IV SA/Po 207/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2024-04-24
NSAnieruchomościŚredniawsa
planowanie przestrzenneuchwałanieruchomościzabudowa mieszkaniowaurządzenia technologicznewysokość zabudowyzasady zagospodarowaniaład przestrzennywładztwo planistyczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził częściową nieważność uchwały Rady Miejskiej Trzemeszna w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z powodu niedookreślenia wysokości urządzeń technologicznych i budowli na terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.

Wojewoda Wielkopolski zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej Trzemeszna dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kwestionując zapis § 9 pkt 2 lit. b, który dopuszczał lokalizację urządzeń technologicznych i budowli na terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej bez określenia ich wysokości. Sąd uznał, że brak ustalenia tych parametrów stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania planu, zgodnie z ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W konsekwencji, sąd stwierdził nieważność uchwały w tej części.

Sprawa dotyczyła skargi Wojewody Wielkopolskiego na uchwałę Rady Miejskiej Trzemeszna z dnia 27 kwietnia 2022 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenów wsi Jastrzębowo i Kozłowo. Wojewoda zakwestionował § 9 pkt 2 lit. b uchwały, który dopuszczał lokalizację urządzeń technologicznych i budowli na terenach oznaczonych symbolem MN (zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna), nie określając jednocześnie ich maksymalnej wysokości. Zdaniem Wojewody, takie uregulowanie naruszało wymogi ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, która nakazuje określanie zasad kształtowania zabudowy oraz wskaźników zagospodarowania terenu, w tym maksymalnej wysokości zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając skargę, przychylił się do argumentacji Wojewody. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, plan miejscowy musi obowiązkowo określać zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenu, w tym maksymalną wysokość zabudowy. Brak takiego ustalenia w odniesieniu do urządzeń technologicznych i budowli na terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej został uznany za istotne naruszenie zasad sporządzania planu, skutkujące nieważnością uchwały w tej części na podstawie art. 28 ustawy i art. 147 § 1 PPSA. Sąd zaznaczył również, że sam organ przyznał, iż zapis ten znalazł się w uchwale przez pomyłkę. W związku z tym, sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej § 9 pkt 2 lit. b.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania planu.

Uzasadnienie

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nakłada obowiązek określenia zasad kształtowania zabudowy oraz wskaźników zagospodarowania terenu, w tym maksymalnej wysokości zabudowy. Brak takiego ustalenia w odniesieniu do urządzeń technologicznych i budowli na terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej jest wadą planu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (11)

Główne

u.p.z.p. art. 15 § 2

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

W planie miejscowym określa się obowiązkowo przeznaczenie terenów, zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenu, w tym maksymalną wysokość zabudowy.

u.p.z.p. art. 20 § 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określa obowiązkowe elementy planu miejscowego.

u.p.z.p. art. 28

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Istotne naruszenie zasad lub trybu sporządzania planu powoduje jego nieważność w całości lub części.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 4 § 6

W planie miejscowym określa się obowiązkowo m.in. zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenu.

Pomocnicze

u.s.g. art. 18 § 2

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Określa kompetencje rady gminy w zakresie planowania przestrzennego.

u.s.g. art. 91 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Uchwała sprzeczna z prawem jest nieważna.

u.s.g. art. 93 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Organ nadzoru może zaskarżyć wadliwy akt do sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądów administracyjnych, w tym skargi na akty prawa miejscowego.

p.p.s.a. art. 147 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza nieważność uchwały lub aktu w całości lub w części.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedookreślenie maksymalnej wysokości urządzeń technologicznych i budowli na terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego. Dopuszczenie lokalizacji urządzeń technologicznych i budowli na terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, jako elementów niezwiązanych z tym typem zabudowy, jest wątpliwe.

Godne uwagi sformułowania

Zasady zagospodarowania działek muszą być określone w planie w sposób jednoznaczny. Realizacja władztwa planistycznego przez gminę nie może mieć cech dowolności, lecz może nastąpić tylko w granicach prawa i być wynikiem wyważenia interesów prywatnych i interesu publicznego na danym terenie. Zapis znalazł się w uchwale przez pomyłkę.

Skład orzekający

Maciej Busz

przewodniczący

Monika Świerczak

sprawozdawca

Wojciech Rowiński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wymogów planów miejscowych, w szczególności w zakresie określania zasad kształtowania zabudowy i wskaźników zagospodarowania terenu, a także konsekwencji naruszenia tych zasad."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dopuszczenia urządzeń technologicznych na terenach mieszkaniowych bez określenia ich wysokości. Ogólne zasady dotyczące planowania przestrzennego są szeroko stosowane.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych zasad planowania przestrzennego i władztwa planistycznego gminy, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie. Brak nietypowych faktów obniża jej atrakcyjność dla szerszej publiczności.

Nieważny zapis w planie miejscowym: Sąd uchyla uchwałę z powodu niedookreślonej wysokości budowli.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Po 207/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2024-04-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-03-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Maciej Busz /przewodniczący/
Monika Świerczak /sprawozdawca/
Wojciech Rowiński
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Planowanie przestrzenne
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 503
art. 20 ust 1 i art. 28
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Sędzia WSA Wojciech Rowiński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi Wojewody Wielkopolskiego na uchwałę Rady Miejskiej Trzemeszna z dnia 27 kwietnia 2022 r. nr LVIII/397/2022 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego teren części wsi: Jastrzębowo oraz Kozłowo, położony w gminie Trzemeszno 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części tj. w zakresie § 9 pkt 2 lit. b; 2. zasądza od Miasta Trzemeszna na rzecz skarżącego Wojewody Wielkopolskiego kwotę 480 zł ( czterysta osiemdziesiąt złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Rada Miejska Trzemeszna działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 559 ze zm., dalej jako "u.s.g."), i art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 503 ze zm., dalej jako "u.p.z.p.") podjęła w dniu 27 kwietnia 2022 r. uchwałę Nr LVIII/397/2022 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego teren części wsi: Jastrzębowo oraz Kozłowo.
Skargę na powyższą uchwałę wywiódł do Sądu Wojewoda Wielkopolski wnosząc o stwierdzenie jej nieważności w części tj. w zakresie: § 9 pkt 2 lit. b uchwały oraz zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi Wojewoda wskazał, że w § 9 pkt 2 lit. b zaskarżonej uchwały, dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, oznaczonych symbolem MN, dopuszczono lokalizację urządzeń technologicznych i budowli. Zarówno dla urządzeń technologicznych, jak i budowli, nie ustalono wysokości tych obiektów. Zgodnie natomiast z art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy oraz § 4 pkt 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w planie miejscowym określa się obowiązkowo m.in. zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenu.
W ocenie Wojewody zasada władztwa planistycznego gminy, umożliwia dokonanie przez gminę oceny przydatności poszczególnych terenów do określonych przeznaczeń, przy uwzględnieniu ukształtowanego stanu stosunków społecznych i gospodarczych na danym terenie. Jak bowiem wskazuje art. 15 ust. 2 pkt. 1 i 6 ustawy w planie miejscowym określa się obowiązkowo przeznaczenie terenów oraz linie rozgraniczające tereny o różnym przeznaczeniu lub różnych zasadach zagospodarowania, zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenu, w tym maksymalną wysokość zabudowy. Zasady zagospodarowania działek muszą być określone w planie w sposób jednoznaczny. Konsekwentnie treść przepisów planu wraz z innymi przepisami determinuje sposób wykonywania prawa własności, zatem dokonany w planie miejscowym wybór wysokości zabudowy nie może mieć charakteru dowolnego (arbitralnego) i nie może nasuwać żadnych wątpliwości.
Biorąc powyższe pod uwagę, zdaniem Wojewody należy uznać zapisy planu miejscowego za wadliwe, albowiem nie ustalają one wysokości urządzeń technologicznych i budowli. Ponadto wątpliwe jest już samo dopuszczenie na terenie zabudowy jednorodzinnej urządzeń technologicznych i budowli, jako elementów niezwiązanych z tym typem zabudowy.
Wojewoda wskazał, że w piśmie z 13 października 2022 r. Burmistrz Trzemeszna (znak: Rl.6722.06.20.2022,) stwierdził, że zapis dopuszczający na terenie MN lokalizację urządzeń technologicznych i budowli, jest zbędny i znalazł się w uchwale przez pomyłkę.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje wyjaśnienia zawarte w piśmie z 13 października 2022 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Kontrola ta, stosownie do art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), zwanej dalej p.p.s.a., obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, a zgodnie z art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. także na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., sąd stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały one wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Unormowanie to nie określa, jakiego rodzaju naruszenia prawa są podstawą do stwierdzenia przez sąd nieważności uchwały, doprecyzowanie przesłanek określających kompetencje sądu administracyjnego w tym względzie następuje w ustawach samorządowych.
Przesłanki nieważności aktu jednostki samorządu terytorialnego określa art. 91 ust. 1 u.s.g., według którego uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90. W tym miejscu wskazać należy, że po upływie tego terminu organ nadzoru nie może już we własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały (zarządzenia) organu gminy, a jedynie może zaskarżyć taki wadliwy, jego zdaniem, akt do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 93 ust. 1 u.s.g. Realizując tą kompetencję organ nadzoru nie jest skrępowany żadnym terminem do wniesienia skargi. Wojewoda w ustawowym terminie 30 dni od otrzymania nie orzekł o jej nieważności, wobec czego był władny zaskarżyć ją w trybie art. 93 u.s.g.
Przedmiotem kontroli sądowej jest uchwała Rady Miejskiej Trzemeszna z dnia 27 kwietnia 2022 r. Nr LVIII/397/2022 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego teren części wsi: Jastrzębowo oraz Kozłowo w zakresie § 9 pkt 2 lit. b .
Zgodnie z art. 28 u.p.z.p. istotne naruszenie zasad sporządzania planu ogólnego lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
Pod pojęciem "zasad sporządzania" planu należy rozumieć jego merytoryczną zawartość (część tekstowa, graficzna, załączniki), standardy dokumentacji planistycznej. Zawartość planu miejscowego określają przepisy art. 15 ust. 1, art. 17 pkt 4, art. 20 ust. 1 u.p.z.p., przedmiot (ustalenia) przepisy art. 15 ust. 2 i 3 u.p.z.p., natomiast standardy dokumentacji planistycznej (materiały planistyczne, w tym skalę map, stosowanych oznaczeń, nazewnictwa, standardów oraz sposobów dokumentowania prac planistycznych) określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1587).
Zgodnie z § 4 pkt 6 tegoż rozporządzenia, w planie miejscowym określa się obowiązkowo m.in. zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenu.
Ponadto w myśl art. 15 ust. 2 pkt. 1 i 6 u.p.z.p. w planie miejscowym określa się obowiązkowo przeznaczenie terenów oraz linie rozgraniczające tereny o różnym przeznaczeniu lub różnych zasadach zagospodarowania, zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenu, w tym maksymalną wysokość zabudowy. Zasady zagospodarowania działek muszą być określone w planie w sposób jednoznaczny.
W § 9 pkt 2 lit. b zaskarżonej uchwały, dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, oznaczonych symbolem MN, dopuszczono lokalizację urządzeń technologicznych i budowli, jako elementy niezwiązane z tym typem zabudowy. Zarówno dla urządzeń technologicznych, jak i budowli, nie ustalono wysokości tych obiektów. Jak przyznał sam organ ten zapis znalazł się w uchwale przez pomyłkę.
Podkreślenia wymaga, że w myśl art. 4 ust. 1 u.p.z.p. ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Miejscowy plan stanowi podstawowy instrument prawny gospodarki przestrzennej gminy, gdyż przy jego uchwalaniu gmina dysponuje władztwem planistycznym i ma możliwości przeznaczenia terenów i określenia warunków ich zagospodarowania zgodnie z prowadzoną polityką przestrzenną. Realizacja władztwa planistycznego przez gminę nie może mieć cech dowolności, lecz może nastąpić tylko w granicach prawa i być wynikiem wyważenia interesów prywatnych i interesu publicznego na danym terenie. Nadto trzeba pamiętać, że przepisy planistyczne należy tak interpretować, aby tworzyły spójną oraz logiczną i systemową całość.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. jeżeli w planie przewiduje się teren przeznaczony do zabudowy, to obowiązkowo należy określić parametry i wskaźniki kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu. Brak któregokolwiek z wymaganych ustaleń - w tym ustaleń, o których mowa w art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. - jeżeli miał istotny wpływ na treść planu miejscowego, może stanowić naruszenie art. 28 u.p.z.p. skutkujące stwierdzeniem jego nieważności, gdyż prowadzić może do zaburzenia ładu przestrzennego na całym terenie objętym planem bądź też wręcz do jego niewykonalności.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. Sąd stwierdził nieważność uchwały w części tj. w zakresie § 9 pkt 2 lit. b zaskarżonej uchwały.
O kosztach orzeczono w pkt 2 wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., uwzględniając poniesione przez stronę skarżącą celowe koszty w łącznej kwocie 480 zł, stanowiące wynagrodzenie należne profesjonalnemu pełnomocnikowi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI