnych orzeczeń o niepełnosprawności i zmienionego stanu prawnego. Organ I instancji miał ponownie rozpatrzyć sprawę, uwzględniając te okoliczności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Wniosek z dnia 10 lipca 2005 r. powinien być traktowany jako kontynuacja sprawy, a nie nowe żądanie, zwłaszcza w kontekście wadliwości pierwotnych orzeczeń o niepełnosprawności i zmienionego stanu prawnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nowelizacja przepisów z 2006 r. dotycząca kontynuacji świadczeń w przypadku utraty ważności orzeczenia o niepełnosprawności, w połączeniu z wadliwością poprzednich orzeczeń, wymaga ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ I instancji. Wniosek z lipca 2005 r. nie inicjuje nowego postępowania, lecz stanowi element trwającej sprawy o ustalenie prawa do świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.ś.r. art. 17 § 1
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 24 § 2
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 24 § 3a
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 24 § 3b
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Pomocnicze
u.ś.r. art. 31
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Rozporządzenie Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne art. 7
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
p.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja SKO była prawidłowa, ponieważ nowelizacja przepisów z 2006 r. wymagała ponownego rozpatrzenia sprawy w świetle nowych regulacji dotyczących kontynuacji świadczeń. Wniosek z lipca 2005 r. należy traktować jako kontynuację sprawy, a nie nowe żądanie, co uzasadnia uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Odrzucone argumenty
Skarga skarżącej, która domagała się przyznania świadczenia pielęgnacyjnego za okres wsteczny, nie była uzasadniona w świetle przepisów obowiązujących w momencie wydawania decyzji przez organ I instancji.
Godne uwagi sformułowania
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z poszanowaniem przepisów prawa materialnego jaki prawa procesowego. Wyrokowi temu bowiem należy przypisać skutek "ex tunc" i w aktualnym stanie prawnym organ I instancji winien potraktować wniosek skarżącej z dnia [...] lipca 2005 r. jako kontynuację wypłaty świadczenia zaległego i bieżącego a nie jako wyłącznie nowe żądanie wypłaty świadczenia pielęgnacyjnego. Zdaniem Sądu stan oczekiwania na ostateczną ocenę niepełnosprawności nie powinien rzutować na kontynuację wypłacanego świadczenia.
Skład orzekający
Grażyna Radzicka
przewodniczący sprawozdawca
Danuta Rzyminiak-Owczarczak
sędzia
Izabela Kucznerowicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących świadczeń pielęgnacyjnych w kontekście zmian prawnych i wadliwości orzeczeń o niepełnosprawności, a także zasady kontynuacji świadczeń."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów w trakcie postępowania i wadliwości orzeczeń o niepełnosprawności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje złożoność przepisów dotyczących świadczeń socjalnych i wpływ nowelizacji prawa na indywidualne sprawy, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i socjalnym.
“Złożoność przepisów o świadczeniach pielęgnacyjnych: jak zmiany prawa wpływają na prawa obywateli?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Po 561/06 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2007-05-10 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-07-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Danuta Rzyminiak-Owczarczak Grażyna Radzicka /przewodniczący sprawozdawca/ Izabela Kucznerowicz Symbol z opisem 6329 Inne o symbolu podstawowym 632 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Sędziowie WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak As. sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant sekr. sąd. Marta Kmieciak po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 10 maja 2007r. sprawy ze skargi B. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę /-I. Kucznerowicz /-/G. Radzicka /-/D. Rzyminiak – Owczarczak KB/ Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] działająca z upoważnienia Wójta Gminy C. Kierownik Wydziału Obsługi Mieszkańców przyznała B.G. świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad dzieckiem, A.G. Decyzję została opatrzona stwierdzeniem, że w całości uwzględnia żądanie strony, a zatem odstępuje się od jej uzasadnienia. Świadczenie przyznano na okres od dnia [...] maja 2004 r. do dnia [...] maja 2004 r. Dnia [...] lipca 2005 r. B.G. złożyła w Urzędzie Gminy C. wypełniony wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na A.G. Do wniosku dołączyła prawomocny wyrok Sądu Rejowego w P. [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] czerwca 2005 r. (sygn. akt [...]) zmieniający zaskarżone orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] przez stwierdzenie, że A.G. jest osobą niepełnosprawną w znacznym stopniu od dnia [...] września 2004 r. do dnia [...] maja 2006 r. przy czym sama niepełnosprawność powstała przed 16 rokiem życia, a A.G. spełnia przesłanki z punktu 7 orzeczenia o ustaleniu stopnia niepełnosprawności. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] wydaną z upoważnienia Wójta Gminy C. przyznano B.G. w związku z opieką nad dzieckiem A.G. świadczenie pielęgnacyjne na okres od dnia [...] lipca 2005 r. do dnia [...] sierpnia 2005 r. W uzasadnieniu powołano się na załączony do wniosku wyrok Sądu Rejonowego w P. wskazując, że prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Pismem z dnia [...] sierpnia 2005 r. B.G. zwróciła się Wójta Gminy C. o spłatę świadczenia pielęgnacyjnego na dziecko A. G. za okres od dnia [...] września 2004 r. do dnia [...] czerwca 2005 r. Uzasadniając wnioskodawczyni powołała się na wyrok Sądu Rejonowego w P. zmieniający orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w ten sposób, że określił córkę jako wymagającą stałej opieki drugiej osoby. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] wydaną z upoważnienia Wójta Gminy C., na podstawie art. 17 i art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228 poz. 2255 ze zm., dalej ustawa o świadczeniach rodzinnych) oraz § 7 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej z dnia 02 czerwca 2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. nr 105 poz. 881 ze zm.) odmówiono przyznania B.G. świadczenia pielęgnacyjnego na okres od dnia [...] września 2004 r. do dnia [...] czerwca 2005 r. w związku z opieką nad dzieckiem A.G.. W uzasadnieniu napisano, że A.G. legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym, przy czym orzeczenie zostało zmienione prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w P. [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w ten sposób, że określił A.G. za osobę niepełnosprawną w znacznym stopniu od dnia [...] września 2004 r. do dnia [...] maja 2006 r., niepełnosprawność powstała przed 16 rokiem życia, a A. G. spełnia przesłanki z punktu 7 orzeczenia o niepełnosprawności. Zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych prawo do świadczeń rodzinnych ustala się od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego, przy czym ustawa nie przewiduje instytucji spłaty świadczeń, jak również nie przewiduje możliwości podejmowania przez organ działania z urzędu w sprawie przyznania świadczeń rodzinnych. Stan faktyczny w sprawie nie pozwala na skorzystanie z art. 31 ustawy o świadczeniach rodzinnych bowiem nie doszło do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego lub jego ustalenia w błędnej wysokości. W odwołaniu od decyzji B.G. napisała, że poprzednie orzeczenie o niepełnosprawności córki wygasło w dniu [...] maja 2004 r. i w związku z tym w czerwcu 2004 r. dostarczyła do organu kolejne orzeczenie i złożyła wniosek na który nie dostała odpowiedzi. Dostarczając do Urzędu Gminy prawomocny wyrok zapytała, czy musi złożyć osobny wniosek o spłatę zaległego świadczenia za miniony okres i uzyskała najpierw odpowiedź, że wystarczy stary wniosek a następnie – od kierownika urzędu – usłyszała, że ma wypisać wniosek ale z aktualną datą. Podkreśliła, że została wprowadzona w błąd ponieważ z akt administracyjnych wynika, że najpierw zostało przyznane świadczenie, a dopiero potem złożyła żądanie spłacenia świadczenia zaległego. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej kpa) w związku z art. 17 oraz art. 24 ust. 3a i 3b ustawy o świadczeniach rodzinnych uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu decyzji napisano, że w wyniku zmian wprowadzonych z dniem 14 stycznia 2006 r. ustawą z dnia 29 grudnia 2005 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 267, poz. 2260) zmianie uległo brzmienie art. 24 ust. 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Obecnie w przypadku utraty ważności orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności, jeżeli osoba niepełnosprawna uzyska ponowne orzeczenie o niepełnosprawności lub odpowiednim stopniu niepełnosprawności stanowiące kontynuację poprzedniego orzeczenia, prawo do świadczeń rodzinnych uzależnionych od niepełnosprawności ustala się od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym upłynął termin ważności poprzedniego orzeczenia, nie wcześniej jednak niż od miesiąca w którym osoba złożyła wniosek o kontynuację świadczenia rodzinnego. Z uwagi na zmianę przepisów, jaka nastąpiła w okresie rozpatrywania przedmiotowej sprawy jak również wynikającą z nowelizacji ustawy konieczność przeprowadzenia nowego postępowania dowodowego pod kątem spełniania przesłanek z art. 24 ust. 2a i 3b ustawy o świadczeniach rodzinnych, przedmiotową decyzję należało uchylić przekazując ją do ponownego rozpatrzenia. Od wskazanej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła B.G.. W skardze napisała, że została wprowadzona w błąd przez pracownicę Urzędu Gminy w C., ponieważ miała miejsce kontynuacja świadczenia pielęgnacyjnego. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie powtarzając argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji oraz wskazując, że B.G. wniosła skargę na decyzję uchylającą decyzję organu I instancji i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), ogranicza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta polega więc na zbadaniu czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny dokonał tej kontroli na podstawie akt sprawy i według stanu prawnego istniejącego w dniu wydawania zaskarżonego aktu. Rozstrzygając skargę w powyższym zakresie, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z poszanowaniem przepisów prawa materialnego jaki prawa procesowego. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym w dniu wydawania zaskarżonej decyzji, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem przysługuje matce lub ojcu dziecka albo opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Córka skarżącej A.G. legitymowała się orzeczeniem o niepełnosprawności wydanym przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w P. na posiedzeniu w dniu [...] kwietnia 2002 r. Zaliczając A. G., urodzoną w dniu [...] maja 1988 r. do osób niepełnosprawnych określono, że niepełnosprawność istnieje od urodzenia, a orzeczenie wydaje się do ukończenia 16 roku życia. Ponieważ skarżąca wymagane dokumenty do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego złożyła dnia [...] kwietnia 2004 r., decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] B.G. przyznano świadczenie pielęgnacyjne na okres od [...] maja 2004 r. do [...] maja 2004 r. - data ważności orzeczenia o niepełnosprawności. Zmieniony z dniem [...] stycznia 2006 r. przepis art. 24 ust. 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowił, że w przypadku utraty ważności orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności, jeżeli osoba niepełnosprawna uzyska ponownie orzeczenie o niepełnosprawności lub odpowiednim stopniu niepełnosprawności stanowiące kontynuację poprzedniego orzeczenia, prawo do świadczeń rodzinnych uzależnionych od niepełnosprawności ustala się od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym upłynął termin ważności poprzedniego orzeczenia, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym osoba złożyła wniosek o kontynuację świadczenia rodzinnego. Przyznane wcześniej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego oraz treść prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] czerwca 2005 r. – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w kontekście zmienionego brzmienia art. 24 ust. 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych oznaczają, że SKO trafnie postąpiło uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wyrokowi temu bowiem należy przypisać skutek "ex tunc" i w aktualnym stanie prawnym organ I instancji winien potraktować wniosek skarżącej z dnia [...] lipca 2005 r. jako kontynuację wypłaty świadczenia zaległego i bieżącego a nie jako wyłącznie nowe żądanie wypłaty świadczenia pielęgnacyjnego. Orzeczenia zarówno Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności jak i Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności okazały się bowiem wadliwe i nie określające w rzeczywisty sposób niepełnosprawności A.G. Zdaniem Sądu stan oczekiwania na ostateczną ocenę niepełnosprawności nie powinien rzutować na kontynuację wypłacanego świadczenia. Jako podstawę prawną przyznania świadczenia pielęgnacyjnego za okres od dnia [...] lipca 2005 r. do dnia [...] sierpnia 2005 r. podano przepis art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych zgodnie z którym prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. W ocenie Sądu przepis ten miałby zastosowanie przy złożeniu pierwszego wniosku w sprawie ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W ocenie Sądu istotne i decydujące jest datowanie niepełnosprawności od urodzenia i w związku z tym, wobec aktualnego stanu prawnego Sąd uznaje, że wniosek z dnia [...] lipca 2005 r. nie powodował wszczęcia nowej sprawy, ale jest to jedna, ta sama sprawa, w ramach której następuje ocena, czy niepełnosprawność nadal istnieje. Rację miało zatem Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchylające decyzję organu I instancji w całości i przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia. W związku z powyższym na podstawie art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić. /-/ I. Kucznerowicz /-/ G. Radzicka /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak KB/
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI