Orzeczenie · 2025-02-27

IV SA/Po 2/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2025-02-27
NSAAdministracyjneWysokawsa
ewidencja gruntówpodział działkiaktualizacja danychSkarb Państwastarostapostępowanie administracyjneniedopuszczalność odwołanialegitymacja procesowazasada praworządności

Sprawa dotyczyła skargi Skarbu Państwa, reprezentowanego przez Starostę Ś., na postanowienie Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, które stwierdziło niedopuszczalność odwołania od decyzji Starosty Ś. z dnia 14.08.2024 r. w sprawie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków. Starosta Ś. decyzją z 14.08.2024 r. dokonał podziału działki ewidencyjnej nr [...] stanowiącej własność Skarbu Państwa. Skarb Państwa, reprezentowany przez tego samego Starostę, złożył odwołanie, twierdząc, że część działki nie została zbyta i powinna pozostać własnością Skarbu Państwa. Organ odwoławczy, powołując się na uchwałę NSA z 16.02.2016 r. (sygn. akt I OPS 2/15) oraz wyrok NSA z 10.03.2021 r. (sygn. akt II OSK 3504/19), stwierdził niedopuszczalność odwołania, wskazując, że organ nie może występować w dwóch rolach – organu prowadzącego postępowanie i strony. WSA w Poznaniu oddalił skargę, uznając, że stanowisko organu odwoławczego jest prawidłowe. Sąd podkreślił, że starosta, wydając decyzję administracyjną, działa jako organ i jego interes jest uwzględniany z urzędu, co wyklucza możliwość jednoczesnego występowania w charakterze strony w postępowaniu odwoławczym od własnej decyzji. Sąd powołał się na uchwałę NSA z 19.05.2003 r. (sygn. akt OPS 1/03) oraz inne orzeczenia NSA potwierdzające tę zasadę.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowana linia orzecznicza dotycząca zakazu łączenia ról organu i strony w postępowaniu administracyjnym, szczególnie w kontekście reprezentacji Skarbu Państwa przez starostę.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy organ administracji publicznej wydaje decyzję, a następnie próbuje odwołać się od niej w imieniu podmiotu, który reprezentuje.

Zagadnienia prawne (1)

Czy organ administracji publicznej (starosta), który wydał decyzję w pierwszej instancji, może być jednocześnie stroną postępowania administracyjnego i wnieść odwołanie od tej decyzji w imieniu Skarbu Państwa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ administracji publicznej nie może być jednocześnie stroną w postępowaniu administracyjnym i wnosić odwołania od własnej decyzji. Jego interes jest uwzględniany z urzędu.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego. Organ działa jako 'sędzia' we własnej sprawie i jego rola jako organu jest dominująca, zabezpieczając interes podmiotu, który reprezentuje.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na postanowienie o niedopuszczalności odwołania.

Przepisy (21)

Główne

k.p.a. art. 134

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania.

k.p.a. art. 151

Kodeks postępowania administracyjnego

W przypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd oddala skargę.

u.g.n. art. 11 § 1

Ustawa o gospodarowaniu nieruchomościami

Starosta jest organem reprezentującym Skarb Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd oddala skargę.

Pomocnicze

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa, kto jest stroną w postępowaniu administracyjnym.

k.p.a. art. 29

Kodeks postępowania administracyjnego

u.g.n. art. 24 § 2b

Ustawa o gospodarowaniu nieruchomościami

Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnych.

Ustawa o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1

Ustawa o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

k.p.a. art. 127 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 129 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 129 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 81

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.g.i.k. art. 7d § 1

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

Do zadań starosty należy prowadzenie powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w tym ewidencji gruntów i budynków.

u.p.g.i.k. art. 24 § 2b

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ administracji publicznej (starosta) nie może być jednocześnie stroną postępowania administracyjnego i wnosić odwołania od własnej decyzji. • Interes Skarbu Państwa jako strony postępowania jest uwzględniany z urzędu przez organ wydający decyzję.

Odrzucone argumenty

Starosta, reprezentując Skarb Państwa, posiada legitymację do złożenia odwołania od decyzji dotyczącej nieruchomości Skarbu Państwa. • Nie doszło do połączenia ról organu i strony w postępowaniu, ponieważ starosta działał jako reprezentant Skarbu Państwa.

Godne uwagi sformułowania

organ nie może występować niejako w dwóch rolach, tj. jako organ prowadzący postępowanie i jako strona • powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego • organ wydający decyzję działa jako 'sędzia' w swojej własnej sprawie • pełnienie roli organu (administrującego) dostatecznie zabezpiecza i chroni interes podmiotu, który organ ten reprezentuje • niedopuszczalne z punktu widzenia zasady praworządności (art. 7 Konstytucji RP) jest zaakceptowanie prawidłowości tego rodzaju przekształcenia organu w stronę postępowania

Skład orzekający

Maciej Busz

przewodniczący sprawozdawca

Józef Maleszewski

sędzia

Sebastian Michalski

asesor sądowy

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowana linia orzecznicza dotycząca zakazu łączenia ról organu i strony w postępowaniu administracyjnym, szczególnie w kontekście reprezentacji Skarbu Państwa przez starostę."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy organ administracji publicznej wydaje decyzję, a następnie próbuje odwołać się od niej w imieniu podmiotu, który reprezentuje.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej zasady procesowej w prawie administracyjnym, która może mieć praktyczne implikacje dla sposobu reprezentacji Skarbu Państwa i innych jednostek samorządu terytorialnego w postępowaniach administracyjnych.

Starosta nie może być sędzią we własnej sprawie: WSA o zakazie łączenia ról organu i strony.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst