IV SA/PO 309/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę pracownika na decyzję odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej, uznając, że mimo narażenia na pyły, jego schorzenie nie spełniało kryteriów diagnostycznych choroby zawodowej.
Skarżący domagał się stwierdzenia choroby zawodowej – przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli – wskazując na wieloletnią pracę w warunkach narażenia na pyły. Organy administracji odmówiły stwierdzenia choroby, opierając się na orzeczeniach lekarskich, które nie potwierdziły spełnienia kryteriów diagnostycznych, w szczególności obniżenia wskaźnika FEV1 poniżej 50%. Sąd administracyjny uznał skargę za niezasadną, podkreślając, że nowe dowody przedstawione w postępowaniu sądowym nie mogły wpłynąć na rozstrzygnięcie, a istniejące orzeczenia lekarskie były prawidłowo ocenione.
Sprawa dotyczyła skargi C.G. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, który utrzymał w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej – przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli. Skarżący pracował jako kotlarz w latach 1973-1986, gdzie był narażony na pyły w stężeniach wielokrotnie przekraczających normy. Pomimo tego, orzeczenia lekarskie (WCMP i IMP) nie potwierdziły spełnienia kryteriów diagnostycznych choroby zawodowej, w szczególności w zakresie obniżenia wskaźnika FEV1 poniżej 50% wartości należnej. Skarżący kwestionował sposób przeprowadzenia badań spirometrycznych, twierdząc, że odbywały się one po zażyciu leków, co mogło wpływać na wyniki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, uznając, że prawidłowo przeprowadzono kontrolę legalności decyzji administracyjnych. Sąd podkreślił, że nowe dowody przedstawione przez skarżącego w postępowaniu sądowym nie mogły wpłynąć na rozstrzygnięcie, ponieważ powstały po wydaniu decyzji ostatecznej. Ponadto, sąd ocenił, że organy administracji prawidłowo dokonały oceny zebranych dowodów, w tym orzeczeń lekarskich, które nie wykazały choroby zawodowej spełniającej kryteria określone w rozporządzeniu. Sąd wskazał również, że skarżący może rozważyć dochodzenie odszkodowania na drodze cywilnej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, schorzenie skarżącego nie spełnia kryteriów diagnostycznych choroby zawodowej, w szczególności w zakresie obniżenia wskaźnika FEV1 poniżej 50% wartości należnej.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na orzeczeniach lekarskich, które nie potwierdziły spełnienia kryteriów diagnostycznych choroby zawodowej, mimo narażenia na pyły. Nowe dowody przedstawione w postępowaniu sądowym nie mogły wpłynąć na rozstrzygnięcie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
u.Ins.San. art. 5 § ust. 4a
Ustawa o Inspekcji Sanitarnej
rozp. RM § § 8
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wykazu chorób zawodowych
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
k.p. art. 237 § § 1 pkt 2 i 3
Kodeks pracy
Konstytucja RP art. 92 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 8 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 178
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżącego dotyczące sposobu przeprowadzenia badań spirometrycznych i wpływu leków na wyniki. Argumenty skarżącego dotyczące nowych dowodów przedstawionych w postępowaniu sądowym.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Administracyjny dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd Administracyjny kontroluje prawidłowość decyzji wg stanu faktycznego i prawnego z daty podjęcia decyzji ostatecznej. Orzeczenie lekarskie w sprawie choroby zawodowej jest opinią w rozumieniu art. 84 § 1 kpa i jako takie podlega swobodnej ocenie dowodów (art. 80 kpa). Pomiędzy decydentem procesowym a biegłym istnieje zasadniczy podział ról- biegły jest pomocnikiem decydenta procesowego w zakresie dostarczania decydentowi procesowemu wiadomości specjalnych; do biegłego nie należy jednak ustalanie stanu faktycznego ani rozstrzyganie zagadnień prawnych. Ustalenie listy chorób zawodowych w rozporządzeniu z 2002 r. ma doniosłe skutki prawne, polegające na domniemaniu zawodowego pochodzenia choroby wymienionej w wykazie; jeżeli u pracownika stwierdzono wymienioną w wykazie chorobę i wykonywał on prace w warunkach narażających na jej powstanie, zbędny jest dowód na istnienie wpływu warunków pracy na zachorowanie.
Skład orzekający
Paweł Miładowski
przewodniczący
Maciej Dybowski
sprawozdawca
Danuta Rzyminiak-Owczarczak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja kryteriów diagnostycznych chorób zawodowych, ocena dowodów w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, dopuszczalność nowych dowodów w postępowaniu sądowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku spełnienia kryteriów diagnostycznych choroby zawodowej, mimo narażenia zawodowego. Interpretacja przepisów dotyczących chorób zawodowych i ich związku z prawem pracy oraz postępowaniem administracyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów prawa pracy ze względu na szczegółową analizę dowodów lekarskich, procedur badania spirometrycznego oraz dopuszczalności nowych dowodów w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
“Choroba zawodowa – czy wystarczy samo narażenie na szkodliwe czynniki?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Po 309/06 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2006-07-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-04-04 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Danuta Rzyminiak-Owczarczak Maciej Dybowski /sprawozdawca/ Paweł Miładowski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6200 Choroby zawodowe Skarżony organ Inspektor Sanitarny Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Paweł Miładowski WSA Maciej Dybowski (spr.) Sędziowie WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant ref.staż. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2006 r. sprawy ze skargi C.G. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej, oddala skargę /-/D. Rzyminiak-Owczarczak /-/P. Miładowski /-/M. Dybowski MB Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny na podstawie art. 5 ust. 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Inspekcji Sanitarnej (j. t. Dz.U. 90/98/575 ze zm.) nie stwierdził u C.G. choroby zawodowej: przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli, które spowodowało trwałe upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc z obniżeniem natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FEV 1) poniżej 50 % wartości należnej, wywołane narażeniem na pyły lub gazy drażniące, jeżeli w ostatnich 10 latach pracy zawodowej były przypadki stwierdzenia na stanowisku pracy przekroczeń odpowiednich normatywów higienicznych, wymienionej w poz. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. 132/02/1115- dalej rozporządzenie z 2002 r.). W uzasadnieniu Powiatowy Inspektor wskazał, że C.G. zatrudniony był w okresie od 12 lutego 1973 do 18 kwietnia 1986 r. w Usługowej Spółdzielni Pracy (dalej Spółdzielnia) na stanowisku kotlarza. W pozostałych latach pracy zawodowej - od 1954 do 1973 r. zatrudniony był w kilku zakładach pracy na stanowiskach m.in. palacza co, robotnika drogowego, robotnika budowlanego. Pomiarów stężeń pyłów w tych zakładach nie przeprowadzano. Od 18 kwietnia 1986 r. pobierał rentę a od 1 sierpnia 2000 r. nabył prawa do emerytury. Praca w Spółdzielni na stanowisku kotlarza polegała na mechanicznym czyszczeniu kotłów parowych z kamienia kotłowego i popiołu, chemicznym czyszczeniu kotłów z kamienia kotłowego kwasem solnym o stężeniu 60 %, czyszczeniu kabin malarsko- lakierniczych. Pomiary prowadzone w 1981 r. na stanowisku czyszczenia kotła płomienicowego z popiołu wykazały kilkasetkrotne przekroczenie normatywów higienicznych dla pyłu zawierającego powyżej 50 % wolnej krystalicznej krzemionki. Średnie natężenie pyłu zawierającego od 57 do 63,5 % wolnej krystalicznej krzemionki wynosiło 823 mg/m3 (najwyższe dopuszczalne stężenie dla pyłu całkowitego zawierającego powyżej 50 % wolnej krystalicznej krzemionki wynosi 2 mg/m3). Pomiarów stężeń gazów drażniących nie przeprowadzano. Z wysokim prawdopodobieństwem można przyjąć, że Zainteresowany w latach 1973-86 na stanowisku kotlarza pracował w narażeniu na pyły drażniące w stężeniach przekraczających wartości normatywne. Orzeczenie lekarskie z dnia [...] nr [...]Centrum Medycyny Pracy Ośrodka w P ( dalej WCMP) i orzeczenie lekarskie z dnia [...] nr [...] Instytutu Medycyny Pracy w Ł. (dalej IMP) nie dały podstaw do rozpoznania owej choroby zawodowej. W odwołaniu C.G. wskazał, że do "pisma Inspektora Sanitarnego nr [...] nie wnosi pretensji", zakwestionował jednak orzeczenie WCMP, bowiem nie odróżnia stanowiska palacza i kotlarza- zatrudnionego w warunkach szkodliwych tj. zapylenia i czadu. Podczas badań dnia 10 września 2004 r. w Ł. dr nauk med. J.G. "oświadczył Mu w prywatnej rozmowie", że stan zdrowia Zainteresowanego w ciągu 18 lat, na skutek zażywania leków się polepszył; winien mieć przyznaną chorobę zawodową przed 18 laty. Inne badania, wykonywane przez pulmonologa dra T.P., jego orzeczenie i uwagi, nie były brane pod uwagę. Odwołujący się wniósł o przyznanie Mu "dodatku szkodliwego". Po rozpoznaniu odwołania C.G. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Inspekcji Sanitarnej (j. t. Dz.U. 90/98/575 ze zm.) w zw. z § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. 132/02/1115) i art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Wojewódzki Inspektor podzielił ustalenia faktyczne i poglądy prawne organu I instancji. Wskazał, że za chorobę zawodową uważa się schorzenie ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeśli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy ( § 2 ust. 1 rozporządzenia). Wojewódzki Inspektor ustalił, że C.G. w latach 1973-1986 pracował jako kotlarz w Spółdzielni, będąc narażonym na działanie pyłu drażniącego w stężeniach przekraczających najwyższe dopuszczalne stężenie (NDS). Wykonane badania spirometryczne, stanowiące podstawę orzecznictwa lekarskiego w niniejszym postępowaniu, ujawniły niewielkie zaburzenia obturacyjne wentylacji płuc, nie spełniają kryteriów diagnostycznych zawartych w punkcie 5 wykazu chorób zawodowych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego C.G. podniósł, że nie zgadza się z ową decyzją. Przekonał się, że wszystkie badania spirometrem odbywały się po spożyciu lekarstw, których używa od 19 lat. Gdy Skarżącemu zabrakło lekarstw, a miał się zgłosić do lekarza na wizytę dnia 21 marca 2005 r., to uzyskany wynik spirometrii wykazał poniżej 50 %. Po wizycie u lekarza, który zapisał Zainteresowanemu lekarstwa, po spożyciu lekarstw zgłosił się ponownie na badania 18 kwietnia 2005 r., wynik spirometrii wykazał powyżej 50 %. Obecnie Zainteresowanemu wiadomo, że przy wszystkich badaniach komisyjnych był po spożyciu leków, a mimo to był parokrotnie zmuszany do kilku dmuchań. Nikt Go nie poinformował, że takie badania winny odbyć się przed spożyciem leków. Dzięki zażywaniu leków przez tyle lat, może jeszcze żyć, choć ciężko oddycha, bo Koledzy, którzy z Nim pracowali i lekceważyli leczenie, dziś już nie żyją. Do skargi Zainteresowany dołączył wyniki badań czynnościowych układu oddechowego z dnia: 21 marca 2005, 18 kwietnia 2005 (k. 4, 5 akt sądowych). W postępowaniu skargowym C.G. złożył wyniki badań czynnościowych układu oddechowego z dnia: 20 czerwca 2005, 8 sierpnia 2005, 24 października 2005, 22 maja 2006, 12 czerwca 2006 r. (k. 13,14, 26-30 akt sądowych). W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadną. 1. Sąd Administracyjny dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeśli ustawy- jak w rozpatrywanej sytuacji- nie stanowią inaczej; art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych- Dz.U. 153/02/1269 ze zm.). W szczególności Sąd Administracyjny kontroluje prawidłowość decyzji wg stanu faktycznego i prawnego z daty podjęcia decyzji ostatecznej. Z tej przyczyny dokumenty badań lekarskich, nie przedłożonych przez Zainteresowanego w postępowaniu administracyjnym ( tylko wynik badania z dnia 21 marca 2005 r. poprzedzał o 4 dni wydanie decyzji odwoławczej- k. 25 akt administracyjnych, lecz mimo to Zainteresowany nie przedłożył go Wojewódzkiemu Inspektorowi; k. 5 akt sądowych) bądź powstałych po wydaniu decyzji ostatecznej (wszystkie pozostałe- k. 4, 13, 14, 26-30 akt sądowych), mogą być podstawą ewentualnego postępowania w sprawie o zmianę bądź uchylenie decyzji ostatecznej ( art. 154 § 1 i 2 kpa). Wyniki owych badań nie wpływają na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej. 2. Z odpisu pisma z dnia 10 września 1986 r. Prezesa Zarządu Spółdzielni do Wojewódzkiej Przychodni Przemysłowej wnosić należy, że w 1986 r. toczyło się postępowanie w związku z podejrzeniem o chorobę zawodową u pracownika C.G., bowiem pismo to zawiera w istocie informacje dotyczące zagrożeń zawodowych występujących w środowisku pracy i przebiegu pracy zawodowej pracownika (§ 4 ówcześnie obowiązującego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych- Dz.U. 65/83/294 ze zm.- dalej rozporządzenie z 1983 r.). W aktach sprawy brak dowodów wskazujących, czy w owym postępowaniu zapadła decyzja inspektora sanitarnego o stwierdzeniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej stwierdzenia ( § 10 ust. 1 rozporządzenia z 1983 r.). W każdym razie Zainteresowanemu przysługiwały wówczas środki prawne dla doprowadzenia do wydania decyzji bądź do jej zaskarżenia. Z treści odwołania można wnosić, że w owym postępowaniu nie stwierdzono choroby zawodowej (k. 19 akt administracyjnych). Z tego jednak Zainteresowany nie może wyprowadzać w niniejszym postępowaniu żadnych korzystnych dlań wniosków. Gdyby dr nauk med. J.G. pragnął wskazać na uwarunkowania sięgające 1986 r., istotne dla wydania orzeczenia lekarskiego, zawarłby je w orzeczeniu lekarskim z dnia [...]. nr [...], czego jednak nie uczynił (k. 9, 19 akt administracyjnych). 3. Już pod rządem rozporządzenia z 1983 r. w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że orzeczenie lekarskie w sprawie choroby zawodowej w rozumieniu § 8 ust. 1 rozporządzenia z 1983 r., jest opinią w rozumieniu art. 84 § 1 kpa (wyroki NSA z: 15.3.1994- SA/Wr 147/94- Prok. i Pr.- dodatek- 2/95/53; 19.2.1999- II SA/Wr 1452/97- ONSA 2/00/63; 30.6.1981- II SA 33/81- ONSA 1/81/65, 6.8.1998- II SA/Wr 1980/98 niepubl., akceptowane przez B. Gudowską "Choroby zawodowe" PiZS 4/03/18, 23; wyrok NSA z: 5.11.1998- I SA 1200/98) i jako takie podlega swobodnej ocenie dowodów (art. 80 kpa). Pogląd ów jest w pełni aktualny pod rządem rozporządzenia z 2002 r. W wyniku tej oceny decydent procesowy (organ administracji publicznej I i II instancji), może ową opinię uznać, bądź też nie (odpowiednio- Tadeusz Widła "Ocena dowodu z opinii biegłego" Wyd. UŚ 1992 s. 82 i nast.). Utrwalonym w orzecznictwie Sądu Najwyższego i w doktrynie jest pogląd, że kontrola opinii biegłego winna polegać na sprawdzeniu prawidłowości- z punktu widzenia wymagań logiki i zasad doświadczenia życiowego- rozumowania przeprowadzonego w jej uzasadnieniu (odpowiednio- orz. SN z: 3.11.1976- IV CR 481/76- OSNC 5-6/ 77/102, akceptowane przez E. Wengerka w: "Kpc z komentarzem" W. Pr. 1989 t. 2 s. 461 uw. 12; 15.6.1970- I CR 224/70- Biul. SN 11/70/203, akceptowane przez T. Erecińskiego w: "Komentarz do kpc" W. Pr. 2002 t. 1 s. 558 uw.21; postanowienie SN z 7.11.2000- I CKN 1170/98- OSNC 4/01/64). Pomiędzy decydentem procesowym a biegłym istnieje zasadniczy podział ról- biegły jest pomocnikiem decydenta procesowego w zakresie dostarczania decydentowi procesowemu wiadomości specjalnych; do biegłego nie należy jednak ustalanie stanu faktycznego ani rozstrzyganie zagadnień prawnych (orz. SN z: 26. 11.1949- WaC 167/47- DPP 6/ 50/56; 17.11.1967- I PR 355/67- OSNC 6/68/ 109, akceptowane przez T. Erecińskiego- op.cit. s. 554 uw.5, s.559 uw. 23; E. Wengerek- op.cit. s. 460 uw. 9 i akceptowane przez Komentatora orzecznictwo SN). W szczególności utrwalonym jest pogląd, że zagadnienie związku przyczynowego bądź przyczynienia się do powstania szkody, należą do kwestii prawnych ( odpowiednio- wyrok SN z: 25.4.1997- I CKN 60/97- OSNC 11/97/173; 6.6.1997- II CKN 213/97- OSNC 1/98/5), tym bardziej, iż w przypadku pozytywnego ustalenia, że stwierdzona choroba jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych i praca była wykonywana w warunkach narażających na jej powstanie, istnieje domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową a warunkami narażającymi na jej powstanie ( wyrok SN z: 19.7.1984- II PRN 9/84- OSNC 4/85/53, 4.6.1998- III RN 36/98- OSNAP 6/99/192, 11.3.1999- III RN 128/98- OSNAP 24/99/771; wyrok NSA- OZ w Łodzi, omówiony przez G. Romanowskiego "Wystarczy praca w hałasie"- Rzeczpospolita z 4.11.2002 s. C1). Ustalenie listy chorób zawodowych w rozporządzeniu z 2002 r. ma doniosłe skutki prawne, polegające na domniemaniu zawodowego pochodzenia choroby wymienionej w wykazie; jeżeli u pracownika stwierdzono wymienioną w wykazie chorobę i wykonywał on prace w warunkach narażających na jej powstanie, zbędny jest dowód na istnienie wpływu warunków pracy na zachorowanie (B. Gudowska- op. cit. s. 16- 17, 23 i przytoczone przez Autorkę orzecznictwo i piśmiennictwo). 4. W niniejszej sprawie organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i trafnie uznały orzeczenie lekarskie z dnia [...] nr [...] WCMP i orzeczenie lekarskie z dnia [...] nr [...]. W orzeczeniu lekarskim z dnia [...] WCMP odniósł się do uprzednio sporządzonych dokumentów lekarskich: orzeczeń lekarskich SPZOZ z dnia 10 lutego 1987 i z dnia 20 września 1989 r., stwierdzających brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej układu oddechowego. Także z karty informacyjnej leczenia Zainteresowanego w dniach od 22 kwietnia 2004 do 6 maja 2004 r. wynika, że dotknięty jest upośledzeniem sprawności wentylacji typu obturacyjnego niewielkiego stopnia- FEV1- 67 %, gdy tymczasem jednym z koniecznych warunków uznania choroby zawodowej jest obniżenie natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FEV1) p o n i ż e j 50 % (poz. 5 załącznika do rozporządzenia z 2002 r.). Oba orzeczenia lekarskie nie wykryły w ogóle u Zainteresowanego przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli. 5. Skarżący niezasadnie stawia zarzuty dotyczące sposobu przeprowadzenia badań spirometrycznych z Jego udziałem. Badania te przeprowadzili- zarówno w Specjalistycznym Szpitalu Chorób Płuc i Gruźlicy Oddziale Pulmonologicznym II (przed wszczęciem niniejszego postępowania), jak i w WCMP, i w IMP (w trakcie niniejszego postępowania; k. 4a, 9 akt administracyjnych), wysokiej klasy specjaliści nauk medycznych, obeznani ze sztuką lekarską i nie sposób przyjąć- przy braku dowodów przeciwnych- że podczas badań nie dochowali procedur i aktów staranności, właściwych dla tego badania. W "Encyklopedii badań medycznych" pod red. dra nauk med. Leszka Kalinowskiego (Gdańskie Wydawnictwo Oświatowe 1996) co do sposobu przygotowania do badania spirometrycznego Autorzy podają: "Nie ma specjalnych zaleceń. Nie ma bezwzględnej konieczności wykonywania wcześniej innych badań"- z czego nie sposób wyciągnąć wniosku, że koniecznym było zaniechanie zażycia leków przed badaniem. Zainteresowany podaje, że "był parokrotnie zmuszany do kilku dmuchań", choć z opisu badania wynika, że uczestniczył w normalnej procedurze owego badania: "Przed przystąpieniem do właściwych pomiarów spirometrycznych chory winien wykonać kilka głębokich oddechów. Kolejna czynność to wzięcie bardzo głębokiego wdechu i po przyłożeniu szczelnie ustnika do ust, jak najszybsze wydmuchnięcie do aparatu całego zapasu powietrza zawartego w płucach. Dalsze ruchy oddechowe wykonywane są zgodnie z poleceniami osoby wykonującej badanie....Badanie może być powtarzane wielokrotnie. Wykonywane jest u pacjentów w każdym wieku, a także u kobiet ciężarnych..." ( "Encyklopedia..." s. 258, 259). Opisany przez Skarżącego przebieg badania nie odbiega zatem od standardu. 6. Wobec powyższego organy administracji publicznej I i II instancji dokonały prawidłowej oceny zebranych w sprawie dowodów- w tym w szczególności orzeczeń lekarskich WCMP i IMP w granicach swobodnej oceny dowodów ( art. 80 kpa). W sprawie nie doszło do naruszenia prawa procesowego, ani prawa materialnego. Rolą lekarza spełniającego odpowiednie wymagania kwalifikacyjne, zatrudnionego w jednej z jednostek orzeczniczych, jest wydanie orzeczenia lekarskiego o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej- na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia i oceny narażenia zawodowego. Istotą orzeczenia lekarskiego jest ustalenie na podstawie aktualnej wiedzy medycznej, czy u badanego pracownika są charakterystyczne dla danej jednostki chorobowej objawy, które ze względu na występujące jej symptomy, zmiany w organizmie i ich skutki, czynią możliwym medyczną identyfikację i nazwanie choroby (wyrok SN z 7.5.1998- I PKN 72/98- OSNAP 9/99/303, akceptowany przez B. Gudowską- op. cit. s. 17, 23). W niniejszej sprawie orzeczenia lekarskie WCMP i IMP spełniły te kryteria i jako wydane z zachowaniem norm zamieszczonych w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych, nie będąc sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym i nie budzące wątpliwości co do rozpoznania choroby, były wystarczającą podstawą do wydania decyzji organów inspekcji sanitarnej ( odpowiednio- wyrok NSA z 23.7.2003 r.- I SA 108/03; odpowiednio- T. Bińczycka- Majewska "Prawne aspekty chorób zawodowych" PiP 7/93/58). Rozpoznanie objawów choroby- innej niż zawodowa- było w niniejszej sprawie obiektywne, jednoznaczne i niezmienne. Organy administracji publicznej owe obiektywne wskazania medyczne poddały prawidłowej subsumcji, przy uwzględnieniu wszystkich elementów normy materialnoprawnej, opisującej chorobę zawodową jak i związek przyczynowy między warunkami pracy a rozpoznanym schorzeniem. Trafnie uznały, że schorzenie Skarżącego- mimo pracy w narażeniu zawodowym- nie spełnia cech choroby zawodowej. Powiatowy Inspektor i Wojewódzki Inspektor trafnie ustalili, że Skarżący w latach 1973-1986 pracował jako kotlarz, będąc narażonym na działanie pyłu drażniącego. Wobec braku cech choroby zawodowej, określonej w załączniku do rozporządzenia z 2002 r., Zainteresowany może rozważyć (zwłaszcza w świetle przepisów o przedawnieniu roszczeń) dochodzenie od byłego pracodawcy odszkodowania za doznany uszczerbek na zdrowiu na podstawie prawa cywilnego, przeprowadzając w ewentualnym procesie cywilnym dowód związku choroby z pracą (T. Bińczycka- Majewska- op. cit. s. 53). 7. Upływ czasu- w szczególności 18 lat od zaprzestania pracy (18.4.1986 r.) w narażeniu na działanie pyłu drażniącego w stężeniach przekraczających NDS- nie wyklucza stwierdzenia związku przyczynowego między chorobą a wcześniejszą pracą zawodową ( wyrok SN z 7.6.1995 r.- sygn. II PRN 4/95- OSNAP 3/96/44). Postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej u Zainteresowanego rozpoczęło się dnia 9 lipca 2004 r.; zawiadomienie o wszczęciu postępowania winno poprzedzać badanie w WCMP (k. 4-4a, 11 akt administracyjnych). Wobec rozpoczęcia niniejszego postępowania po dniu 3 września 2002 r. (wejścia w życie rozporządzenia z 2002 r.- § 10 i 12), zastosowanie w sprawie mają przepisy rozporządzenia z 2002 r. 8. Rozporządzenie z 2002 r. wydane zostało na podstawie delegacji ustawowej, zawartej w art. 237 § 1 pkt 2 i 3 kodeksu pracy. Rada Ministrów zobowiązana została do określenia w drodze rozporządzenia, wykazu chorób zawodowych (pkt 2) i szczegółowych zasad postępowania dotyczącego zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (pkt 3). W orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego i w doktrynie jednoznacznie wskazuje się, że upoważnienie do wydania aktu wykonawczego winno być szczegółowe, w celu wykonania ustawy; winno zawierać szczegółowe wytyczne dotyczące treści aktu wykonawczego ( art. 92 ust. 1 Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 r.- Dz.U.78/97/483, sprost. 28/01/319; orzeczenie TK z: 19.X.1988- Uw 4/88- OTK 1988 s. 79; 23.X.1995- K 4/95- OTK 2/95/s.100; 22.9.1997- K 25/97- OTK3-4/97/s.304; 25.5.1998- U. 19/97- OTK 4/98/s.262-263; wyrok z: 14.3.1998- K 40/97- OTK 2/98/s.72; 26.X.1999- K. 12/99 s.682-685 i przywołane piśmiennictwo; K. Działocha w: "Konstytucja RP. Komentarz- Wyd. Sejmowe 2001 t. II s.10-14, 16-35 do art. 92). Nie ulega wątpliwości, że ustawodawca w żaden sposób nie upoważnił Rady Ministrów do ograniczenia w czasie możliwości zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej i jej rozpoznania. Takie ograniczenie uprawnień pracownika wymaga niewątpliwie regulacji ustawowej. Nie mieści się to bowiem w "szczegółowych zasadach postępowania dotyczących zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych- (pkt 3), ani w "wykazie chorób zawodowych- (pkt 2). Przemawia za tym także porównanie normatywnej treści art. 231 pkt 2 i 3 kp z daty wydania rozporządzenia z 1983 r. (art. 72 ust. 2 KN w zakresie szczegółowości wytycznych dotyczących treści aktu niczego nie zmienia). Taka regulacja pozostaje w sprzeczności z zasadą demokratycznego państwa prawnego ( art. 2 Konstytucji) i zasadą równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji), bowiem bez dostatecznego uzasadnienia różnicuje sytuację prawną pracowników, którzy przez kilkanaście lub kilkadziesiąt lat pracowali w takich samych warunkach faktycznych i prawnych, doznali takiej samej choroby zawodowej, a tylko od tego, czy postępowanie w sprawie rozpoznania lub stwierdzenia choroby zawodowej rozpoczęło się przed, czy w dniu 3 września 2002 r. bądź po tym dniu, będą mogli skutecznie dochodzić swych praw z tytułu choroby zawodowej. Z tej przyczyny Sąd nie podziela poglądu B. Gudowskiej o utracie aktualności poglądu wyrażonego w wyrokach: SN II PRN 4/95- OSNP 3/96/44 i NSA z 29.2.1996- I SA 1540/95- Pr.Pracy 3/97/37- op. cit. s.18. Z art. 8 ust. 2 i art. 178 Konstytucji wynika, że sędziowie w sprawowaniu swego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom, stosując przepisy Konstytucji wprost, chyba że Konstytucja stanowi inaczej. Sąd uprawniony i obowiązany jest do samodzielnej oceny i ustalenia zgodności podustawowych aktów normatywnych z ustawami, a w razie stwierdzenia ich niezgodności z ustawami, odmowy ich zastosowania w konkretnej sprawie ( wyrok SN z 9.6.2005- V KK 41/05- OSNKW 9/05/83). W niniejszej sprawie Sąd nie musiał odmówić zastosowania § 2 ust. 2 rozporządzenia z 2002 r. i poz. 5 załącznika do tego rozporządzenia w części, w której określiły one okres uprawniający do zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej oraz jej rozpoznania. W niniejszej sprawie bowiem to nie przepis określający okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej mimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego, lecz brak cech choroby zawodowej z kolumny pierwszej wykazu chorób zawodowych pod poz. 5 przemawiał za oddaleniem skargi. Z tych przyczyn na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz.U. 153/02/1270 ze zm., należało orzec jak w sentencji. /-/D. Rzyminiak-Owczarczak /-/P. Miładowski /-/ M. Dybowski MB
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI