IV SA/Po 430/06

IV SA/Po 430/06 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2007-04-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-05-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Bożena Popowska
Danuta Rzyminiak-Owczarczak
Ewa Makosz-Frymus /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6342 Przyznanie uprawnień kombatanckich oraz przyznanie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Skarżony organ
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Makosz- Frymus (spr.) Sędziowie WSA Bożena Popowska WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi C.K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich. oddala skargę /-/B.Popowska /-/E.Makosz-Frymus /-/D.Rzyminiak-Owczarczak MB
Uzasadnienie
Wyrokiem z [...] kwietnia 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie sygn. akt IV SA/Po 764/04 ze skargi C.K. uchylił zaskarżoną decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich nr [...] z [...] czerwca 2004r., oraz poprzedzającą ją decyzję nr [...] z [...] września 2003r. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że organ nie wyjaśnił z jakich przyczyn nie uznano zasadności twierdzeń skarżącego dotyczących obozu w S. Ponadto organ nie wykazał, czy za udowodniony uznał pobyt skarżącego w obozie w D., a jeżeli tak to dlaczego nie uznał tego okresu za represję, skoro obóz taki figuruje w § 4 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 września 2001r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzane osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz.U. z 2001r., nr 106, poz.1154 ze zm., dalej: Rozporządzenie).
Decyzją nr [...] z [...] stycznia 2006r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. "b" i "c" ustawy z 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 2002r., nr 42, poz. 371 ze zm., dalej: ustawa o kombatantach) odmówił skarżącemu przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w hitlerowskich obozach w D., S. i W.N. w latach 1943 - 1945. Organ stwierdził, że obozy, które skarżący wymienił w swoim wniosku, nie były obozami karnymi lub wychowawczymi, o których mowa w § 5 pkt 2 i 3 Rozporządzenia, w związku z czym pobyt w nich nie może być uznany za represję w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. "b" i "c" ustawy o kombatantach. Natomiast dokument wydany przez Arbeitsamt - Urząd Pracy, potwierdza, że obozy W.N. i S. nie podlegały hitlerowskim władzom bezpieczeństwa, a urzędom pracy i dlatego nie spełniają warunków określonych w przepisie art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. "b" i "c" ustawy o kombatantach.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, skarżący podniósł, że fakt istnienia dwóch obozów w miejscowości D., potwierdziły władze ukraińskie. Ponadto zdaniem skarżącego warunki panujące w obozach, w których przebywał wraz z rodzicami nie różniły się od warunków panujących w obozach koncentracyjnych. Skarżący nie zgada się także z ustaleniami organu, jakoby obozy W.N. i S. nie podlegały hitlerowskim władzom bezpieczeństwa.
Decyzją nr [...] z [...] marca 2006r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ podał, ze skarżący utrzymywał, że został osadzony w obozie przejściowym w D., a nie więzieniu, a nadto nie przedstawił jakichkolwiek dokumentów potwierdzających pobyt w obozie w D.. Ponadto organ podniósł, że obóz przejściowy w D. nie figuruje w Rozporządzeniu z [...] września 2001r., wobec czego okoliczność przebywania w nim nie stanowi podstawy do nabycia uprawnień kombatanckich. Organ podkreślił, że obóz taki nie figuruje także w Informatorze encyklopedycznym Głównej Komisji Badania Zbrodni Hitlerowskich w Polsce Rady Ochrony Pomników Walk i Męczeństwa "Obozy hitlerowskie na ziemiach polskich 1939-1945" PWN, Warszawa 1979, ani w informatorze encyklopedycznym CCP Das nationalsozialistischen Lagersystem. Nadto przeprowadzone przez Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych postępowanie wyjaśniające, pozwoliło ustalić, że w miejscowości D. były dwa obozy dla jeńców wojennych i jeden dla ludności cywilnej. Przy czym skarżący w toku postępowania administracyjnego nie twierdził, że był jeńcem wojennym, a okoliczności wysiedlenia nie pozwalają na przyjęcie takiej kwalifikacji.
Odnosząc się do osadzenia w obozie W.N. organ uznał tą okoliczność za niewiarygodną, albowiem skarżący początkowo w swoim życiorysie z [...] maja 2003r. w ogóle jej nie wymienia. Ponadto organ na podstawie stanowiska wyrażonego w piśmie Instytutu Pamięci Narodowej Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z 12 stycznia 2005r. ustalił, że pobyt w obozie W.N., mógł nastąpić jedynie poprzez obóz macierzysty czyli KL M., w którym skarżący nie przebywał. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził ponadto, że z samego faktu ustalenia czy skarżący przebywał w miejscowości W.N. nie wynika jeszcze domniemanie, że podlegał on represjom w rozumieniu ustawy o kombatantach - zgodnie z tezą wyroku Sądu Najwyższego z 18 lipca 2002r. w sprawie sygn. akt III RN 48/02.
Reasumując organ podkreślił, że ani pobyt w obozie w D. ani S. nie może w świetle przepisów ustawy o kombatantach i Rozporządzenia z 20 września 2001r., stanowić podstawy do przyznania uprawnień kombatanckich. Ponadto organ wskazał, że tożsama pod względem stanu faktycznego, sprawa brata skarżącego - A. K. była już przedmiotem rozstrzygnięcia WSA w Poznaniu w sprawie sygn. akt IV SA/Po 1006/05. W powołanej sprawie Sąd wyrokiem z [...] stycznia 2006r. orzekł o oddaleniu skargi.
C.K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] marca 2006 r., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi skarżący przytoczył argumenty uprzednio podniesione. Wskazał także, że obozy D. i W. N. są wymienione w rozporządzeniu.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się bezzasadną.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r., nr 153, poz. 1269, dalej: u.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola, o której mowa w art.1 §1 u.s.a., sprawowana jest pod względem zgodności z prawem - art. 1 § 2 u.s.a. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.
W niniejszej sprawie decyzje organów obu instancji wydane zostały z poszanowaniem przepisów prawa materialnego oraz procesowego.
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych zgromadził materiał dowodowy w sprawie kierując się zasadami określonymi w art. 7 i 77 k.p.a. tj. podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, oraz w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał na fakty i dowody, w oparciu o które uznał, że skarżący nie spełnia przesłanek do przyznania mu uprawnień kombatanckich. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwala odnieść się do wszystkich okoliczności, mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Sąd podziela twierdzenia Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych i przyjmuje je jako własne.
Odnosząc się do podniesionych w skardze twierdzeń, a w szczególności, że obozy D. i W.N. są wymienione w rozporządzeniu należy stwierdzić, że prawdą jest, że w treści rozporządzenia występują miejscowości D. i W.N. Rozporządzenie określa , że w pierwszym z nich znajdowało się więzienie ( § 4 pkt 23 rozporządzenia ), w drugim podobóz obozu koncentracyjnego w Mauthausen (§ 2 ust. 11 pkt 52 w zw. z § 2 ust.1 pkt 13 Rozporządzenia).
Przy czym podkreślić należy, że z pisma Instytutu Pamięci Narodowej Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia 12 stycznia 2005 roku, wynika jednoznacznie, że przebywanie więźnia w podobozie obozu koncentracyjnego mogło nastąpić tylko przez obóz macierzysty - w realiach niniejszej sprawy - KL M.. Do obozu koncentracyjnego zsyłała tylko policja bezpieczeństwa. Natomiast strona nigdy jednak nie podnosiła, okoliczności że jej ojciec był zesłany do obozu koncentracyjnego. Podobnie jak nie twierdziła także, by przebywała w więzieniu w D. Zresztą jak wynika z zaświadczenia z archiwum województwa r. z dnia [...] maja 2005 r., w czasie okupacji w latach 1941 - 1944 w miejscowości D. było więzienie, lecz przetrzymywano tam jeńców wojennych oraz Żydów. Obóz dla ludności cywilnej w D. powstał dopiero latem 1943 roku, podczas gdy skarżący został wysiedlony do D. w kwietniu 1943 r.
Skarżący wnosząc o przyznanie uprawnień kombatanckich, powołuje się na represje, jaką był jego pobyt w miejscowościach D., W.N. i S. Obozy te nie figurują w spisie obozów przejściowych wymienionych w rozporządzeniu. Także przeprowadzone postępowanie dowodowe przed organami administracyjnymi nie wykazało, by pobyt w tych obozach dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że skarżący nie spełnia przesłanek do przyznania mu uprawnień kombatanckich w oparciu o treść art. 3 i art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b i c ustawy o kombatantach i dlatego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r., nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
/-/ B. Popowska /-/ E. Makosz-Frymus /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak
MB