IV SA/PO 18/25

IV SA/Po 18/25 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-03-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Donata Starosta /przewodniczący/
Izabela Bąk-Marciniak /sprawozdawca/
Jacek Rejman
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) Asesor sądowy WSA Jacek Rejman Protokolant st. sekr. sąd. Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2025 r. sprawy ze skargi K. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 października 2024 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 30 listopada 2023 r. M. G. wniósł o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na:
- gospodarowaniu wodą w rolnictwie - melioracji łąk, pastwisk lub nieużytków oraz melioracji na obszarze nie mniejszym niż 5ha na działkach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...], [...], obręb P., gmina B.,
- wykonaniu urządzenia służącego do poboru wód podziemnych na działce nr [...].
Przedmiotowe przedsięwzięcie zostało zakwalifikowane do przedsięwzięć wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 roku, poz. 1839 ze zm.).tj:
- § 3 ust. 1 pkt 73 - urządzenia lub zespoły urządzeń umożliwiające pobór wód podziemnych lub sztuczne systemy zasilania wód podziemnych, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 37, o zdolności poboru wody nie mniejszej niż 10 m3 na godzinę;
- § 3 ust. 1 pkt 89 lit. a) melioracji łąk, pastwisk lub nieużytków;
- § 3 ust. 1 pkt 89 lit. d) melioracji na obszarze nie mniejszym niż 5 ha innej niż wymieniona w lit. a- c.
Przedmiotowe przedsięwzięcie zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko może być stwierdzony.
W toku prowadzonego postępowania administracyjnego do Urzędu Miasta i Gminy W. wpłynęła w dniu 11 marca 2024 r. opinia Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. natomiast stwierdził, że przedmiotowe przedsięwzięcie kwalifikuje się do inwestycji, które wymagają uzyskania oceny wodnoprawnej, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 27 sierpnia 2019 roku w sprawie rodzajów inwestycji i działań, które wymagają uzyskania oceny wodnoprawnej (Dz. U. z 2019 roku, poz. 1752).
Wskutek przeprowadzonej kontroli w terenie ustalono, iż:"- na działce o nr ewid. [...] wykonana została studnia, na którą M. G. posiada decyzję zatwierdzającą dokumentację hydrogeologiczną Starosty [...] znak [...] z dnia 16 lipca 2023 r. Wykonana studnia nie została wyposażona w pompę do poboru wody. M. G. oświadczył, że jest w trakcie ubiegania się o decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, a w przyszłości planuje wystąpić o pozwolenie wodnoprawne;
- w granicach działki widoczna jest rozprowadzona rura, która w przyszłości służyć będzie do prowadzenia wody do planowanej deszczowni szpulowej;
- na działce sąsiedniej znajduje się urządzenie wodne — staw, przy którym brak widocznych urządzeń służących do poboru wód oraz brak połączenia stawu z rurą znajdującą się na działce [...] w m-ci P. . M. G. oświadczył, że posiada również drugą studnię, która znajduje się przy budynku mieszkalnym w miejscowości P. . Wykonana studnia posiada głębokość do 30m i służy wyłącznie w ramach zwykłego korzystania z wód, na potrzeby własnego gospodarstwa domowego i własnego gospodarstwa rolnego, a pobór wód nie przekracza 5m3 na dobę".
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. postanowieniem znak: [...] z dnia 8 maja 2024 roku wyraził opinię, że dla planowanego przedsięwzięcia nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i wskazał konieczność uwzględnienia w niniejszej decyzji następujących warunków i wymagań:
1. W odwierconym otworze hydrogeologicznym zamontować pompę o wydajności maksymalnej godzinowej nie większej niż Qh max = 40m3/h.
2. Ujęcie eksploatować okresowo, w sezonie wegetacyjnym roślin, w ramach ustalonych i zatwierdzonych dla niego zasobów eksploatacyjnych w ilości Qe = 6,0m3/h przy depresji s = l,5m, nie przekraczając maksymalnego godzinowego poboru wody na poziomie Qhmax = 40m3/h i Q maksymalne roczne 52560m3.
3. Nawadnianie upraw za pomocą deszczowni wodą pobraną z planowanej studni prowadzić na obszarze o powierzchni do 19,009ha.
4. Nie prowadzić nawadniania upraw w okresie południa, przy intensywnym nasłonecznieniu.
RDOŚ w P. z uwagi na charakter i stopień złożoności oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz brak znacząco negatywnego wpływu na obszary wymagające ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin, grzybów i zwierząt, ich siedlisk lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną dla przedmiotowego przedsięwzięcia, stwierdził, że nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Pismem z dnia 24 maja 2024 roku, znak: [...], Dyrektor Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. utrzymał w mocy dokonane uzgodnienie.
W Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia (dalej: k.i.p.) wskazano, że w ramach wykonania urządzenia służącego do poboru wód podziemnych Inwestor planuje w odwierconym otworze hydrogeologicznym, na działce nr [...], zainstalować armaturę umożliwiającą pobór wód podziemnych w ilości Qmaxh = 40,0m3/h. W ramach gospodarowania wodą w rolnictwie polegającego na melioracji na obszarze nie mniejszym niż 5ha na działkach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...], Inwestor będzie nawadniał uprawy wodą podziemną za pomocą deszczowni szpulowej. Pobierana woda wykorzystana będzie na potrzeby deszczowania upraw Wnioskodawcy. Łączny areał przewidziany pod deszczowanie to 19,009 ha upraw. Zapotrzebowanie na wodę zostało określone przez Inwestora na:
- V maksymalne godzinowe — 40,0m3/h - wydajność eksploatacyjna studni,
- Q maksymalne roczne = 52 560,Om 3/rok.
Deszczowanie upraw jest stosowane w celu dostarczenia roślinom odpowiedniej ilości wody w okresach jej niedoboru, aby zwiększyć ich wzrost i plonowanie. Samo nawadnianie upraw za pomocą deszczowni jest procesem okresowym (tylko w czasie suszy) i polega na chwilowym dostarczaniu wody, która jest w większości pobierana i wykorzystywana przez rośliny w procesie ich wzrostu. Proces nawadniania upraw służy zrównoważonemu wykorzystaniu użytków rolnych. Realizacja przedsięwzięcia polegającego na gospodarowaniu wodą w rolnictwie (melioracja poprzez nawadnianie upraw) będzie stymulowało dalszy rozwój przestrzeni i nie wpłynie negatywnie na przedmiotowy teren (pola uprawne). Oddziaływanie poboru wody podziemnej w analizowanym przypadku odnosi się jedynie do wpływu na warstwę wodonośną. Całkowita powierzchnia działek i całkowita powierzchnia do podlewania wynosi 19,009ha.
Po tak przeprowadzonym postępowaniu, Wójt Gminy B. dnia 19 lipca 2024 r. nr [...] wydał pozytywną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, w której stwierdził w pkt I brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na gospodarowaniu wodą w rolnictwie polegającym na melioracji łąk, pastwisk lub nieużytków oraz melioracji na obszarze nie mniejszym niż 5ha na działkach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], obręb P., gmina B., powiat k. , województwo w. , część działek [...], [...], [...] i [...], obręb P. oraz [...] i [...], obręb K., gmina B., oraz wykonaniu urządzenia służącego do poboru wód podziemnych na działce nr [...], obręb P., i określenia warunków oraz wymagań dotyczących planowanego przedsięwzięcia. Jednocześnie w pkt II decyzji określił warunki oraz wymagania dotyczące palowanego przedsięwzięcia :
1. W odwierconym otworze hydrogeologicznym zamontować pompę o wydajności maksymalnej godzinowej nie większej niż Qh max = 40m3/h.
2. Ujęcie eksploatować okresowo, w sezonie wegetacyjnym roślin, w ramach ustalonych i zatwierdzonych dla niego zasobów eksploatacyjnych w ilości Qe = 6,0m3/h przy depresji s = l,5m, nie przekraczając maksymalnego godzinowego poboru wody na poziomie Qhmax = 40m3/h i Q maksymalne roczne 52560m3.
3. Nawadnianie upraw za pomocą deszczowni wodą pobraną z planowanej studni prowadzić na obszarze o powierzchni do 19,009ha.
4. Nie prowadzić nawadniania upraw w okresie południa, przy intensywnym nasłonecznieniu.
W pkt III decyzji ustalił charakterystykę planowanego przedsięwzięcia zawartą w załączniku nr 1 oraz w załączniku nr 2 przedstawiającą lokalizację miejsca realizacji przedsięwzięcia, które to stanowią integralną część decyzji.
J. R. w imieniu syna K. R. jako jego pełnomocnik oraz W. R. wnieśli od powyższej decyzji odwołanie domagając się jej uchylenia oraz podnosząc, że inwestycja jest w całości planowana co oznacza, że przeznaczona do realizacji w przyszłości. W stanie faktycznym okazuje się, że inwestycja jest już częściowo zrealizowana. Organ nie zabezpieczył interesu żadnego z właścicieli stawów treścią decyzji, nakładając na właściciela obowiązek naprawienia przyszłej szkody w przypadku osuszenia stawów, bądź wylewania na pola sąsiednie "słonej" wody. Dlatego postępowanie w tej sprawie winno być prowadzone w trybie naprawczo-legalizacyjnym.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 31 października 2024 r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium po zapoznaniu się z materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy, uznało, że zaskarżona decyzja została wydana z poszanowaniem obowiązujących przepisów prawa i w związku z tym nie powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego. Organ odwoławczy wyjaśnił, że wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami odwołania. W postępowaniu prowadzonym na skutek wniesienia odwołania, ocena organu II instancji nie ogranicza się tylko do zarzutów skarżącego, ale sprawa badana jest również pod kątem przepisów prawa materialnego i procesowego.
Dalej Kolegium wskazało treść stosownych przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2024 roku, poz. 1112 ze zm.; dalej: u.i.o.ś. lub ustawa). Zgodnie z art. 59 ust. 1 u.i.o.ś., przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest wymagane w przypadku przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; natomiast w myśl art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy, przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest wymagane, w przypadku przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, gdy obowiązek powyższy został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy o u.i.o.ś.
Jak stanowi art. 71 ust. 1 ustawy, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. W przypadku, gdy planowane przedsięwzięcie może potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane (art. 71 ust. 2 pkt 2 u.i.o.ś.). Uwzględniając brzmienie art. 73 ust. 1 ustawy, postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia.
Powołując się następnie na treść art. 72 ust. 1 pkt 1 i 3 u.i.o.ś., wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem: decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu zago spod aro wama-dziąłki iub terenu lub projektu architektoniczno- budowlanego oraz decyzji o pozwoleniu ną.
znp wiecie* robót budowlanych - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333, z późn. zm.);
jak też decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Zgodnie z treścią art. 80 ust. 1, jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę: wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1; ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko; wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa; wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone. We wspomnianym art. 77 ust. 1 ustawy wskazano, że jeżeli jest przeprowadzana ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania tej decyzji:
1) uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska i, w przypadku gdy przedsięwzięcie jest realizowane na obszarze morskim, z dyrektorem urzędu morskiego;
la) uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z ministrem właściwym do spraw środowiska w zakresie istnienia rozwiązań alternatywnych realizacji przedsięwzięcia oraz przewidywanych działań mających na celu kompensację przyrodniczą negatywnych oddziaływań na środowisko przyrodnicze parku narodowego - w przypadku inwestycji liniowych celu publicznego w ich części przebiegającej przez obszar parku narodowego lub w przypadku inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej o nieliniowym charakterze realizowanych na obszarze parku narodowego; lb) uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z Generalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w zakresie istnienia rozwiązań alternatywnych realizacji przedsięwzięcia oraz przewidywanych działań mających na celu kompensację przyrodniczą negatywnych oddziaływań na środowisko przyrodnicze rezerwatu przyrody - w przypadku inwestycji liniowych celu publicznego w ich części przebiegającej przez obszar rezerwatu przyrody lub w przypadku inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej o nieliniowym charakterze realizowanych na obszarze rezerwatu przyrody;
2) zasięga opinii organu, o którym mowa w art. 78, w przypadku przedsięwzięć wymagających decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-3, 10-19 i 21-27, oraz uchwały, o której mowa w art. 72 ust. lb, chyba że - w przypadku przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko - organ ten wyraził wcześniej opinię, że nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
3) zasięga opinii organu właściwego do wydania pozwolenia zintegrowanego na podstawie ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, jeżeli planowane przedsięwzięcie kwalifikowane jest jako instalacja, o której mowa w art. 201 ust. 1 tej ustawy;
4) uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z organem właściwym w sprawach ocen wodnoprawnych, o których mowa w przepisach ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, chyba że - w przypadku przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko - organ ten wyraził wcześniej opinię, że nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Jednocześnie, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. Nie dotyczy to decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydawanej dla drogi publicznej, dla linii kolejowej, dla publicznych urządzeń służących do zaopatrzenia ludności w wodę, dla publicznych urządzeń służących do przesyłania i odprowadzania ścieków, dla przedsięwzięć Euro 2012, dla przedsięwzięć wymagających koncesji na poszukiwanie i rozpoznawanie złóż kopalin, dla inwestycji w zakresie terminalu, dla inwestycji związanych z regionalnymi sieciami szerokopasmowymi, dla inwestycji realizowanych na podstawie ustawy z dnia 8 lipca 2010 r. o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych, dla inwestycji w zakresie budowy obiektów energetyki jądrowej lub inwestycji towarzyszących, dla strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej realizowanej na podstawie ustawy z dnia 24 lipca2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych, dla inwestycji w zakresie infrastruktury dostępowej realizowanych na podstawie ustawy z dnia 24 lutego 2017 r. o inwestycjach w zakresie budowy drogi wodnej łączącej [...] z [...], dla inwestycji w zakresie budowy C. P. K. realizowanej na podstawie ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o C. P. K., dla inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących realizowanych na podstawie ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących, dla strategicznej inwestycji w sektorze naftowym, dla inwestycji w zakresie budowy Muzeum [...] - Oddziału Muzeum [...] realizowanych na podstawie ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o inwestycjach w zakresie budowy Muzeum [...] - Oddziału Muzeum [...] oraz dla inwestycji w zakresie budowy portu zewnętrznego realizowanych na podstawie ustawy z dnia 9 sierpnia 2019 r. o inwestycjach w zakresie budowy portów zewnętrznych (art. 80 ust. 2 u.i.o.ś.).
Z powołaniem na brzmienie art. 84 ustawy:
1. W przypadku gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Decyzja ta wydawana jest po uzyskaniu opinii, o których mowa w art. 64 ust. lila.
la. W decyzji, o której mowa w ust. 1, właściwy organ może określić warunki lub wymagania, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c, lub nałożyć obowiązek działań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b lub c.
2. Charakterystyka przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
W myśl art. 85 u.i.o.ś., decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wymaga uzasadnienia. Uzasadnienie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, niezależnie od wymagań wynikających z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, powinno zawierać: w przypadku gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1, uwzględnionych przy stwierdzaniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Kolegium podkreśliło, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest decyzją uznaniową. Oznacza to, iż organ właściwy do wydania tej decyzji winien przeprowadzić postępowanie przewidziane przepisami powołanej ustawy i jest zobligowany wydać tę decyzję, jeżeli inwestor spełni wymagania określone przepisami ustawy. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa wyłącznie wpływ planowanego przedsięwzięcia na środowisko i wymagania, jakie powinny być spełnione, by zminimalizować skutki negatywnego wpływu na środowisko czynników dla niego szkodliwych. Ocena oddziaływania na środowisko jest więc szczególną procedurą mającą na celu ocenę skutków realizacji danego przedsięwzięcia na środowisko i jego elementy, decydującą o możliwości realizacji przedsięwzięcia. Do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko został upoważniony m.in. organ niewyspecjalizowany w ochronie środowiska, jakim jest wójt (art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy o u.i.o.ś.). W ocenie ustawodawcy organ ten, z racji swoich kompetencji, jest w stanie samodzielnie ocenić wpływ inwestycji na środowisko. Jednakże przed wydaniem decyzji, organ właściwy uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z organem wyspecjalizowanym: regionalnym dyrektorem ochrony środowiska, państwowym powiatowym inspektorem sanitarnym oraz organem właściwym do wydania oceny wodnoprawnej (art. 64 ust. 1 ustawy o u.i.o.ś.).
Wnioskiem z dnia 30 listopada 2023 roku M. G., reprezentowany przez A. J., wniósł o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na :
- gospodarowaniu wodą w rolnictwie polegającego na melioracji łąk, pastwisk lub nieużytków oraz melioracji na obszarze nie mniejszym niż 5ha na działkach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...], [...], obręb P., gmina B.,
- wykonaniu urządzenia służącego do poboru wód podziemnych na działce nr [...], obręb P., gmina B..
W Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia (dalej: k.i.p.) wskazano, że w ramach wykonania urządzenia służącego do poboru wód podziemnych Inwestor planuje w odwierconym otworze hydrogeologicznym, na działce nr [...], obręb P., gmina B., zainstalować armaturę umożliwiającą pobór wód podziemnych w ilości Qmaxh = 40,0m3/h. W ramach gospodarowania wodą w rolnictwie polegającego na melioracji na obszarze nie mniejszym niż 5ha na działkach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...], obręb P., gmina B., oraz [...] i [...], obręb K., gmina B., Inwestor będzie nawadniał uprawy wodą podziemną za pomocą deszczowni szpulowej. Pobierana woda wykorzystana będzie na potrzeby deszczowania upraw Wnioskodawcy. Łączny areał przewidziany pod deszczowanie to 19,009ha upraw. Zapotrzebowanie na wodę zostało określone przez Inwestora na:
- V maksymalne godzinowe — 40,0m3/h - wydajność eksploatacyjna studni,
- Q maksymalne roczne = 52 560,Om 3/rok.
W oparciu o wytyczne poradnika metodycznego "Metodyka określania zasobów eksploatacyjnych ujęć zwykłych wód podziemnych" - Warszawa 2004 roku określono zasoby eksploatacyjne ujęcia jako średnie godzinne, wynikające z wielkości maksymalnego rocznego zapotrzebowania użytkowania na wodę:
- V średnie godzinne — 6,0m3/h,
- V eksploatacyjne = 6,Om3/h - zasoby eksploatacyjne ujęcia.
Deszczowanie upraw jest stosowane w celu dostarczenia roślinom odpowiedniej ilości wody w okresach jej niedoboru, aby zwiększyć ich wzrost i plonowanie. Samo nawadnianie upraw za pomocą deszczowni jest procesem okresowym (tylko w czasie suszy) i polega na chwilowym dostarczaniu wody, która jest w większości pobierana i wykorzystywana przez rośliny w procesie ich wzrostu. Proces nawadniania upraw służy zrównoważonemu wykorzystaniu użytków rolnych. Realizacja przedsięwzięcia polegającego na gospodarowaniu wodą w rolnictwie (melioracja poprzez nawadnianie upraw) będzie stymulowało dalszy rozwój przestrzeni i nie wpłynie negatywnie na przedmiotowy teren (pola uprawne). Oddziaływanie poboru wody podziemnej w analizowanym przypadku odnosi się jedynie do wpływu na warstwę wodonośną. Całkowita powierzchnia działek i całkowita powierzchnia do podlewania wynosi 19,009ha. Na podstawie projektu robót geologicznych zatwierdzonego przez Starostę [...] w terminie 20 marca 2023 roku - 4 maja 2023 roku wykonano otwór hydrologiczny z przeznaczeniem na studnię ujmującą do eksploatacji utwory czwartorzędu. Wyniki wiercenia są zbliżone do profilu projektowanego otworu. Wiercenia przeprowadzono metodą obrotową na prawy obieg płuczki świdrem trój skrzydłowym o średnicy 0 = 356mm do głębokości 48,Om. Na dnie wykonano korek iłowy, a otwór zabudowano kolumną rur o średnicy 0 = 200/225mm. W przelocie 30,Om - 48,0mp.p.t. zastosowano filtr siatkowy o średnicy 0 = 225mm. Po zakończeniu robót wiertniczych wykonano pompowania oczyszczające i pomiarowe. Planowane jest wykonanie szczelnej obudowy studni z zamknięciem, uniemożliwiającym dostęp osób postronnych. Planowane jest zamontowanie rurociągu tłocznego, zawieszenie pompy, zamontowanie głowicy, zaworu zwrotnego i wodomierza oraz wykonanie szczelnej obudowy studni z zamknięciem, uniemożliwiającym dostęp osób postronnych. W fazie budowy i po realizacji planowanego przedsięwzięcia wody opadowe i roztopowe w sposób niezorganizowany będą infiltrowały w grunt. Obudowa studni z pokrywą i włazem, podobnie jak szczelna, żeliwna głowica, ma za zadanie uniemożliwić dostawanie się jakichkolwiek zanieczyszczeń. Technologia wykonania inwestycji związana z gospodarowaniem w rolnictwie polegającym na melioracji będzie polegała na podpięciu do przyłącza wychodzącego ze studni gotowego urządzenia, jakim jest deszczownia szpulowa. Prace związane z gospodarowaniem, wodą w rolnictwie polegającym na melioracji (schemat postępowania) będą związane z ustawianiem deszczowni szpulowej, rozwijaniem węża i deszczowaniem. Deszczownie są to urządzenia, które wytwarzają sztuczny deszcz zastępujący naturalne opady atmosferyczne, dzięki czemu umożliwia się roślinom ich prawidłowy i intensywny rozwój, nawet w okresie największej posuchy. Do deszczowania w przedmiotowym przypadku użyta zostanie przenośna deszczownia szpulowa - zasada ich działania polega na bezobsługowym nawijaniu na szpulę rozwiniętego uprzednio przy pomocy ciągnika węża, którego końcówka szczelnie połączona z wózkiem podczas zwijania przemieszcza się w kierunku szpuli. Zwijanie węża odbywa się za pośrednictwem układu: turbina - skrzynia biegów - przekładnia zębata lub łańcuchowa - szpula. Obroty szpuli uzyskiwane są dzięki zastosowaniu turbiny. W granicy działki oraz w jej najbliższym sąsiedztwie nie występują wody powierzchniowe. W celu ochrony wód podziemnych przed przedostaniem się zanieczyszczeń do warstwy wodonośnej, otwór studzienny został wykonany w sposób godny z przepisami ustawy Prawo geologiczne i górnicze i obowiązującymi normami branżowymi. W przypadku realizacji planowanego przedsięwzięcia urządzenia, maszyny oraz pojazdy będą poddawane regularnym przeglądom w celu uniknięcia awarii. W wyniku realizacji planowanego przedsięwzięcia nie będą powstawać masy ziemne, nie przewiduje się powstawania odpadów komunalnych. Nie będzie emisji w związku z planowaną inwestycją i nie wpłynie ona na stan środowiska naturalnego. Nie będą wykonywane prace budowlane. Nie będzie wytwarzany hałas. W okolicy dokumentowanych robót zlokalizowane są następujące ujęcia: [...] (status: awaryjny), [...] (status czynny) [...] (status nieczynny), [...] (status nieczynny), [...] (status nieczynny),[...] (status czynny), [...] (status czynny okresowo) oraz [...] (status czynny). Najbliżej udokumentowaną (lecz nieczynną) studnią ujmującą poziom wodonośny czwartorzędu jest studnia o numerze [...], znajdująca się w miejscowości K. (działka nr [...]), w odległości ok. l,8km w kierunku NW, o głębokości 95m i promieniu leja depresji ca R - 250m. Przy maksymalnym poborze wynoszącym Q = 40,0m3/h zasięg leja depresji dokumentowanego ujęcia będzie wynosił 84m, w związku z czym przedmiotowe urządzenie nie będzie oddziaływało na inne.
