IV SA/Po 51/24

IV SA/Po 51/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2024-04-24
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-01-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Sebastian Michalski /sprawozdawca/
Tomasz Grossmann /przewodniczący/
Symbol z opisem
6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2023 poz 775
art. 6 art. 7 art. 7a par. 1 art. 77 par. 1 art. 80 art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2409
art. 4 pkt 4 pkt 6 pkt 11 art. 7 ust. 1  ust. 2 pkt 1ust. 2a art. 11 ust. 1 ust. 1a art. 12 ust. 2 ust. 3 ust. 4
Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 977
art. 4 ust. 1 ust. 2 pkt 2 art. 61 ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r.  o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz - Grochowska Asesor sądowy WSA Sebastian Michalski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi N. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 grudnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na trwałe wyłączenie z produkcji użytku rolnego oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Starosta P., po ponownym rozpoznaniu w pierwszej instancji sprawy z wniosku T. A. o wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej, decyzją z dnia 24 sierpnia 2023 roku (nr [...]), na podstawie art. 5 ust. 1 i 2, art. 7, art. 11 ust. 1 i ust. 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. 2022, poz. 2409), odmówił udzielenia zezwolenia na trwałe wyłączenie z produkcji 0,3582ha użytków rolnych klasy IIIb wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego, opisanych w ewidencji gruntów i budynków jako grunty orne klasy IIIb, w tym:
- powierzchni 0,0076ha z terenu części działki nr [...] (ark. mapy 2) obręb ewidencyjny R. , gmina K., pod utwardzenia terenu i zieleni związanej z budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym dwukondygnacyjnym dwulokalowym,
- powierzchni 0,0659ha z terenu części działki nr [...] (ark. mapy 2) obręb ewidencyjny R. , gmina K., pod budynek mieszkalny jednorodzinny dwukondygnacyjny dwulokalowy,
- powierzchni 0,0666ha z terenu części działki nr [...] (ark. mapy 2) obręb ewidencyjny R. , gmina K., pod budynek mieszkalny jednorodzinny dwukondygnacyjny dwulokalowy,
- powierzchni 0,0668ha z terenu części działki nr [...] (ark. mapy 2) obręb ewidencyjny R. , gmina K., pod budynek mieszkalny jednorodzinny dwukondygnacyjny dwulokalowy,
- powierzchni 0,0669ha z terenu części działki nr [...] (ark. mapy 2) obręb ewidencyjny R. , gmina K., pod budynek mieszkalny jednorodzinny dwukondygnacyjny dwulokalowy,
- powierzchni 0,0672ha z terenu części działki nr [...] (ark. mapy 2) obręb ewidencyjny R. , gmina K., pod budynek mieszkalny jednorodzinny dwukondygnacyjny dwulokalowy,
- powierzchni 0,0172ha z terenu części działki nr [...] (ark. mapy 2) obręb ewidencyjny R. , gmina K., pod budynek mieszkalny jednorodzinny dwukondygnacyjny dwulokalowy.
W toku ponownie przeprowadzonego postępowania Starosta ustalił, że Burmistrz Miast i Gminy K., decyzją z dnia 15 lutego 2023 roku (nr [...]), po wznowieniu z urzędu postępowania administracyjnego, stwierdził, że decyzja Burmistrza Gminy K. (znak: [...]) z dnia 6 kwietnia 2011 roku o ustaleniu na rzecz T. A. warunków zabudowy dla działek nr [...], nr [...], nr [...] oraz nr [...] (obecnie działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] oraz nr [...]) została wydana naruszeniem prawa, bo bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, oraz postanowił nie uchylać przedmiotowej decyzji z uwagi na to, że od dnia jej doręczenia upłynęło pięć lat. Grunty wchodzące w skład działek nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] oraz nr [...] (przed podziałem działki nr [...], nr [...], nr [...] oraz nr [...]) w nieobowiązującym już miejscowym o planie zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy K., zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Rady Miasta i Gminy K. z dnia 17 lutego 1993 roku (Dz. U. Woj. [...]. nr [...], poz. [...]) stanowiły obszar terenów rolnych. W dniu 25 października 2017 roku Rada Miasta i Gminy K. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla wsi R. w rejonie ul. [...], gmina K.. Przeprowadzenie procedury wiąże się jednak z koniecznością wprowadzenia zmian kierunku określonego w studium dla przedmiotowych gruntów nieruchomości z rolniczego na cele mieszkaniowe.
Z uwagi na powyższe Starosta uznał, że skoro sporne grunty nie posiadają zgody właściwego organu na zmianę ich przeznaczenia na cele nierolnicze i nieleśne, uzyskiwanej przy sporządzaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miast i Gminy K., który utracił moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. 2023, poz. 997) oraz nie uzyskał pozytywnego uzgodnienia projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy(z uwagi na brak wskazanej zgody), to nie można na wniosek inwestora wydać w oparciu o przepisy art. 11 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 12 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych zezwolenia na trwałe wyłączenie tych gruntów z produkcji, tj. rozpoczęcie innego niż rolnicze lub leśne użytkowania tych gruntów.
Ponadto, mając na uwadze, treść art. 7 ust. 2a pkt 1-4 wprowadzonego zmianą ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych z dnia 10 lipca 2015 roku (Dz. U. z 2015r. poz. 1338) Starostwa wskazał, że działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] oraz nr [...] znajdują się w obszarze, na którym brak jest zwartej zabudowy, co sprawia, że nie jest spełniony choćby pierwszy warunek z powołanego przepisu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu sprawy na skutek odwołania złożonego przez N. x Sp. z o.o., decyzją z dnia 8 grudnia 2023 roku (nr [...]), utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że wyłączenie z produkcji użytków rolnych i leśnych zaliczonych do klasy I, II, III, IIIa oraz IIIb, przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne, może nastąpić po wydaniu decyzji zezwalającej na takie wyłącznie.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, wymagającego zgody, o której mowa w ust. 2, dokonuje się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, sporządzonym w trybie określonym w przepisach o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym.
Przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klasy I-III wymaga zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi z zastrzeżeniem ust. 2a (art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych).
Nie wymaga zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klasy I-III położonych na obszarze uzupełnienia zabudowy w rozumieniu przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych w brzmieniu ustalonym od dnia 24 września 2023 roku).
W ustawie z dnia 7 lipca 2023 roku (Dz. U. 2023, poz. 1688) zmieniającej ustawę z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych z dniem 24 września 2023 roku, nie zawarto przepisów przejściowych w sprawie wydawania zezwolenia na wyłącznie gruntów z produkcji rolniczej i leśnej. Nowe regulacje stosuje się także do spraw będących w toku. Organ odwoławczy zobowiązany jest załatwić sprawę według stanu prawnego na dzień orzekania.
Zmiany wprowadzone na mocy art. 14 ustawy z dnia 7 lipca 2023 roku o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1688) oznaczają, że użytki rolne klasy I-III w celu zmiany ich przeznaczenia wymagają uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi.
Od 24 września 2023 roku istnieje także drugi sposób odrolnienia gruntów, który polega na wyznaczeniu obszaru uzupełnienia zabudowy w planie ogólnym gminy (art. 13a ust. 4 pkt 2 lit. a ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
Do dnia wejścia w życie planu ogólnego gminy w danej gminie, przez plan ogólny gminy należy rozumieć studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przez plan ogólny gminy należy rozumieć studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 2023 roku o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw).
Aktualnie trwa procedura uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego według przepisów dotychczasowych. Dla spornych gruntów nadal nie uzyskano zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi na odrolnienia. Nie zmieniono studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy K. pod kątem wyznaczenia obszaru uzupełnienia zabudowy, który obejmował by sporne grunty.
Kolegium wyjaśniło, że podnoszona w odwołaniu kwestia wydania decyzji Burmistrza K. z dnia 6 kwietnia 2011 roku (znak: [...]) o ustaleniu warunków zabudowy pozostaje bez znaczenia dla rozpoznawanej sprawy.
Organ wskazał ponadto, że odmowę wyłączenia z produkcji rolniczej gruntów klasy IIIb w granicach działek nr [...], [...], [...] oraz [...] uzasadnia także to, że pierwszy wnioskodawca (T. A.), jak i drugi wnioskodawca (N. x Sp. z o.o.) nie są właścicielami wskazanych działek. N.y Sp. z o.o., właściciel tych działek, nie zgłosiła, ani nie potwierdziła zamiaru wyłączenia wskazanych działek z produkcji rolniczej.
N.x Sp. z o.o. (aktualny właściciel działek o numerach [...] - [...]), reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, skorzystała z prawa skargi do sądu administracyjnego.
Spółka zażądała uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., a także zasądzenia zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego i opłaty skarbowej
W ocenie skarżącej Spółki kwestionowana decyzja została wydana z naruszeniem:
1) art. 11 ust. 1 w związku z art. 4 pkt 6 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. 2022, poz. 2409 ze zm.) w związku z art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003r. Nr 80, poz. 717 ze zm.) poprzez ich bezzasadnie niezastosowanie i odmówienie wyłączenia z produkcji rolnej, mimo że dla spornego gruntu jest spełniona wyłączna przesłanka wydania decyzji pozytywnej, w postaci ustalenia innego niż rolne przeznaczenia w rozumieniu art. 4 pkt 6 ustaw o ochronie gruntów rolnych i leśnych, gdyż w obrocie prawnym pozostaje, wydana w starym reżimie prawnym wynikającym z ówczesnego brzmienia art. 7 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, decyzja o warunkach zabudowy z dnia 6 kwietnia 2011 roku, która jest kreatorem innego niż rolnicze, przeznaczenia terenu;
2) art. 11 ust 1 w związku z art. 4 pkt 6 w świetle art. 7 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych poprzez błędną ich wykładnię wyrażającą się:
- wadliwym uznaniem, że w sprawie wyłączenia gruntu z produkcji rolnej należy badać czy i w jaki sposób została wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,
- bezzasadnym uznaniem, że w kognicji organów rozpatrujących sprawę wyłączenia gruntu z produkcji rolnej leży identyfikowanie tego, czy teren wymagał uzyskania zgodny na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne w planie miejscowym, skoro zadanie takie spoczywało na organie wydającym decyzję o warunkach zabudowy,
- pominięciem, że adresatem normy z art. 7 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych jest organ odpowiedzialny za uchwalenie planu miejscowego oraz organ wydający decyzję o warunkach zabudowy,
- błędnym wnioskiem, że wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie wyłączenia gruntu z produkcji rolnej możliwe jest tylko wówczas, gdy organ właściwy w sprawie uzna, iż nie został naruszony art. 7 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych lub zmiany przeznaczenia na nierolnicze dokonane w sposób określony w tym przepisie,
- odstąpieniem od uwzględnienia wymogu, że ilekroć w ustawie mowa o przeznaczeniu gruntów na cele nierolnicze i nieleśne, to rozumie się przez to ustalenie innego niż rolniczy lub leśny sposobu użytkowania gruntów rolnych lub leśnych, zaś taki sposób użytkowania wynika z decyzji o warunkach zabudowy,
- przyjęciem poglądu, że nie jest możliwe wyłączenie z produkcji rolnej z uwagi na negatywne uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy,
- pominięciem, że w hipotetycznej sytuacji uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, niezgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, organ wydający decyzję o wyłączeniu gruntu z produkcji rolnej jest związany treścią planu;
3) art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych w brzmieniu obowiązującym przed 26 maja 2013 roku poprzez jego bezzasadne zastosowanie w postępowaniu o wyłączenie spornego gruntu z produkcji rolnej, gdzie zastosowanie znajdują przepisy rozdziału 3 wskazanej ustawy, oraz uznanie, iż w rezultacie niezgodności decyzji o warunkach zabudowy z tym przepisem nie mamy do czynienia z przeznaczeniem spornego gruntu na cele nierolnicze, podczas gdy:
- starosta nie był uprawniony do tego, aby badać czy do wydania decyzji o warunkach zabudowy miał zastosowanie przepis art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych, skoro stosującym ten przepis był organ wydający decyzję o warunkach zabudowy zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym,
- nie mają znaczenia rygorystyczne ograniczenia w przeznaczeniu gruntów klasy III na cele nierolnicze obowiązujące z uwagi na brzmienie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych w okresie od 26 maja 2013 roku do 10 października 2015 roku,
- starosta nie był uprawniony do tego, aby badać, czy dla wydania decyzji o warunkach zabudowy miał zastosowanie art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych w brzmieniu obowiązującym od 10 października 2015 roku, skoro adresatem stosującym ten przepis był organ wydający decyzję o warunkach zabudowy,
- starosta jest i był związany decyzją o warunkach zabudowy, której przysługuje przymiot legalności stosownie do domniemania wynikającego z art. 6 K.p.a., a decyzja ta, wobec braku planu miejscowego, określa sposób zagospodarowania i warunków zabudowy terenu;
4) art. 6 K.p.a. poprzez zastosowanie w sprawie przepisów nieobowiązujących w chwili orzekania, co jest rezultatem braku transparentności uzasadnienia zaskarżonej decyzji w zakresie tego, czy i jakie przepisy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych zastosowano dla zidentyfikowania, czy sporny grunt został przeznaczony na cele nierolnicze, czy te obowiązujące w chwili wydawania decyzji o warunkach zabudowy, a jeśli tak to dlaczego, czy te obowiązujące w chwili wydawania zaskarżonej decyzji, a jeśli tak to dlaczego. Skarżący nie wie jak do tego zagadnienia podszedł organ II instancji, a tym samym, czy zarzut naruszenia zasady legalizmu jest zasadny, albowiem wzięto pod uwagę przepisy aktualne (czym naruszono zasadę lex retro non agit) w celu określenia skutków decyzji o warunkach zabudowy, bądź przepisy dawne (czym naruszono zasadę bezpośredniego działania prawa nowego);
5) art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez odstąpienie od:
- zbadania czy dla przedmiotowego gruntu wymagane było przeznaczenie na cele nierolnicze z perspektywy aktualnego art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, o ile w ogóle istnieje podstawa prawna do takiego postępowania dowodowego w sprawie wyłączenia spornego gruntu z produkcji rolnej, dla którego wydana została i pozostaje w obrocie prawnym decyzja o warunkach zabudowy, a co mogło mieć wpływ na wynik sprawy, jeśli przyjąć, że aktualnie obowiązujące brzmienie przepisu, nie wymaga w ogóle zgody na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze wyrażonego w drodze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
- samodzielnego zbadania, w rezultacie postępowania dowodowego, które polega na czymś więcej niż skierowaniu do Burmistrza Miasta i Gminy K. zapytania, czy w sprawie zastosowanie miał art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu o zagospodarowaniu przestrzennym, a mianowicie czy sporny teren został objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, o której mowa w art. 88 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, o ile w ogóle istnieje podstawa prawa na do takiego postępowania dowodowego w sprawie o wyłączenie gruntu z produkcji rolnej, dla którego jest wydana ostateczna i pozostająca w obiegu decyzja o warunkach zabudowy;
6) art. 6 K.p.a. w zawiązku z art. 7 K.p.a. poprzez:
- pominięcie, że organ administracji publicznej orzeka na podstawie przepisów prawa, a żaden przepis ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie stanowi, iż w sprawie o wyłączenie z produkcji rolnej znaczenia ma to, jakie postanowienie wydał organ przy uzgadnianiu decyzji o warunkach zabudowy w przeszłości,
- odstąpienie od rozstrzygania wątpliwości interpretacyjnych na korzyść strony w sytuacji, gdy przywołane przepisy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych powodują wątpliwości co do treści normy prawnej, to te wątpliwości powinny być rozstrzygane na korzyść strony;
7) art. 6, art. 8 § 1 K.p.a. w związku z art. 11 ust. 1 w związku z art. 4 pkt 6 w świetle art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji o warunkach zabudowy, poprzez pominięcie, że decyzji o warunkach zabudowy przysługuje domniemanie legalności i zgodności z ówcześnie obowiązującym art. 61 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, a powtórna ocena ziszczenia się przesłanki prawidłowego przeznaczenia spornego gruntu na cele nierolnicze w 2011 roku, prowadzi do tego, że ta sama sprawa jest załatwiana po raz drugi i to jeszcze przez organ niewłaściwy;
8) art. 11 w związku z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez załatwienie sprawy w II instancji z pominięciem zasady wyjaśnienia przesłanek i brak rozpoznania sprawy w granicach, jakich oczekiwać można od organu wyższego stopnia, a czego dowodem jest uzasadnienie decyzji organu II instancji, w którym:
- nie odniesiono do precyzyjnie sformułowanych jednoznacznych zarzutów,
- nie wyjaśniono co strona ma zrobić z decyzją o warunkach zabudowy w zakresie w jakim dotyczy ona spornego gruntu,
- nie wyjaśniono z czego wynika to, że dla oceny ziszczenia się przesłanki przeznaczenia spornego gruntu na cele nierolnicze nie bierze się pod uwagę brzmienia przepisu art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych z daty wydania decyzji o warunkach zabudowy,
- nie wyjaśniono z czego wynika brak możliwości zbadania ziszczenia się przesłanki skutecznego przeznaczenia spornego gruntu na cele nierolnicze wynikającego z decyzji o warunkach zabudowy z uwzględnieniem aktualnego brzmienia przepisu art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, który dla niektórych gruntów rolnych wyłącza wymóg przeznaczenia na cele nierolnicze w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu wydanej decyzji i zażądało oddalenia skargi.
W piśmie z dnia 27 lutego 2024 roku strona skarżąca podtrzymała stanowisko zaprezentowane w skardze oraz integralną częścią zarzutów uczyniła punkt widzenia przyjęty w analogicznej sprawie przez WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 5 października 2023 roku o sygn. akt IV SA/Po 535/23.
Strona podniosła ponadto, że w jej ocenie organ odwoławczy nie rozpoznał istoty sprawy, gdyż nie odniósł się w sposób precyzyjny do wszystkich zarzutów odwołania.
W ocenie skarżącej dla sprawy nie mają znaczenia zmiany wprowadzone ustawą z dnia 7 lipca 2023 roku o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2023, poz. 1688), lecz to w oparciu o jaki fakt prawny (decyzja o warunkach zabudowy) strona stara się o wyłącznie gruntów z produkcji rolnej.
Rozstrzygnięcie o odmowie wyłączenia z produkcji rolnej działek o numerach [...] - [...] z uwagi na fakt, że N.y Sp. z o.o. miała nie popierać tego wniosku jest wadliwe. Wniosek o wyłączenie może złożyć właściciel gruntu, ale również posiadacz samoistny, zarządca lub użytkownik, użytkownik wieczysty i dzierżawca.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym wyznaczonym w trybie przepisu art. 15 zzs4 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2021, poz. 2095 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zarządzenia w tym przedmiocie.
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2022, poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 - dalej P.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Realizując zadania wymiaru sprawiedliwości sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie - art. 3 § 1 P.p.s.a. Uwzględniając skargę na decyzję Sąd uchyla ten akt w całości albo w części na warunkach określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit a-c P.p.s.a., względnie stwierdza jego nieważności, gdy spełnione są przesłanki wskazane w art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. albo stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a.).
Skarga okazała się nieuzasadniona.
Sąd nie ujawnił podstaw dla przyjęcia stanowiska, że kwestionowane skargą decyzje zostały wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.
Analiza akt sprawy oraz uzasadnienia decyzji Starosty P. ujawnia, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekało w poniżej przedstawionych okolicznościach, które Sąd przyjmuje, jako własne ustalenia faktyczne w kontrolowanej sprawie.
Burmistrz Gminy K., po rozpoznaniu wniosku T. A., decyzją z dnia 6 kwietnia 2011 roku (nr [...]), ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie maksymalnie dwunastu budynków mieszkalnych dwulokalowych w zabudowie bliźniaczej z garażami na działkach o numerach ewidencyjnych [...], [...], [...], [...] obręb R., gmina K..
T. A., podaniem opatrzonym datą 7 stycznia 2022 roku (wpływ do organu w dniu 14 stycznia 2022 roku), wystąpił do Starosty P. z żądaniem wszczęcia, w oparciu o przepisy ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. 2017, poz. 1161), postępowania w sprawie wyłączenia z produkcji gruntów rolnych położonych w R. , gmina, K., obejmujących działki o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], które przeznaczone są pod budowę 12 budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwukondygnacyjnych dwulokalowych.
W świetle informacji z rejestru gruntów sporządzonej na dzień 24 stycznia 2022 roku właścicielem wskazanych powyżej działek była N.x Sp. z o.o. z siedzibą w P. . Całkowita powierzchnia jednostki rejestrowej to 3.0516ha. Łączna powierzchnia działek objętych wnioskiem wynosi 0.7983ha. Działki o numerach od [...] do [...] obejmują jedynie grunty orne klasy RIVa oraz RV wytworzone z gleb pochodzenia mineralnego. Z kolei działki o numerach od [...] do [...] obejmują grunty orne klasy IIIb oraz RIVa wytworzone z gleb pochodzenia mineralnego. Klasoużytek o symbolu IIIb stanowią grunty orne o powierzchni 0,3582ha.
Starosta P., decyzją z dnia 2 marca 2022 roku, odmówił udzielenia zezwolenia na trwałe wyłączenie z produkcji 0,3582ha użytków rolnych klasy IIIb wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego z terenu działek o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz umorzył postępowanie w części dotyczącej zezwolenia na trwałe wyłączenie z produkcji rolnej użytków rolnych klasy RIVa oraz RV wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego z terenu działek o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...].
Decyzja została doręczona T. A. oraz N. Sp. z o.o.
N.y Sp. z o.o. skorzystała z prawa do odwołania od decyzji Starosty P. w zakresie odmowy udzielenia zezwolenia na trwałe wyłączenie z produkcji 0,3582ha użytków rolnych klasy IIIb wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego (punkt pierwszy decyzji).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu sprawy na skutek odwołania, decyzją z dnia 19 września 2022 roku, uchyliło decyzje w zaskarżonej części oraz przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że rozstrzygnięcie o odmowie wyłączenia przedmiotowych gruntów z produkcji rolnej jest przedwczesne. Skoro decyzja o warunkach zabudowy była pozbawiona obligatoryjnego uzgodnienia przewidzianego w art. 53 ust. 4 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, to należy rozważyć możliwość wystąpienia o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną, jaką stała się decyzja o warunkach zabudowy z tego powodu, że wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a.
Starosta włączył do akt sprawy decyzję Burmistrza Miast i Gminy K., decyzją z dnia 15 lutego 2023 roku (nr [...]), którą po wznowieniu z urzędu postępowania administracyjnego, stwierdzono, że decyzja Burmistrza Gminy K. z dnia 6 kwietnia 2011 roku o ustaleniu warunków zabudowy została wydana naruszeniem prawa, bo bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, oraz jednocześnie postanowiono nie uchylać przedmiotowej decyzji z uwagi na to, że od dnia jej doręczenia upłynęło pięć lat.
Sąd nie znalazł podstaw do przyjęcia oceny, że kwestionowane skargą decyzje zostały wydane z naruszeniem art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.), bo kwestia wyłączenia gruntów rolnych z produkcji została rozstrzygnięta na podstawie przepisów prawa nieaktualnych dla załatwienia kontrolowanej sprawy.
Starosta P. całkowicie słusznie uznał, że właściwą podstawę prawną dla rozstrzygnięcia kontrolowanej sprawy stanowiły przepisy ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. Dz. U. 2022, poz. 2409).
Ustawa z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie była nowelizowana pomiędzy datą złożenia wniosku o wyłączenie gruntów z produkcji rolnej (14 stycznia 2022 roku), a datą wydania ponownego rozstrzygnięcia w kontrolowanej sprawie przez organ I instancji (8 grudnia 2023 roku). Z dniem 23 listopada 2022 roku ogłoszony został tekst jednolity tej ustawy, czyli w brzmieniu ustalonym na mocy art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 2021 roku o zmianie ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. poz. 2163).
W świetle treści art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1326 z późn. zm.), w brzmieniu aktualnym na dzień złożenia wniosku o wyłączenie gruntów z produkcji rolnej oraz w brzmieniu niezmienionym od dnia 1 stycznia 2009 roku, wyłączenie z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego, zaliczonych do klas I, II, III, IIIa, IIIb, oraz użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego, a także gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2-10, oraz gruntów leśnych, przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne - może nastąpić po wydaniu decyzji zezwalających na takie wyłączenie.
Zgodnie z ustawową definicją przez wyłączenie gruntów z produkcji rozumie się rozpoczęcie innego niż rolnicze lub leśne użytkowanie gruntów (art. 4 pkt 11 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych).
Przyjmuje się, że wyłączenie z produkcji jest czynnością faktyczną, która w świetle przepisu art. 11 ust. 1 powołanej ustawy nastąpić może tylko po wydaniu decyzji zezwalającej na takie wyłączenie i w jej następstwie. W przeciwnym wypadku wyłączenie z produkcji narusza przepisy ustawy o ochronie gruntów (wyrok NSA z 27.05.2021 r., I OSK 157/21, LEX nr 3192300).
Z kolei przez przeznaczenie gruntów na cele nierolnicze lub nieleśne rozumie się ustalenie innego niż rolniczy lub leśny sposobu użytkowania gruntów rolnych oraz innego niż leśny sposobu użytkowania gruntów leśnych (art. 4 pkt 6 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych).
W ocenie Sądu pozbawione podstaw prawnych są sugestie, że data aktu o ustaleniu innego niż rolniczy sposobu użytkowania gruntów rolnych może rozstrzygać o aktualności podstaw prawnych dla załatwienia sprawy zezwolenia na wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej, tj. o aktualności podstaw prawnych dla wydania przez starostę decyzji zezwalającej na wyłączenie z produkcji użytków rolnych na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
Na gruncie kontrolowanej sprawy aktualne pozostaje stanowisko, że podstawę prawną załatwienia sprawy w formie decyzji stanowią przepisy obowiązujące w dniu jej wydania, chyba że prawo międzyczasowe stanowi inaczej.
W prawie administracyjnym brak jest wykształconych ogólnych reguł dla rozwiązywania problemów intertemporalnych. Niewątpliwie podstawową zasadą, od której istnieją wyjątki, jest zasada nie działania prawa wstecz (lex retro non agit), którą to zasadę można wyprowadzić z przepisu art. 2 Konstytucji RP, statuującego konstrukcję państwa prawa. Jednoznacznie przyjąć więc należy, że co do zasady organy administracji publicznej, które działają na podstawie przepisów prawa (art. 6 K.p.a.), rozstrzygają na podstawie przepisów prawa obowiązującego w momencie orzekania. Zasadę bezpośredniego działania nowego prawa należy interpretować jako konsekwencję braku przepisów przejściowych (wyrok WSA w Warszawie z 16.03.2021 r., IV SA/Wa 2/21, LEX nr 3176802).
Nie może budzić wątpliwości, że ocena spełnienia warunku "przeznaczenia na cele nierolnicze i nieleśne" winna być dokonana na dzień wydania decyzji zezwalającej na wyłączenie z produkcji użytków rolnych.
Na gruncie takiego stanowiska ukształtowała się linia orzecznicza sądów administracyjnych o nieaktualności decyzji ustalającej warunki zabudowy z punktu widzenia spełnienia warunku przeznaczenia gruntu na cele nierolnicze i nieleśne na potrzeby wydawania decyzji zezwalającej na wyłączenie gruntu z produkcji rolnej.
Uznaje się, że zarówno decyzja o warunkach zabudowy, jak i decyzja o pozwoleniu na budowę, dotyczą sfery inwestycyjnego korzystania z nieruchomości. Decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 3 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 3 lata. Choć ustawodawca nie określił, po upływie jakiego czasu wygasa decyzja o warunkach zabudowy (wygasa np., gdy wchodzi w życie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, obejmujący przedmiotową nieruchomość), to nie ulega wątpliwości, że upływ ponad 10 lat od wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy do dnia złożenia wniosku o wyłączenie gruntów z produkcji rolnej, nie przemawia za uznaniem, że skutki prawne obu nowelizacji (ustawą z 2013 r. i z 2015 r.) mogą być postrzegane jako naruszające zasadę ochrony praw słusznie nabytych przez skarżącego (wyrok NSA z 8.03.2022 r., I OSK 1092/21, LEX nr 3327184).
Sądowi znane są poglądy doktryny, a także rozbieżności w orzecznictwie sądowoadministracyjnym dotyczące tego, czy decyzja o warunkach zabudowy jest aktem, który ustala inny niż rolniczy sposób użytkowania gruntu rolnego w rozumieniu art. 4 pkt 6 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
Z jednej strony uznaje się, że brak jest podstaw prawnych, aby przyjmować, iż decyzja o warunkach zabudowy jest prawnym kreatorem przeznaczenia terenu.
Zgodnie bowiem z przepisami art. 4 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 977 z późn. zm.), czyli w brzmieniu aktualnym na dzień wydania kwestionowanych skargą decyzji, w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego następuje ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu. Natomiast decyzja o warunkach zabudowy, w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, określa tylko sposób zagospodarowania i warunków zabudowy terenu. Wskazane przepisy nie zmieniły brzmienia od daty wejścia w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Przypomnieć zatem należy, że z przepisu art. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym odczytuje się brak równorzędności instytucji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Pierwszeństwo, podstawowe znaczenie, przyznawane jest instytucji planu miejscowego, ze względu na jego charakter aktu prawa miejscowego służącego m.in. ustaleniu przeznaczenia terenu, nawet przy braku obligatoryjności tego aktu. Jednym ze skutków takiego podejścia jest odmawianie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (w jej dwóch formach: decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzji o warunkach zabudowy) charakteru substytutu planu miejscowego. Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie może być uznawana za rodzaj miniplanu dla danego terenu. Nie stanowi ona substytutu planu miejscowego i nie jest wydawana w toku postępowania planistycznego, tożsamego z aktem planistycznym obejmującym teren inwestycji, nie jest cząstkowym planem (H. Izdebski [w:] Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, red. I. Zachariasz, Warszawa 2023, art. 4 oraz powołane tam orzecznictwo).
W konsekwencji przyjmuje się, że decyzja o warunkach zabudowy nie może zmieniać przeznaczenia gruntu. Wskazuje ona jedynie, czy na danym terenie, uwzględniając jego aktualne przeznaczenie, dopuszczalna jest planowana inwestycja (wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 21.06.2018 r., II SA/Go 276/18 dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Z drugiej strony w orzecznictwie sądów administracyjnych funkcjonuje stanowisko, że zmiana przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze może nastąpić albo w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, jeżeli teren wymaga zgody organów wymienionych w art. 7 ust. 2 powołanej ustawy na zmianę przeznaczenia (art. 7 ust. 1 ustawy) albo w decyzji o warunkach zabudowy, jeżeli teren takiej zgody nie wymaga albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (wyrok NSA z 25.02.2016 r., II OSK 1615/14, LEX nr 2066689).
Na gruncie okoliczności kontrolowanej sprawy dostrzegać jednak należy, że także uwzględnienie stanowiska zajętego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie prawomocnie rozstrzygniętej wyrokiem z dnia 5 października 2023 roku o sygn. akt IV SA/Po 535/23 nie daje podstaw do przyjęcia oceny, że kwestionowane skargą decyzje zostały wydane z istotnym naruszeniem prawa.
W powołanym wyroku Sąd przyjął, że decyzja o odmowie wyłączenia gruntów z produkcji rolnej jest przedwczesna, gdyż powzięcie informacji o tym, iż decyzja o ustaleniu warunków zabudowy narusza prawo aktualizuje podstawy do zawieszenia postępowania w sprawie zezwolenia na wyłącznie gruntu z produkcji rolnej do czasu rozstrzygnięcia sprawy wadliwości decyzji o warunkach zabudowy.
Dostrzegać zatem należy, że jeszcze przed wydaniem decyzji kwestionowanych skargą, Burmistrz Miast i Gminy K., decyzją z dnia 15 lutego 2023 roku (nr [...]), po wznowieniu z urzędu postępowania administracyjnego stwierdził, że decyzja Burmistrza Gminy K. (znak: [...]) z dnia 6 kwietnia 2011 roku o ustaleniu na rzecz T. A. warunków zabudowy dla działek nr [...], nr [...], nr [...] oraz nr [...] została wydana naruszeniem prawa, bo bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, oraz postanowił nie uchylać przedmiotowej decyzji z uwagi na to, że od dnia jej doręczenia upłynęło pięć lat.
Odnotować zatem należy, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy, która jest wewnętrzne sprzeczna, a w niniejszej sprawie wydana z naruszeniem prawa, nie może stanowić właściwej podstaw dla przyjęcia ustalenia o spełnieniu warunku przeznaczenia gruntu na cele nierolnicze i nieleśne na potrzeby stosowania art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych (porównaj wyrok NSA z 25.02.2016 r., II OSK 1615/14, LEX nr 2066689).
Postanowienia miejscowego plan zagospodarowania przestrzennego przyjęte z naruszeniem art. 7 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, co do których stwierdzono ich nieważność (wyrok, rozstrzygnięcie nadzorcze), również nie wiążą organu wydającego decyzję o wyłączeniu gruntu z produkcji rolnej.
Skarżąca w sposób całkowicie bezpodstawny formułuje zarzut, że Starosta P. na potrzeby sprawy wyłączenia gruntu z produkcji rolnej przeprowadził z naruszeniem przepisów o właściwości badanie prawidłowości decyzji Burmistrza Gminy K. z dnia 6 kwietnia 2011 roku (znak: [...]).
Formułowanie takich zarzutów nie znajduje potwierdzenia w podstawach prawnych wydanej decyzji, w treści rozstrzygnięcia Starosty P. , ani w treści uzasadnienia wydanej przez ten organ decyzji.
Starosta uznał, że w świetle treści przepisów art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych decyzja zezwalająca na trwałe wyłączenie gruntu z produkcji rolnej warunkuje czynność faktyczną wyłączenia z produkcji użytków rolnych, co pozostaje aktualne w każdy przypadku, gdy dotyczy to:
- użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego zaliczonych do klas I, II, III, IIIa, IIIb,
- użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego,
- gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2-10 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych,
- przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne.
Z akt sprawy bezspornie wynika, że na dzień wydania decyzji przez Starostę nie obowiązywała norma prawa miejscowego, która stanowiłaby, iż klasoużytek RIIIb wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego z terenu działek o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] o łącznej powierzchni 0,3582ha jest gruntem o przeznaczeniu na cele nierolnicze i nieleśne.
Z uzasadnienia decyzji Starosty P. jednoznacznie wynika, że wskazany klasoużytek RIIIb nie spełnia warunku przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze, o którym mowa w art. 7 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, tj. nie miał statusu terenu objętego zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Organ odniósł się także do stanu prawnego nieaktualnego na dzień wydania decyzji i wskazał, że niespełniony pozostaje art. 7 ust. 2a pkt 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych w brzmieniu ustalonym zmianą ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych z dnia 10 lipca 2015 roku (Dz. U. z 2015r. poz. 1338), tj. co najmniej połowa powierzchni każdej zwartej części gruntu zawiera się w obszarze zwartej zabudowy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uznało, że na etapie rozpoznania kontrolowanej sprawy w postępowaniu odwoławczym powinno uwzględniać zmiany stanu prawnego wprowadzone przepisem art. 14 ustawa z dnia 7 lipca 2023 roku o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1688) w ustawie z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2409 oraz z 2023 r. poz. 1597).
Organ prawidłowo przyjął, że na gruncie nowej regulacji prawnej przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, wymagającego zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi, dokonuje się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, sporządzonym w trybie określonym w przepisach o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym (art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych).
Nie wymaga zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klasy I-III położonych na obszarze uzupełnienia zabudowy w rozumieniu przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych w brzmieniu ustalonym od dnia 24 września 2023 roku).
Do dnia wejścia w życie planu ogólnego gminy w danej gminie, przez plan ogólny gminy należy rozumieć studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przez plan ogólny gminy należy rozumieć studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 2023 roku o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw).
Okolicznością niekwestionowaną w sprawie jest fakt, że klasoużytek RIIIb, położony w obrębie R., gm. K., z terenu działek o numerach ewidencyjnym [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] o łącznej powierzchni 0,3582ha, w obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy K. miał przeznaczenie rolnicze.
Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że kompleksowy charakter decyzji zezwalającej na wyłączenie gruntu z produkcji rolniczej, tj. konieczność określa obowiązków związanych z wyłączeniem na gruncie art. 11 ust. 1a oraz 12 ust. 2, 3 i 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, adresatem takiej decyzji może być tylko pomiot wskazany w art. 4 pkt 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, czyli właściciel rozumie się przez to również posiadacza samoistnego, zarządcę lub użytkownika, użytkownika wieczystego i dzierżawcę;
Z akt sprawy wynika, że N.y Sp. z o.o. są właścicielem działek o numerach [...], [...], [...] oraz [...]. Spółka brała udział w postępowaniu administracyjnym, ale nie wystąpiła z wnioskiem o wyłączenie gruntu z produkcji rolniczej oraz nie wyraziła takiej woli do zakończenia postępowania administracyjnego w kontrolowanej sprawie. W aktach sprawy nie ma dowodów, które uzasadniają przyjęcie stanowiska, że T. A. lub N.x Sp. z o.o. mają status posiadacza samoistnego, zarządcy, użytkownika, użytkownika wieczystego lub dzierżawcy w odniesieniu do działek o numerach [...], [...], [...] oraz [...].
W ocenie Sądu brak jest podstaw do formułowania poglądu, że decyzja Starosty P. została wydana z rażącym naruszeniem art. 6, art. 7, art. 7a § 1, art. 77 § 1, art. 80, czy art. 107 § 3 K.p.a. w związku z art. 4 pkt 6, art. 7 ust. 1 pkt 1 oraz art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
Organy prawidłowo wypełniły ciążące na nich obowiązki procesowe, dokonując czynności niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy przez wszechstronną analizę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Organy rozpoznały sprawę w zakresie, który należał do ich kompetencji, gdyż dokonały czynności zmierzających do ustalenia, czy w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki do wydania decyzji o odmowie wyrażenia zgody na wyłączenie z produkcji (rolniczej) użytku rolnego oznaczonego w ewidencji gruntów jako RIIIb, położonego w obrębie R., gm. K., z terenu działek o numerach ewidencyjnym [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] o łącznej powierzchni 0,3582ha, pod budowę 12 budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwukondygnacyjnych dwulokalowych.
Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga podlegała oddaleniu.