IV SA/Po 227/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Poznaniu uchylił decyzję SKO i organu I instancji w sprawie bonifikaty od opłaty przekształceniowej, uznając, że skarżący spełniał przesłanki do 99% bonifikaty.
Skarżący, osoba ze znacznym stopniem niepełnosprawności, ubiegał się o 99% bonifikatę od opłaty przekształceniowej użytkowania wieczystego w prawo własności. Organy odmówiły, przyznając jedynie 75% bonifikaty, argumentując, że część lokalu była wykorzystywana na działalność gospodarczą. Sąd uchylił decyzje, stwierdzając, że skarżący spełniał przesłanki do 99% bonifikaty, a lokal był wykorzystywany wyłącznie na cele mieszkaniowe, nawet jeśli był wynajmowany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. w sprawie odmowy przyznania 99% bonifikaty od opłaty przekształceniowej. Skarżący, A. P., osoba ze znacznym stopniem niepełnosprawności, domagał się najwyższej bonifikaty, która przysługuje właścicielom lokali służących wyłącznie zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych. Organy administracji uznały, że skoro skarżący przez pewien czas wynajmował część lokalu, nie spełnia on wymogu "wyłącznie" na cele mieszkaniowe. Sąd administracyjny uznał jednak, że organy błędnie zinterpretowały przepisy. Podkreślono, że nawet wynajem pokoju na cele mieszkaniowe nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy, a samo zarejestrowanie działalności gospodarczej w lokalu nie jest równoznaczne z jego faktycznym wykorzystaniem do celów innych niż mieszkaniowe. Sąd wskazał, że skarżący spełniał przesłanki do 99% bonifikaty, a organy obu instancji nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego i nie zastosowały prawidłowo przepisów prawa materialnego, w tym art. 9a ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję, nakazując organom uwzględnienie wskazówek sądu w ponownym postępowaniu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, właściciel lokalu mieszkalnego, który przez pewien okres wynajmował jego część na cele mieszkaniowe, nie traci prawa do 99% bonifikaty, jeśli lokal jest przeznaczony "wyłącznie" na cele mieszkaniowe. Samo zarejestrowanie działalności gospodarczej lub wynajem na cele mieszkaniowe nie wyklucza spełnienia tego warunku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy błędnie zinterpretowały wymóg "wyłącznie" na cele mieszkaniowe. Wynajem pokoju na cele mieszkaniowe nie jest działalnością gospodarczą, a samo zarejestrowanie działalności w lokalu nie oznacza jego faktycznego wykorzystania do innych celów niż mieszkaniowe. Skarżący spełniał przesłanki do 99% bonifikaty.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (27)
Główne
ustawa przekształceniowa art. 9a § ust. 1 i 2
Ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Określa przesłanki do udzielenia 99% bonifikaty od opłaty jednorazowej, w tym dla osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności, których lokale służą wyłącznie zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych.
Pomocnicze
ustawa przekształceniowa art. 1 § ust. 1 i 2
Ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Definicja gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe obejmuje nieruchomości zabudowane wyłącznie budynkami mieszkalnymi, w tym z budynkami gospodarczymi, garażami itp. Nie wyklucza gruntów zabudowanych budynkami o charakterze mieszanym, mieszkaniowo-usługowym, o ile powierzchnia usługowa nie przekracza mieszkalnej.
ustawa przekształceniowa art. 4 § ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1, 2 i 3, ust. 4
Ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Reguluje kwestie zaświadczeń potwierdzających przekształcenie i informujących o opłacie przekształceniowej.
ustawa przekształceniowa art. 7 § ust. 7 zd. 1, ust. 8, ust. 8a
Ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Reguluje możliwość jednorazowego wniesienia opłaty przekształceniowej i procedurę ustalania jej wysokości.
ustawa przekształceniowa art. 9 § ust. 3 i 4
Ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Reguluje możliwość udzielania bonifikat od opłaty jednorazowej przez jednostki samorządu terytorialnego.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania niezbędnych działań do dokładnego ustalenia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 8 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada zaufania do organów.
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada dwuinstancyjności postępowania.
k.p.a. art. 36 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zawiadamiania stron o zwłoce w załatwieniu sprawy.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny całokształtu materiału dowodowego.
k.p.a. art. 10 § ust. 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo strony do zapoznania się z aktami sprawy.
k.p.a. art. 79a
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek informowania strony o przesłankach rozstrzygnięcia.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość uchylenia decyzji organu I instancji i orzeczenia co do istoty sprawy przez organ odwoławczy.
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość uchylenia decyzji organu I instancji i poprzedzającej ją decyzji organu odwoławczego.
p.p.s.a. art. 153
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu oceną prawną i wskazaniami zawartymi w uzasadnieniu wyroku.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Określenie wysokości opłat za czynności radców prawnych.
u.K.D.R.
Ustawa z dnia 5 grudnia 2014 r. o Karcie Dużej Rodziny
Definicja rodziny wielodzietnej.
u.i.w.
Ustawa z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin
Definicja inwalidów wojennych i wojskowych.
u.k.
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
Definicja kombatantów oraz ofiar represji.
u.ś.o.z. art. 47 § ust. 1a
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Definicja ciężkiego i nieodwracalnego upośledzenia lub nieuleczalnej choroby zagrażającej życiu u dzieci.
Uchwała Nr [...] RM P. art. 3 § ust. 1 pkt. 1
Uchwała Rady Miasta P.
Warunki udzielania bonifikaty 75% od opłaty jednorazowej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący, jako osoba ze znacznym stopniem niepełnosprawności, spełnia przesłanki do 99% bonifikaty od opłaty przekształceniowej. Lokal skarżącego był wykorzystywany wyłącznie na cele mieszkaniowe, nawet jeśli część była wynajmowana na cele mieszkaniowe. Organy administracji nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny i naruszyły przepisy postępowania, nie przeprowadzając wyczerpującego postępowania dowodowego.
Odrzucone argumenty
Organy administracji argumentowały, że część lokalu była wykorzystywana na działalność gospodarczą, co wykluczało przyznanie 99% bonifikaty.
Godne uwagi sformułowania
lokal służący wyłącznie zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych nie mieści się w standardach procedury administracyjnej działanie organu odwoławczego, który bez odniesienia się do okoliczności rozpoznawanej sprawy i bez przeprowadzenia wnikliwych ustaleń [...] ogranicza się jedynie do bezrefleksyjnego przyjęcia stanowiska organu I instancji samo zarejestrowanie na nieruchomości działalności gospodarczej lub spółki prawa handlowego nie oznacza od razu, że nieruchomość jest faktycznie wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej
Skład orzekający
Wojciech Rowiński
przewodniczący
Monika Świerczak
sprawozdawca
Jacek Rejman
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"wyłącznie na cele mieszkaniowe\" w kontekście bonifikat od opłat przekształceniowych, zwłaszcza dla osób niepełnosprawnych. Podkreślenie obowiązku dokładnego ustalenia stanu faktycznego przez organy administracji i zasady dwuinstancyjności."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji skarżącego i przepisów ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego. Interpretacja może być stosowana do podobnych przypadków, ale wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii bonifikat od opłat przekształceniowych, która ma znaczenie praktyczne dla wielu właścicieli nieruchomości. Wyjaśnia, jak sądy interpretują pojęcie "wyłącznie na cele mieszkaniowe" i jakie obowiązki spoczywają na organach administracji.
“Czy wynajem pokoju pozbawia Cię 99% bonifikaty? Sąd wyjaśnia kluczowy przepis!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Po 227/25 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2025-04-09 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2025-03-06 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Jacek Rejman Monika Świerczak /sprawozdawca/ Wojciech Rowiński /przewodniczący/ Symbol z opisem 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności Hasła tematyczne Nieruchomości Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 386 art. 9a Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Rowiński Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Asesor sąd. WSA Jacek Rejman po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 10 stycznia 2025 r. nr [...] w przedmiocie bonifikaty od opłaty przekształceniowej użytkowania wieczystego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia 8 września 2022 r. o nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego A. P. kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Decyzją z dnia 10 stycznia 2025 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania A. P. (dalej "skarżący") od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia 8 września 2022 r., nr [...], odmawiającej przyznania bonifikaty 99% od jednorazowej opłaty przekształceniowej, przyznającej bonifikatę 75% w wysokości [...] zł od powierzchni wykorzystywanej w celu mieszkaniowym, z tytułu przekształcenia prawa użytkowania w prawo własności nieruchomości utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu swojej decyzji Kolegium podniosło, że w związku ze zgłoszonym przez skarżącego zamiarem jednorazowego wniesienia opłaty z tytułu przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w P. przy ul. [...], oznaczonej geodezyjnie: obręb Ł., ark. Mapy 31, działka nr [...] i [...] o powierzchni łącznej 378 m˛, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], Prezydent Miasta P. w dniu 15 grudnia 2021 r., w trybie art. 7 ust. 8 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz. U. 2024, poz. 386 ze zm., dalej "ustawa przekształceniowa") poinformował na piśmie o wysokości opłaty jednorazowej oraz wysokości kwoty należnej do zapłaty z tytułu przekształcenia (nr sprawy: [...]). Odwołujący we wniosku wyraził zamiar jednorazowego wniesienia opłaty przekształceniowej za przedmiotowy lokal oraz wniósł o udzielenie przysługującej mu bonifikaty, a nadto oświadczył, że jest on wykorzystywany w celu prowadzenia działalności gospodarczej w części wynoszącej 14,5 m˛. W dniu 18 sierpnia 2022 r. organ I instancji wydał skarżącemu zaświadczenie o wniesieniu jednorazowej opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego, które jest podstawą do złożenia wniosku o wykreślenie w dziale III księgi wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości wpisu roszczenia o opłatę. W dniu 29 sierpnia 2022 r. A. P. złożył pismo oznaczone jako wniosek - korekta wniosku, w którym zwrócił się o uwzględnienie faktu, iż nie prowadzi działalności gospodarczej w przedmiotowym lokalu od dnia 12 sierpnia 2022 r. Decyzją Prezydenta Miasta P. z dnia 8 września 2022 r., odmówiono A. P. przyznania bonifikaty 99% od jednorazowej opłaty przekształceniowej, przyznając jednocześnie bonifikatę 75% w wysokości [...] zł od powierzchni wykorzystywanej w celu mieszkaniowym, z tytułu przekształcenia prawa użytkowania w prawo własności przedmiotowej nieruchomości. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Organ I instancji przytoczył art. 9a ustawy oraz Uchwałę Nr [...] Rady Miasta P. z dnia 3 grudnia 2019 r. w sprawie warunków udzielania bonifikaty od opłaty jednorazowej z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów i wysokości stawki procentowej tej bonifikaty. Organ I instancji uznał, że skoro bonifikata od opłaty jednorazowej w wysokości 99% przysługuje osobom, w stosunku do których orzeczono niepełnosprawność, (a takową jest odwołujący), lecz dotyczy to właścicieli lokali mieszkalnych służących wyłącznie zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, a odwołujący oświadczył, że część lokalu wykorzystywał na potrzeby działalności gospodarczej, to nie przysługuje mu bonifikata w wysokość 99%, lecz w wysokości 75%. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł A. P., wskazując że na dzień wydania decyzji nieruchomość była w całości wykorzystywana na własne cele, lokal nigdy nie był wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy praw przedsiębiorców, a organ I instancji błędnie ustalił stan faktyczny. Kolegium podniosło, że zgodnie z art. 7 ust. 1 i 7 ww. ustawy z tytułu przekształcenia nowy właściciel gruntu ponosi na rzecz dotychczasowego właściciela gruntu opłatę, a właściciel gruntu w każdym czasie trwania obowiązku wnoszenia opłaty może zgłosić właściwemu organowi na piśmie zamiar jednorazowego jej wniesienia w kwocie pozostającej do spłaty (opłata jednorazowa). Jednocześnie ustawa w art. 9 ust. 4 przewiduje, że w przypadku wniesienia opłaty jednorazowej za przekształcenie gruntu stanowiącego własność jednostki samorządu terytorialnego, właściwy organ może udzielić osobom fizycznym będącym właścicielami budynków mieszkalnych jednorodzinnych lub lokali mieszkalnych lub spółdzielniom mieszkaniowym bonifikaty od tej opłaty na podstawie uchwały właściwej rady albo sejmiku. Tym samym wysokość oraz warunki udzielania bonifikat w przypadku wniesienia opłaty jednorazowej zostały scedowane przez ustawodawcę na jednostki samorządu terytorialnego. SKO wskazało, że stosowną uchwałę podjęła Rada Miasta P. w dniu 3 grudnia 2019 r. Nr [...] w sprawie warunków udzielania bonifikaty od opłaty jednorazowej z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów i wysokości stawki procentowej tej bonifikaty. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt. 1 tejże Uchwały bonifikatę, o której mowa w § 2 ust. 1 i ust. 2, stosuje się, jeżeli spełniony jest m.in. następujący warunek: wnioskodawca w dniu zgłoszenia zamiaru jednorazowego wniesienia opłaty z tytułu przekształcenia nie posiada zadłużenia wobec Miasta P., związanego z nieruchomością będącą przedmiotem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego na cele mieszkaniowe w prawo własności tego gruntu, z tytułu: a) opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego, b) rocznych opłat przekształceniowych. Treść Uchwały szczegółowo określa warunki, jakie muszą być spełnione aby 75% bonifikata mogła zostać przyznana. Odwołujący spełnia powyższe warunki i dlatego organ I instancji w pkt. 2 decyzji przyznał 75% bonifikatę. Z uwagi na fakt, iż A. P. jest osobą, w stosunku do której orzeczono niepełnosprawność, wniósł on o udzielenie 99% bonifikaty. Zgodnie bowiem z art. 9a ww. ustawy, bonifikata od opłaty jednorazowej w wysokości 99% przysługuje osobom, w stosunku do których orzeczono niepełnosprawność, (a takową jest Odwołujący), w stosunku do właścicieli lokali mieszkalnych służących wyłącznie zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych. Jak zauważyło Kolegium, A. P. oświadczył w toku postępowania, że przedmiotowy lokal jest wykorzystywany w celu prowadzenia działalności gospodarczej w części wynoszącej 14,5 m˛. W korekcie wniosku z dnia 29 sierpnia 2022 r. Odwołujący wskazał, że od dnia 12 sierpnia 2022 r. lokal jest wykorzystywany wyłącznie na cele mieszkaniowe. Z powyższego wynika, że do dnia 11 sierpnia 2022 r. lokal ten był wykorzystywany nie tylko w celach mieszkaniowych. W ocenie organu II instancji użyte w art. 9a sformułowanie "wyłącznie" oznacza, że wykorzystywanie lokalu do innych niż mieszkalne cele, powoduje utratę prawa do 99% bonifikaty. Podkreślić należy, że wykorzystywanie części lokalu na cele działalności gospodarczej nie wyklucza wykorzystania pozostałej części lokalu na cele mieszkaniowe. Jednakże wolą ustawodawcy było aby w takiej sytuacji opłaty przekształceniowe były inne niż w przypadku gdy lokal jest wykorzystywany także na prowadzenie działalności gospodarczej. Zdaniem Kolegium gdy dany lokal mieszkalny nie jest wykorzystywany w całości (w 100%) na cele mieszkaniowe, to jego właściciel traci prawo do 99% bonifikaty. W sytuacji, gdy Odwołujący zaprzestał w sierpniu 2022 r. wykorzystywania części lokalu do prowadzenia działalności gospodarczej, to przyznanie bonifikaty 99% nie jest możliwe. W konsekwencji w ocenie SKO słusznie zauważył organ I instancji, że Odwołującemu nie mogła zostać przyznana 99% bonifikata opłaty przekształceniowej za przedmiotową nieruchomość. Skargę na powyższą decyzję wywiódł do Sądu A. P. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania przed Sądem według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Zaskarżonej decyzji zarzucono 1) naruszenie przepisów postępowania, tj.: - art. 8 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady zaufania polegającej na stosowaniu w postępowaniu formularzy o nieprecyzyjnej treści, w szczególności formularza GN-17, który nie rozróżnia pojęcia działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy prawo przedsiębiorców i art. 107 i 108 traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz nie zawierają pozycji pozwalającej określić jaka powierzchnia przedmiotowego lokalu jest wykorzystywana na cele mieszkaniowe, pomijanie uzupełniających wyjaśnień Strony i opieranie się wyłącznie na treści owych wadliwych formularzy. - art. 7 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nie podjęcie działań zmierzających do ustalenia prawdy obiektywnej, w szczególności w zakresie celu na jaki był wykorzystywany przedmiotowy lokal, w tym czy prowadzony do 11.08.2022 r. najem miał charakter działalności gospodarczej i czy był to najem na cel mieszkaniowy, oraz na jaki cel był wykorzystywany lokal w dniu wydania zaskarżonej decyzji. - art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wyczerpującego postępowania dowodowego i pominięcie w szczególności wyjaśnień Skarżącego zawartych w treści wniosku Skarżącego z dnia 28.12.2021 oraz w treści pisma z sierpnia 2022 r. wskazujących, że przedmiotowy lokal jest wykorzystywany wyłącznie na cele mieszkaniowe, a od 12.08.2022 wyłącznie na własne cele mieszkaniowe Skarżącego. - art. 80 k.p.a. poprzez niedokonanie oceny całokształtu materiału dowodowego na dzień wydania decyzji, lecz oparcie się wyłącznie na informacjach zawartych we wniosku Skarżącego z dna 13.04.2021 r. - art. 10 ust. 1 oraz art. 79a k.p.a. poprzez niezawiadomienie Strony o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem, a co za tym idzie nie poinformowanie go również o niespełnieniu przesłanek do uwzględnienia jego żądania zgodnie z wnioskiem oraz o sposobie wykazania przesłanek niezbędnych do uzyskania rozstrzygnięcia zgodnego z wnioskiem. - art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy SKO winno uchylić decyzję Prezydenta P. i orzec co do istoty sprawy. 2) naruszenie prawa materialnego, tj.: - art. 7 ust. 8a w zw. z ust. 8 ustawy przekształceniowej poprzez utrzymanie w mocy decyzji Organu I Instancji, choć nie określała ona wysokości opłaty jednorazowej oraz kwoty do zapłaty. - art. 8a ustawy przekształceniowej, a także § 2 ust. 5 uchwały RM. I nie umniejszenie opłaty przekształceniowej, względnie nie orzeczenie zwrotu nadpłaty opłaty przekształceniowej, podczas gdy na dzień wydania decyzji w I Instancji Skarżący uiścił roczne opłaty przekształceniowe za lata 2019 - 2021 w wysokości [...] zł - art. 9a ustawy przekształceniowej poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy Skarżący w dniu wydania zaskarżonej decyzji, jak i decyzji organu pierwszej instancji był właścicielem lokalu mieszkalnego, wobec którego orzeczono znaczny stopień niepełnosprawności, a lokal był wykorzystywany wyłącznie na własne cele mieszkaniowe. - § 2. ust. 1 w zw. z § 3 ust. 5 Uchwały Rady Miasta P. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że decydujący do wydania rozstrzygnięcia jest inny stan faktyczny niż ten istniejący w czasie wydania rozstrzygnięcia, a także że wynajem jednego pokoju na cele mieszkaniowe innej osoby należy uznać za wykorzystanie tej części lokalu na inny cel niż mieszkaniowy, a także zarzucono naruszenie tego przepisu poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nieprzyznaniu bonifikaty 75 % dla opłaty od całej powierzchni nieruchomości choć zawsze była ona wykorzystywana wyłącznie na cele mieszkaniowe, a od 12.08.2022 roku tylko na cele mieszkaniowe Skarżącego, co Organ winien był przyjąć jako stan faktyczny stanowiący podstawę wydania rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei po myśli art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Niniejsza skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z uchybieniem prawa. Podstawą zaskarżonej decyzji jak również decyzji organu pierwszej instancji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz. U. z 2023 r., poz. 904 ze zm.) – dalej ustawa przekształceniowa. Zgodnie z art. 1 ust. 1 tejże ustawy, z dniem 1 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe przekształca się w prawo własności tych gruntów. Przy czym, z ust. 2 art. 1 ustawy przekształceniowej wynika, że przez grunty zabudowane na cele mieszkaniowe należy rozumieć nieruchomości zabudowane wyłącznie budynkami: 1) mieszkalnymi jednorodzinnymi lub 2) mieszkalnymi wielorodzinnymi, mieszkalne, lub 3) o których mowa w pkt 1 lub 2, wraz z budynkami gospodarczymi, garażami, innymi obiektami budowlanymi lub urządzeniami budowlanymi, umożliwiającymi prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków mieszkalnych. Podstawę ujawnienia prawa własności gruntu w księdze wieczystej oraz w ewidencji gruntów i budynków stanowi zaświadczenie potwierdzające przekształcenie, wydawane przez starostę wykonującego zasadnie z zakresu administracji rządowej - w przypadku gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa (art. 4 ust. 1 pkt 1). Organ ten wydaje zaświadczenie z urzędu - nie później niż w terminie 12 miesięcy od dnia przekształcenia albo na wniosek właściciela - w terminie 4 miesięcy od dnia otrzymania wniosku, albo na wniosek właściciela lokalu uzasadniony potrzebą dokonania czynności prawnej mającej za przedmiot lokal albo właściciela gruntu uzasadniony potrzebą ustanowienia odrębnej własności lokalu - w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku (art. 4 ust. 2 pkt 1, 2 i 3). W zaświadczeniu potwierdza się przekształcenie oraz informuje o obowiązku wnoszenia rocznej opłaty przekształceniowej, wysokości i okresie wnoszenia tej opłaty, a także możliwości wniesienia opłaty, o której mowa w art. 7 ust. 7, i zasadach jej wnoszenia. Zaświadczenie zawiera pouczenie o możliwości złożenia wniosku, o którym mowa w art. 6 ust. 1 (art. 4 ust. 4). Przepis ten stanowi, że jeżeli właściciel nieruchomości nie zgadza się z zawartą w zaświadczeniu informacją o wysokości i okresie wnoszenia opłaty, może złożyć do właściwego organu, w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia zaświadczenia, wniosek o ustalenie wysokości lub okresu wnoszenia tej opłaty w drodze decyzji. Z dalszych przepisów wynika, że właściciel gruntu w każdym czasie trwania obowiązku wnoszenia opłaty może zgłosić właściwemu organowi na piśmie zamiar jednorazowego jej wniesienia w kwocie pozostającej do spłaty (opłata jednorazowa) (art. 7 ust. 7 zd. 1). Wówczas właściwy organ informuje właściciela gruntu na piśmie o wysokości opłaty jednorazowej oraz wysokości kwoty należnej do zapłaty: 1) po uwzględnieniu bonifikaty, o której mowa w art. 9 ust. 3, albo bonifikaty określonej w zarządzeniu wojewody, 2) w przypadku udzielenia bonifikaty określonej w uchwale właściwej rady albo sejmiku - w terminie 14 dni od dnia zgłoszenia, o którym mowa w ust. 7 (art. 7 ust. 8). I znowu, jeżeli właściciel nie zgadza się z wysokością opłaty jednorazowej lub wysokością kwoty należnej do zapłaty, może złożyć do właściwego organu, w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia informacji, wniosek o ustalenie wysokości opłaty jednorazowej lub kwoty należnej do zapłaty w drodze decyzji (art. 7 ust. 8a). Zgodnie natomiast z art. 9a ust. 1 Właściwy organ udziela, na wniosek, bonifikaty od opłaty jednorazowej w wysokości 99%: 1) osobom, w stosunku do których orzeczono niepełnosprawność w stopniu umiarkowanym lub znacznym, oraz osobom, w stosunku do których orzeczono niepełnosprawność przed ukończeniem 16 roku życia, lub zamieszkującym w dniu przekształcenia z tymi osobami opiekunom prawnym lub przedstawicielom ustawowym tych osób, 2) członkom rodzin wielodzietnych, o których mowa w ustawie z dnia 5 grudnia 2014 r. o Karcie Dużej Rodziny (Dz. U. z 2024 r. poz. 1512), 3) inwalidom wojennym i wojskowym w rozumieniu ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2023 r. poz. 1100 oraz z 2024 r. poz. 1243), 4) kombatantom oraz ofiarom represji wojennych i okresu powojennego w rozumieniu ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2039), 5) świadczeniobiorcom do ukończenia 18 roku życia, u których stwierdzono ciężkie i nieodwracalne upośledzenie albo nieuleczalną chorobę zagrażającą życiu, które powstały w prenatalnym okresie rozwoju dziecka lub w czasie porodu, o których mowa w art. 47 ust. 1a ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 146, 858, 1222, 1593 i 1615), lub ich opiekunom prawnym - będącym właścicielami budynków mieszkalnych jednorodzinnych lub lokali mieszkalnych służących wyłącznie zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych tych osób. 2. W razie zbiegu praw do bonifikat, o których mowa w art. 9 i art. 9a, stosuje się jedną bonifikatę korzystniejszą dla właściciela gruntu. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać przyjdzie, że A. P. (skarżący) jest osobą, w stosunku do której orzeczono niepełnosprawność w stopniu znacznym. W dniu 29 sierpnia 2022 r. skarżący złożył pismo oznaczone jako "wniosek - korekta wniosku", w którym zwrócił się o uwzględnienie faktu, iż nie prowadzi działalności gospodarczej w przedmiotowym lokalu od dnia 12 sierpnia 2022 r. oraz wniósł on o udzielenie 99% bonifikaty. W aktach sprawy znajduje się dokument który potwierdza rozwiązanie umowy zawartej w dniu 1.01.2021 r. pomiędzy skarżącym, a najemcą o najem pokoju w lokalu przy ul. [...] w P.. Rozwiązanie umowy najmu nastąpiło z dniem 12.08.2022r. Zatem w dniu wydawania decyzji przez organ I instancji tj. 8 września 2022 r. skarżący spełniał wszystkie przesłanki, które wynikają z art. 9a ustawy. Ponadto należy podkreślić, że lokal skarżącego nigdy nie był wykorzystywany do innych celów niż mieszkalne. Nawet bowiem, kiedy skarżący podnajmował jeden pokój to był on wykorzystywany wyłącznie na cele mieszkaniowe. Najem nie miał więc charakteru działalności gospodarczej. Sąd zauważa, że organy w ogóle nie badały czy skarżący kiedykolwiek zarejestrował na nieruchomości działalność gospodarczą. Zresztą w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że samo zarejestrowanie na nieruchomości działalności gospodarczej lub spółki prawa handlowego np. sp. z o.o. nie oznacza od razu, że nieruchomość jest faktycznie wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej (por. wyroki WSA w Warszawie: z dnia 10 stycznia 2022 r. sygn. I SA/Wa 1213/21, z dnia 19 stycznia 2021 r. sygn. I SA/Wa 1741/20, z dnia 13 maja 2020 r. sygn. I SA/Wa 827/20, z dnia 29 maja 2020 r. sygn. I SA/Wa 867/20). Podobne stanowisko prezentowane jest w literaturze przedmiotu gdzie wskazuje się, że okoliczność, że w budynku zarejestrowana jest działalność gospodarcza, bądź jest on wskazany jako siedziba spółki prawa handlowego nie niweczy jego podstawowej funkcji mieszkalnej, a tym samym grunty zabudowane takimi budynkami wpisują się w cel ustawy polegający na wspieraniu zaspokajania potrzeb mieszkaniowych obywateli (zob. Ł. Sanakiewicz, Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów. Komentarz, Wolters Kluwer 2019 r.). Z ujętej w art. 1 ust. 2 definicji gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe wynika wyłącznie, że relewantny jest rodzaj wzniesionego na gruncie budynku (jego prawna kwalifikacja), a nie sposób jego faktycznego stałego wykorzystywania. Przepis ten nie wyklucza zresztą objęcia przepisami ustawy gruntów zabudowanych budynkami o charakterze mieszanym, mieszkaniowo-usługowym, o ile jego powierzchnia usługowa nie przekracza powierzchni mieszkalnej. Okoliczność, że w lokalu mieszkalnym (w budynku wielorodzinnym) zarejestrowana jest działalność gospodarcza, bądź kilak takich działalności, czy też, że jest on wskazany jako siedziba spółki prawa handlowego - nie niweczy automatycznie jego podstawowej funkcji mieszkalnej, a tym samym grunty zabudowane takimi budynkami wpisują się w cel ustawy polegający na wspieraniu zaspokajania potrzeb mieszkaniowych obywateli (tak wyrok WSA w Warszawie z 29.05.2020 r., I SA/Wa 867/20, LEX nr 3052152). Reasumując, w realiach rozpoznawanej sprawy organ I instancji zaniechał zbadania powyższych okoliczności i nie udzielił dodatkowej 99% bonifikaty dla osób uprawnionych, choć skarżący spełniał wszelkie wymogi. Z kolei Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie poczyniło w istocie żadnych własnych ustaleń ani rozważań, które wskazywałyby na ponowne przeanalizowanie całości sprawy. Nie mieści się w standardach procedury administracyjnej działanie organu odwoławczego, który bez odniesienia się do okoliczności rozpoznawanej sprawy i bez przeprowadzenia wnikliwych ustaleń, co do sposobu wykorzystywania lokalu mieszkalnego skarżącego, ogranicza się jedynie do bezrefleksyjnego przyjęcia stanowiska organu I instancji i przytoczenia przepisów mających zastosowanie w sprawie. Co w tej sprawie szczególnie istotne, obowiązek poczynienia odpowiednich ustaleń i wyjaśnienia sprawy spoczywa nie tylko na organie pierwszej instancji, ale również na organie odwoławczym, co wynika z zasady dwuinstancyjności postępowania, o której mowa w art. 15 k.p.a. Właściwe zachowanie zasady dwuinstancyjności postępowania wymaga nie tylko podjęcia dwóch kolejnych rozstrzygnięć przez właściwe organy, ale konieczne jest, aby rozstrzygnięcia te zapadły w wyniku przeprowadzenia przez każdy z tych organów postępowania merytorycznego tak, aby dwukrotnie oceniono dowody i przeanalizowano wszystkie istotne okoliczności sprawy. Nie uszło również uwadze Sądu, iż odwołanie rozpatrywane było przez SKO w P. przez 28 miesięcy. Brak jest w aktach dowodów, które wskazywałyby na wykonanie przez SKO obowiązku, o którym mowa w art. 36 § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Mając na względzie opisane powyżej uchybienia, Sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 135 p.p.s.a. - uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. W ponownie prowadzonym postępowaniu organy będą - stosownie do art. 153 p.p.s.a. - zobowiązane do uwzględnienia oceny prawnej oraz wskazań zawartych w niniejszym uzasadnieniu, mając na uwadze, że Skarżący kwalifikuje się do przyznania przedmiotowej bonifikaty w całości. O kosztach postępowania, obejmujących wpis od skargi, wynagrodzenie pełnomocnika strony skarżącej, będącego radcą prawnym, oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa, orzeczono w pkt. 2 sentencji wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2023.1935).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI