IV SA/Po 124/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o wymeldowaniu, uznając, że opuszczenie lokalu nie było dobrowolne i trwałe z powodu przymusu.
Skarżąca A. Z. wniosła skargę na decyzję o wymeldowaniu z pobytu stałego, twierdząc, że została zmuszona do opuszczenia lokalu poprzez wymianę zamków. Organy administracji uznały opuszczenie za dobrowolne i trwałe, opierając się na zeznaniach i braku partycypacji w kosztach. Sąd administracyjny uchylił decyzje obu instancji, stwierdzając, że opuszczenie lokalu nie było dobrowolne, co potwierdził późniejszy wyrok sądu powszechnego przywracający posiadanie.
Sprawa dotyczyła skargi A. Z. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza o wymeldowaniu skarżącej z pobytu stałego. Organy administracji uznały, że skarżąca dobrowolnie i trwale opuściła lokal, koncentrując swoje życie w innym miejscu i nie partycypując w kosztach utrzymania nieruchomości. Skarżąca argumentowała, że została zmuszona do opuszczenia lokalu poprzez wymianę zamków, co uniemożliwiło jej wejście, i podjęła kroki prawne w celu przywrócenia posiadania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Sąd uznał, że opuszczenie lokalu nie miało charakteru dobrowolnego i trwałego, co potwierdziły zeznania świadków, interwencja policji związana z wymianą zamków oraz późniejszy wyrok sądu powszechnego przywracający skarżącej posiadanie nieruchomości. Sąd podkreślił, że postępowanie o wymeldowanie ma charakter ewidencyjny, ale musi uwzględniać faktyczne okoliczności opuszczenia lokalu, w tym ewentualny przymus.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, opuszczenie lokalu w takich okolicznościach nie może być uznane za dobrowolne i trwałe, zwłaszcza gdy osoba podjęła kroki prawne w celu przywrócenia posiadania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wymiana zamków uniemożliwiła dobrowolne opuszczenie lokalu. Podjęcie przez skarżącą kroków prawnych w celu przywrócenia posiadania, w tym wyrok sądu powszechnego, potwierdza przymusowy charakter opuszczenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (19)
Główne
u.e.l. art. 35
Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 1 i 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzs4 § ust. 3
Ustawa z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2
u.e.l. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności
u.e.l. art. 28 § ust. 2
Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności
u.e.l. art. 25 § ust. 1
Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności
k.c. art. 140
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny
k.c. art. 344
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opuszczenie lokalu nastąpiło pod przymusem (wymiana zamków). Podjęcie przez skarżącą kroków prawnych w celu przywrócenia posiadania w ustawowym terminie. Wyrok sądu powszechnego przywracający posiadanie potwierdza przymusowy charakter opuszczenia.
Odrzucone argumenty
Skarżąca od lat nie zamieszkuje pod adresem stałego pobytu. Skarżąca zabrała większość swoich rzeczy osobistych. Skarżąca nie partycypuje w kosztach utrzymania nieruchomości. Skarżąca pojawia się w domu sporadycznie, wszczynając awantury. Zeznania świadków potwierdzające dobrowolność opuszczenia lokalu.
Godne uwagi sformułowania
Opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu przepisu art. 35 u.e.l. następuje, gdy opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Na równi z dobrowolnością opuszczenia lokalu należy traktować te sytuacje, w których osoba podlegająca wymeldowaniu nie może zgodnie z prawem lub na skutek okoliczności faktycznych dalej zamieszkiwać w miejscu, w którym była zameldowana Utrzymywanie zameldowania strony pod wyżej wskazanym adresem byłoby niedopuszczalnym utrzymaniem fikcji meldunkowej. Sąd wskazuje, że wymeldowanie to czynność materialno - techniczna służąca prowadzeniu ewidencji ludności i nie ma wpływu na prawa do lokalu, w tym szczególnie na prawo własności.
Skład orzekający
Izabela Bąk-Marciniak
przewodniczący
Maciej Busz
sprawozdawca
Józef Maleszewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że przymusowe opuszczenie lokalu (np. przez wymianę zamków) wyklucza uznanie opuszczenia za dobrowolne w postępowaniu meldunkowym, nawet jeśli osoba nie podjęła natychmiastowych kroków prawnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu rodzinnego i utraty posiadania, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest rozróżnienie między dobrowolnym opuszczeniem lokalu a sytuacją, gdy osoba jest do tego zmuszona, co ma kluczowe znaczenie w postępowaniu meldunkowym. Wyrok sądu powszechnego odgrywa tu istotną rolę.
