IV SA/Po 1930/20

IV SA/Po 1930/20 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2021-05-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-12-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Maciej Busz /przewodniczący/
Monika Świerczak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 2266/21 - Wyrok NSA z 2022-12-21
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151, art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2019 poz 1186
art. 3 pkt 11, art. 48, art. 49 ust. 3, art. 49c ust. 2, art. 52
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Dz.U. 2020 poz 471
art. 25
Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw
Dz.U. 2019 poz 1145
art. 244 § 1, art. 301, art. 302
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - tj
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 maja 2021 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę w całości
Uzasadnienie
Inspektor Nadzoru Budowlanego (zwany dalej WINB) decyzją z [...] października 2020r., po rozpatrzeniu odwołania S. S. (zwanego dalej skarżącym), od decyzji P. I. N. B. w P. (zwanego dalej PINB) z [...] sierpnia 2020r. nakazującej inwestorowi obiektu (tj. skarżącemu) wykonanie rozbiórki budynku inwentarskiego – dobudowanego do ściany szczytowej stodoły, zlokalizowanego w miejscowości [...] (działka nr ewid.[...], obręb T.), odbudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę – utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło po wyroku WSA w Poznaniu z 03 października 2019r., sygn. akt IV SA/Po 270/19, uchylającym decyzję WINB z [...] lutego 2019r. wraz z poprzedzającą ją decyzją PINB z [...] października 2018r. – nakazującą skarżącemu rozbiórkę obiektu, w następujących okolicznościach.
W związku z nieprawidłowościami w zabudowie na nieruchomości, PINB pismem z [...] czerwca 2016 r. zwrócił się do Referatu P. O. D. G., który w odpowiedzi poinformował, że właścicielem nieruchomości jest skarżący. Starosta P. pismem z [...] lipca 2016 r. poinformował o braku dokumentów dotyczących robót budowlanych na ww. działce. Urząd Miejski Gminy Ł. pismem z [...] lipca 2016 r. również poinformował o braku dokumentów dotyczących ww. budynku.
Pracownicy PINB [...] listopada 2016 r. przeprowadzili kontrolę zabudowy ww. działki, podczas której stwierdzono, że na przedmiotowej działce znajduje się stodoła o wymiarach [...] x [...] i średniej wysokości ca [...]. Obiekt w trakcie użytkowania uległ degradacji i właściciel odbudował częściowe zniszczenia ścian, a także konstrukcji dachu w latach [...]. Część ścian przyziemia wykonana jest z bloczków żużlobetonowych (istnieje od lat [...]. XX wieku), natomiast pozostała część została fragmentami odbudowana i murowana z pustaków ceramicznych. Dach wykonano o konstrukcji stalowej, kryty blachą falistą, jednospadowy. Skarżący podczas kontroli nie przedstawił dokumentów dotyczących odbudowy.
Pismem z [...] grudnia 2016 r. PINB zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego dotyczącego legalizacji odbudowy budynku
Z pisma Urzędu Miejskiego Gminy Ł. z [...] grudnia 2016 r. wynika, że budynek nie jest sprzeczny z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W zasobach archiwalnych znaleziono zgłoszenie Starosty [...] dotyczące budowy płyty gnojowej na nieruchomości, które wpłynęło do organu I instancji [...] sierpnia 2006 r., gdzie dołączono kopię mapy zasadniczej z potwierdzeniem aktualności mapy przyjętej do zasobu [...] maja 2006 r. Na wskazanej mapie brak jest zaznaczonego przedmiotowego obiektu. W toku postępowania PINB przesłuchał świadków: K. D., W. B. i P. D., którzy zgodnie wskazali, iż przedmiotowy budynek był zniszczony, porośnięty krzakami, a właściciel (skarżący) przeprowadził jego remont ze względu na stan techniczny obiektu. Świadkowie nie posiadali informacji w związku z szczegółowym zakresem robót.
PINB postanowieniem z [...] maja 2017 r. nakazał skarżącemu wstrzymanie prowadzonych robót budowlanych przy wykonywaniu odbudowy budynku inwentarskiego; dostarczenie w terminie do [...] sierpnia 2017 r. (zmienionym postanowieniem z [...] maja 2017 r. na [...] września 2017r.): [...] egzemplarzy projektu budowlanego budynku inwentarskiego; oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zaświadczenia Burmistrza Ł. o zgodności budowy przedmiotowego budynku z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Postanowieniem z [...] września 2017 r. wezwał skarżącego do uzupełnienia w terminie 30 dni projektu budowlanego.
W piśmie z [...] października 2017r. (data wpływu) skarżący oświadczył, że do projektu budowlanego budynku inwentarskiego wprowadzono uzupełnienia i zmiany zgodne z wydanym postanowieniem z [...] września 2017 r.
Następnie [...] lutego 2018 r. skarżący dostarczył do organu I instancji [...] poprawione egzemplarze projektu budowlanego przedmiotowego budynku inwentarskiego.
PINB postanowieniem z [...] marca 2018 r. ustalił dla skarżącego opłatę legalizacyjną za samowolną odbudowę przedmiotowego budynku inwentarskiego w wysokości [...] zł. WINB postanowieniem z [...] lipca 2018 r. utrzymał powyższe rozstrzygnięcie w mocy.
W związku z nieopłaceniem opłaty legalizacyjnej nałożonej powyższym postanowieniem, PINB decyzją z [...] października 2018 r. nałożył na właściciela (skarżącego) nakaz rozbiórki budynku inwentarskiego - dobudowanego do ściany szczytowej stodoły.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wskazał, że organ I instancji nie uwzględnił wniosku strony o rozłożenie bądź udzielenie ulgi nałożonej opłaty legalizacyjnej.
Wojewoda W. pismem z [...] grudnia 2018 r. wskazał, że wniosek skarżącego o udzielenie ulgi w spłacie opłaty legalizacyjnej złożony przez pełnomocnika zawierał braki formalne, które nie zostały uzupełnione w wyznaczonym terminie. W związku z tym Wojewoda W. pismem z [...] listopada 2018 r. zawiadomił pełnomocnika skarżącego o pozostawieniu sprawy bez dalszego rozpatrzenia.
W piśmie z [...] grudnia 2018 r. skarżący wniósł o uchylenie decyzji dotyczącej rozbiórki obiektu, a także poinformował, iż nie jest właścicielem przedmiotowego budynku, bowiem aktem notarialnym z [...] lutego 2018 r. gospodarstwo rolne zostało przepisane na własność syna skarżącego - T. S. (zwanego dalej synem).
Decyzją z [...] lutego 2019 r. WINB uchylił zaskarżoną decyzję w części, w jakiej określono podmiot zobowiązany do wykonania rozbiórki obiektu i wskazał, iż nakaz ten ma wykonać inwestor - skarżący, a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Wskutek rozpoznania skargi, WSA w Poznaniu wyrokiem z 3 października 2019r., sygn. akt IV SA/Po 270/19, uchylił zaskarżoną decyzję wraz z decyzją ją poprzedzającą.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że decyzja organu I instancji została wydana w momencie, w którym toczyło się jeszcze postępowanie w przedmiocie udzielenia ulgi – rozłożenia opłaty legalizacyjnej na raty. Ponadto skarżący od lutego 2018 r. nie jest właścicielem budynku, którego sprawa dotyczy. Organy nie dokonały oceny, czy posiadanie przez skarżącego służebnością mieszkania oznacza, że ma on możliwość dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a więc czy będzie mógł być adresatem nałożonego obowiązku.
Pismem z [...] lutego 2020 r. skarżący poinformował, iż nie przysługuje mu prawo do korzystania z nieruchomości na cele budowlane w związku z przedmiotową działką. W piśmie z [...] marca 2020 r. zawarto oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane przez syna, który został stroną w postępowaniu administracyjnym.
Decyzją z 6 sierpnia 2020 r., wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 49 ust. 3 ustawy z 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2019r. poz. 1186 ze zm., zwanej dalej P.b.) oraz art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020r., poz. 256 ze zm., zwanej dalej K.p.a.) PINB nakazał skarżącemu wykonanie rozbiórki przedmiotowego budynku.
Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał w szczególności, że zgodnie z informacją Referatu P. O. D. G. i K. w W. z [...] stycznia 2020r. aktualnym właścicielem nieruchomości jest syn skarżącego. Skarżący [...] stycznia 2020r. oświadczył, że nie przysługuje mu prawo do korzystania z nieruchomości na cele budowlane. PINB pismem z [...] lutego 2020r. poinformował syna, że stał się stroną w postępowaniu. Syn [...] marca 2020r. oświadczył, że posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W odpowiedzi na pismo PINB z [...] kwietnia 2020r., W. U. W. w P. pismem z [...] kwietnia 2020r. poinformował, że na rachunek urzędu nie wpłynęła kwota [...]zł z tytułu opłaty legalizacyjnej ustalonej skarżącemu. Pomimo pouczenia zawartego w postanowieniu w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej, dotyczącego m.in. konsekwencji braku wniesienia opłaty, skarżący nie wywiązał się z nałożonego na niego obowiązku. Adresatem obowiązków wynikających z konieczności doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami może być wyłącznie skarżący, który z uwagi na fakt, że jest inwestorem – ma obowiązki wynikające także z art. 52 P.b. Odnosząc się do orzecznictwa zaznaczył, że możliwe jest skierowanie nakazu rozbiórki do inwestora niebędącego właścicielem nieruchomości.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący stwierdził, że po wyroku Sąd poinformował skarżącego, że zostanie wszczęte ponowne postępowanie administracyjne i ma oczekiwać na informację o nałożonej opłacie legalizacyjnej. Od stycznia do sierpnia 2020r. wpłynęły do niego [...] pisma od PINB, jednak w żadnym nie został poinformowany o nałożonej opłacie legalizacyjnej, więc nie mógł się wywiązać z tego obowiązku. Skarżący nie dążył do uniknięcia konsekwencji samowolnej odbudowy budynku, dokonanej z powodu błędnej interpretacji robót budowlanych jako remontu.
Decyzją z [...] października 2020r., wskazaną we wstępie, WINB utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu przytoczył art. 48 ust. 1 i art. 49 ust. 1 i 3 P.b. i podkreślił, że bez uiszczenia opłaty legalizacyjnej organ nie może wydać decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót. Ponadto WINB [...] września 2020r. ustalił w trakcie rozmowy telefonicznej z pracownikiem W. U. W., że postępowanie w sprawie rozłożenia na raty opłaty legalizacyjnej nie zostało wszczęte ze względu na braki formalne. Konkludując tę kwestię zauważył, że skutki wadliwego działania pełnomocnika obciążają skarżącego. Organ zaznaczył ponadto, że wprawdzie organ I instancji nie dokonał wykładni w sprawie dysponowania nieruchomością przez skarżącego, jednakże kluczową pozycję wśród podmiotów wskazanych w art. 52 P.b. zajmuje inwestor. Skarżącemu przysługuje bezpłatna i dożywotnia służebność osobista mieszkania, zatem posiada realną możliwość dysponowania nieruchomością, co pozwoli mu na podjęcie działań związanych z nakazem rozbiórki. Pisma, o których wspomina skarżący, nie dotyczyły opłaty legalizacyjnej, gdyż PINB wydał [...] października 2018r. wydał decyzję nakazującą rozbiórkę w związku z nieuiszczeniem opłaty legalizacyjnej.
W skardze na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący powtórzył tezy odwołania. Jak wskazał, pismo z [...] października 2018r. dotyczy postępowania i decyzji uchylonej wyrokiem WSA w Poznaniu z 03 października 2019r., zatem po ponownym wszczęciu postępowania winien być poinformowany m.in. o nałożonej opłacie legalizacyjnej, jej wysokości, numerze konta oraz terminie płatności.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.
Spór w niniejszej sprawie dotyczy określenia wobec skarżącego, jako inwestora obiektu, nakazu rozbiórki budynku inwentarskiego – odbudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę – wobec nieuiszczenia opłaty legalizacyjnej.
W pierwszej kolejności trzeba zauważyć, że sprawa była przedmiotem rozpatrywania tut. Sądu, który wyrokiem z 3 października 2019r., sygn. akt IV SA/Po 270/19, uchylił decyzję WINB z 11 lutego 2019 r. wraz z decyzją ją poprzedzającą.
W wyroku tym wskazano w szczególności, że nie jest sporne, że skarżący dopuścił się samowoli budowlanej, zatem zasadne było prowadzenie postępowania legalizacyjnego w oparciu o art. 48 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm., zwanej dalej P.b.). Opłata legalizacyjna została ustalona postanowieniem z dnia [...] marca 2018 r., gdzie termin jej uiszczenia wynosił 7 dni od dnia jego doręczenia. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez WINB postanowieniem z dnia [...] lipca 2018 r. Pismem z dnia [...] lipca 2018 r. W. U. W. w P. wskazał, że na jego rachunek dochodów budżetowych nie wpłynęła kwota [...]zł z tytułu opłaty legalizacyjnej. Wobec powyższego, dopiero w dniu [...] października 2018 r. PINB wydał decyzję skarżącemu wykonanie rozbiórki budynku inwentarskiego, utrzymaną następnie decyzją WINB z [...] lutego 2019 r.. Sąd uchylił powyższe decyzje wskazując, że pełnomocnik skarżącego [...] sierpnia 2018 r. zwrócił się o udzielenie ulgi w spłacie należności publicznoprawnej. Wniosek ten, z uwagi na braki formalne, został pozostawiony bez rozpoznania pismem z [...] listopada 2018 r., o czym został poinformowany pełnomocnik skarżącego. Tym samym decyzja organu I instancji została wydana w momencie, w którym toczyło się jeszcze postępowanie w przedmiocie udzielenia ulgi. Ponadto Sąd wskazał, że organy nie dokonały oceny, czy posiadanie przez skarżącego służebnością mieszkania oznacza, że ma on możliwość dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a więc czy będzie mógł być adresatem nałożonego obowiązku.
Zgodnie z treścią art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że określone w art. 153 p.p.s.a. wskazania co do dalszego postępowania dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. Na podstawie art. 153 ww. ustawy ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone przez sąd wiążą organy administracji publicznej i sąd w tej samej sprawie, tj. w sprawie tożsamej pod względem podmiotowym i przedmiotowym. W szczególności o tożsamości sprawy decyduje podstawa powstania danego stosunku prawnego, tj. podstawa prawna i okoliczności faktyczne. Istotna zmiana któregoś z tych elementów powoduje, że mamy do czynienia z nową sprawą. Związanie sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 ww. ustawy oznacza zaś, że nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej (zob. m.in. wyrok NSA z 05 lutego 2020 r., sygn. akt I GSK 2107/19, wyrok NSA z 05 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 911/18, wyrok NSA z 26 lipca 2018 r., sygn. akt II FSK 1959/16).
Podstawę prawną zaskarżonych decyzji stanowił w szczególności art. 48 ust. 1 w zw. z art. 49 ust. 3 P.b., z tym zastrzeżeniem, że mimo zmiany art. 48 ust. 1 i uchylenia art. 49 ust. 3 P.b. ustawą z 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020r., poz. 471) – zgodnie z art. 25 ustawy zmieniającej do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej, przepisy ustawy zmienianej stosuje się w brzmieniu dotychczasowym.
W myśl art. 48 ust. 1 w brzmieniu obowiązującym w sprawie, organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego:
1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo
2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.
Zgodnie natomiast z art. 49 ust. 3 P.b. w przypadku stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, organ nadzoru budowlanego nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, w określonym terminie, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję, o której mowa w art. 48 ust. 1. Decyzję tę wydaje się również w przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej, z zastrzeżeniem art. 49c ust. 2.
Wspomniany art. 49c ust. 2 stanowi, że złożenie wniosku, o którym mowa w art. 67a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa [a więc dotyczącego np. odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty], powoduje zawieszenie postępowania administracyjnego prowadzonego na podstawie art. 48, art. 49 i art. 49b do dnia rozstrzygnięcia wniosku. Przepis ten nie znajduje obecnie zastosowania w niniejszej sprawie, wobec braku skutecznego złożenia takiego wniosku przez skarżącego.
Rozpoznając sprawę ponownie organy wskazały, że W. U. W. w P. pismem z [...] kwietnia 2020r. poinformował, że na rachunek urzędu nie wpłynęła kwota [...]zł z tytułu opłaty legalizacyjnej ustalonej skarżącemu. Pomimo pouczenia zawartego w postanowieniu w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej, dotyczącego m.in. konsekwencji braku wniesienia opłaty, skarżący nie wywiązał się z nałożonego na niego obowiązku. Opłata legalizacyjna za samowolną odbudowę przedmiotowego budynku inwentarskiego została ustalona postanowieniem PINB z [...] marca 2018 r. w wysokości [...] zł i utrzymana w mocy postanowieniem WINB z [...] lipca 2018 r. Wobec braku jej uiszczenia przez skarżącego (a także skutecznego zastosowania trybu z art. 49c ust. 2 P.b.) organy zasadnie nakazały skarżącemu rozbiórkę przedmiotowego budynku inwentarskiego.
Na marginesie Sąd zauważa, że wbrew tezom skarżącego, uzasadniając wyrok z 3 października 2019r., sygn. akt IV SA/Po 270/19, Sąd zaznaczył jedynie, że ewentualne uiszczenie opłaty legalizacyjnej lub jej rozłożenie na raty, musi być uwzględnione przy jej rozstrzyganiu.
Realizując kolejną z wytycznych Sądu organy zważyły, że skarżącemu przysługuje służebność mieszkania, a zatem może dysponować nieruchomością na cele budowlane i w konsekwencji być adresatem nałożonego obowiązku. W tym zakresie odniosły się m.in. do wyroku WSA w Poznaniu z 12 września 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 1222/18.
W przywołanym wyroku Sąd wskazał, że zgodnie z art. 52 P.b. inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51. Zasadniczym kryterium wyboru spośród podmiotów z art. 52 P.b., jest posiadanie tytułu prawnego umożliwiającego wykonanie decyzji. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 158/07, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wymienienie w art. 52 P.b. trzech kategorii podmiotów zobowiązanych do usunięcia skutków samowoli budowlanej nie oznacza, że obowiązek dokonania czynności obciąża te podmioty solidarnie, a kolejność podmiotów wskazanych w powołanym przepisie nie jest przypadkowa. Inwestor w procesie inwestycyjno-budowlanym zajmuje bowiem kluczową pozycję. To inwestor jest odpowiedzialny za zorganizowanie procesu budowy i zgodne z przepisami prawa jej prowadzenie od początku aż do zakończenia budowy. Jest on też adresatem decyzji o pozwoleniu na budowę, czy też podmiotem który dokonuje zgłoszenia, jak również sprawcą wykroczeń, o których mowa w art. 52 P.b. Przy czym jednocześnie podkreśla się, że warunkiem obciążenia inwestora obowiązkiem wykonania czynności jest posiadanie przez niego w dacie podejmowania decyzji uprawnienia do władania obiektem budowlanym, które pozwoliłyby mu na wykonanie nakazu. W sytuacji gdy inwestor utracił już prawo do dysponowania obiektem i nieruchomością na cele budowlane, nałożenie na niego obowiązku prawnego mogłoby okazać się niewykonalne. Inwestor nie miałby praw do nieruchomości, a nowy właściciel nie byłby związany tą decyzją. Dopuszcza się również możliwość obciążenia obowiązkiem rozbiórki inwestora niemającego tytułu prawnego do nieruchomości, gdy po wybudowaniu obiektów inwestor utraci wprawdzie prawo własności nieruchomości na której zostały one posadowione, lecz nadal będzie miał on możliwość dokonania rozbiórki.
Zgodnie z art. 3 pkt 11 P.b. pod pojęciem prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane rozumie się tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. Zgodnie z art. 244 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1145, dalej KC) ograniczonymi prawami rzeczowymi są: użytkowanie, służebność, zastaw, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz hipoteka. Służebność mieszkania - prawo określone w art. 301 i art. 302 KC - należąc do kategorii ograniczonych praw rzeczowych może stanowić źródło prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 11 p.b. (por. wyroki NSA z 1 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 906/08 oraz z dnia 8 grudnia 2015 r. sygn. akt II OSK 919/14; http://orzeczenia.nsa.gov.pl, a także Despot-Mładanowicz Arkadiusz. Art. 3. W: Prawo budowlane. Komentarz aktualizowany. LEX, 2019, uw. VI.13).
Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu organy prawidłowo określiły adresata nakładanego obowiązku.
Wobec stwierdzenia, że zaskarżone decyzje odpowiadają prawu, Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.