IV SA/PO 193/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia wychowawczego za czerwiec 2023 r. dla dzieci R. P. Skarżący twierdził, że złożył wniosek o świadczenie wychowawcze już 1 lutego 2023 r., jednakże popełnił błąd formalny, wpisując niewłaściwy okres świadczeniowy (od 1.06.2022 r. do 31.05.2023 r. zamiast od 1.06.2023 r. do 31.05.2024 r.). ZUS odmówił przyznania świadczenia za czerwiec 2023 r., uznając, że wniosek został złożony dopiero 7 lipca 2023 r., a termin na złożenie wniosku na okres od 1 czerwca 2023 r. jest terminem prawa materialnego, który nie podlega przywróceniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżone decyzje ZUS oraz poprzedzające je decyzje, uznając, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, organ powinien był wezwać wnioskodawcę do poprawienia lub uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni. Pominięcie tego obowiązku oraz nieustosunkowanie się do twierdzeń skarżącego o złożeniu wniosku w lutym 2023 r. stanowiło naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w tym zasady praworządności, zaufania obywateli do organów państwa oraz zasady informowania stron. Sąd nakazał przyznanie świadczenia wychowawczego za czerwiec 2023 r.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaObowiązek organów administracji publicznej do stosowania art. 19 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku) oraz ogólnych zasad postępowania administracyjnego (zasada praworządności, zaufania, informowania) w sprawach świadczeń rodzinnych.
Dotyczy spraw dotyczących świadczeń wychowawczych i interpretacji przepisów proceduralnych w kontekście błędów formalnych we wnioskach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych wniosku o świadczenie wychowawcze, jeśli wnioskodawca złożył wniosek z błędem w dacie okresu świadczeniowego, ale w terminie umożliwiającym przyznanie świadczenia za poprzedni okres?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ ma obowiązek wezwać wnioskodawcę do poprawienia lub uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni, zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy ZUS naruszyły przepisy postępowania, nie stosując art. 19 ust. 1 ustawy, który nakłada obowiązek wezwania do uzupełnienia braków formalnych. Pominięcie tego obowiązku oraz nieustosunkowanie się do twierdzeń skarżącego o złożeniu wniosku w lutym 2023 r. stanowiło naruszenie zasad postępowania administracyjnego.
Czy błąd formalny we wniosku o świadczenie wychowawcze, polegający na wpisaniu niewłaściwego okresu świadczeniowego, może skutkować odmową przyznania świadczenia za okres, za który wnioskodawca był uprawniony, jeśli pierwszy wniosek został złożony w terminie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli organ nie wezwał wnioskodawcy do poprawienia błędu formalnego, a wnioskodawca udowodnił złożenie wniosku w terminie, odmowa przyznania świadczenia za okres, za który wnioskodawca był uprawniony, jest niezasadna.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że organ powinien był wyjaśnić wolę strony i wezwać do sprecyzowania wniosku, zamiast od razu odmawiać świadczenia z powodu błędu formalnego, który mógł być łatwo naprawiony.
Przepisy (25)
Główne
u.p.p.w.d. art. 18 § ust. 1
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Prawo do świadczenia ustala się na okres od 1 czerwca do 31 maja roku następnego.
u.p.p.w.d. art. 18 § ust. 2
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Prawo do świadczenia ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek.
u.p.p.w.d. art. 19 § ust. 1
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
W przypadku złożenia nieprawidłowo wypełnionego wniosku, organ wzywa do poprawienia lub uzupełnienia w terminie 14 dni.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności, dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada zaufania obywateli do organów państwa.
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada informowania stron.
Pomocnicze
u.p.p.w.d. art. 1 § ust. 2 pkt 1
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Reguluje zasady udzielania świadczenia wychowawczego.
u.p.p.w.d. art. 4 § ust. 1
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Świadczenie przeznaczone na częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowaniem dziecka.
u.p.p.w.d. art. 4 § ust. 2
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Określa krąg uprawnionych do świadczenia.
u.p.p.w.d. art. 13 § ust. 1
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Postępowanie o przyznanie świadczenia jest postępowaniem wnioskowym.
u.p.p.w.d. art. 13 § ust. 2
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Wniosek składa się wyłącznie w postaci elektronicznej.
u.p.p.w.d. art. 21 § ust. 3
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Wnioski na kolejny okres są przyjmowane od 1 lutego.
u.p.p.w.d. art. 21 § ust. 4
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Złożenie wniosku do 30 kwietnia obliguje organ do przyznania i wypłaty świadczenia do 30 czerwca.
u.p.p.w.d. art. 28
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzję w sprawach odmowy przyznania świadczenia.
k.p.a. art. 14 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pisemności.
k.p.a. art. 19 § ust. 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Odpowiednik art. 64 § 2 k.p.a. dotyczący wezwania do uzupełnienia wniosku.
k.p.a. art. 35 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki.
k.p.a. art. 37
Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo do ponaglenia.
k.p.a. art. 61 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Data wszczęcia postępowania na żądanie strony.
k.p.a. art. 63 § § 3a
Kodeks postępowania administracyjnego
Data wszczęcia postępowania na żądanie wniesione drogą elektroniczną.
p.u.s.a. art. 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Właściwość sądów administracyjnych do badania zgodności z prawem aktów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 134
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji administracyjnej.
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla zaskarżone decyzje.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ powinien był wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych wniosku z dnia 1 lutego 2023 r. • Złożenie wniosku w lutym 2023 r. z błędem formalnym nie powinno skutkować odmową przyznania świadczenia za czerwiec 2023 r., jeśli organ nie podjął działań wyjaśniających. • Organy ZUS naruszyły zasady postępowania administracyjnego, w tym zasadę praworządności, zaufania i informowania stron.
Odrzucone argumenty
Wniosek o świadczenie wychowawcze został złożony dopiero 7 lipca 2023 r., co uniemożliwia przyznanie świadczenia za czerwiec 2023 r. • Termin na złożenie wniosku jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu.
Godne uwagi sformułowania
Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej • Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. • Organy obu instancji w niniejszej sprawie naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. • W ocenie Sądu zaskarżone decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania. • Organ I instancji pominął jednak - z jednej strony - przepis art. 19 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym w przypadku złożenia nieprawidłowo wypełnionego wniosku, Zakład Ubezpieczeń Społecznych wzywa pisemnie osobę ubiegającą się o świadczenie do poprawienia lub uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania.
Skład orzekający
Donata Starosta
przewodniczący
Katarzyna Witkowicz-Grochowska
sprawozdawca
Jacek Rejman
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Obowiązek organów administracji publicznej do stosowania art. 19 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku) oraz ogólnych zasad postępowania administracyjnego (zasada praworządności, zaufania, informowania) w sprawach świadczeń rodzinnych."
Ograniczenia: Dotyczy spraw dotyczących świadczeń wychowawczych i interpretacji przepisów proceduralnych w kontekście błędów formalnych we wnioskach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak błędy formalne i proceduralne organów mogą prowadzić do odmowy przyznania należnych świadczeń, podkreślając znaczenie prawidłowego postępowania administracyjnego i praw obywateli.
“ZUS odmówił 500+ przez błąd we wniosku? Sąd przypomina o obowiązkach urzędników!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.