“Czy wymiana zamków może być podstawą do wymeldowania? Sąd administracyjny wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Po 124/22 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2022-05-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-02-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Izabela Bąk-Marciniak /przewodniczący/ Józef Maleszewski Maciej Busz /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6050 Obowiązek meldunkowy Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane II OSK 1868/22 - Wyrok NSA z 2023-12-20 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 329 art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2019 poz 1397 art. 35 Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędziowie WSA Maciej Busz (spr.) WSA Józef Maleszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 maja 2022 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Wojewody z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego 1. uchyla zaskarżaną decyzje oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza R. z [...] października 2021 r. nr [...], 2. zasądza od Organu na rzecz Skarżącej A. Z. kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego. Uzasadnienie IV SA/Po 124/22 Uzasadnienie Burmistrz R. decyzją z [...].10.2022 r. nr [...] wydaną na postawie art. 104 i 107 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej jako k.p.a.) oraz art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 510, dalej jako u.e.l.) po rozpatrzeniu i przeprowadzeniu postępowania dotyczącego wymeldowania A. Z. (dalej jako skarżąca) z pobytu starego w m. F. , [...] na wniosek M. K., Z. K. i T. K. orzekł o wymeldowaniu A. Z. z pobytu stałego F. [...]. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że postępowanie administracyjne dotyczące wymeldowania skarżącej z pobytu stałego F. , [...] zostało wszczęte w dniu [...] lipca 2021 r. na wniosek M. K., Z. K. i T. K., którzy są właścicielami nieruchomości położonej w miejscowości F. , [...] (akt notarialny Repertorium [...] nr [...]). W toku przeprowadzonego w powyższej sprawie postępowania ustalono, że skarżąca od grudnia 2019 r. nie zamieszkuje pod adresem zameldowania na pobyt stały F. [...]. Organ wskazał, że obecnie miejscem jej pobytu, gdzie realizuje swoje funkcje życiowe, tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przyjmuje wizyty członków rodziny oraz przyjmuje korespondencję jest wynajmowane mieszkanie, mieszczące się przy ul. Z. , [...]. Z przedłożonego przez skarżącą wyroku Sądu Okręgowego w K. orzekającego rozwód wraz z uzasadnieniem wynika, że A. Z. i Z. K. są rozwiedzeni, prawomocnym orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2019 r. Świadek D. K. w dniu [...] sierpnia br. do protokołu zeznał, że gdy mama A. pojawia się w spornym lokalu wszczyna awantury. Dnia [...] września 2021 r. organ administracji przeprowadził wizję lokalną w domu pod adresem F. [...]. W czasie przeprowadzenia oględzin obecne były A. Z. oraz M. K.. W trakcie wizji w spornej nieruchomości skarżąca wskazała rzeczy, przedmioty, meble oraz wyposażenie domu, które jej zdaniem należy do niej. Nie wskazała jednak rzeczy codziennego użytku, które potwierdziłyby, że obecnie zamieszkuje w powyżej wymienionej posesji. Organ wskazał, że zebrany materiał dowodowy wskazuje, że skarżąca nie zamieszkuje w domu i w żaden sposób nie koncentruje oraz nie realizuje w nim swoich interesów życiowych. Oceny stanu faktycznego dokonano na podstawie wniosku złożonego przez M. K., Z. K. oraz T. K., zeznań świadków oraz wizji lokalnej, które jawią się jako wiarygodne. Skarżąca nie dopełniła obowiązku zameldowania się na pobyt czasowy zgodnie z faktycznym miejscem zamieszkania. Odwołanie od powyższej decyzji w ustawowym terminie wniosła A. Z. wnosząc o oddalenie wniosku o wymeldowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W uzasadnieniu odwołania wyjaśniono, że podobnie jak w poprzedniej decyzji, która została uchylona przez organ II instancji, organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, iż jego zdaniem opuszczenie przez skarżącą w/w nieruchomości miało charakter dobrowolny oraz trwały. Jest to ustalenie w jej ocenie zupełnie niezrozumiałe i w oczywisty sposób sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym. Podkreślono, iż skarżąca do opuszczenia przedmiotowego lokalu została zmuszona siłą. Dokonano wymiany zamków w drzwiach uniemożliwiając jej wejście do nieruchomości, a także pozbawiono mnie dostępu do znajdujących się tam przedmiotów stanowiących moją własność, w tym ubrań, kosmetyków czy biżuterii. Fakt ten wynika nie tylko z jej zeznań, notatek policji, ale zwłaszcza z akt sprawy Sądu Rejonowego w K. o przywrócenie naruszonego posiadania ([...]). Co więcej, z protokołów rozpraw przed Sądem Okręgowym w K. (sprawa rozwodowa), wynika, iż to Z. K. wraz z synami wyprowadził się, a to skarżąca pozostała na spornej nieruchomości. Wbrew temu co ustalił organ I instancji, skarżąca nigdy nie miała zamiaru dobrowolnego opuszczenia przedmiotowego lokalu ani też zamiaru stałego przebywania w innym miejscu. Wskazano, że skarżąca po raz pierwszy do M. K. z żądaniem przywrócenia naruszonego posiadania zwróciła się pismem z dnia [...] lutego 2020 r. Do [...] grudnia 2019 r. była w posiadaniu przedmiotowej nieruchomości. Podjęła działania celem obrony i egzekwowania swoich praw, wnosząc pozew o przywrócenie naruszonego posiadania w terminie ustawowym, tj. przed upływem rocznego terminu od dnia naruszenia posiadania. Organ w zaskarżonej decyzji nie wskazał jednak, co uznał za faktyczną przyczynę opuszczenia przez skarżącą lokalu we [...]. Jedynie arbitralnie przyjął bez żadnego uzasadnienia, iż opuszczenie miało charakter dobrowolny i trwały. Wojewoda decyzją z [...].10.2021 r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy wskazał, że rozpatrując odwołanie wziął pod uwagę zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, tj.: - wniosek M. K. o wymeldowanie, z którego wynika, że skarżąca od trzech lat nie zamieszkuje pod ww. adresem. Wyprowadzając się do nowego miejsca pobytu ul. Z. , [...], zabrała ze sobą wszystkie swoje rzeczy osobiste. Rzeczy, które pozostawiła tj.: stare ubrania, których nie używa, zostały spakowane w worki i znajdują się w garażu. Była synowa zjawia się w jej domu sporadycznie, robiąc awantury; - protokół przesłuchania skarżącej z [...] stycznia 2021 r., która zeznała, że nie zamieszkuje w miejscu pobytu stałego. Ostatni raz była w nieruchomości [...] grudnia 2020 r. w celu zabrania odzieży wierzchniej i obuwia zimowego. Chce się rozliczyć z byłym mężem w kwestiach majątkowych, zabrać resztę rzeczy i zamknąć ten etap w swoim życiu. Obecnie wynajmuje mieszkanie w K., ul. Z. i w nim realizuje swoje funkcje życiowe; - pismo Komendanta Komisariatu Policji w R. z [...] stycznia 2021 r. wskazujące, że w spornym lokalu miała miejsce interwencja w dniu [...] grudnia 2019 r. związana z wymianą zamków w drzwiach przez Z. K. oraz, że w grudniu 2020 r. odebrano telefoniczne zgłoszenie od mężczyzny, który poinformował, że skarżąca awanturuje się i że nie mieszka od kilku lat w lokalu mieszkalnym nr [...] w miejscowości F.; - protokół przesłuchania świadka Z. Z., matki skarżącej, z [...] lutego 2021 r., która oświadczyła że córka nie opuściła spornego lokalu dobrowolnie. Powodem wyprowadzki było nękanie, wyzywanie, zastraszanie. W domu pozostały jej rzeczy osobiste, ubrania oraz buty. W Sylwestra 2019 r. skarżąca ze swoją córką Mają nie mogły wejść do domu, ponieważ wymieniono zamki. Skarżąca ostatni raz była w domu przed świętami [...] w 2020 r., aby zabrać kurtkę zimową i buty. W domu pozostało wiele rzeczy, które Z. Z. kupiła córce, część z nich wzięła na raty; - protokół przesłuchania Z. K. z [...] lutego 2021 r., który zeznał, że była żona wyprowadziła się dobrowolnie w 2017 r. Zabrała swoje rzeczy osobiste oraz kosmetyki. Obecnie w lokalu mieszkalnym nr [...] w miejscowości F. mieszka on wraz z synami D. i S., którzy nie mają kontaktu z matką. Była żona pojawia się w domu raz w roku, wówczas wszczyna awantury. Ostatni raz była w domu w okresie [...] w 2020 r., sugerowała, że przyjechała po kurtkę i buty. Skarżąca nie może wejść do domu, ponieważ syn wymienił zamki. Była żona mówi, że chce wrócić do domu, ale według Z. K. chodzi jej jedynie o spłatę. Od momentu wyprowadzki skarżąca nie partycypuje w kosztach utrzymania; - protokół przesłuchania świadka A. W. - Sołtysa Sołectwa B. z [...] lutego 2021 r., która oświadczyła że od stycznia 2019 r. nie widuje skarżącej. Nie widuje również samochodu, którym jeździ skarżąca. Wymieniona nie bierze udział w zebraniach sołeckich; - protokół z oględzin przeprowadzonych [...] marca 2021 r. - w przedmiotowej nieruchomości skarżąca wskazała przedmioty, meble oraz wyposażenie domu, które jej zdaniem należą do niej. Nie okazała rzeczy osobistych i codziennego użytku, które potwierdziłyby fakt jej zamieszkiwania w ww. nieruchomości; - protokół przesłuchania M. K. (teściowej skarżącej) z [...] kwietnia 2021 r., która zeznała że podczas rozprawy w Sądzie Rejonowym w K. w dniu [...] marca 2021 r. skarżąca poinformowała, że nie zamierza zamieszkiwać w domu we F. oraz oświadczyła, że decyzją sądu, między stronami odbędą się mediacje dotyczące wysokości spłaty za przedmiotową nieruchomość. - protokół przesłuchania świadka D. K. z [...] sierpnia 2021 r., który zeznał, że jego mama - A. Z. od około [...] nie mieszka w lokalu mieszkalnym nr [...] w miejscowości F.. Około pół roku temu skarżąca przyjeżdżała do domu raz na miesiąc, raz na dwa miesiące, aby zrobić awanturę i odjeżdżała. Mama D. K. wyprowadzając się zabrała ze sobą ubrania i kosmetyki, to co było jej najbardziej potrzebne. Wymieniona nie posiada kluczy do lokalu, nie partycypuje w kosztach utrzymania domu. Dom opuściła dobrowolnie; - protokół z oględzin przeprowadzonych [...] września 2021 r., podczas których ustalono, że w mieszkaniu znajdują się następujące przedmioty należące do skarżącej, m.in.: telewizor i obraz, trampki, kosmetyczka, pralka i suszarka, odświeżacz powietrza, kosz na śmieci, narożnik i zabudowa kuchenna, maszynka do mięsa, zmywarka, krzesła do bufetu, ława i szafka RTV, kurtka skórzana, deska do prasowania po babci [...]. W mieszkaniu są również rzeczy należące do wspólnego majątku małżeńskiego A. Z. i Z. K.. W kotłowni znajdują się spakowane rzeczy skarżącej w trzech workach; - protokół przesłuchania świadka A. W. Sołtysa Sołectwa B. z [...] września 2021 r., która oświadczyła że nie widuje skarżącej w budynku mieszkalnym nr [...] w miejscowości F.. Wymieniona nie bierze udział w zebraniach sołeckich oraz imprezach integracyjnych; - pismo Komendanta Komisariatu Policji w R. z [...] września 2021 r., z którego wynika, że w spornym lokalu miały miejsce 3 interwencje, z czego jedna zgłoszona [...] grudnia 2019 r. przez skarżącą, która nie mogła wejść do domu z uwagi na wymianę zamka w drzwiach przez Z. K.; W ocenie organu odwoławczego przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że zachodzą przesłanki do tego, aby uznać, że aktualne związki odwołującej z przedmiotowym lokalem ustały. Skarżąca [...] stycznia 2021 r. zeznała, że nie zamieszkuje w miejscu pobytu stałego. Ostatni raz była w nieruchomości [...] grudnia 2020 r. w celu zabrania odzieży wierzchniej i obuwia zimowego. Chce się rozliczyć z byłym mężem w kwestiach majątkowych. Wymieniona skoncentrowała swoje życie w K., przy ul. Z. . W miejscu stałego zameldowania odwołująca od grudnia 2019 r. nie realizuje w sposób stały swoich podstawowych funkcji życiowych, tj. w szczególności nie mieszka, nie nocuje, nie spożywa posiłków, nie wypoczywa, nie przechowuje rzeczy niezbędnych do codziennego funkcjonowania (żywność, środki czystości, środki higieny osobistej), nie przyjmuje wizyt członków rodziny lub znajomych. Skarżąca nie partycypuje w kosztach utrzymania spornej nieruchomości i pozostaje w konflikcie z byłym mężem. Powyższe ustalenia znajdują potwierdzenie w protokole przesłuchania strony i świadków. W zeznaniach świadków nie można dopatrzeć się intencji wprowadzenia organu w błąd. Zeznania te są rzeczowe, spójne i korespondują z treścią wniosku o wymeldowanie. Skarżąca po prawie dwunastu miesiącach podjęła kroki prawne o przywrócenie naruszonego posiadania lokalu nr [...] w miejscowości F.. Tak późne podjęcie kroków prawnych zmierzających do przywrócenia posiadania lokalu świadczy o tym, że strona dobrowolnie i trwale się z niego wyprowadziła. Podkreślono, że żaden przepis nie uzależnia wydania decyzji w sprawie wymeldowania od zakończenia równolegle toczącego się postępowania w sądzie powszechnym. Jeżeli wyrok sądu powszechnego zostałby wydany przed rozstrzygnięciem sprawy o wymeldowanie, organ byłby zobowiązany wziąć to orzeczenie pod uwagę. Natomiast w sytuacji, gdy sprawa o przywrócenie posiadania nie została zakończona przed wydaniem decyzji o wymeldowaniu, samo wniesienie sprawy o przywrócenie naruszonego posiadania nie może świadczyć o braku dobrowolnego opuszczenia mieszkania. Odnosząc się do kwestii pozostawionych w spornym lokalu rzeczy należących do strony podkreślono, że sądy administracyjne zwracają uwagę, iż sam fakt pozostawienia w spornym lokalu rzeczy osobistych, rzeczy codziennego użytku nie ma decydującego znaczenia dla ustalenia spełnienia przesłanek stałego zamieszkiwania. Dowód taki należy oceniać w zestawieniu z innymi i dopiero wówczas można uznać, czy dana okoliczność została udowodniona, czy też nie. Niejednokrotnie bowiem w mieszkaniu znajdują się rzeczy danej osoby, przechowywane tam w celu stworzenia pozoru zamieszkiwania, co ma wyłączyć zaistnienie przesłanki wymeldowania. Dodano, że zameldowanie na pobyt stały służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu jedynie potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała (art. 28 ust. 4 ustawy z 24 września 2010 r.). W sytuacji gdy skarżąca od grudnia 2019 r. nie mieszka w lokalu nr [...] w miejscowości F., gm. R., opuszczenie ww. nieruchomości uzasadniało jej wymeldowanie. Utrzymywanie zameldowania strony pod wyżej wskazanym adresem byłoby niedopuszczalnym utrzymaniem fikcji meldunkowej. W świetle przedstawionego powyżej stanu faktycznego i prawnego zarzuty odwołania uznano za nieuzasadnione. Skargę na powyższą decyzję w ustawowym terminie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu A. Z., wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez oddalenie wniosku o wymeldowanie, a także o zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania wg norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła : 1) sprzeczność ustaleń faktycznych ze zgromadzonym materiałem dowodowym stanowiących podstawę rozstrzygnięcia polegającą na przyjęciu, iż jej wyprowadzenie się z pobytu stałego F. , [...] miało charakter dobrowolny i trwały, podczas gdy choćby w świetle zeznania Z. Z. została do tego zmuszona siłą i wymieniono bez jej wiedzy zamki w drzwiach skutecznie uniemożliwiając jej wejście do budynku; po prawie dwunastu miesiącach podjęła kroki prawne o przywrócenie naruszonego posiadania lokalu nr [...] w miejscowości F., podczas gdy choćby z pisma Komendanta Komisariatu Policji w R. z dnia [...] stycznia 2021 r. wynika, iż w dniu [...] grudnia 2019 r. w przedmiotowym lokalu miała miejsce interwencja Policji właśnie w związku z wymianą zamków w drzwiach, a więc niezwłocznie po stwierdzeniu przeze mnie tego faktu; 2) naruszenie przepisu prawa materialnego, tj.: - art. 35 u.e.l. zgodnie z którym organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się, poprzez jego błędne zastosowanie w niniejszej sprawie i uznanie, iż opuszczenie przeze mnie miejsca pobytu stałego bez wymeldowania się nastąpiło z zamiarem stałego przebywania w innym miejscu; 3) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 6 k.p.a. stanowiącego, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa - w zakresie w jakim organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, mimo braku przesłanek do wydania takiego rozstrzygnięcia; art. 7 i art. 77 oraz art. 80 k.p.a. zgodnie z którymi organy winny kierować się zasadą prawdy obiektywnej, jak i zobowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy poprzez zaniechanie oceny i dokładnego wyjaśnienia przesłanki opuszczenia przeze mnie lokalu, a także niewskazania jaką okoliczność organy uznały za przyczynę opuszczenia nieruchomości; - art. 8 k.p.a. stanowiącego, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, podczas gdy stanowisko zaprezentowane przez organ I instancji w przedmiotowej sprawie nie realizuje powyższych założeń, a mimo to organ odwoławczy utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy; - art. 11 k.p.a. poprzez uzasadnianie swojej decyzji fragmentem orzeczenia WSA w Poznaniu z dnia [...] października 2019 r., sygn. akt: II SA/Po [...], które zostało wydane zupełnie w innym stanie faktycznym i nie może stanowić podstawy do wydania w mojej sprawie decyzji o wymeldowaniu jej z pobytu stałego F. , [...]. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasową argumentację i podkreślając, że skarżąca skoncentrowała swoje życie w K., przy ul. Z. i nie partycypuje w kosztach utrzymania spornej nieruchomości. P. w konflikcie z byłym mężem, a fakt istnienia konfliktu między stronami postępowania nie powoduje podważenia oceny, że opuszczenie lokalu przez jedną z nich miało charakter trwały i dobrowolny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm, zwanej dalej "p.p.s.a.") wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sad dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną. Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z 30 marca 2022 r., wydanym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), zmienionej ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r., poz. 875). Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody z [...].10.2021 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza R. z [...].10.2022 r., nr [...] orzekającą o wymeldowaniu A. Z. z pobytu stałego F. , [...]. Oceniając wydane w sprawie decyzje w oparciu o wyżej wskazane kryterium Sąd uznał, że skarga zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j.: Dz. U. z 2019 r. poz. 1397 z późn. zm. - dalej powoływanej w skrócie jako "u.e.l.") organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1 u.e.l. wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. W świetle tego przepisu decyzja w sprawie wymeldowania ma charakter związany i zapada, gdy jednocześnie spełnione zostaną przesłanki opuszczenia miejsca pobytu stałego oraz niedopełnienia obowiązku wymeldowania się. Innymi słowy organ administracji w razie spełnienia w/w przesłanek ma obowiązek wymeldować daną osobę. Na wstępie Sąd wyjaśnia, że celem decyzji o wymeldowaniu jest wyłącznie doprowadzenie do zgodności faktycznego miejsca pobytu danej osoby z miejscem rejestracji. Wydawana na podstawie art. 35 u.e.l. decyzja administracyjna służy celom jedynie aktualizacyjnym, tj. doprowadzeniu do zgodności pomiędzy miejscem zamieszkania a miejscem zameldowania danej osoby. Ewidencja ludności ma bowiem charakter wyłącznie rejestracyjny, tak więc zapis o zameldowaniu musi odzwierciedlać faktyczne miejsce i charakter pobytu danej osoby, a zatem bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie wymeldowania pozostają jakiekolwiek oczekiwania - czy choćby nawet roszczenia prawne - określonej osoby związane z danym lokalem. (vide wyrok WSA w Gdańsku z 18 czerwca 2020 r. o sygn. III SA/Gd 849/19). Postępowanie o wymeldowanie ma na celu doprowadzenie do zgodności ewidencji z rzeczywistym stanem rzeczy. Utrzymywanie stanu zameldowania w lokalu, w którym dana osoba faktycznie nie przebywa, stanowiłoby natomiast tzw. fikcję meldunkową, która jest sprzeczna z celem instytucji zameldowania, a przede wszystkim z jej rejestrowym (ewidencyjnym) charakterem. (tak WSA w Szczecinie w wyroku z 18 czerwca 2020 r. o sygn. II SA/Sz 840/19). Sąd wskazuje, że wymeldowanie to czynność materialno - techniczna służąca prowadzeniu ewidencji ludności i nie ma wpływu na prawa do lokalu, w tym szczególnie na prawo własności. Przy ustalaniu przesłanek wymienionych przepisie art. 35 u.e.l. należy mieć na uwadze, że tak zameldowanie, jak i wymeldowanie z miejsca stałego pobytu, ma charakter wyłącznie ewidencyjny i rejestrowy. Tym samym nie rodzi ono ani też nie niweczy żadnych praw rzeczowych bądź obligacyjnych do określonego lokalu. Realizacji tych praw można natomiast dochodzić na drodze postępowania cywilnego przed sądem powszechnym. Jeżeli zatem dana osoba opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego i nie dopełnia obowiązku wymeldowania się, decyzję w tej sprawie musi podjąć właściwy organ gminy. Jak wyjaśniono wyżej, kwestie meldunkowe nie wpływają na stosunki właścicielskie, w tym możliwość korzystania z lokalu. Są to dwie różne kwestie, wynikające z odmiennych dziedzin prawa. Prawo własności kształtują bowiem przepisy prawa cywilnego (art. 140 i nast. ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny; t.j.: Dz. U. z 2020 r. poz. 1740). Obowiązek meldunkowy stanowi tymczasem domenę prawa administracyjnego i znajduje rozwinięcie w ustawie o ewidencji ludności. Zameldowanie skarżącego w lokalu nie rzutuje zatem w żaden sposób na jego ewentualne uprawnienia właścicielskie do tego lokalu. Przedmiot sprawy dotyczy wymeldowania z pobytu stałego, dlatego wyjaśnienia wymaga, że pobytem stałym w rozumieniu przepisu art. 25 ust. 1 u.e.l. jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Z treści w/w przepisu wynika, że o pobycie stałym przesądzają takie elementy, jak: fizyczne przebywanie osoby w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem oraz zamiar przebywania w tym miejscu (lokalu) w sposób stały (na stałe). Przyjmuje się, że miejsce pobytu stałego danej osoby to miejsce, w którym osoba ta realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe: nocuje tam, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania, takie jak odzież, rzeczy osobiste, żywność, przyjmuje tam wizyty członków rodziny, znajomych itp. (tak m.in. wyrok WSA w Poznaniu z 11 lutego 2021 r. o sygn. II SA/Po 204/20 Z utrwalonego w tej materii orzecznictwa sądowoadministracyjnego wynika, że opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu przepisu art. 35 u.e.l. następuje, gdy opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Z taką zmianą miejsca pobytu mamy do czynienia w sytuacji, gdy dana osoba faktycznie nie przebywa w określonym lokalu i opuściła go na stałe, a zamiar ten jest związany z założeniem w innym - nowym miejscu - ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić w sposób wyraźny - przez złożenie stosownego oświadczenia, ale także w sposób dorozumiany - przez zachowanie, które w sposób nie budzący wątpliwości wyraża wolę danej osoby skoncentrowania swojej aktywności życiowej w innym miejscu. (tak m.in. WSA w Poznaniu w wyroku z 17 marca 2021 r. o sygn. IV SA/Po 1932/20). Trwałe opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stałego związane jest zazwyczaj z jednoczesnym zerwaniem związków z dotychczasowym lokalem i brakiem woli powrotu do miejsca swojego dotychczasowego zameldowania. Z kolei opuszczenie lokalu można uznać za dobrowolne, jeżeli wynikało ono z nieskrępowanej woli przeniesienia swoich interesów życiowych w inne miejsce. Innymi słowy, o dobrowolności decyduje samodzielna rezygnacja z przebywania pod danym adresem, nie zaś rezygnacja wywołana przymusem fizycznym czy psychicznym osoby trzeciej. Jednak w ugruntowanym już orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się nadto, że na równi z dobrowolnością opuszczenia lokalu należy traktować te sytuacje, w których osoba podlegająca wymeldowaniu nie może zgodnie z prawem lub na skutek okoliczności faktycznych dalej zamieszkiwać w miejscu, w którym była zameldowana, to jest także wtedy gdy deklaruje zamiar powrotu do lokalu, jednak z przyczyn obiektywnych zrealizowanie tego zamiaru nie jest już możliwe. Powiązanie przesłanki opuszczenia miejsca stałego zamieszkania z kwestią dobrowolności ma jedynie takie znaczenie, że nie może dojść do wymeldowania tak długo, jak długo zainteresowany może podjąć próby przywrócenia zamieszkiwania, usunięcia skutków zastosowania przymusu, likwidacji stanu niezgodnego z jego wolą, a polegającego na braku możliwości zamieszkiwania. Wyczerpanie bezskuteczne tych środków lub rezygnację z ich zastosowania albo upływ terminów do ich zastosowania uznaje się za okoliczność usuwającą stan przymusu, a zatem otwierającą drogę do wymeldowania (zob. w tej materii wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 9 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 299/11; z dnia 16 października 2013 r., sygn. akt II OSK 1163/12; z dnia 20 maja 2016 r., sygn. akt II OSK 2065/14; z dnia 11 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 1177/17; z dnia 8 czerwca 2019 r., sygn. akt II OSK 2025/17; z dnia 18 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 3427/18; z dnia 19 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 3268/18; wyroki WSA w Gdańsku z 27 maja 2021 r. o sygn. III SA/Gd 1199/20 oraz z 22 kwietnia 2021 r. o sygn. II SA/Gd 1070/20; wyroki NSA z 25 maja 2020 r. o sygn. II OSK 417/19 oraz z 12 lutego 2020 r. o sygn. II OSK 3702/18). Przedmiotem oceny w postępowaniu o wymeldowanie są zawsze okoliczności istniejące w dniu faktycznego opuszczenia miejsca stałego zameldowania. Z kolei ocena zamiaru opuszczenia lokalu, tzn. ustalenie, czy miało ono charakter dobrowolny odbywa się przez ocenę całokształtu okoliczności obiektywnych. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy Sąd orzekający stanął na stanowisku, że okoliczności dotyczące zmiany miejsca zamieszkania przez skarżącą i opuszczenie przez nią spornego lokalu nie miało charakteru dobrowolnego i trwałego w rozumieniu wyżej przedstawionych zasad. Przekonanie Sądu wynika z oceny całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym w szczególności z zeznań i argumentacji podnoszonej przez samą skarżącą. Organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję wziął pod uwagę następujący materiał dowodowy: - wniosek M. K. o wymeldowanie, z którego wynika, że skarżaca od trzech lat nie zamieszkuje pod ww. adresem. Wyprowadzając się do nowego miejsca pobytu ul. Z. , [...], zabrała ze sobą wszystkie swoje rzeczy osobiste. Rzeczy, które pozostawiła tj.: stare ubrania, których nie używa, zostały spakowane w worki i znajdują się w garażu. Była synowa zjawia się w jej domu sporadycznie, robiąc awantury; - protokół przesłuchania skarżącej z [...] stycznia 2021 r., która zeznała,, że nie zamieszkuje w miejscu pobytu stałego. Ostatni raz była w nieruchomości [...] grudnia 2020 r. w celu zabrania odzieży wierzchniej i obuwia zimowego. Chce się rozliczyć z byłym mężem w kwestiach majątkowych, zabrać resztę rzeczy i zamknąć ten etap w swoim życiu. Obecnie wynajmuje mieszkanie w K., ul. Z. i w nim realizuje swoje funkcje życiowe – Sąd wskazuje, że ten dowód został oceniony przez organ nieprawidłowo, co zostało wyjaśnione w dalszej części uzasadnienia; - pismo Komendanta Komisariatu Policji w R. z [...] stycznia 2021 r. wskazujące, że w spornym lokalu miała miejsce interwencja w dniu [...] grudnia 2019 r. związana z wymianą zamków w drzwiach przez Z. K. oraz, że w grudniu 2020 r. odebrano telefoniczne zgłoszenie od mężczyzny, który poinformował, że skarżąca awanturuje się i że nie mieszka od kilku lat w lokalu mieszkalnym nr [...] w miejscowości F.; - protokół przesłuchania świadka Z. Z., matki skarżącej, z [...] lutego 2021 r., która oświadczyła że córka nie opuściła spornego lokalu dobrowolnie. Powodem wyprowadzki było nękanie, wyzywanie, zastraszanie. W domu pozostały jej rzeczy osobiste, ubrania oraz buty. W Sylwestra 2019 r. skarżąca ze swoją córką Mają nie mogły wejść do domu, ponieważ wymieniono zamki. Skarżąca ostatni raz była w domu przed świętami B. N. w 2020 r., aby zabrać kurtkę zimową i buty. W domu pozostało wiele rzeczy, które Z. Z. kupiła córce, część z nich wzięła na raty; - protokół przesłuchania Z. K. z [...] lutego 2021 r., który zeznał, że była żona wyprowadziła się dobrowolnie w 2017 r. Z. swoje rzeczy osobiste oraz kosmetyki. Obecnie w lokalu mieszkalnym nr [...] w miejscowości F. mieszka on wraz z synami D. i S., którzy nie mają kontaktu z matką. Była żona pojawia się w domu raz w roku, wówczas wszczyna awantury. Ostatni raz była w domu w okresie przedświątecznym w 2020 r., sugerowała, że przyjechała po kurtkę i buty. Skarżąca nie może wejść do domu, ponieważ syn wymienił zamki. Była żona mówi, że chce wrócić do domu, ale według Z. K. chodzi jej jedynie o spłatę. Od momentu wyprowadzki skarżąca nie partycypuje w kosztach utrzymania; - protokół przesłuchania świadka A. W. - Sołtysa Sołectwa B. z [...] lutego 2021 r., która oświadczyła że od stycznia 2019 r. nie widuje skarżącej. Nie widuje również samochodu, którym jeździ skarżąca. Wymieniona nie bierze udział w zebraniach sołeckich; - protokół z oględzin przeprowadzonych [...] marca 2021 r. - w przedmiotowej nieruchomości skarżąca wskazała przedmioty, meble oraz wyposażenie domu, które jej zdaniem należą do niej. Nie okazała rzeczy osobistych i codziennego użytku, które potwierdziłyby fakt jej zamieszkiwania w ww. nieruchomości; - protokół przesłuchania M. K. teściowej skarżącej z [...] kwietnia 2021 r., która zeznała że podczas rozprawy w Sądzie Rejonowym w K. w dniu [...] marca 2021 r. skarżąca poinformowała, że nie zamierza zamieszkiwać w domu we F. , oraz oświadczyła, że decyzją sądu, między stronami odbędą się mediacje dotyczące wysokości spłaty za przedmiotową nieruchomość. - protokół przesłuchania świadka D. K. z [...] sierpnia 2021 r., który zeznał, że jego mama - A. Z. od około [...] nie mieszka w lokalu mieszkalnym nr [...] w miejscowości F.. Około [...] temu skarżaca przyjeżdżała do domu raz na miesiąc, raz na dwa miesiące, aby zrobić awanturę i odjeżdżała. Mama D. K. wyprowadzając się zabrała ze sobą ubrania i kosmetyki, to co było jej najbardziej potrzebne. Wymieniona nie posiada kluczy do lokalu, nie partycypuje w kosztach utrzymania domu. Dom opuściła dobrowolnie; - protokół z oględzin przeprowadzonych [...] września 2021 r., podczas których ustalono, że w mieszkaniu znajdują się następujące przedmioty należące do skarżącej, m.in.: telewizor i obraz, trampki, kosmetyczka, pralka i suszarka, odświeżacz powietrza, kosz na śmieci, narożnik i zabudowa kuchenna, maszynka do mięsa, zmywarka, krzesła do bufetu, ława i szafka RTV, kurtka skórzana, deska do prasowania po babci F. . W mieszkaniu są również rzeczy należące do wspólnego majątku małżeńskiego A. Z. i Z. K.. W kotłowni znajdują się spakowane rzeczy skarżącej w trzech workach; - protokół przesłuchania świadka A. W. Sołtysa Sołectwa B. z [...] września 2021 r., która oświadczyła że nie widuje skarżącej w budynku mieszkalnym nr [...] w miejscowości F.. Wymieniona nie bierze udział w zebraniach sołeckich oraz imprezach integracyjnych; - pismo Komendanta Komisariatu Policji w R. z [...] września 2021 r., z którego wynika, że w spornym lokalu miały miejsce [...] interwencje, z czego jedna zgłoszona [...] grudnia 2019 r. przez skarżącą, która nie mogła wejść do domu z uwagi na wymianę zamka w drzwiach przez Z. K.. Odnośnie przesłanki dobrowolności w rozumieniu przepisu art. 35 u.e.l. Sąd wskazuje, że z zeznań skarżącej i pozostałych okoliczności ustalonych w sprawie wynika, że lokal ten opuściła ona pod przymusem. Element przymusu pojawił się w dniu [...] grudnia 2019 r. po wymianie zamków w tym lokalu przez Z. K.. Potwierdza to jednoznacznie pismo Komendanta Komisariatu Policji w R. z [...] stycznia 2021 r., wskazujące, że w spornym lokalu miała miejsce interwencja w dniu [...] grudnia 2019 r., związana z wymianą zamków w drzwiach przez Z. K.. Okoliczności te zostały również potwierdzone w zeznaniach przez Z. Z.. Należy również wskazać, że skarżąca podjęła realne działania, by doprowadzić do zmiany tego stanu rzeczy. Niezwłocznie, gdy została pozbawiona posiadania lokalu zgłosiła tę sytuację na policję. Ponadto skarżąca wskazuje, że zwróciła się do M. K. z oficjalnym pisemnym żądaniem przywrócenia naruszonego posiadania zwróciła się już pismem z dnia [...] lutego 2020 r. Tego elementu stanu faktycznego organ nie wyjaśnił, jednak skarżąca wystąpiła oficjalnie do sądu powszechnego z wnioskiem o przywrócenie posiadania przedmiotowego lokalu. Bez znaczenia są podkreślane przez organ dywagacje na temat tego, że wniosek o przywrócenie posiadania został złożony po prawie 12 miesiącach od utraty posiadania lokalu. Skarżąca pozew o przywrócenie posiadania lokalu wniosła w dniu [...] grudnia 2020 r., czyli przed upływem roku od momentu, gdy została pozbawiona posiadania. Zgodnie z art. 344 Kodeksu cywilnego przeciwko temu, kto samowolnie naruszył posiadanie, jak również przeciwko temu, na czyją korzyść naruszenie nastąpiło, przysługuje posiadaczowi roszczenie o przywrócenie stanu poprzedniego i o zaniechanie naruszeń. Roszczenie to nie jest zależne od dobrej wiary posiadacza ani od zgodności posiadania ze stanem prawnym, chyba że prawomocne orzeczenie sądu lub innego powołanego do rozpoznawania spraw tego rodzaju organu państwowego stwierdziło, że stan posiadania powstały na skutek naruszenia jest zgodny z prawem (§1). Zgodnie z § 2 roszczenie wygasa, jeżeli nie będzie dochodzone w ciągu roku od chwili naruszenia. Biorąc powyższe pod uwagę nie sposób oceniać okoliczności w niniejszej sprawie w sposób negatywny dla skarżącej, skoro roszczenie o przywrócenie utraconego posiadania zgłosiła w ustawowym terminie. W świetle powyższych okoliczności nie sposób również nie zauważyć, że wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z [...].03.2022 r., sygn. akt [...] nakazano przywrócenie posiadania przedmiotowej nieruchomości skarżącej. Sąd wskazuje, że powództwo o przywrócenie naruszonego posiadania ma istotne znaczenie w postępowaniu meldunkowym, ale nie jako zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., lecz jako element stanu faktycznego, który organ administracji ma obowiązek wziąć pod uwagę oceniając zaistnienie przesłanek z art. 35 ustawy o ewidencji ludności (por. wyrok NSA z dnia 19 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 2218/11, LEX nr 1340221). W ocenie Sądu orzeczenie o przywróceniu posiadania przedmiotowej nieruchomości skarżącej ma istotne znaczenie właśnie dla ustalenia stanu faktycznego sprawy. Znaczenie to należy odczytywać przede wszystkim w kontekście dobrowolności opuszczenia lokalu. Istnienie wyroku posesoryjnego wskazuje bowiem na to, że skoro Sąd orzekł o przywróceniu posiadania lokalu, to należy uznać, że skarżąca tego posiadania została uprzednio pozbawiona, co nie pozwala na przyjęcie, że lokal został opuszczony w sposób dobrowolny. Skarżąca skorzystała we właściwym czasie z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu, tj. z powództwa posesoryjnego. I to jest zasadnicza przyczyna w powiązaniu z jej zeznaniami, a także zeznaniami Z. Z. i pisma Komendanta Komisariatu Policji w R. z [...] stycznia 2021 r. z których wynika, że została przymuszona do opuszczenia tego lokalu, dla której Sąd przyjął, że skarżąca opuściła lokalu dobrowolnie. W judykaturze przyjmuje się, że nie każde opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stanowi podstawę orzeczenia o wymeldowaniu. Dla stwierdzenia, że nastąpiło opuszczenie lokalu konieczne jest ustalenie, że opuszczenie miało charakter dobrowolny, było wynikiem realizacji uprzednio powziętego zamiaru zmiany miejsca pobytu i przeniesienia centrum swych spraw życiowych w inne miejsce (por. wyrok NSA z 23 maja 2019 r., sygn. II OSK 1354/19, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Opuszczenie miejsca pobytu stałego, o jakim mowa w komentowanym przepisie, nie oznacza jedynie fizycznego przebywania w innym miejscu niż miejsce pobytu stałego. Dla zaistnienia tej przesłanki konieczne jest, aby fizycznemu przebywaniu osoby w tym miejscu towarzyszyła wola opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu oraz zamiar stałego związania się z nowym miejscem, urządzenia w nim swego trwałego centrum życiowego. Ma to ważne znaczenie dla ustalenia, czy doszło do opuszczenia lokalu w rozumieniu analizowanego przepisu. Dla oceny zamiaru istotne jest z kolei to, czy okoliczności faktyczne potwierdzają wolę osoby, czy też pozostają z nią w sprzeczności. Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić zarówno w sposób wyraźny - poprzez złożenie oświadczenia woli, jak również w sposób domniemany - poprzez zachowanie, które nie wyraża woli stałego przebywania w miejscu, w którym dotychczas koncentrowały się sprawy życiowe danej osoby (por. wyroki NSA: z dnia 24 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 376/11; z dnia 22 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2313/10, dostępne j.w.). Przy czym przez dobrowolność rozumie się nie tylko opuszczenie lokalu z własnej woli, tj. bez przymusu, ale także sytuację, w której, niezależnie od okoliczności opuszczenia lokalu, opuszczający lokal nie podejmuje żadnych działań zmierzających do przywrócenia możliwości przebywania w lokalu (por. wyrok NSA z dnia 23 czerwca 2016 r., sygn. akt II OSK 2596/14, dostępny j.w.). Brak cechy dobrowolności nie zawsze stanowi przeszkodę do wymeldowania. Ocena dobrowolności opuszczenia lokalu ma znaczenie kiedy osoba jest zmuszona opuścić lokal na skutek działań bezprawnych innych osób (por. wyrok NSA z 3 marca 2015 r., sygn. II OSK 1862/13, dostępny j.w.). Sąd stoi na stanowisku, że postępowanie zostało zasadniczo przeprowadzone z naruszeniem przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 i art. 107 k.p.a. Organ odwoławczy dokonał wybiórczej i częściowo błędnej oceny materiału dowodowego pomijając najbardziej istotne kwestie. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji powołuje się na dowód z przesłuchania skarżącej z [...].01.2021 r., wskazując że skarżąca zeznała, iż chce się rozliczyć z byłym mężem w kwestiach majątkowych, zabrać resztę rzeczy i zamknąć ten etap w życiu. Jednocześnie należy wskazać, że organ pomija, że skarżąca wskazała, że obecnie wynajmuje mieszkanie w K., ale gdyby mogła wrócić do swojego domu, w którym jest zameldowana to zrobi to z miłą chęcią. Podkreśliła, że nie opuściła przedmiotowej nieruchomości dobrowolnie. Ponadto organ dokonał manipulacji znaczenia jej słów. Organ wskazał, że skarżąca chce zabrać "resztę rzeczy", co sugeruje, że nie zamierza ona tam mieszkać. Tymczasem zeznała ona, że chciałaby zabrać swoje rzeczy, które pozostawiła w domu. Brak tam określenia: "resztę". Rzeczą zrozumiałą jest, że mimo chęci zamieszkania w przedmiotowym lokalu, przy jednoczesnym braku takiej możliwości (zmiana zamków) chciała ona zabrać swoje rzeczy, które tam zostały. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że skarżąca od końca 2019 roku nie mieszka we F. . Ze zgromadzonego materiału dowodowego nie sposób jednak w ocenie Sądu wywnioskować, że wyprowadzka skarżącej była dobrowolna. Ponownie należy podkreślić, że świadczą o tym m.in. zeznania skarżącej, jej matki, interwencja policji z [...].12.2019 r. (wówczas dokonano wymiany zamków), zgłoszenie telefoniczne z grudnia 2020 r. o awanturze, a także złożenie pozwu o przywrócenie posiadania i jego przywrócenie. W ocenie Sądu nie jest niczym nadzwyczajnym, że skoro skarżąca nie mieszka w przedmiotowym lokalu, to nie partycypuje w kosztach utrzymania nieruchomości i nie bierze udziału w zebraniach społeczności lokalnej. Nie sposób uznać, że te okoliczności mogą być podstawą do oceny dobrowolności opuszczenia lokalu i skoncentrowania centrum życiowego w innym miejscu. Są to bowiem w niniejszej sprawie okoliczności, które są skutkiem przymusowego opuszczenia lokalu. W ocenie Sądu skarżąca wykazała, że podjęła działania zmierzające do przywrócenia posiadania nieruchomości. Z akt sprawy wynika, że podkreśla ona każdorazowo, że nieruchomość we F. opuściła pod przymusem, niedobrowolnie i bez zamiaru stałego przebywania w innym miejscu. Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu w stanie faktycznym sprawy właściwym na moment wydania decyzji zamiar opuszczenia lokalu przez skarżącą nie może zostać oceniony, jako dobrowolny i trwały, a zatem ustalenia organów orzekających w tej materii są należy uznać za nieprawidłowe. Podsumowując powyższe wskazać należy, że organy orzekające nieprawidłowo zastosowały art. 35 u.e.l. uznając, że w sprawie wystąpiły przesłanki uzasadniające wymeldowanie skarżącej z pobytu stałego. W tym stanie rzeczy z przyczyn wskazanych i opisanych wyżej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzająca ją decyzję organu I instancji. Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl). Organ powinien ponownie zweryfikować zebrany materiał dowodowy, skupiając się na ocenie przymusowego charakteru opuszczenia lokalu, w związku z wymianą zamków, a także powinien wziąć pod uwagę fakt przywrócenia posiadania lokalu wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z [...].03.2022 r., sygn. akt [...]. Przy ponownej ocenie okoliczności sprawy organ powinien ustalić, czy od [...] grudnia 2019 r. skarżąca miała realną możliwość zamieszkania w przedmiotowym lokalu bez utrudnień w tym zakresie ze stron innych osób. Ocena wszelkich zeznań i oświadczeń złożonych w niniejszej sprawie powinna zostać dokonana w sposób szczegółowy i kompleksowy, a nie w sposób wybiórczy i dowolny. Organ rozpoznając sprawę ponownie powinien wziąć pod uwagę wskazania Sądu z niniejszego uzasadnienia. Swoje ustalenia organ powinien szczegółowo opisać w uzasadnieniu decyzji z poszanowaniem zasad określonych w art. 107 k.p.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI