IV SA/Po 513/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2021-08-19
NSAochrona środowiskaŚredniawsa
odpadygospodarka odpadamiposiadacz odpadówmiejsce nieprzeznaczone do składowaniaustawa o odpadachWSA PoznańSKOWójtodpowiedzialnośćskładowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę spółki na decyzję SKO nakazującą usunięcie odpadów, potwierdzając prawidłowość ustaleń organów co do istnienia odpadów i posiadacza.

Spółka S. P. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego nakazującą usunięcie odpadów z działki. Spółka twierdziła, że zgromadzone przedmioty nie są odpadami, lecz towarem przeznaczonym do dalszego obrotu. WSA w Poznaniu oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo ustaliły istnienie odpadów, ich składowanie w miejscu nieprzeznaczonym do tego celu oraz spółkę jako posiadacza odpadów, zgodnie z przepisami ustawy o odpadach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę spółki S. P. Sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która utrzymała w mocy decyzję Wójta nakazującą spółce usunięcie odpadów z działki nr [...] w R. Spółka kwestionowała zakwalifikowanie zgromadzonych przedmiotów (płyt CD/DVD, opakowań, palet, sprzętu elektronicznego, metali) jako odpadów, twierdząc, że są to towary przeznaczone do dalszego obrotu, przepakowywania i wysyłki. WSA oddalił skargę, stwierdzając, że organy administracji prawidłowo ustaliły istnienie odpadów, ich składowanie w miejscu nieprzeznaczonym do tego celu oraz spółkę jako posiadacza odpadów. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność posiadacza odpadów jest obiektywna i oparta na fakcie zalegania odpadów w nieodpowiednim miejscu, a spółka nie obaliła domniemania posiadania odpadów przez władającego powierzchnią ziemi. Sąd odrzucił argumenty spółki dotyczące dowodów, wskazując na ich nieaktualność, nieprecyzyjność lub brak związku ze stanem faktycznym sprawy. Uzasadnienie decyzji SKO oraz protokoły kontroli WIOŚ potwierdziły obecność odpadów i sposób ich magazynowania, który uniemożliwiał dalsze wykorzystanie zgodnie z przeznaczeniem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, przedmioty te stanowią odpady, ponieważ sposób ich magazynowania uniemożliwia dalsze wykorzystanie zgodnie z przeznaczeniem, a etykiety wskazują na chęć pozbycia się materiałów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy prawidłowo zakwalifikowały przedmioty jako odpady, opierając się na definicji odpadu oraz sposobie ich magazynowania, który uniemożliwiał dalsze wykorzystanie. Nawet materiały nadające się do ponownego wykorzystania mogą być traktowane jako odpady, jeśli posiadacz zamierza się ich pozbyć lub jest do tego zobowiązany.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

u.o.o. art. 26 § 1

Ustawa o odpadach

u.o.o. art. 26 § 2

Ustawa o odpadach

u.o.o. art. 3 § 1 pkt 6

Ustawa o odpadach

Przez 'odpady' rozumie się każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany.

u.o.o. art. 3 § 1 pkt 19

Ustawa o odpadach

Przez 'posiadacza odpadów' rozumie się wytwórcę odpadów lub osobę fizyczną, osobę prawną oraz jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej będące w posiadaniu odpadów; domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

P. u. s. a. art. 1 § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa COVID-19 art. 15zzs? § 3

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy administracji prawidłowo ustaliły istnienie odpadów na działce. Sposób magazynowania przedmiotów uniemożliwiał ich dalsze wykorzystanie zgodnie z przeznaczeniem. Spółka jest posiadaczem odpadów na podstawie domniemania prawnego. Przedstawione przez spółkę dowody nie obaliły ustaleń organów ani nie wykazały, że przedmioty nie są odpadami.

Odrzucone argumenty

Przedmioty zgromadzone na działce nie stanowią odpadów, lecz towary przeznaczone do dalszego obrotu. Spółka nie jest właścicielem zgromadzonych przedmiotów i nie jest ich posiadaczem w rozumieniu ustawy. Towar był magazynowany jedynie przejściowo i w sposób odpowiedni. Organy zbagatelizowały dowody przedstawione przez spółkę.

Godne uwagi sformułowania

odpowiedzialność posiadacza odpadów oparta jest na obiektywnym fakcie zalegania odpadów w miejscu do tego nieprzeznaczonym domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości dla uznania przedmiotu za odpad nie ma znaczenia okoliczność, że dla jego nabywcy może on mieć wartość użytkową i nadaje się do dalszego wykorzystania argumenty podnoszone w skardze stanowią jedynie polemikę z prawidłowymi ustaleniami organów

Skład orzekający

Donata Starosta

przewodniczący

Józef Maleszewski

sprawozdawca

Tomasz Grossmann

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawidłowości stosowania przepisów ustawy o odpadach dotyczących definicji odpadu, posiadacza odpadów oraz obowiązku ich usunięcia z miejsc nieprzeznaczonych do składowania. Ugruntowanie interpretacji domniemania posiadania odpadów przez władającego nieruchomością."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i rodzaju odpadów. Interpretacja domniemania posiadania odpadów jest ugruntowana w orzecznictwie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu nielegalnego składowania odpadów i odpowiedzialności za nie. Choć nie zawiera nietypowych faktów, stanowi przykład praktycznego zastosowania przepisów ustawy o odpadach i utrwalonej linii orzeczniczej.

Czy towar przeznaczony do recyklingu to nadal odpad? WSA wyjaśnia.

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Po 513/21 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2021-08-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-06-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Donata Starosta /przewodniczący/
Józef Maleszewski /sprawozdawca/
Tomasz Grossmann
Symbol z opisem
6135 Odpady
Sygn. powiązane
III OSK 7662/21 - Wyrok NSA z 2023-05-18
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta Sędziowie WSA Tomasz Grossmann WSA Józef Maleszewski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi S. P. Sp. z o.o. z siedzibą w R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku usunięcia odpadów oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Decyzja z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: SKO, organ II instancji) po rozpoznaniu pełnomocnika S. P. od decyzji Wójta Gminy S. (dalej: Wójt, organ I instancji) z dnia [...] lutego 2021 r. znak [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania - działając na podstawie przepisów art., 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt, 1, pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego uchylił zaskarżoną decyzję w części pkt 1 (tj. "do dnia 10 maja 2021 r.") i w tym zakresie orzekło merytorycznie co do istoty sprawy poprzez: "w terminie wykonania obowiązku do dnia 9 lipca 2021 r.", uchyliło zaskarżoną decyzję w części pkt 2 ( "do dnia 17 maja 2021 r.") i w tym zakresie orzekło merytorycznie co do istoty sprawy poprzez: "do dnia [...] lipca 2021 r." oraz utrzymało decyzję w pozostałym zakresie.
W uzasadnieniu SKO wskazało, że decyzją z dnia [...].02.2021 r. znak [...] Wójt orzekł w pkt. 1: nałożyć na spółkę S. P., jako posiadacza odpadów nielegalnie składowanych na działce o nr ew. [...] przy ul. [...] w R. (gmina S. ) obowiązek usunięcia odpadów o kodach : 16 08 01 magnetyczne i optyczne nośniki informacji; 15 01 01 opakowania z papieru i tektury; 20 01 35* zużyte urządzenia elektryczne i elektroniczne inne niż wymienione w 20 01 21 i 20 01 23 zawierające składniki niebezpieczne; 20 01 36 zużyte urządzenia elektryczne i elektroniczne inne niż wymienione w 20 01 21, 20 01 23, 20 01 35; 20 03 01 niesegregowane (zmieszane) [odpady komunalne]; 16 01 03 zużyte opony; 15 01 03 opakowania z drewna; 20 01 40 metale; 19 01 12 żużle i popioły paleniskowe inne niż wymienione w 19 01 11. Termin wykonania obowiązku wskazano na [...] maja 2021 r. W pkt. 2: zawiadomić tutejszy organ o wykonaniu nałożonego obowiązku stosownymi dokumentami do dnia [...] maja 2021 r.
Pismem z dnia [...] lutego 2021 r. pełnomocnik S. P. sp. z o. o. wskazała, iż na terenie działki nr [...] w/w spółka nie składuje odpadów. Odpad to każda substancja lub przedmiot, której posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany. W sprawie nie mamy do czynienia z takim przypadkiem. Jednocześnie wskazano, iż spółka dzierżawi jedynie niewielką część z całej powyższej nieruchomości.
SKO po rozpoznaniu odwołania zważyło co następuje:
Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o odpadach (dalej jako "ustawa" lub "u.o.o.") posiadacz odpadów jest obowiązany do niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania. Art. 26 ust. 2 stanowi zaś, że w przypadku nieusunięcia odpadów zgodnie z ust. 1, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji wydawanej z urzędu, nakazuje posiadaczowi odpadów ich usunięcie z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, z wyjątkiem gdy obowiązek usunięcia odpadów jest skutkiem wydania decyzji o cofnięciu decyzji związanej z gospodarką odpadami.
Jak wynika z treści art. 26 ustawy o odpadach do zastosowania środka nadzorczego w postaci decyzji nakazującej usunięcie odpadów wymagane jest ustalenie następujących okoliczności:
1. istnienia odpadów,
2. składowania tych odpadów w miejscu nieprzeznaczonym do składowania i magazynowania odpadów,
3. podmiotu zobowiązanego do usunięcia nielegalnie składowanych odpadów (posiadacza odpadów).
Zgodnie z definicją zawartą w art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o.o., przez "odpady" rozumie się każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany. Precyzyjny katalog odpadów określony został w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz.U. 2020.10). W załączniku do powyższego rozporządzenia sklasyfikowano m.in.: 16 08 01 magnetyczne i optyczne nośniki informacji; 15 01 01 opakowania z papieru i tektury; 20 01 35* zużyte urządzenia elektryczne i elektroniczne inne niż wymienione w 20 01 21 i 20 01 23 zawierające składniki niebezpieczne; 20 01 36 zużyte urządzenia elektryczne i elektroniczne inne niż wymienione w 20 01 21,20 01 23, 20 01 35; 20 03 01 niesegregowane (zmieszane); 16 01 03 zużyte opony; 15 01 03 opakowania z drewna; 20 01 40 metale; 19 01 12 żużle i popioły paleniskowe inne niż wymienione w 19 01 11. Zgodnie z treścią art. 27 ust. 1 u.o.o. wytwórca odpadów jest obowiązany do gospodarowania wytworzonymi przez siebie odpadami. Wytwórca odpadów lub inny posiadacz odpadów może zlecić wykonanie obowiązku gospodarowania odpadami wyłącznie podmiotom do tego uprawnionym.
SKO podzieliło ustalenia organu I instancji co do istnienia odpadów o kodach 16 08 01, 15 01 01, 20 01 35*, 20 01 36, 20 03 01, 16 01 03, 15 01 03, 20 01 40, 19 01 12, na działce nr [...] w R. .
Z protokołu kontroli Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w P., Delegatura K., znajdującego się w aktach sprawy, wynika, że w trakcie oględzin w dniu [...] czerwca 2020 r. ustalono, iż działka zabudowana jest szklarnią i budynkami gospodarczym, posiada teren nieutwardzony oraz wydzieloną część terenu, na którym znajdują się palety drewniane ułożone w sposób uporządkowany. W szklarni znajdowały się ułożone na drewnianych paletach pudła kartonowe m.in. z przedmiotami takimi jak: płyty CD/DVD, opakowania z płyt z tworzywa sztucznego, płyty winylowe. Część pudel jest rozerwana lub otwarta, część płyt znajduje się luzem. Część opakowań płyt jest zabrudzona, uszkodzona, widoczne zacieki wskazujące na zamoczenie. Częściowo zabezpieczone folią. Na część foli znajdują się etykiety "Destruction Pallet Label ELD 01356 Part 1", (...) Recycling Pallet Label, Recycling x destr4, Date: 24.05.2016, Recyclingx Destr1, Maku D. N., Fox Destruction Pallet 4 of 10, for Destruction Pallet 17 od 26, część palet opisana jako "strap"
Na nieutwardzonym terenie znajdują się przedmioty metalowe, uszkodzone palety drewniane, odpady zużytego sprzętu elektronicznego i elektrycznego (uszkodzone telewizory z kineskopami), części karoserii samochodu, złom metalowy, części tworzywa sztucznego (w tym folia) papier, wózki metalowe do pomidorów.
Podobnie w trakcie oględzin przeprowadzanych przez organ I instancji, w dniu [...].11.2020 r. stwierdzono, iż na terenie działki gromadzone są uszkodzone palety drewniane, zdemontowane linie taśmowe, odpady zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, bezwładnie rozrzucony złom metalowy, części tworzywa sztucznego. W szklarni w big -bagach oraz pudłach kartonowych ułożonych na drewnianych paletach przedmioty w postaci płyt CV/DVD oraz płyty winylowych.
Powyższe potwierdza dokumentacja fotograficzna zgromadzona w aktach sprawy, zarówno organu I instancji jak i WIOŚ w P., jak również zdjęcia satelitarne nieruchomości.
W trakcie postępowania Spółka, w ocenie SKO, nie wykazała, aby nagromadzone przedmioty na działce nr [...], nie stanowiły odpadu. Spółka złożyła jedynie oświadczenie, iż na terenie tej działki nie ma odpadów, dlatego wnosi o umorzenie postępowania. Podobnie takich dowodów nie złożono w trakcie postępowania przez WWIOŚ.
Organ II instancji zauważył, że odpadami mogą być materiały podlegające ponownemu gospodarczemu wykorzystaniu i mogące być w związku z tym przedmiotem transakcji handlowej jako dobro o określonej wartości ekonomicznej. W kategorii odpadów mogą być traktowane także przedmioty podlegające powtórnemu gospodarczemu wykorzystaniu, w tym poddawane procesom odzysku. Jako odpady traktowane są nie tylko przedmioty, które posiadacz uważa za zbędne i których chciałby się pozbyć, ale także takie, które podlegają dalszym procesom odzysku w celu ich gospodarczego wykorzystania, a nawet takie które są zdatne do powtórnego wykorzystania. Dla uznania przedmiotu za odpad nie ma znaczenia okoliczność, że dla jego nabywcy może on mieć wartość użytkową i nadaje się do dalszego wykorzystania.
Następnie należało ustalić czy prócz istnienia odpadów (1) zachodzi składowanie tych odpadów w miejscu nieprzeznaczonym do składowania i magazynowania odpadów (2) oraz czy istnieje podmiot zobowiązany do usunięcia nielegalnie składowanych odpadów (posiadacz odpadów) (3).
W ocenie SKO okolicznością bezsporną jest to, że odpady znajdują się w miejscu do tego nieprzeznaczonym. Spółka nie posiada zezwolenia na przetwarzanie odpadów i ich składowanie na działce nr [...] w R. .
Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 19 tej ustawy o odpadach "posiadaczem odpadów" jest wytwórca odpadów lub osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna nieposiadającą osobowości prawnej będąca w posiadaniu odpadów. Przepis ten ustanawia również domniemanie, wedle którego władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości. Działka nr [...] w R. stanowi własność M. N.. M. N. zgodnie z CEIDG prowadzi działalność gospodarczą G. . Jako przeważającą działalność gospodarczą wskazano [...] Pozostałe uprawy rolne inne niż wieloletnie. Działalność według rejestru jest prowadzona pod adresem ul. [...] , R. ( działka [...]). M. N. jest również prezesem zarządu spółki S. P. Zgodnie z KRS spółka posiada siedzibę w R. , gmina R.. Przedmiotem przeważającej działalności spółki jest transport drogowy towarów.
W dniu 1 października 2018 r. w O. W. zawarto umowę dzierżawy pomiędzy M. N. (wydzierżawiającym) a S. P. (dzierżawcą). Zgodnie z par. 1 umowy wydzierżawiający oświadcza że jest właścicielem nieruchomości stanowiącej grunty rolne zabudowane o pow. 2,200 ha położonej w m. Rososzyca obejmującej działkę gruntu [...]. Wydzierżawiający oddaje dzierżawcy nieruchomość opisaną w par 1 umowy do używania i pobierania pożytków przez okres trwania niniejszej umowy. Umowa zostaje zawarta na czas nieokreślony, począwszy od dnia [...] października 2018 r.
Wskazane w odwołaniu twierdzenie, że spółka dzierżawi tylko niewielką cześć nieruchomości nie znajduje potwierdzenia w treści umowy.
SKO miało również na uwadze, że podczas kontroli M. N. wskazywał, iż przedmioty zgromadzona na działce nr [...] nie należą do niego lecz do Spółki. Spółka natomiast w toku postępowania nie kwestionowała faktu posiadania tych przedmiotów, a jedynie wskazywała iż nie stanowią one odpadów lecz pełnowartościowy towar. Zatem zasadnie organ uznał Spółkę za posiadacza odpadów na działce nr [...] w R. .
Skargę na decyzję SKO z dnia [...] kwietnia 2021 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożyła S. P. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. , wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Wójta oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Spółka wniosła nadto o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów w postaci:
- pisma D. wraz z tłumaczeniem tłumacza przysięgłego oraz pismo T. sp. z o.o. na okoliczność, że skarżący nie jest właścicielem towaru, który stanowi własność klientów, w tym w większości firmy D. , a także firmy T. sp. z o.o., z którymi skarżący współpracuje; na okoliczność, że towar jest przez skarżącego przepakowywany, a następnie wysyłany jako pełnowartościowy produkt do odbiorców; na okoliczność, że metoda magazynowania towarów jest odpowiednia; na okoliczność, iż towar dostarczany do skarżącego nie jest odpadem.
- dokumentów CMR sztuk 6 - na okoliczność ponownego skierowania płyt na rynek po przepakowaniu;
- dokumentacji zdjęciowej - 8 szt. - na okoliczność, iż towar znajdujący się w trakcie oględzin przeprowadzonych przez organ na terenie działki położonej w R. przy ul. [...], znajdował się w przedmiotowym miejscu jedynie przejściowo, a w chwili obecnej na działce położonej w R. przy ul. [...], towar przedmiotowy już się nie znajduje.
Zaskarżonej decyzji zarzucono:
1. naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77, 80, 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez ustalenie przez organy administracji publicznej stanu faktycznego sprawy niezgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie decyzji; a w szczególności nie wyjaśniono istotnych okoliczności sprawy, tj.:
- nie udowodniono istnienia odpadów;
- nie wyjaśniono istotnych okoliczności sprawy, nie wyjaśniono dlaczego organ zbagatelizował fakt, iż towar w postaci płyt obejmujących nośnik danych oraz opakowanie z tworzywa sztucznego nie stanowi odpadu, nie stanowi własności skarżącego, a przeznaczony jest do przepakowania, kompletowania, tym samym do dalszego używania;
- nie wykazano, że towar w postaci płyt obejmujących nośnik danych oraz opakowanie z tworzywa sztucznego stanowią opad, w tym zakresie organ oparł się jedynie na swoich subiektywnych stwierdzeniach;
- nie wyjaśniono jaki sposób magazynowania towaru w postaci płyt jest właściwy;
- zbagatelizowano dokumenty zgromadzonych w trakcie postępowania przez WWIOŚ w P., Delegatura w K.;
2. naruszenie prawa materialnego:
1) art. 26 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że w niniejszej sprawie istniały odpady, które skarżący jako posiadacz odpadów składował w miejscu do tego nieprzeznaczonym, a zatem uznaniu, że skarżący zobowiązany jest do usunięcia nielegalnie składowanych odpadów;
2) art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach poprzez jego błędną wykładnię przejawiającą się w przyjęciu, że płyty CD/DVD i płyty winylowe [z] opakowaniami z tworzywa sztucznego, palety drewniane, sprzęt elektroniczny, części samochodowe, przedmioty metalowe oraz stanowią odpad, podczas gdy prawidłowa wykładnia powołanego przepisu winna doprowadzić organ do wniosku, że skoro skarżący znajduje zastosowanie dla magazynowanych rzeczy, nie stanowią one odpadów; ponadto organ dowolnie przyjął stan ww. rzeczy jako "uszkodzone", "zużyte"', itp.
3) art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że skarżący jest posiadaczem odpadów.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zmianami) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Ustawodawca wskazuje enumeratywny katalog form działalności, a także bezczynności i przewlekłości działania organów administracji publicznej wyrażony w art. 3 § 2 pkt 1-9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zmianami, zwanej dalej "p.p.s.a."). Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. decyzje administracyjne, wpisują się w kognicję sądów administracyjnych, zatem kontrola sądowa podejmowana przez Sąd jest sprawowana zgodnie z zakreśloną właściwością rzeczową. Ponadto, w zakresie realizowanej kontroli, Sąd nie jest związany granicami skargi, w związku z czym zarzuty podniesione w skardze nie wyznaczają kierunku analizy podejmowanej przez Sąd (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Przeprowadzając kontrolę sądowoadministracyjną według powyższych okoliczności faktycznych, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Zgodnie z art. 26 ust. 1 i 2 u.o.o. posiadacz odpadów jest obowiązany do niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, zaś w przypadku ich nieusunięcia, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji wydawanej z urzędu, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 września 2019 r. w sprawie II OSK 2659/17 (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie: CBOSA) wydanie rozstrzygnięcia w trybie art. 26 u.o.o. powinno być poprzedzone kompleksowym zebraniem i rozpatrzeniem materiału dowodowego. Jeśli domniemanie unormowane w art. 3 ust. 1 pkt 19 zdanie drugie u.o. nie zostanie obalone, odpowiedzialność za odpady będzie ponosił władający powierzchnią ziemi, na której odpady się znajdują (por. wyrok NSA z 12 lutego 2019 r., sygn. II OSK 687/17, LEX nr 2642527). Obowiązek usunięcia odpadów ciąży na posiadaczu odpadów, a jego odpowiedzialność oparta jest na obiektywnym fakcie zalegania odpadów w miejscu do tego nieprzeznaczonym.
Art. 3 ust. 1 pkt 19 stanowi zaś, że ilekroć w ustawie jest mowa o posiadaczu odpadów, rozumie się przez to wytwórcę odpadów lub osobę fizyczną, osobę prawną oraz jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej będące w posiadaniu odpadów; domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości, przy czym za odpady uważa się każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany (art. 3 ust. 1 pkt 6).
Do zastosowania środka w postaci decyzji nakazującej usunięcie odpadów wymagane jest ustalenie następujących okoliczności: istnienia odpadów w rozumieniu ustawy; składowania tych odpadów w miejscu nieprzeznaczonym do ich składowania i magazynowania; podmiotu zobowiązanego do usunięcia nielegalnie składowanych odpadów (posiadacza odpadów).
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie wszystkie te elementy zostały prawidłowo ustalone i udokumentowane przez organy administracji obu instancji. W świetle zgromadzonych w aktach sprawy dowodów w szczególności protokołu z kontroli z [...] listopada 2020 r. a także protokołu kontroli przeprowadzonej przez W. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (k. 26 – 27 akt adm.) oraz dokumentacji fotograficznej nie budzi wątpliwości okoliczność, że organy były zobligowane do nałożenia nakazu usunięcia odpadów składowanych w miejscu do tego nieprzeznaczonym wobec ziszczenia się przesłanek z art. 26 ust. 2 u. o. o.
W sprawie poza sporem pozostaje, że nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] położona w R. nie stanowi miejsca przeznaczonego do składowania odpadów. Co prawda ustawodawca nie zdefiniował pojęcia "miejsca nieprzeznaczonego do składowania lub magazynowania odpadów", ani nie określił czym jest składowanie odpadów, jednak w art. 3 ust. 1 pkt 5 u. o. o. sformułowano definicję magazynowania odpadów, którym jest czasowe przechowywanie odpadów obejmujące: wstępne magazynowanie odpadów przez ich wytwórcę, tymczasowe magazynowanie odpadów przez prowadzącego zbieranie odpadów lub magazynowanie odpadów przez prowadzącego przetwarzanie odpadów. W odniesieniu do składowania odpadów można więc przyjąć, że jest to legalnie działająca instalacja (obiekt budowlany), mająca status składowiska odpadów, które z kolei zostało zdefiniowane w art. 3 ust. 1 pkt 25 ww. ustawy, jako obiekt budowalny przeznaczony do składowania odpadów (D. Danecka, W. Radecki, Ustawa o odpadach. Komentarz, LEX/el. 2020).
W świetle akceptowanych przez Sąd ustaleń poczynionych w toku postępowania administracyjnego przyjąć należy, że argumenty podnoszone w skardze stanowią jedynie polemikę z prawidłowymi ustaleniami organów, która to polemika nie jest oparta na okolicznościach mogących podawać w wątpliwość zasadność zaskarżonej decyzji. W szczególności wątpliwości takich nie mogą wywoływać dokumenty powoływane w skardze. Pismo T. sp. z o. o. (k. 12 akt) pochodzi z roku 2009 i już choćby z tego powodu (pomijając okoliczność, że dotyczy jednostkowego przypadku zatrzymania partii towarów) nie można na jego podstawie dokonać żadnych miarodajnych i istotnych dla sprawy niniejszej ustaleń. Z kolei pismo D. (k. 10 akt) nie zostało w ogóle opatrzone datą. Z jego treści nie wynika, jakich towarów dotyczy, ani jaka jest metoda ich magazynowania (mogłoby dotyczyć jakichkolwiek towarów kiedykolwiek znajdujących się w R. ). Pismo to nie zostało też podpisane. Także dokumenty CMR (w większości nieczytelne) nie potwierdzają okoliczności odmiennych od tych, które ustalone zostały przez organy (co do zakwalifikowania spornych przedmiotów jako odpady). Dokumentacja fotograficzna dołączona do skargi może zaś wskazywać ewentualnie jedynie na wykonanie obowiązku nałożonego w zaskarżonej decyzji. Zauważyć także trzeba, że twierdzenie zawarte w uzasadnieniu skargi o wykorzystywaniu "przedmiotów metalowych, wózków do pomidorów, sprzętu elektronicznego czy palet" przy pracach rolniczo-ogrodniczych stoi w sprzeczności z treścią zeznań M. N. z dnia [...] sierpnia 2020 r. (k. 5 akt adm. organu II inst.) deklarującego nieprowadzenie działalności ogrodniczej.
Niezasadny okazał się także zarzut skargi co do zbagatelizowania dokumentów zgromadzonych w trakcie postępowania przez WWIOŚ w P., Delegatura w K.. Ustalenia organów obu instancji zbieżne są z treścią protokołu WWIOŚ z oględzin z [...] czerwca 2020 r. (k. 5 akt adm. organu II inst.) oraz treścią protokołu kontroli WWIOŚ z [...] sierpnia 2020 r. (k. 21 – 33 akt adm.), gdzie stwierdzono m. in.: "Kontrolowany gromadzi w części budynku gospodarczego w Rososzycy w workach, pojemnikach zabawki z tworzywa sztucznego (np. samochody) ze śladami zużycia, kasety z taśmami, zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny, zużyte zabrudzone taśmy z tworzywa sztucznego, uszkodzone opakowania z tworzywa sztucznego, zużyte opony oraz inne materiały (odpady) do których ze względu na sposób magazynowania dostęp był niemożliwy (...) Na drodze wewnętrznej stwierdzono rozsypane odpady rozdrobnionego tworzywa sztucznego. (...) Na terenie działki gromadzone są bezpośrednio na gruncie: uszkodzone palety drewniane, w pojemniku z tworzywa sztucznego bez pokrywy: odpady zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego (uszkodzone telewizory z kineskopami), części karoserii samochodu, bezładnie rozrzucone: złom metalowy, części tworzywa sztucznego (w tym folii), papier, odpady żużla i popiołu, fragmenty opakowań płyt z tworzywa sztucznego (...) Zmagazynowane w szklarni pakiety z kartonami zawierającymi płyty CD i DVD z opakowaniami i etykietami w opinii WIOŚ stanowią odpad. Świadczy o tym sposób magazynowania, który uniemożliwia dalsze wykorzystanie tych materiałów zgodnie z przeznaczeniem (...) wytwórca odpadów (...) umieszczając na pakietach etykiety (recycling, strap) określił chęć pozbycia się materiałów."
Mając na uwadze poczynione przez organy ustalenia, za chybione uznać należało zarzuty naruszenia powołanych w skardze przepisów ustawy o odpadach. Nie można też podzielić zarzutów naruszenia wskazanych w skardze przepisów procesowych. Sąd z urzędu nie dopatrzył się innych naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania decyzji SKO z obrotu prawnego. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił, jako pozbawioną uzasadnionych podstaw.
Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs? ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. 2020 r. poz. 1842 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI