IV SA/Po 506/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego R. R., która sprawuje opiekę nad matką posiadającą orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Organy administracji, zarówno Prezydent Miasta, jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze, odmówiły przyznania świadczenia, powołując się na różne podstawy prawne. Prezydent Miasta wskazał na art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, argumentując, że niepełnosprawność matki powstała po 18. roku życia i zakończeniu nauki. SKO natomiast podtrzymało odmowę, opierając się na art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a tej ustawy, który wyłącza przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Skarżąca zaskarżyła decyzję SKO, podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego i powołując się na wyroki Trybunału Konstytucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, uchylił obie zaskarżone decyzje. Sąd uznał, że organy administracji błędnie zinterpretowały skutki wyroków TK. W odniesieniu do art. 17 ust. 1b u.ś.r., Sąd stwierdził, że po wyroku TK z 2014 r. (sygn. akt K 38/13), nie można odmawiać świadczenia z powodu momentu powstania niepełnosprawności. Natomiast w kwestii art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., Sąd powołał się na wyrok TK z 2019 r. (sygn. akt SK 2/17), który stwierdził niezgodność tego przepisu z Konstytucją w zakresie, w jakim wyłączał świadczenie pielęgnacyjne dla osób pobierających rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Sąd podkreślił, że orzeczenia TK mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne, a organy administracji nie mogą ich ignorować. W związku z tym, pobieranie renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy nie stanowi przeszkody do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Sąd zasądził od SKO na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących świadczenia pielęgnacyjnego w kontekście pobierania renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy oraz wpływu orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego na stosowanie prawa administracyjnego.
Orzeczenie dotyczy konkretnej sytuacji prawnej wynikającej z orzecznictwa TK i może wymagać uwzględnienia zmian legislacyjnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy pobieranie przez osobę sprawującą opiekę renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy stanowi przeszkodę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgodnie z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego, pobieranie renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy nie wyłącza prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrok TK SK 2/17 stwierdził niezgodność art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych z Konstytucją w zakresie, w jakim wyłączał świadczenie pielęgnacyjne dla osób pobierających rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Orzeczenia TK mają moc powszechnie obowiązującą.
Czy niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała po ukończeniu 18. roku życia lub 25. roku życia stanowi przeszkodę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, po wyroku TK K 38/13 nie można odmawiać świadczenia z powodu momentu powstania niepełnosprawności.
Uzasadnienie
Wyrok TK K 38/13 uznał art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych za niezgodny z Konstytucją w zakresie, w jakim różnicował prawo do świadczenia ze względu na moment powstania niepełnosprawności. Sądy administracyjne stosują ten przepis w sposób uwzględniający orzeczenie TK.
Przepisy (17)
Główne
u.ś.r. art. 17 § ust. 5 pkt 1 lit. a
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Przepis ten, w zakresie w jakim wyłącza świadczenie pielęgnacyjne dla osób pobierających rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy, stracił moc obowiązującą na mocy wyroku TK SK 2/17 i nie może stanowić podstawy odmowy.
Pomocnicze
u.ś.r. art. 17 § ust. 1b
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Nie można odmawiać świadczenia z powodu momentu powstania niepełnosprawności, zgodnie z wyrokiem TK K 38/13.
u.ś.r. art. 17 § ust. 1
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Po spełnieniu przesłanek z tego przepisu, świadczenie pielęgnacyjne może zostać przyznane, jeśli nie ma innych przeszkód prawnych.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 15 § ust. 2 w zw. z § 14 ust. 1 lit. c
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 71 § ust. 1 zdanie drugie
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 190 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne.
Konstytucja RP art. 190 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Stwierdzenie niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją RP powoduje utratę mocy obowiązującej tego aktu.
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych art. 104 § ust. 6
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pobieranie renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy nie wyłącza prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na mocy wyroku TK SK 2/17. • Nie można odmawiać świadczenia pielęgnacyjnego z powodu momentu powstania niepełnosprawności matki, zgodnie z wyrokiem TK K 38/13.
Godne uwagi sformułowania
clara non sunt interpretanda • contra legem • zasada legalizmu • zasada zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa • nie jest to jednak stan rażący i przez to nieakceptowalny
Skład orzekający
Tomasz Grossmann
przewodniczący sprawozdawca
Józef Maleszewski
sędzia
Katarzyna Witkowicz-Grochowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących świadczenia pielęgnacyjnego w kontekście pobierania renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy oraz wpływu orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego na stosowanie prawa administracyjnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnej sytuacji prawnej wynikającej z orzecznictwa TK i może wymagać uwzględnienia zmian legislacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego świadczenia socjalnego i pokazuje, jak orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego wpływa na praktykę stosowania prawa przez sądy administracyjne i organy administracji.
“Renta nie wyklucza świadczenia pielęgnacyjnego – sąd administracyjny powołuje się na TK.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.