Do wniosku przedstawiono: pełnomocnictwo, k.i.p. oraz kopię mapy ewidencyjnej w skali 1:5000 z oznaczonym terenem, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie oraz przewidywanym obszarem, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie.
Pismem z dnia 5 stycznia 2024 roku Inwestor przekazał organowi I instancji także: oryginał mapy ewidencyjnej oraz k.i.p. jako uzupełnienie w 4 egzemplarzach (papierowo i elektronicznie).
Pismem z dnia 15 lutego 2024 (a następnie 19 lutego 2024 roku) roku Inwestor załączył do akt sprawy uzupełnienie dokumentów w postaci ujednoliconej i poprawionej k.i.p. Jako teren inwestycji wskazano: działki o nr ew.: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], obręb P., gmina B., część działek o nr ew.: [...], [...], [...], [...], obręb P., gmina B. oraz działki o nr ew. [...], [...], obręb K., gmina B.. Dodano, że przyłącze stanowi również planowany do wykonania rurociąg (materiał: wąż pel 10) o średnicy 11 Omm i długości 850m, wkopany na głębokość około 1,1 Om p.p.t. Na rurociągu zostaną wykonane hydranty (przyłącza) umożliwiające podpięcie deszczowni szpulowej. Na etapie eksploatacji inwestycji będzie wykorzystywana energia elektryczna do obsługi pompy głębinowej - zapotrzebowanie na energię elektryczną wyniesie 1971 Ok W w ciągu roku.
Ocena, czy planowane przedsięwzięcie może znacząco oddziaływać na środowisko nie została pozostawiona organom wydającym decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach, lecz wynika z przepisów prawa, tj. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 roku, poz. 1839; dalej: rozporządzenie z dnia 10 września 2019 roku). Natomiast to, że planowane przedsięwzięcie zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko nie musi oznaczać, że w sposób automatyczny powstaje obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko. Obowiązek ten może być nałożony przez organ prowadzący postępowanie w razie stwierdzenia, że jest to konieczne by wydać decyzję środowiskową, w związku ze stwierdzeniem, że konkretne przedsięwzięcie, z uwagi na uwarunkowania w jakich ma powstać i funkcjonować może potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Omawiane zamierzenie zostało zakwalifikowane jako przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu:
- § 3 ust. 1 pkt 73 rozporządzenia z dnia 10 września 2019 roku, tj. jako urządzenia lub zespoły urządzeń umożliwiające pobór wód podziemnych lub sztuczne systemy zasilania wód podziemnych inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 37, o zdolności poboru wody nie mniejszej niż 10m3/h,
- § 3 ust. 1 pkt 89 lit. a rozporządzenia z dnia 10 września 2019 roku jako melioracja łąk, pastwisk i nieużytków,
- § 3 ust. 1 pkt 89 lit. d rozporządzenia z dnia 10 września 2019 roku jako melioracja na obszarze nie mniejszym niż 5ha innej niż wymieniona w lit. a-c.
Jak stanowi ww. art. 63 ust. 1 ustawy, obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji
0. środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie następujące kryteria:
1) rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, z uwzględnieniem:
a) skali przedsięwzięcia i wielkości zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji, a także istotnych rozwiązań charakteryzujących przedsięwzięcie,
b) powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem,
c) różnorodności biologicznej, wykorzystywania zasobów naturalnych, w tym gleby, wody i powierzchni ziemi,
d) emisji i występowania innych uciążliwości,
e) ocenionego w oparciu o wiedzę naukową ryzyka wystąpienia poważnych awarii lub katastrof naturalnych i budowlanych, przy uwzględnieniu używanych substancji i stosowanych technologii, w tym ryzyka związanego ze zmianą klimatu,
f) przewidywanych ilości i rodzaju wytwarzanych odpadów oraz ich wpływu na środowisko, w przypadkach gdy planuje się ich powstawanie,
g) zagrożenia dla zdrowia ludzi, w tym wynikającego z emisji;
2) usytuowanie przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym i planowanym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych oraz uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego - uwzględniające:
a) obszary wodno-błotne, inne obszary o płytkim zaleganiu wód podziemnych, w tym siedliska łęgowe oraz ujścia rzek,
b) obszary wybrzeży i środowisko morskie,
c) obszary górskie lub leśne,
d) obszary objęte ochroną, w tym strefy ochronne ujęć wód i obszary ochronne zbiorników wód śródlądowych,
e) obszary wymagające specjalnej ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin, grzybów
1. zwierząt lub ich siedlisk lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną, w tym obszary [...], oraz pozostałe formy ochrony przyrody,
f) obszary, na których standardy jakości środowiska zostały przekroczone lub istnieje prawdopodobieństwo ich przekroczenia,
g) obszary o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe lub archeologiczne,
h) gęstość zaludnienia,
i) obszary przylegające do jezior,
j) uzdrowiska i obszary ochrony uzdrowiskowej, k) wody i obowiązujące dla nich cele środowiskowe;
3) rodzaj, cechy i skalę możliwego oddziaływania rozważanego w odniesieniu do kryteriów wymienionych w pkt 1 i 2 oraz w art. 62 ust. 1 pkt 1, wynikające z:
a) zasięgu oddziaływania - obszaru geograficznego i liczby ludności, na którą przedsięwzięcie może oddziaływać,
b) transgranicznego charakteru oddziaływania przedsięwzięcia na poszczególne elementy przyrodnicze,
c) charakteru, wielkości, intensywności i złożoności oddziaływania, z uwzględnieniem obciążenia istniejącej infrastruktury technicznej oraz przewidywanego momentu rozpoczęcia oddziaływania,
d) prawdopodobieństwa oddziaływania,
e) czasu trwania, częstotliwości i odwracalności oddziaływania,
f) powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem,
g) możliwości ograniczenia oddziaływania.
Zgodnie z kolei z art. 64 ust. 1 u.i.o.ś., postanowienie, o którym mowa w art. 63 ust. 1, wydaje się po zasięgnięciu opinii:
1) regionalnego dyrektora ochrony środowiska;
2) organu, o którym mowa w art. 78, w przypadku przedsięwzięć wymagających decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt l-3a, 10-19 i 21-28, oraz uchwały, o której mowa w art. 72 ust. lb;
3) organu właściwego do wydania pozwolenia zintegrowanego na podstawie ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, jeżeli planowane przedsięwzięcie kwalifikowane jest jako instalacja, o której mowa w art. 201 ust. 1 tej ustawy;
4) organu właściwego do wydania oceny wodnoprawnej, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne.
Organy, o których mowa w ust. lila, uwzględniając łącznie uwarunkowania, o których mowa w art. 63 ust. 1, wydają opinię, co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby - co do zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko (art. 64 ust. 3 ustawy).
Kolegium wskazało, że jeżeli przedmiotem postępowania środowiskowego jest przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, to sporządzenie raportu oddziaływania oraz przeprowadzenie postępowania środowiskowego w pełnym zakresie jest obligatoryjne w każdym przypadku. Natomiast w przypadku przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (jak ma to miejsce w niniejszej sprawie) takie pełne postępowanie jest wymagane tylko wówczas, jeżeli czynności wstępne potwierdzą taką konieczność. Na te czynności wstępne składa się zasięgnięcie opinii organów wskazanych w art. 64 ust. 1 u.i.o.ś. oraz zbadanie k.i.p. przez organ I instancji pod kątem kryteriów określonych w art. 63 ust. 1 wskazanej ustawy.
Nie budzi sporu w sprawie, że przedmiotowa inwestycja stanowi przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (jw.), a zatem determinujące znaczenie dla kwestii konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko ma regulacja art. 63 ust. 1 ustawy. Zgodnie z treścią tego przepisu, obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach* 'uwzględniając łącznie wymienione w tym przepisie uwarunkowania (rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, jego usytuowanie oraz rodzaj i skalę możliwego oddziaływania).
Na kanwie niniejszego postępowania opinią z dnia 6 marca 2024 roku, znak: [...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanej inwestycji. Organ zauważył, że eksploatacja przedsięwzięcia, zgodnie z przedłożoną dokumentacją, nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnych standardów środowiska w zakresie emisji do powietrza określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 roku w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2021 roku, poz. 845) oraz rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 roku w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2010 roku, Nr 16, poz. 87). Klimat akustyczny w fazie eksploatacji przedsięwzięcia generowany będzie przez pracę pompy głębinowej. Z przedstawionych informacji wynika, iż eksploatacja inwestycji nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnych wartości wskazanych w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 roku w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 roku, poz. 112). Wyjaśniono zatem, że po dokonaniu oceny zgromadzonego w sprawie materiału, realizacja przedsięwzięcia przedstawionego w karcie informacyjnej nie spowoduje naruszenia wymagań ochrony środowiska zawartych w obowiązujących przepisach prawa, nie będzie źródłem ponadnormatywnego oddziaływania na otoczenie, przy założeniu, że zostaną spełnione warunki określone w k.i.p.
Opinią z dnia 11 marca 2024 roku, znak: [...], Dyrektor Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. , nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania ww. przedsięwzięcia na środowisko i wskazał na okoliczność określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następujących warunków i wymagań:
1. Należy wykonać szczelną obudowę studni, zapobiegającą przedostawaniu się zanieczyszczeń do wód podziemnych poprzez otwór studzienny, z zamknięciem zabezpieczającym przed dostępem osób postronnych;
2. Ujęcie należy eksploatować w ramach ustalonych i zatwierdzonych dla niego zasobów eksploatacyjnych, w ilości nie większej niż Qhmax = 40m3/h i Qmaksymalne roczne 52560m . Organ nadmienił, że projektowane zamierzenie znajduje się w obrębie zlewni Jednolitej
Części Wód Powierzchniowych (JCWP) "[...]" o kodzie: [...] (o złym stanie wód i ocenie ryzyka określonej jako zagrożona nieosiągnięciem celów środowiskowych). Stwierdzono, że nie są osiągnięte (lub są zagrożone) cele środowiskowe dla tej JCWP w zakresie wskaźników: fosfor ogólny i OWO. Dane na temat źródeł zanieczyszczenia są aktualnie niewystarczające. Planowana inwestycja znajduje się w obrębie Jednolitej Części Wód Podziemnych (JCWPd) o kodzie [...] (o słabym stanie ze względu na słaby stan ilościowy i ocenie ryzyka określonej jako zagrożono ilościowo nieosiągnięciem celów środowiskowych). W sąsiedztwie omawianej inwestycji, na działkach o nr ew. [...] i [...], obręb P., gmina B., zlokalizowane są 2 niewielkie zbiorniki wodne (o pow. ok. 0,12ha i ok. 0,14ha), a od południa przylega do niej ciek o nazwie [...]. Działki inwestycyjne nr ew. [...] i [...] (obręb K. , gmina B.) przecinają 2 zbieracze drenarskie (są to urządzenia melioracji wodnych). Projektowane przedsięwzięcie znajduje się w granicach jednego obszaru podlegającego ochronie na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody (Dz. U. z 2023 roku, poz. 1336 ze zm.) - [...]. Inwestycja położona jest poza obszarami szczególnego zagrożenia powodzią. Przedsięwzięcie nie kwalifikuje się do inwestycji i działań, które wymagają uzyskania oceny wodnoprawnej, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 27 sierpnia 2019 roku w sprawie rodzajów inwestycji i działań, które wymagają uzyskania oceny wodnoprawnej (Dz. U. z 2019 roku, poz. 1752).
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P., w swoim piśmie z dnia 7 marca 2024 roku, znak: [...], wezwał Inwestora do złożenia wyjaśnień.
Z k.i.p. wynika, że dla planowanego ujęcia została sporządzona dokumentacja hydrogeologiczna ustalająca zasoby eksploatacyjne czwartorzędowego ujęcia wody podziemnej na działce nr ew. [...], obręb P., gmina B.. Z uwagi na fakt, że dokumentacja, o której wyżej mowa, zawiera konkretne informacje i dane niezbędne do dokonania oceny oddziaływania planowanego ujęcia na lokalne zasoby wód podziemnych, zapoznanie się z jej treścią jest niezbędne do przeprowadzenia tej analizy w sposób rzetelny i wiarygodny, w oparciu o ustalenia poczynione dla tego konkretnego przypadku. Ma to szczególne znaczenie wobec obserwowanych w ostatnim czasie zintensyfikowanych działań osób prywatnych oraz podmiotów gospodarczych w zakresie realizacji poboru wód podziemnych z ujęć indywidualnych na cele związane z działalnością rolniczą oraz gospodarczą, przy jednoczesnym przyspieszonym tempie uszczuplania istniejących rezerw na terenie województwa w. .
W odpowiedzi z dnia 2 kwietnia 2024 roku Inwestor przedłożył uzupełnienie k.i.p. "planowane do wykonania urządzenie wodne będzie pobierało wodę z warstwy czwartorzędowej, oddzielonej od powierzchni ziemi wyłącznie utworami trudno przepuszczalnymi, tj. glinami (żółtą i zwałową) o miąższości 30m, dlatego nie ma możliwości oddziaływania na staw znajdujący się na dz. nr [...], obręb P., który jest usytuowany nad glinami. Profil odwierconego otworu hydrogeologicznego przedstawia się następująco: 0,0 - 10,0 glina brązowa 10,0 — 30,0, glina brązowa z domieszką piasku 30,0 — 48,0 piaski brązowe
Ujęta do eksploatacji warstwa wodonośna jest izolowana od przypowierzchniowej warstwy pakietem 30,Om glin. Wykonanie stawu na działce nr [...], obręb P., uwarukowane było lokalnym wystąpieniem piasków, zasilanych głównie z opadów atmosferycznych, które w miejscu wykonania ujęcia już nie występują. Takie lokalne występowanie utworów piaszczystych nad miąszym pakietem glin uwidacznia lokalny przekrój hydrogeologiczny sporządzony przez Państwowy Instytut Geologiczny i przedstawiony w objaśnieniach do Mapy Hydrogeologicznej Polski (którą dołączam do niniejszego wyjaśnienia). Wody w stawie i ujęciu to wody różnych poziomów wodonośnych, pozbawione więzi hydraulicznej, stąd nie ma możliwości oddziaływania planowanego urządzenia na istniejący staw. Zapewne w pozwoleniu wodnoprawnym na wykonanie stawu (jeśli staw był wykonany pod rządami ustawy Prawo wodne) lub w operacie wodnoprawnym, który został sporządzony do wniosku o jego wykonanie istnieją zapisy, iż staw zasilany będzie wodami gruntowymi, opadowymi a nie głębinowymi". Pismo zostało opatrzone załącznikami: przekrój hydrogeologiczny; decyzja Starosty [...] z dnia 16 lipca 2023 roku, znak: [...], w przedmiocie zatwierdzenia dokumentacji hydrogeologicznej ustalającej zasoby eksploatacyjne wód podziemnych z utworów czwartorzędowych na działce nr [...], obręb P. - na wysokości Qe = 6,0m3/h przy depresji s = l,5m; dokumentacja hydrogeologiczna z lipca 2023 roku, opracowana przez Pana A. B. i Panią A. J.; decyzja Starosty [...] z dnia 27 lutego 2023 roku, znak: [...], w przedmiocie zatwierdzenia projektu robót geologicznych na wykonanie ujęcia wód podziemnych z utworów czwartorzędowych lub kredowych na działce [...], obręb P.; sprawozdanie z wyników badań od Laboratorium [...] Nr [...].
Postanowieniem z dnia 8 maja 2024 roku, znak: [...], Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. wyraził opinię, że dla przedsięwzięcia nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i wskazał na konieczność uwzględnienia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następujących warunków i wymagań:
1. W odwierconym otworze hydrogeologicznym zamontować pompę o wydajności maksymalnej godzinowej nie 40m3/h.
2. Ujęcie eksploatować okresowo, y/ySe?ome-
wegetacyjnym roślin, w ramach ustalonych i zatwierdzonych dla niego zasobów' ekspłbat
eyjńych w ilości Qe = 6,0m3/h przy depresji s = l,5m, nie przekraczając maksymalnego godzinowego poboru wody na poziomie Qhmax = 40m3/h i Qmaksymalne roczne — 52560m .
3. Nawadnianie upraw za pomocą deszczowni wodą pobraną z planowanej studni prowadzić na obszarze o powierzchni do 19,009ha.
4.Nie prowadzić nawadniania upraw w okresie południa, przy intensywnym nasłonecznieniu. W uzasadnieniu zajętego stanowiska przyjęto, że odnosząc się do art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. a, a także pkt 3 lit. a, c, d oraz e ustawy ooś na podstawie treści k.i.p. ustalono, że planowane przedsięwzięcia będzie polegać na wykonaniu urządzenia służącego do poboru wód podziemnych o wydajności na poziomie Qhmax = 40m3/h na działce nr [...], obręb P., gmina B., oraz gospodarowaniu wodą w rolnictwie polegającym na melioracji łąk, pastwisk lub nieużytków oraz melioracji na obszarze do 19,009hana działkach: [...], [...],[...],[...], [...],[...], [...], [...],[...], obręb P., gmina B., powiat k. , województwo w. , część działek [...], [...], [...] i [...], obręb P. oraz [...] i [...], obręb K., gmina B.. Analiza k.i.p. wykazała, że planowane ujęcie zostanie wykonane w odwierconym na głębokość 48m p.p.t. otworze hydrogeologicznym (ujmującym czwartorzędowy poziom wodonośny), który został zrealizowany po uzyskaniu decyzji właściwego organu zatwierdzającej projekt robót geologicznych na wykonanie tego otworu.
Decyzją z dnia 16 lipca 2023 roku, znak: [...], Starosta [...] zatwierdził dokumentację hydrogeologiczną ustalającą zasoby eksploatacyjne dla planowanego ujęcia w ilości Qe = 6,0m3/h przy depresji s = l,5m. Z powyżej dokumentacji wynika, że w ramach przedmiotowego przedsięwzięcia otwór hydrogeologiczny, o którym wyżej mowa, zostanie wyposażony w pompę głębinową umożliwiającą pobór wody o wydajności maksymalnej godzinowej Qhmax = 40m3/h oraz w szczelną obudowę. Z k.i.p. wynika, że pobór wody z planowanej studni będzie realizowany na potrzeby nawadniania pól uprawnych za pomocą deszczowni, na gruntach o powierzchni do 19,009ha. Zgodnie z informacjami przedstawionymi w k.i.p. nawadnianie będzie realizowane okresowo, w sezonie wegetacyjnym roślin. Eksploatacja ujęcia będzie prowadzona w ramach ustalonych i zatwierdzonych dla niego zasobów eksploatacyjnych. Zgłoszone przez wnioskodawcę roczne zapotrzebowanie na wodę wyniesienie Qmaksymaineroczne = 52560m3. Z uwagi na fakt, że powyższe ustalenia i założenia wnioskodawcy w zakresie zapotrzebowania na wodę stanowiły podstawę do analizy w zakresie oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na lokalne zasoby wód podziemnych, znalazły one swoje odzwierciedlenie w warunkach wpisanych w niniejszej decyzji, w celu zabezpieczenia lokalnych zasobów wód podziemnych, szczególnie w aspekcie ilościowym. W celu ograniczenia nadmiernego parowania i związanej z tym mniejszej ilości wody docierającej do podłoża w niniejszej postanowieniu wpisano również warunek, aby nie prowadzić nawadniania upraw w godzinach południowych, przy intensywnym nasłonecznieniu. W k.i.p. przeprowadzono analizę oddziaływania planowanej studni na inne studnie (stanowiącej własność innych użytkowników) dla poboru Qhmax = 40m3/h, która wykazała, że w zasięgu leja depresji wyznaczonego dla poboru Qhmax = 40m3/h, będącego odzwierciedleniem sytuacji najbardziej niekorzystnej, jaka może wystąpić (R = 84m) nie znajdują się inne, czynne studnie eksploatujące ten sam, czwartorzędowy poziom wodonośny, stanowiące własność innych podmiotów i właścicieli prywatnych. Biorąc pod uwagę przewidywaną maksymalną wydajność chwilową planowanej studni na poziomie 40m3/h i jej planowaną lokalizację względem innych ujęć, na które mogłaby oddziaływać, w oparciu o informacje zawarte w k.i.p. i w dokumentacji hydrogeologicznej nie przewiduje się ryzyka wystąpienia wzajemnego oddziaływania studni planowanej ze studniami już istniejącymi, ani też znacząco negatywnego wpływu poboru wody z analizowanej studni na lokalne zasoby wód podziemnych. Uwzględniając rodzaj, skalę i lokalizację przedmiotowego przedsięwzięcia w odniesieniu do zapisów art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz pkt 3 lit. f ustawy ooś, nie przewiduje się powiązań, ani kumulowania oddziaływań planowanego przedsięwzięcia z innymi przedsięwzięciami. Ze względu na rodzaj, charakter i okresową eksploatację przedsięwzięcia (pobór wody w sezonie wegetacyjnym, w okresach o niskich opadach atmosferycznych), po zapoznaniu się ze zgromadzoną dokumentacją stwierdzono, że nie będzie ono negatywnie wpływać na lokalne warunki gruntowo-wodne. Odwiercony otwór hydrogeologiczny po uzbrojeniu w pompę zostanie zabezpieczony w sposób uniemożliwiający migrację wraz z wodami opadowymi zanieczyszczeń z powierzchni ziemi do jego wnętrza poprzez wyposażenie w szczelną obudowę. Analiza zgromadzonych materiałów wykazała, że planowany do eksploatacji czwartorzędowy poziom wodonośny jest izolowany od powierzchni terenu kompleksem utworów słabo przepuszczalnych, zbudowanych z glin, o miąższości 30m. Zgodnie z wnioskami zawartymi w przedłożonej dokumentacji hydrogeologicznej sporządzonej dla przedmiotowego ujęcia oraz w k.i.p. okresowa eksploatacja ujęcia z planowaną wydajnością nie wpłynie znacząco negatywnie zarówno na ilościowy, jak i jakościowy stan wód powierzchniowych i podziemnych. Z informacji przedstawionych w uzupełnieniu k.i.p. wynika, że pobór wód podziemnych z planowanego ujęcia na poziomie Qe = 6,0m3/h (ustalone zasoby eksploatacyjne) i Qhmax = 40m3/h (maksymalna wydajność chwilowa) nie naruszy zasobów dyspozycyjnych jednostki bilansowej [...] i [...] (prawa) do K. , w której ujęcie zostanie zlokalizowane. Ujęcie będzie eksploatowane w sposób zapewniający ochronę użytkowej warstwy wodonośnej przed nadmierną eksploatacją i umożliwiający korzystanie z dostępnych rezerw zasobowych przez innych, przyszłych użytkowników. W odniesieniu do art. 63 ust. 1 pkt 2 lit. a, b, c, d, f, h, i, j ustawy ooś ustalono, że planowane przedsięwzięcie nie będzie zlokalizowane na obszarach wodno-błotnych oraz innych obszarach o płytkim zaleganiu wód podziemnych i obszarach objętych ochroną, w tym w obrębie stref ochronnych ujęć wód. Ponadto, przedsięwzięcie nie będzie zlokalizowane na obszarach o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe oraz archeologiczne. Nie będzie także zlokalizowane na obszarach wybrzeży i środowiska morskiego, obszarach górskich leśnych, a także na obszarach o dużej gęstości zaludnienia. Nie przewiduje się ponadto przekroczenia standardów jakości środowiska na przedmiotowym obszarze w związku z realizacją przedsięwzięcia. Odnosząc się do art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. f ustawy ooś, na podstawie treści k.i.p. ustalono, że etap eksploatacji studni nie będzie się wiązał z wytwarzaniem odpadów. Biorąc pod uwagę rodzaj i skalę planowanego przedsięwzięcia w odniesieniu do zapisów art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. d ustawy ooś stwierdzono, że w wyniku realizacji przedsięwzięcia nie zwiększy się znacząco poziom hałasu w środowisku, a co za tym idzie nie zostaną przekroczone akustyczne standardy jakości środowiska. Ponadto, nie przewiduje się wpływu przedsięwzięcia na stan jakości powietrza w rejonie zainwestowania. W związku z realizacją przedsięwzięcia nie planuje się zainstalowania urządzeń emitujących zanieczyszczenia powietrza oraz pola elektromagnetyczne. Jedynie na etapie realizacji mogą się pojawić okresowe uciążliwości, które jednak ustąpią po zakończeniu prac budowlano-montażowych. Z uwagi na rodzaj i lokalizację planowanego przedsięwzięcia, odnosząc się do zapisów art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy ooś należy stwierdzić, że przy uwzględnieniu używanych substancji i stosowanych technologii oraz realizacji zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami, ryzyko wystąpienia katastrofy budowlanej będzie ograniczone. Przedsięwzięcie nie zalicza się do kategorii zakładów stwarzających zagrożenie wystąpienia poważnych awarii przemysłowych, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rozwoju z dnia 29 stycznia 2016roku w sprawie rodzajów i ilości znajdujących się w zakładzie substancji niebezpiecznych, decydujących o zaliczeniu zakładu o zwiększonym lub dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej (Dz. U. z 2016 roku, poz. 138). Ze względu na położenie geograficzne przedsięwzięcie nie jest zagrożone ryzykiem katastrofy naturalnej, w szczególności w wyniku wystąpienia: trzęsień ziemi, powodzi czy osuwisk. Z uwagi na charakter i lokalizację przedsięwzięcia nie przewiduje się jego wpływu na zmiany klimatu, ani wpływu postępujących zmian klimatu na to przedsięwzięcie. Biorąc pod uwagę kryteria, o których mowa w art. 63 ust. pkt 1 lit. c ustawy ooś należy stwierdzić, iż eksploatacja przedsięwzięcia będzie się wiązała z wykorzystaniem zasobów naturalnych w postaci wód podziemnych. W wyniku realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia nie będzie dochodzić do znaczącego negatywnego wpływu na bioróżnorodność. Odnosząc się do art. 63 ust. 1 pkt 2 lit. 2 ustawy ooś, na podstawie przedstawionych materiałów stwierdzono, że teren przeznaczony pod przedsięwzięcie zlokalizowany jest na obszarze krajobrazu o nazwie [...], który nie ma obowiązujących zakazów. Ustawa z dnia 7 grudnia 2000 roku o zmianie ustawy o ochronie przyrody (Dz. U. z 2001 roku, Nr 3, poz. 21) w art. 11 określała, iż przepisy wykonawcze wydane na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 października 1991 roku o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 114, poz. 492 z późn. zm.), zachowują moc do czasu wejście w życie aktów wykonawczych wydanych na podstawie upoważnień ustawowych w brzmieniu nadanym ustawą o zmianie ustawy o ochronie przyrody w zakresie, w jakim nie są z nią sprzeczne, jednak nie dłużej niż przez okres 6 miesięcy od dnia jej wejścia w życie. Oznacza to, że akty powołujące istniejące obszary chronionego krajobrazu, pomniki przyrody utworzone na podstawie dotychczasowych przepisów stają się parkami krajobrazowymi, obszarami chronionego krajobrazu, pomnikami przyrody w rozumieniu ustawy. Uwzględniając następnie art. 153 ustawy z dniał6 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody (Dz. U. z 2023 roku, poz. 1336 z późn. zm.) należy wskazać, że formy te zachowały byt prawny jako formy ochrony przyrody, jednakże z powodu utraty mocy aktów, które je powoływały i określały m.in. zakazy i nakazy obowiązujące na ich obszarze należy uznać, że nakazy i zakazy na ich terenie nie obowiązują. Najbliżej położonym obszarem [...] jest obszar specjalnej ochrony ptaków [...], oddalony o 9,7km od przedsięwzięcia. W k.i.p. brak informacji o możliwej kolizji z drzewami lub krzewami. Mając na względzie lokalizację planowanego przedsięwzięcia na gruncie ornym oraz brak konieczności wycinki drzew i krzewów, nie przewiduje się znaczącego negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przyrodnicze, w tym na różnorodność biologiczną, rozumianą jako liczebność i kondycję populacji występujących gatunków, w szczególności chronionych, rzadkich lub ginących gatunków roślin, zwierząt oraz ich siedlisk. Realizacja przedsięwzięcia nie wpłynie także na obszary chronione, a w szczególności na siedliska przyrodnicze, gatunki roślin i zwierząt oraz ich siedliska, dla których ochrony zostały wyznaczone obszary [...], a także nie spowoduje pogorszenia integralności poszczególnych obszarów [...] lub ich powiązań z innymi obszarami. Ponadto przedsięwzięcie nie spowoduje utraty i fragmentacji siedlisk oraz nie wpłynie na korytarze ekologiczne i funkcję ekosystemu. Zgodnie z art. 63 ust. 1 pkt 3 ustawy ooś przeanalizowano zasięg, wielkość i złożoność oddziaływania, jego prawdopodobieństwo, czas trwania, częstotliwość i odwracalność oraz możliwość powiązania z innymi przedsięwzięciami i ustalono, że realizacja planowanego przedsięwzięcia nie pociągnie za sobą zagrożeń dla środowiska. Przedmiotowe przedsięwzięcie nie będzie transgranicznie oddziaływać na środowisko. Z uwagi na charakter i stopień złożoności oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz brak znacząco negatywnego wpływu na obszary wymagające specjalnej ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin, grzybów i zwierząt, ich siedlisk lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną, w opinii organu nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Pismem z dnia 23 maja 2024 roku, znak: [...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko.
Pismem z dnia 24 maja 2024 roku, znak: [...], Dyrektor Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. utrzymał w mocy dokonane uzgodnienie.
Pismem z dnia 11 czerwca 2024 roku, znak: [...], Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. stwierdził, że nie ma podstaw do zmiany stanowiska wyrażonego w wydanym już postanowieniu.
Uwzględniając powyższe opinie, jak też mając na uwadze całokształt zgromadzonego materiału dowodowego, organ I instancji doszedł słusznie w ocenie kolegium do przekonania, że dla planowanej inwestycji nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko.
W ocenie Kolegium warunki przedsięwzięcia wynikające z opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. oraz Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wód Polskich Zarząd Zlewni w K. zostały, wskazane w zaskarżonej decyzji, co pozwala uznać, że z uwagi na charakter i stopień złożoności oddziaływania przedsięwzięcia oraz brak negatywnego wpływu na obszary wymagające specjalnej ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin i zwierząt, ich siedlisk lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną, przedsięwzięcie nie spowoduje ponadnormatywnego oddziaływania na warunki życia i zdrowia ludzi, a także nie będzie stanowiło zagrożenia dla środowiska.
A organ I instancji wywiódł samodzielnie prawidłowe wnioski z analizy ww. przedłożonych do akt sprawy opinii.
Analiza materiału dowodowego prowadzi w opinii Kolegium zatem do wniosku, że przedmiotowa inwestycja nie spowoduje naruszenia wymagań ochrony środowiska zawartych w odpowiednich przepisach prawa dotyczących zanieczyszczenia atmosfery, gospodarki ściekami, emisji poziomu hałasu oraz postępowania z odpadami, wobec czego zasadne było wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w zaskarżonym kształcie. Organ I instancji działał z uwzględnieniem przepisu art. 84 ustawy, gdyż w zaskarżonej decyzji określił konkretne warunki i wymagania dla realizacji przedsięwzięcia, jak też załączył jego charakterystykę. Skutkiem przyjęcia powyższego jest przyznanie racji organowi I instancji, który nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania zamierzenia na środowisko oraz przygotowania raportu w tym zakresie.
W toku postępowania doszło do uzupełnienia k.i.p., gdyż opiniujący Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. zażądał wyjaśnień w związku z potrzebą uzyskania bardziej szczegółowych informacji. W konsekwencji, Inwestor przedłożył uzupełnienie z dnia 2 kwietnia 2024 roku, które przekazano następnie wszystkim organom opiniującym, tak by miały możliwość ustosunkowania się do pozyskanych w ten sposób nowych informacji odnośnie przedsięwzięcia.
Pośród zarzutów odwołania znajduje się twierdzenie, że "Z treści decyzji wynika, że inwestycja jest w całości planowana, co oznacza przeznaczona do realizacji w przyszłości. W stanie faktycznym okazuje się, że inwestycja jest już częściowo zrealizowana. Potwierdza ten fakt załączona dokumentacja fotograficzna, jak i pismo z dnia 9 kwietnia 2024 roku PGW Wody Polskie, w którego treści czytamy: "w granica działki widoczna jest rozprowadzona rura, która w przyszłości służyć będzie do prowadzenia wody do planowanej deszczowni szpulowej". Do akt sprawy organ załączył dokumentacje fotograficzne, z której wynika, iż przeprowadzone były roboty melioracyjne, które po nałożeniu na mapę melioracji szczegółowej wsi P., trudno określić jako prace naprawcze istniejącej melioracji szczegółowej uprawnych pól. Konieczne jest zatem przedstawienie dokumentów uprawniających do wykonywania prac podjętych, ponieważ w aktach sprawy takowe dokumenty trudno odnaleźć. Jak również brak jest informacji, że prace te można wykonywać bez stosownych zezwoleń. Obserwując miejsca wykopów, nie trudno zauważyć, iż prace wykonywane były również na nieruchomościach nie będących własnością inwestora, jak również niedaleko stawu, o którego los z uwagi na fakt znalezienia się w obszarze oddziaływania odwiertu poboru wody, obawia się jego właścicielka".
Kolegium dostrzegło, że w istocie w aktach sprawy znajduje się pismo od Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 9 kwietnia 2024 roku, znak: [...], w którym czytamy, że wskutek przeprowadzonej kontroli w terenie ustalono, iż:
"- na działce o nr ewid. [...] w m-ci P. wykonana została studnia, na którą Pan M. G. posiada decyzję zatwierdzającą dokumentację hydrogeologiczną Starosty [...] znak [...] z dnia 16 lipca 2023 r. Wykonana studnia nie została wyposażona w pompę do poboru wody. Pan M. G. oświadczył, że jest w trakcie ubiegania się o decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, a w przyszłości planuje wystąpić o pozwolenie wodnoprawne;
- w granicach działki widoczna jest rozprowadzona rura, która w przyszłości służyć będzie do prowadzenia wody do planowanej deszczowni szpulowej;
- na działce sąsiedniej znajduje się urządzenie wodne — staw, przy którym brak widocznych urządzeń służących do poboru wód oraz brak połącżehią stawu z rurą znajdującą się na działce [...] w m-ci P. ; Nadto M. G. oświadczył, że posiada również drugą studnię, która znajduje się przy budynku mieszkalnym w miejscowości P. . Wykonana studnia posiada głębokość do 3Om i służy wyłącznie w ramach zwykłego korzystania z wód, na potrzeby własnego gospodarstwa domowego i własnego gospodarstwa rolnego, a pobór wód nie przekracza 5m3 na dobę".
Pismem z dnia 26 sierpnia 2024 roku organ odwoławczy zwrócił się do A. J. - jako pełnomocnika Inwestora - o odniesienie się do zarzutów odwołania. Pełnomocnik odebrała wezwanie w dniu 2 września 2024 roku, jednakże nie przedstawiła stanowiska w sprawie.
Kolegium wskazało, że generalnie w praktyce przyjmuje się, że "1. Rozpoczęcie realizacji inwestycji, a nawet zrealizowanie inwestycji, nie czyni bezprzedmiotowym postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na określoną inwestycję. 2. To, że organ właściwy w sprawach o pozwolenie na budowę może wydać decyzję o pozwoleniu na budowę jeżeli są spełnione wszystkie warunki do wydania takiej decyzji, w tym wymagania w zakresie ochrony środowiska, nie jest równoznaczne z tym, że po wydaniu takiej decyzji wyłączona jest jakakolwiek możliwość przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko" (wyrok NSA z dnia 3 lutego 2010 roku, II GSK 6/10, LEX nr 596980; podobnie także wyrok NSA z dnia 26 października 2011 roku, IIOSK 1820/11, CBOSA). Natomiast w literaturze przedmiotu podkreśla się, że sam "fakt rozpoczęcia realizacji inwestycji nie czyni bezprzedmiotowym postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań na realizację określonego przedsięwzięcia. Nie można też mówić o bezprzedmiotowości postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań, gdy sprawa dotyczy legalizacji inwestycji. W takim przypadku konieczne i zasadne jest wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Nie powinno mieć żadnego znaczenia dla organu prowadzącego postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań, czy na działce inwestora znajduje się jakaś inwestycja. Rolą organu jest bowiem określenie warunków środowiskowych dla zamierzenia wskazanego we wniosku, a nie kontrola istniejącego sposobu zagospodarowania działki" (K. Szuma, Glosa do wyroku NSA z dnia 26 października 2011 r., II OSK 1820/11, Prawo i Środowisko 2012, nr 1, s. 115-131).
Jak skonstatował NSA w wyroku z dnia 28 października 2016 roku (II OSK 764/16; LEX nr 2154235), dopuszczalne jest prowadzenie postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji już zrealizowanej, niezależnie od tego, czy dla tej inwestycji toczy się postępowanie legalizacyjne. Odnośnie możliwości wydania decyzji środowiskowej już po zrealizowaniu przedsięwzięcia wypowiadał się także wielokrotnie NSA - jest to stanowisko już ugruntowane i w zasadzie prezentowane jednolicie (por. wyroki NSA: z dnia 18 maja 2016 roku, II OSK 1063/15; z dnia 27 sierpnia 2014 roku, II OSK 470/13; z dnia 6 marca 2013 roku, II OSK 2147/11; z dnia 23 maja 2014 roku, II OSK 3013/12; z dnia 14 listopada 2013 roku, II OSK 1342/12 i inne).
Nawiązując do podniesionych rozważań Kolegium uznało, że zakres planowanej inwestycji został przedstawiony przez Inwestora we wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jak i w k.i.p. Zakresem tym organ I instancji był związany i w stosunku do tak przedstawionego zakresu planowanej inwestycji określił środowiskowe uwarunkowania dla zamierzonego przedsięwzięcia. Fakt ewentualnego rozpoczęcia realizacji inwestycji nie czyni bezprzedmiotowym postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację określonego przedsięwzięcia. Decydujące znaczenie z punktu widzenia celu, jakiemu służy postępowanie środowiskowe, ma rozstrzygnięcie o warunkach środowiskowych, jakie muszą zostać spełnione celem umożliwienia podjęcia określonej działalności. Określenie tych uwarunkowań jest celowe nawet po rozpoczęciu realizacji inwestycji. Nadto, organ odwoławczy nie odnotował konieczności dołączenia do akt omawianej sprawy "dokumentacji uprawniającej do wykonywania prac podjętych" w zakresie melioracji, tudzież ujęcia informacji, "że prace te można wykonywać bez stosownych zezwoleń". Przedmiot prowadzonego postępowania został zakreślony wnioskiem inwestora, w toku podjętych czynności uzyskano dodatkowe materiały dowodowe w postaci dokumentacji hydrogeologicznej dla spornego ujęcia wód podziemnych; żaden z organów współdziałających nie wskazał, by poza ww. dokumentacją, należało wzbogacić stanowisko Inwestora o dodatkowe informacje, a tym bardziej o bliżej nieokreślone przez stronę odwołującą dokumenty.
Odpowiadając na zarzut W. R. oraz K. R. co do obaw związanych ze stanem stawów będących w pobliżu inwestycji, Kolegium zwróciło uwagę na treść uzasadnienia opinii Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. , w którym jasno przeanalizowano następujące okoliczności: "W sąsiedztwie omawianej inwestycji, na działkach o nr ew. [...] i [...], obręb P., gmina B., zlokalizowane są 2 niewielkie zbiorniki wodne (o pow. ok. 0,12ha i ok. 0,14ha), a od południa przylega do niej ciek o nazwie [...]. Działki inwestycyjne nr ew. [...] i [...] (obręb K. , gmina B.) przecinają 2 zbieracze drenarskie (są to urządzenia melioracji wodnych)". Szerokie kompetencje Wód Polskich określa art. 240 ustawy z dnia 20 lipca 2017 roku Prawo wodne (Dz. U. z 2024 roku, poz. 1087). Stosownie do art. 240 ust. 1 Prawa wodnego, Wody Polskie wykonują zadania określone w przepisach ustawy, w tym dotyczące ochrony wód. Zgodnie zaś z art. 240 ust. 3 pkt 15 Prawa wodnego, regionalne zarządy gospodarki wodnej wykonują następujące zadania Wód Polskich: realizują i współdziałają w realizacji działań służących prowadzeniu zrównoważonego gospodarowania wodami, w tym osiągnięciu celów, o których mowa w art. 56, art. 57, art. 59 oraz w art. 61, w regionach wodnych. Pomimo spostrzeżenia przez organ specjalizujący się w dziedzinie gospodarowania wodami ww. zbiorników, położonych w sąsiedztwie zamierzenia, nie oceniono, by okoliczność ta miała znaczenie dla realizacji przedsięwzięcia w ww. zakresie. Także Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. w wydanym postanowieniu ocenił, że: "W k.i.p. przeprowadzono analizę oddziaływania planowanej studni na inne studnie (stanowiącej własność innych użytkowników) dla poboru Qhmax = 40m3/h, która wykazała, że w zasięgu leja depresji wyznaczonego dla poboru Qhmax = 40m3/h, będącego odzwierciedleniem sytuacji najbardziej niekorzystnej, jaka może wystąpić (R = 84m) nie znajdują się inne, czynne studnie eksploatujące ten sam, czwartorzędowy poziom wodonośny, stanowiące własność innych podmiotów i właścicieli prywatnych. Biorąc pod uwagę przewidywaną maksymalną wydajność chwilową planowanej studni na poziomie 40m3/h i jej planowaną lokalizację względem innych ujęć, na które mogłaby oddziaływać, w oparciu o informacje zawarte w k.i.p. i w dokumentacji hydrogeologicznej nie przewiduje się ryzyka wystąpienia wzajemnego oddziaływania studni planowanej ze studniami już istniejącymi, ani też znacząco negatywnego wpływu poboru wody z analizowanej studni na lokalne zasoby wód podziemnych". Ostatecznie, jak Inwestor podkreślił w piśmie z dnia 2 kwietnia 2024 roku, projektowane urządzenie wodne będzie pobierało wodę z warstwy czwartorzędowej, oddzielonej od powierzchni ziemi wyłącznie utworami trudno przepuszczalnymi, tj. glinami (żółtą i zwałową) o miąższości 30m, dlatego też nie ma możliwości oddziaływania na staw znajdujący się na działce o nr ew. [...], obręb P., który jest usytuowany nad glinami. Wody w stawie i ujęciu to wody różnych poziomów wodonośnych, pozbawione więzi hydraulicznej, stąd nie ma możliwości oddziaływania planowanego urządzenia na istniejący staw.
Następnie, w ramach postępowania w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań ustala się i ocenia bezpośredni oraz pośredni wpływ przedsięwzięcia na środowisko, zdrowie i warunki życia ludzi, dobra materialne, zabytki, wzajemne oddziaływania między tymi elementami, dostępność do złóż kopalni oraz możliwości i sposoby zapobiegania i ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko, a także wymagany zakres monitoringu. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa więc wyłącznie wpływ planowanego przedsięwzięcia na środowisko i wymagania, jakie powinny być spełnione, by zminimalizować skutki negatywnego wpływu na środowisko czynników dla niego szkodliwych (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 28 grudnia 2017 roku, sygn. akt II SA/Po 587/17, LEX nr 2444358). Inaczej mówiąc, celem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest określenie możliwych negatywnych skutkowała środowiska związanych z realizacją przedsięwzięć. Ustawodawca nie przewidział, by w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach należało zabezpieczać interesy osób trzecich poprzez nałożenie na Inwestora "obowiązku naprawienia przyszłej szkody w przypadku osuszenia stawów".
Adresując obawy odwołujących W. R. oraz K. R., że "Planowana inwestycja nie przewiduje nawadnianie pól drogą kropelkową. Przy silnych wiatrach istnieje realna możliwość znoszenia wody pochodzącej z nawadniania. Treść decyzji nie wskazuje, aby nakazano regularną kontrolę składy chemicznego wody która ma służyć do nawadniania, a tym samym nie dokonano zabezpieczenia właścicieli sąsiadujących nieruchomości przed wylewaniem na ich pola "słonej" wody", na co miałoby wskazywać to, że przekrój Hydrogeologiczny jako element Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia, określił w punkcie 6 (Dębno Królewskie) na głębokości 62,Om zasobność CL=605,4mg/dm3. (...) odwiert ten (...) został zamknięty decyzją sanepidu z uwagi na przekroczenie poziomu chlorków", podnosi się, jak dalej. Z dokumentu k.i.p. wynika, że planowane jest wykonanie szczelnej obudowy studni z zamknięciem jako urządzenie służące do poboru wód podziemnych; dodatkowo, w ramach gospodarowania wodą w rolnictwie polegającym na melioracji, dojdzie do podpięcia do przyłącza wychodzącego ze studni gotowego urządzenia, jakim jest deszczownia szpulowa - prace związane z gospodarowaniem wodą w rolnictwie polegającym na melioracji (schemat postępowania) będą związane z ustawianiem deszczowni szpulowej, rozwijaniem węża i deszczowaniem. W zatwierdzonej decyzją Starosty [...] z dnia 16 lipca 2023 roku, znak: [...], dokumentacji hydrogeologicznej opracowano wyniki analizy wód podziemnych, na podstawie poboru próby wody z dokumentowanego otworu hydrogeologicznego nr w miejscowości P. (działka o nr ew. [...]). Uzyskane wyniki wskazują na to, że woda mieści się w III klasie zadowalającej jakości, jest klarowna i bezbarwna, pozbawiona zawiesin mineralnych i organicznych; "po kontakcie z tlenem powietrza mętnieje (do 37 NTU) i pozornie zabarwia się na słomkowo (do 65mg Pt/dm3), wskutek wytrącania się związków żelaza, obecnych w znacznych ilościach, zawiera znaczne ilości związków manganu i amonowego jodu. (...) Woda podziemna w stanie surowym nadaje się do podlewania i zraszania upraw rolnych". Na poparcie powyższego sporządzono sprawozdanie z wyników badań od Laboratorium [...] Nr [...], w tym w zakresie poziomu chlorków. Zgodnie z k.i.p., woda wykorzystywana będzie na potrzeby deszczowania upraw, w związku z tym jej jakość nie musi spełniać wymogów określonych dla wód przeznaczonych do picia zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2021 roku w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. U. z 2017 roku, poz. 2294). Warto dodać, że przedłożone badania otworu hydrogeologicznego są niezbędne do dokonania miarodajnej oceny oddziaływania planowanego ujęcia na lokalne zasoby wód podziemnych.
Należy także wyjaśnić, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia wydawana jest na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia (art. 73 ust. 1 ustawy), który dla jej uzyskania nie musi posiadać jakiegokolwiek tytułu prawnego do nieruchomości, na której planuje realizację inwestycji. Decyzja ta nie uprawnia bowiem inwestora do dysponowania w jakikolwiek sposób nieruchomością, na której planuje swoje przedsięwzięcie, lecz stanowi jedynie ustawowo określoną formę oceny dopuszczalności realizacji inwestycji przez pryzmat zachowania prawnie określonych wymagań w zakresie ochrony środowiska. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia nie ogranicza uprawnień, ani też nie nadaje jakichkolwiek uprawnień inwestorowi wobec przedmiotu własności. Ogółem zatem, poglądy zaprezentowane przez odwołujących W. R. oraz K. R. nie znalazły potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym i jako takie nie zasługiwały na zaakceptowanie.
Ubocznie Kolegium wskazało, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach odgrywa rolę rozstrzygnięcia prejudycjalnego względem ewentualnego przyszłego zezwolenia na realizację przedsięwzięcia. Nie narusza ona sama w sobie żadnych praw osób trzecich i bezpośrednio nie powoduje wyrządzenia szkody lub nieodwracalnych skutków. Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie wpływa na sposób i zakres wykonywania prawa własności właścicieli sąsiednich wobec planowanego przedsięwzięcia działek. Warunkuje ona wyłącznie możliwość przejścia do następnego etapu procesu budowlanego potwierdzając, że przedsięwzięcie nie spowoduje negatywnych następstw w środowisku naturalnym. Decyzja środowiskowa wyznacza bowiem środowiskowe ramy przedsięwzięcia.
Pismem z dnia 7 stycznia 2025 r. K. R., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powyższą decyzję, domagając się jej uchylenia i przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. W skardze podniósł, że decyzja został wydana na podstawie błędnie ustalonego stanu faktycznego i wskazał te same argumenty co w odwołaniu od decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach Wójta Gminy B. w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na gospodarowaniu wodą w rolnictwie polegającym na melioracji łąk, pastwisk lub nieużytków oraz melioracji na obszarze nie mniejszym niż 5ha na działkach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], obręb P., gmina B., powiat k. , województwo w. , część działek [...], [...], [...] i [...], obręb P. oraz [...] i [...], obręb K., gmina B., oraz wykonaniu urządzenia służącego do poboru wód podziemnych na działce nr [...], obręb P., i określenia warunków oraz wymagań dotyczących planowanego przedsięwzięcia.
Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2022 r., poz. 1029 ze zm., dalej jako u.i.o.ś.). Zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 u.i.o.ś. uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Okolicznością bezsporną w sprawie pozostaje, że planowane przedsięwzięcie stanowi przedsięwzięcie mogące potencjalnie oddziaływać na środowisko, stąd organ prowadząc postępowanie miał możliwość stwierdzenia konieczności bądź jej braku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, z czego skorzystał wydając w dniu 19 lipca 2024 r. stosowną decyzję.
Ocena oddziaływania na środowisko jest szczególną procedurą mającą na celu ocenę skutków realizacji danego przedsięwzięcia na środowisko i jego elementy, decydującą o możliwości realizacji przedsięwzięcia. W sprawie takich inwestycji, jak niniejsza, do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko został upoważniony organ niewyspecjalizowany w ochronie środowiska - wójt, burmistrz (art. 75 ust. 1 pkt 4 u.i.o.ś.). Dlatego też w art. 77 ust. 1 u.i.o.ś. przewidziano, że w tych kategoriach spraw, w których jest przeprowadzana ocena oddziaływania na środowisko, zachodzi konieczność uzgodnienia ich warunków z wyspecjalizowanymi organami wskazanymi w pkt 1, 1a, 1b i 4 tego przepisu, po zasięgnięciu opinii organów wskazanych w jego pkt 2 i 3. Zgodnie z art. 77 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś jeżeli jest przeprowadzana ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania tej decyzji uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska. Organ ten, z racji swoich kompetencji, jest w stanie samodzielnie ocenić wpływ inwestycji na środowisko, w oparciu o dane faktyczne wskazane w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.
Należy podkreślić, że postępowanie uzgodnieniowe ma charakter akcesoryjny i jest częścią szeroko rozumianego postępowania w sprawie głównej, przy czym jego wynik jest niezbędny dla organu prowadzącego postępowanie główne i nie może być przez ten organ samodzielnie weryfikowany nawet wówczas gdy postępowanie uzgodnieniowe obarczone jest wadami proceduralnymi (por. np. wyrok NSA z dnia 20 czerwca 2007 r. sygn. akt II OSK 922/06, wyroki WSA: w Rzeszowie z dnia 3 grudnia 2010 r. sygn. akt II SA/Rz 625/10, w Bydgoszczy z dnia 13 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Bd 742/07). Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela powyższy pogląd podkreślając, iż wiążący charakter stanowiska zajętego przez organ uzgadniający wyraża się w niemożności wydania decyzji pozytywnej w przypadku negatywnego stanowiska organu uzgadniającego, a także w niedopuszczalności określenia w decyzji pozytywnej warunków realizacji przedsięwzięcia w sposób odmienny niż uczynił to organ uzgadniający (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 10 marca 2011 r., IV SA/Po 751/10 oraz w wyroku z dnia 20 lutego 2014 r., sygn. IV SA/Po 1214/13). Oznacza to, iż organ prowadzący postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, po uzyskaniu negatywnego uzgodnienia z RDOŚ lub innego organu uzgadniającego nie może wydać decyzji pozytywnej, jak również przeciwnie.
Przenosząc powyższe na grunt kontrolowanej sprawy Sąd potwierdza zasadność stanowiska Kolegium, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia uzależniona jest od istotnie kształtującego ją postanowienia RDOŚ oraz stanowiska (postanowień, opinii) innych organów uzgadniających w przedmiocie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia. Brak zatem pozytywnego uzgodnienia uniemożliwia wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.
Organ zatem może odmówić wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jedynie w przypadku: niezgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony (art. 80 ust. ustawy z 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko); odmowy uzgodnienia warunków realizacji bądź wydania negatywnej opinii, przez organy o których mowa w art. 77 ust. 1 ww. ustawy; braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany, jeżeli z oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie (art. 81 ust. 1 ww. ustawy); gdy z oceny oddziaływania na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar [...], a za realizacją przedsięwzięcia nie przemawiają konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym i brak jest rozwiązań alternatywnych (art. 81 ust. 2 ww. ustawy); jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza (art. 81 ust. 3 ww. ustawy) (tak też wyrok WSA w Poznaniu z dnia 7 czerwca 2017 roku, sygn. akt IV SA/Po 121/17, LEX nr 2309878).
Jednak żadna z przywołanych wyżej sytuacji nie miała miejsca w omawianej sprawie.
W przedmiotowej sprawie wnioskiem z dnia 30 listopada 2023 r. M. G. wniósł o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na:
- gospodarowaniu wodą w rolnictwie - melioracji łąk, pastwisk lub nieużytków oraz melioracji na obszarze nie mniejszym niż 5ha na działkach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...], [...], obręb P., gmina B.,
- wykonaniu urządzenia służącego do poboru wód podziemnych na działce nr [...].
Przedmiotowe przedsięwzięcie zostało zakwalifikowane do przedsięwzięć wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 roku, poz. 1839 ze zm.).tj:
- § 3 ust. 1 pkt 73 - urządzenia lub zespoły urządzeń umożliwiające pobór wód podziemnych lub sztuczne systemy zasilania wód podziemnych, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 37, o zdolności poboru wody nie mniejszej niż 10 m3 na godzinę;
- § 3 ust. 1 pkt 89 lit. a) melioracji łąk, pastwisk lub nieużytków;
- § 3 ust. 1 pkt 89 lit. d) melioracji na obszarze nie mniejszym niż 5 ha innej niż wymieniona w lit. a- c.
Przedmiotowe przedsięwzięcie zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko może być stwierdzony.
Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. opinią z dnia 11 marca 2024 r. Nr [...] mając na względzie lokalizację, rodzaj i skalę przedmiotowego przedsięwzięcia oraz jego oddziaływanie, zastosowane rozwiązania i technologie, a także przy założeniu realizacji, warunków i wymagań określonych w sentencji, stwierdził brak możliwości negatywnego oddziaływania na pozostające w zasięgu oddziaływania jednolite części wód oraz nie stwierdził negatywnego oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia, powodującego zagrożenie dla realizacji celów środowiskowych, o których mowa w art. 56, art. 57, art. 59 i art. 61 ustawy z dnia 20 lipca 2017 roku Prawo wodne, a określonych dla tych części wód w "Planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Odry", przyjętym rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 16 listopada 2022 roku (Dz. U. z 2023 roku, poz. 335). Nie stwierdzono również potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia. Wskazano jednak na konieczność określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach warunków i wymagań:
1. Należy wykonać szczelną obudowę studni, zapobiegającą przedostawaniu się zanieczyszczeń do wód podziemnych poprzez otwór studzienny, z zamknięciem zabezpieczającym przed dostępem osób postronnych.
2. Ujęcie eksploatować okresowo, w sezonie wegetacyjnym roślin, w ramach ustalonych i zatwierdzonych dla niego zasobów eksploatacyjnych w ilości Qe = 6,0m3/h przy depresji s = 1,5m, nie przekraczając maksymalnego godzinowego poboru wody na poziomie Qhmax = 40m3/h i Qmaksymalne roczne 52560m .
Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. stwierdził, że przedmiotowe przedsięwzięcie kwalifikuje się do inwestycji, które wymagają uzyskania oceny wodnoprawnej, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 27 sierpnia 2019 roku w sprawie rodzajów inwestycji i działań, które wymagają uzyskania oceny wodnoprawnej (Dz. U. z 2019 roku, poz. 1752).
Wskutek przeprowadzonej kontroli w terenie ustalono, iż:"- na działce o nr ewid. [...] wykonana została studnia, na którą M. G. posiada decyzję zatwierdzającą dokumentację hydrogeologiczną Starosty [...] znak [...] z dnia 16 lipca 2023 r. Wykonana studnia nie została wyposażona w pompę do poboru wody. M. G. oświadczył, że jest w trakcie ubiegania się o decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, a w przyszłości planuje wystąpić o pozwolenie wodnoprawne;
- w granicach działki widoczna jest rozprowadzona rura, która w przyszłości służyć będzie do prowadzenia wody do planowanej deszczowni szpulowej;
- na działce sąsiedniej znajduje się urządzenie wodne — staw, przy którym brak widocznych urządzeń służących do poboru wód oraz brak połączenia stawu z rurą znajdującą się na działce [...] w m-ci P. . M. G. oświadczył, że posiada również drugą studnię, która znajduje się przy budynku mieszkalnym w miejscowości P. . Wykonana studnia posiada głębokość do 30m i służy wyłącznie w ramach zwykłego korzystania z wód, na potrzeby własnego gospodarstwa domowego i własnego gospodarstwa rolnego, a pobór wód nie przekracza 5m3 na dobę".
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. postanowieniem znak: [...] z dnia 8 maja 2024 roku wyraził opinię, że dla planowanego przedsięwzięcia nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i wskazał konieczność uwzględnienia w niniejszej decyzji następujących warunków i wymagań:
1. W odwierconym otworze hydrogeologicznym zamontować pompę o wydajności maksymalnej godzinowej nie większej niż Qh max = 40m3/h.
2. Ujęcie eksploatować okresowo, w sezonie wegetacyjnym roślin, w ramach ustalonych i zatwierdzonych dla niego zasobów eksploatacyjnych w ilości Qe = 6,0m3/h przy depresji s = l,5m, nie przekraczając maksymalnego godzinowego poboru wody na poziomie Qhmax = 40m3/h i Q maksymalne roczne 52560m3.
3. Nawadnianie upraw za pomocą deszczowni wodą pobraną z planowanej studni prowadzić na obszarze o powierzchni do 19,009ha.
4. Nie prowadzić nawadniania upraw w okresie południa, przy intensywnym nasłonecznieniu.
RDOŚ w P. z uwagi na charakter i stopień złożoności oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz brak znacząco negatywnego wpływu na obszary wymagające ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin, grzybów i zwierząt, ich siedlisk lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną dla przedmiotowego przedsięwzięcia, stwierdził, że nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Pismem z dnia 24 maja 2024 roku, znak: [...], Dyrektor Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. utrzymał w mocy dokonane uzgodnienie.
Pismem z dnia 11 czerwca 2024 roku, znak: [...], Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. stwierdził, że nie ma podstaw do zmiany stanowiska wyrażonego w wydanym już postanowieniu.
W Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia (dalej: k.i.p.) wskazano, że w ramach wykonania urządzenia służącego do poboru wód podziemnych Inwestor planuje w odwierconym otworze hydrogeologicznym, na działce nr [...], zainstalować armaturę umożliwiającą pobór wód podziemnych w ilości Qmaxh = 40,0m3/h. W ramach gospodarowania wodą w rolnictwie polegającego na melioracji na obszarze nie mniejszym niż 5ha na działkach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...], Inwestor będzie nawadniał uprawy wodą podziemną za pomocą deszczowni szpulowej. Pobierana woda wykorzystana będzie na potrzeby deszczowania upraw Wnioskodawcy. Łączny areał przewidziany pod deszczowanie to 19,009 ha upraw. Zapotrzebowanie na wodę zostało określone przez Inwestora na:
- V maksymalne godzinowe — 40,0m3/h - wydajność eksploatacyjna studni,
- Q maksymalne roczne = 52 560,Om 3/rok.
Deszczowanie upraw jest stosowane w celu dostarczenia roślinom odpowiedniej ilości wody w okresach jej niedoboru, aby zwiększyć ich wzrost i plonowanie. Samo nawadnianie upraw za pomocą deszczowni jest procesem okresowym (tylko w czasie suszy) i polega na chwilowym dostarczaniu wody, która jest w większości pobierana i wykorzystywana przez rośliny w procesie ich wzrostu. Proces nawadniania upraw służy zrównoważonemu wykorzystaniu użytków rolnych. Realizacja przedsięwzięcia polegającego na gospodarowaniu wodą w rolnictwie (melioracja poprzez nawadnianie upraw) będzie stymulowało dalszy rozwój przestrzeni i nie wpłynie negatywnie na przedmiotowy teren (pola uprawne). Oddziaływanie poboru wody podziemnej w analizowanym przypadku odnosi się jedynie do wpływu na warstwę wodonośną. Całkowita powierzchnia działek i całkowita powierzchnia do podlewania wynosi 19,009ha. Na podstawie projektu robót geologicznych zatwierdzonego przez Starostę K. w terminie 20 marca 2023 roku - 4 maja 2023 roku wykonano otwór hydrologiczny z przeznaczeniem na studnię ujmującą do eksploatacji utwory czwartorzędu. Wyniki wiercenia są zbliżone do profilu projektowanego otworu. Wiercenia przeprowadzono metodą obrotową na prawy obieg płuczki świdrem trój skrzydłowym o średnicy 0 = 356mm do głębokości 48,Om. Na dnie wykonano korek iłowy, a otwór zabudowano kolumną rur o średnicy 0 = 200/225mm. W przelocie 30,Om - 48,0mp.p.t. zastosowano filtr siatkowy o średnicy 0 = 225mm. Po zakończeniu robót wiertniczych wykonano pompowania oczyszczające i pomiarowe. Planowane jest wykonanie szczelnej obudowy studni z zamknięciem, uniemożliwiającym dostęp osób postronnych. Planowane jest zamontowanie rurociągu tłocznego, zawieszenie pompy, zamontowanie głowicy, zaworu zwrotnego i wodomierza oraz wykonanie szczelnej obudowy studni z zamknięciem, uniemożliwiającym dostęp osób postronnych. W fazie budowy i po realizacji planowanego przedsięwzięcia wody opadowe i roztopowe w sposób niezorganizowany będą infiltrowały w grunt. Obudowa studni z pokrywą i włazem, podobnie jak szczelna, żeliwna głowica, ma za zadanie uniemożliwić dostawanie się jakichkolwiek zanieczyszczeń.
Deszczownie są to urządzenia, które wytwarzają sztuczny deszcz zastępujący naturalne opady atmosferyczne, dzięki czemu umożliwia się roślinom ich prawidłowy i intensywny rozwój, nawet w okresie największej posuchy. Do deszczowania w przedmiotowym przypadku użyta zostanie przenośna deszczownia szpulowa - zasada ich działania polega na bezobsługowym nawijaniu na szpulę rozwiniętego uprzednio przy pomocy ciągnika węża, którego końcówka szczelnie połączona z wózkiem podczas zwijania przemieszcza się w kierunku szpuli. Zwijanie węża odbywa się za pośrednictwem układu: turbina - skrzynia biegów - przekładnia zębata lub łańcuchowa - szpula. Obroty szpuli uzyskiwane są dzięki zastosowaniu turbiny. W granicy działki oraz w jej najbliższym sąsiedztwie nie występują wody powierzchniowe. W celu ochrony wód podziemnych przed przedostaniem się zanieczyszczeń do warstwy wodonośnej, otwór studzienny został wykonany w sposób godny z przepisami ustawy Prawo geologiczne i górnicze i obowiązującymi normami branżowymi. W przypadku realizacji planowanego przedsięwzięcia urządzenia, maszyny oraz pojazdy będą poddawane regularnym przeglądom w celu uniknięcia awarii. W wyniku realizacji planowanego przedsięwzięcia nie będą powstawać masy ziemne, nie przewiduje się powstawania odpadów komunalnych. Nie będzie emisji w związku z planowaną inwestycją i nie wpłynie ona na stan środowiska naturalnego. Nie będą wykonywane prace budowlane. Nie będzie wytwarzany hałas. W okolicy dokumentowanych robót zlokalizowane są następujące ujęcia: [...] (status: awaryjny), [...] (status czynny) [...] (status nieczynny), [...] (status nieczynny), [...] (status nieczynny), [...] (status czynny), [...] (status czynny okresowo) oraz [...] (status czynny). Najbliżej udokumentowaną (lecz nieczynną) studnią ujmującą poziom wodonośny czwartorzędu jest studnia o numerze [...], znajdująca się w miejscowości K. (działka nr [...]), w odległości ok. l,8km w kierunku NW, o głębokości 95m i promieniu leja depresji ca R - 250m. Przy maksymalnym poborze wynoszącym Q = 40,0m3/h zasięg leja depresji dokumentowanego ujęcia będzie wynosił 84m, w związku z czym przedmiotowe urządzenie nie będzie oddziaływało na inne.
Nadto Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. opinią sanitarną z dnia 6 marca 2024 r. nr [...] nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia.
Odnośnie zarzutów skargi, które są tożsame z zarzutami odwołania, należy podkreślić, iż słusznie wskazał organ II instancji, że rozpoczęcie realizacji inwestycji, a nawet zrealizowanie inwestycji, nie czyni bezprzedmiotowym postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na określoną inwestycję. To, że organ właściwy w sprawach o pozwolenie na budowę może wydać decyzję o pozwoleniu na budowę jeżeli są spełnione wszystkie warunki do wydania takiej decyzji, w tym wymagania w zakresie ochrony środowiska, nie jest równoznaczne z tym, że po wydaniu takiej decyzji wyłączona jest jakakolwiek możliwość przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko" (wyrok NSA z dnia 3 lutego 2010 roku, II GSK 6/10, LEX nr 596980; podobnie także wyrok NSA z dnia 26 października 2011 roku, IIOSK 1820/11, CBOSA). Natomiast w literaturze przedmiotu podkreśla się, że sam "fakt rozpoczęcia realizacji inwestycji nie czyni bezprzedmiotowym postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań na realizację określonego przedsięwzięcia".
Dopuszczalne jest prowadzenie postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji już zrealizowanej, niezależnie od tego, czy dla tej inwestycji toczy się postępowanie legalizacyjne. Odnośnie możliwości wydania decyzji środowiskowej już po zrealizowaniu przedsięwzięcia wypowiadał się także wielokrotnie NSA - jest to stanowisko już ugruntowane i w zasadzie prezentowane jednolicie (por. wyroki NSA: z dnia 18 maja 2016 roku, II OSK 1063/15; z dnia 27 sierpnia 2014 roku, II OSK 470/13; z dnia 6 marca 2013 roku, II OSK 2147/11; z dnia 23 maja 2014 roku, II OSK 3013/12; z dnia 14 listopada 2013 roku, II OSK 1342/12 i inne).
Należy zgodzić się z organem II instancji, jak i wyrokiem WSA w Rzeszowie z 23.03.2021 r., II SA/Rz 1264/20, (LEX nr 3176325), gdzie wskazuje się, że określenie środowiskowych uwarunkowań jest celowe nie tylko po wydaniu decyzji zezwalającej na realizację inwestycji, ale nawet po rozpoczęciu jej realizacji. Powyższe stanowisko dominuje w orzecznictwie sądów administracyjnych - tak też wyroki NSA: z 10.11. 2015 r., II OSK 542/14, z 26 października 2011 r. II OSK 1820/11, LEX nr 1152061; z 18 stycznia 2011 r. II GSK 6/10, LEX nr 785428; z 26 listopada 2008 r. II OSK 1481/07, LEX nr 746221. NSA:; z 27 sierpnia 2014 r., II OSK 470/13; z 6 marca 2013 r., II OSK 2147/11; z 23 maja 2014 r., II OSK 3013/12; z 14 listopada 2013 r., II OSK 1342/12.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze szczegółowo odniosło się do pozostałych zarzutów odwołania, co czyni zarzuty skargi w tym zakresie również bezzasadne.
Wskazać należy, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia wydawana jest na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia (art. 73 ust. 1 ustawy), który dla jej uzyskania nie musi posiadać jakiegokolwiek tytułu prawnego do nieruchomości, na której planuje realizację inwestycji. Decyzja ta nie uprawnia też inwestora do dysponowania w jakikolwiek sposób nieruchomością, na której planuje swoje przedsięwzięcie i nie ogranicza, ani też nie nadaje jakichkolwiek uprawnień inwestorowi wobec przedmiotu własności.
Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia nie narusza prawa własności, nie daje też inwestorowi żadnych praw do terenu potencjalnego zainwestowania, określa natomiast wpływ przedsięwzięcia na środowisko i wymagania jakie powinny być spełnione, aby minimalizować skutki negatywnego wpływu czynników szkodliwych. (podobnie wyrok WSA w Gdańsku z 18.09.2018 r., II SA/Gd 341/18, LEX nr 2552648).
Poza tym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa wyłącznie wpływ planowanego przedsięwzięcia na środowisko i wymagania, jakie powinny być spełnione, by zminimalizować skutki negatywnego wpływu na środowisko czynników dla niego szkodliwych. Decyzja, ta jest wydawana na wstępnym etapie procesu inwestycyjnego i nie uprawnia do realizacji inwestycji. Ocena oddziaływania na środowisko jest więc szczególną procedurą mającą na celu ocenę skutków realizacji danego przedsięwzięcia na środowisko i jego elementy, decydującą o możliwości realizacji przedsięwzięcia. Warunkuje ona wyłącznie możliwość przejścia do następnego etapu procesu budowlanego potwierdzając, że przedsięwzięcie nie spowoduje negatywnych następstw w środowisku naturalnym (podobnie wyroki WSA w Gliwicach z 30.05.2018 r., II SA/Gl 158/18; WSA w Łodzi z 29.05.2018 r., II SA/Łd 861/17).
Reasumując stwierdzić należy, iż w okolicznościach rozpoznawanej sprawy organ prowadzący postępowanie główne był zobowiązany do uzyskania uzgodnień, o jakich mowa w art. 77 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś. oraz uwzględnienia ich treści przy wydawaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wszystkie wymagane uzgodnienia i opinie organ uzyskał, a ich treść prawidłowo uwzględnił przy wydawaniu decyzji.
Uwzględniając powyższe rozważania, bezzasadność podniesionych w skardze zarzutów oraz brak okoliczności podważających zaskarżoną decyzję, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.