IV SA/PO 300/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2020-08-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zagospodarowanie przestrzenneinwestycja celu publicznegomaszt telekomunikacyjnyśrodowiskodecyzja środowiskowak.p.a.WSAplanowanie przestrzenne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o odmowie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego dla masztu telekomunikacyjnego, wskazując na błędy proceduralne organu w ocenie wpływu inwestycji na środowisko.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję odmawiającą ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego dla budowy masztu telekomunikacyjnego. WSA w Poznaniu uchylił decyzję SKO, uznając, że organ nie dokonał samodzielnej oceny wpływu inwestycji na środowisko, opierając się jedynie na analizach przedłożonych przez inwestora. Sąd wskazał na naruszenie przepisów k.p.a. i konieczność ponownego zbadania kwalifikacji inwestycji pod kątem oddziaływania na środowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę T. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Burmistrza Gminy odmawiającą ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego dla budowy masztu telekomunikacyjnego. Burmistrz pierwotnie odmówił lokalizacji, uznając, że inwestycja naruszałaby przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące immisji i wymagałaby większej odległości od zabudowy mieszkalnej. SKO uchyliło tę decyzję, uznając inwestycję za zgodną z przepisami i stwierdzając, że nie wymaga ona decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, opierając się na analizach przedłożonych przez inwestora. Skarżący podnosił obawy dotyczące szkodliwości promieniowania elektromagnetycznego dla zdrowia i upraw sadowniczych. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Kluczowym zarzutem było to, że SKO nie dokonało samodzielnej oceny wpływu inwestycji na środowisko, lecz bezkrytycznie przyjęło analizy inwestora. Sąd podkreślił, że organ powinien sam zbadać parametry techniczne inwestycji i jej lokalizację w kontekście przepisów o ocenach oddziaływania na środowisko, zwłaszcza w sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W związku z naruszeniem przepisów k.p.a. (art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3), Sąd uchylił zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Organ jest zobowiązany do samodzielnego zbadania cech inwestycji mających znaczenie dla klasyfikacji jej jako przedsięwzięcia znacząco oddziałującego na środowisko, a nie może opierać się wyłącznie na analizach inwestora.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Kolegium nie dokonało samodzielnych ustaleń dotyczących kwalifikacji inwestycji w aspekcie jej oddziaływania na środowisko, akceptując stanowisko inwestora. Brak takich ustaleń stanowi naruszenie przepisów k.p.a. mogące mieć wpływ na wynik sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.o.i.o.ś. art. 72 § 1

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu lub decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego.

u.o.i.o.ś. art. 80 § 2

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony.

u.p.z.p. art. 50 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Inwestycja celu publicznego jest lokalizowana na podstawie planu miejscowego, a w przypadku jego braku - w drodze decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

u.p.z.p. art. 53 § 3

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Organ w postępowaniu o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego dokonuje analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz stanu faktycznego i prawnego terenu.

u.p.z.p. art. 56

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Nie można odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.c. art. 144

Kodeks cywilny

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nie dokonał samodzielnej oceny wpływu inwestycji na środowisko, opierając się jedynie na analizach inwestora.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organu o zgodności inwestycji z przepisami odrębnymi i braku konieczności uzyskania decyzji środowiskowej.

Godne uwagi sformułowania

obowiązkiem organu było samodzielne zbadanie tych jej cech, które mogły mieć znaczenie dla klasyfikacji tego rodzaju zamierzeń jako przedsięwzięć znacząco oddziałujących na środowisko. Kolegium akceptując stanowisko wyrażone przez inwestora, nie dokonało jakichkolwiek samodzielnych ustaleń dotyczących kwalifikacji przedmiotowej inwestycji w aspekcie jej oddziaływania na środowisko.

Skład orzekający

Donata Starosta

przewodniczący sprawozdawca

Maciej Busz

członek

Maria Grzymisławska-Cybulska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymóg samodzielnej oceny wpływu inwestycji na środowisko przez organy administracji, nawet jeśli inwestor przedstawił własne analizy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i ustalania lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu planowania przestrzennego i ochrony środowiska, a także pokazuje, jak organy powinny podchodzić do analiz przedstawianych przez inwestorów.

Czy analiza inwestora wystarczy? WSA przypomina organom o obowiązku samodzielnej oceny wpływu inwestycji na środowisko.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Po 300/19 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2020-08-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-04-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Donata Starosta /przewodniczący sprawozdawca/
Maciej Busz
Maria Grzymisławska-Cybulska
Symbol z opisem
6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II OSK 3319/20 - Wyrok NSA z 2024-01-11
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2081
art. 72 ust. 1,  art. 80 ust. 2,
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jedn.
Dz.U. 2017 poz 1073
art. 50 ust. 1, art. 53 ust. 3
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta (spr.) Sędzia WSA Maciej Busz Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska-Cybulska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. znak [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz T. G. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art 138 § 1 pkt 2 oraz art 104, art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz U. z 2016r poz 23 z późn. zm.; zwanej dalej "k.p.a.") oraz art. 54 w związku z art. 64 ust 1 oraz na podstawie art 59 ust 1 i art 60 ust 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz U z 2017r., poz. 1073; zwanej dalej "u.p.z.p.") po rozpoznaniu odwołania Spółki A. w W. , uchyliło decyzję Burmistrza Gminy O. z dnia [...] czerwca 2018 r, znak: [...] i ustaliło lokalizację inwestycji celu publicznego dla inwestycji polegającej na budowie wolnostojącego masztu – wieży telekomunikacyjnej wraz z urządzeniami technicznymi stacji bazowej telefonii komórkowej [...], na terenie położonym w T. K., oznaczonym w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] (obręb T. K.).
W uzasadnieniu decyzji Kolegium wyjaśniło, że w dniu [...] maja 2016 r. Spółka A. w W. (zwana dalej "Inwestorem") złożyła wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji ww. inwestycji. Decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r. Burmistrz Gminy O. odmówił ustalenia lokalizacji dla inwestycji celu publicznego polegającej na budowie wolnostojącego masztu - wieży telekomunikacyjnej wraz z urządzeniami technicznymi stacji bazowej telefonii komórkowej [...], na terenie położonym w T. K., oznaczonym w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] (obręb T. K.). Organ I instancji uznał, że wnioskowana inwestycja naruszałaby art. 144 k.c. Wieża telekomunikacyjna wraz ze stacją bazową powinna zostać zlokalizowana w większej odległości od istniejących budynków mieszkalnych jednorodzinnych zrealizowanych w ramach zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej i w większej odległości od terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową i zagrodową.
Kolegium stwierdzono, że materiały zgromadzone w toku postępowania przed organem I instancji są kompletne oraz pozwalają stwierdzić iż inwestycja będąca przedmiotem wniosku jest zgodna z przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Dla przedmiotowej inwestycji wykonano "Analizę Środowiskową" oraz "Kwalifikacje przedsięwzięcia pod względem konieczności uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wieży telekomunikacyjnej wraz ze stacją bazową". Zgodnie z przedstawionymi opracowaniami analitycznymi, planowana inwestycja nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko jak i do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W związku z czym, nie jest wymagane uzyskanie dla tego przedsięwzięcia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Zdaniem Kolegium z przedłożonych opracowań wynika, że inwestycja nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko jak i do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, w związku z czym nie jest wymagane uzyskanie dla tego przedsięwzięcia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a tym samym brak jest konieczności sporządzania raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Przedstawione w powyższych opracowania oceny i analizy Kolegium oceniło jako wiarygodne. Strony postępowania nie przedstawiły argumentów przeczących wnioskom przedstawionym w powyżej wskazanych analizach.
Jak wskazało Kolegium zgodnie z art. 56 u.p.z.p. nie można odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi. Dlatego też protesty mieszkańców nie mogą stanowić podstawy do odmowy ustalenia lokalizacji dla inwestycji celu publicznego.
Skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na ww. decyzję Kolegium złożyli T. G., A. P., A. M., B. S., B. J., D. U., E. K., H. K., J. O.(1), J. O.(2), J. W., K. G., K. M., K. S., Ł. M., M. M.(1), M. M.(2), M. P., M. W.(1), M. W.(2), S. J.(2), S. J.(1), Ż. W.. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r. sygn. akt IV SA/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargi A. P., A. M., B. S., B. J., D. U., E. K., H. K., J. O.(1), J. O.(2), J. W., K. G., K. M., K. S., Ł. M., M. M.(1), M. M.(2), M. P., M. W.(1), M. W.(2), S. J.(2), Ż. W. oraz umorzył postępowanie w stosunku do S. J.(1).
T. G. zaskarżył decyzję Kolegium w całości i wniósł o jej uchylenie. Stwierdził, że jako właściciel nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji, nie wyraża zgody na jej realizację. Skarżący przedstawił argumentację mającą świadczyć o szkodliwości dla zdrowia ludzkiego fal emitowanych przez anteny sieci telefonii komórkowej. W ocenie skarżącego wyszczególnione rodzaje anten i ich liczba emitować będą skumulowane promieniowanie elektromagnetyczne wokół przedmiotowej inwestycji, co jest szczególnie niebezpieczne dla ludzi przebywających w bezpośrednim sąsiedztwie działki ewidencyjnej nr [...], na której zlokalizowane są plantacje sadownicze, które ze względu na pielęgnację i zbiory owoców wymagają przebywania na nich ludzi przez znaczny okres czasu.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Zasadniczą kwestią akcentowaną przez skarżącego, zarówno w postępowaniu przed sądem jak i w toku postępowania administracyjnego był negatywny wpływ inwestycji na środowisko .
Dlatego też wskazać trzeba, że zgodnie z art. 50 ust. 1 u.p.z.p. inwestycja celu publicznego jest lokalizowana na podstawie planu miejscowego, a w przypadku jego braku - w drodze decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Z art. 53 ust. 3 u.p.z.p. wynika, że organ w postępowaniu związanym z wydaniem decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dokonuje analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych (pkt 1) oraz stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji (pkt 2). W ramach tego rodzaju analizy obowiązkiem organu było ustalenie, czy inwestor przed wydaniem decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, powinien uzyskać decyzję środowiskową.
Wskazać zatem trzeba, że zgodnie z art. 80 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2020 r., poz. 283 ze zm.; zwanej dalej "u.o.i.o.ś.") właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. W sytuacji braku planu miejscowego inwestor może ubiegać się o wydanie decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Jednocześnie w myśl art. 72 ust.1 pkt 3 u.o.u.i.ś. wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a więc i decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego (patrz art. 4 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p.). Zatem w sytuacji gdy brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, sposób zagospodarowania terenu określa decyzja o ustaleniu lokalizacji celu publicznego lub decyzja o ustaleniu warunków zabudowy, to wówczas przed wydaniem takiej decyzji podejmuje się rozstrzygnięcie o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 72 ust.1 pkt 3 u.o.u.i.ś.).
Zgodnie z art. 71 ust. 2 u.o.u.i.ś. uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko albo mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, określało w dniu wydania zaskarżonej decyzji rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 71).
Z przepisów tego rozporządzenia wynikało natomiast, że kwalifikacji, czy przedsięwzięcie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dokonuje się w odniesieniu do stacji bazowych w oparciu o dwa kryteria określone w § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8, tj. równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny i odległość miejsc dostępnych dla ludności od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania anteny. Do parametrów technicznych stacji bazowej telefonii komórkowej decydujących o wpływie na środowisko należą: 1) rodzaj anteny - instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne; 2) liczba anten; 3) moc promieniowania poszczególnych anten; 4) posadowienie środka elektrycznego anteny, 5) wysokość i azymut anten (uwzględniając kąt tiltu), 6) emisja pola elektromagnetycznego przez poszczególne anteny oraz stan zagospodarowania otoczenia w aspekcie występowania tam miejsc dostępnych dla ludności. Dopiero określenie tych poszczególnych parametrów technicznych budowy i ustalenie okoliczności jej lokalizacji (np. wobec miejsc dostępnych dla ludzi) pozwoli na dokonanie kwalifikacji inwestycji i jej charakteru.
Dokonując rozstrzygnięcia w omawianym zakresie Kolegium przyjęło, że przedmiotowa inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko albo mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Uzasadniając taką ocenę inwestycji Kolegium stwierdziło, że brak konieczności uzyskania decyzji o środowiskowych wynika z przedstawionej przez Inwestora "Analizy Środowiskowej – Wieża Telekomunikacyjna ze Stacją Bazową [...]_[...]" oraz "Kwalifikacji przedsięwzięcia pod względem konieczności uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wieży telekomunikacyjnej wraz ze stacją bazową [...]". Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, by Kolegium dokonało jakichkolwiek samodzielnych ustaleń w tym zakresie, opierając się w pełni na ocenie przedstawionej w dokumentacji przedłożonej przez inwestora.
W ocenie Sądu obowiązkiem organu wydającego decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedmiotowej inwestycji było samodzielne zbadanie tych jej cech, które mogły mieć znaczenie dla klasyfikacji tego rodzaju zamierzeń jako przedsięwzięć znacząco oddziałujących na środowisko. Tymczasem Kolegium akceptując stanowisko wyrażone przez inwestora, nie dokonało jakichkolwiek samodzielnych ustaleń dotyczących kwalifikacji przedmiotowej inwestycji w aspekcie jej oddziaływania na środowisko. Tymczasem okoliczność ta stanowiła główną oś sporu między stronami postępowania administracyjnego. Brak jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie oznacza, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Ponownie prowadząc postępowanie obowiązkiem Kolegium będzie dokonanie samodzielnej oceny kwalifikacji przedmiotowej inwestycji w oparciu o zebrany w toku postępowania materiał dowodowy. Oceny tej Kolegium będzie obowiązane dokonać na podstawie poszczególnych parametrów technicznych inwestycji.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.). O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ww. ustawy uwzględniając wysokość uiszczonego wpisu od skargi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI