IV SA/Po 118/22

IV SA/Po 118/22 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2022-04-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-02-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Maciej Busz /przewodniczący/
Sebastian Michalski
Tomasz Grossmann /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
I OSK 1275/22 - Wyrok NSA z 2023-03-15
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 111
art. 17 ust. 1 pkt 4 i ust. 5 pkt 1 lit. a, art. 27 ust. 5
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.
Dz.U. 2021 poz 291
art. 95, art. 103 ust. 3
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz Sędzia WSA Tomasz Grossmann (spr.) Asesor sądowy WSA Sebastian Michalski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 07 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi L. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2021 r. (nr [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej jako "SKO" lub "organ II instancji") – po rozpoznaniu odwołania L. W. od tej części decyzji Burmistrza L. z [...] października 2021 r. (nr [...]), w jakiej odmówiono świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej na podstawie art. 17 ust.1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych (dalej w skrócie ("u.ś.r.") na S. K., w okresie od [...] lutego 2021 r. do [...] października 2021 r., w wysokości [...] zł miesięcznie – utrzymało w mocy decyzję organu I instancji w zaskarżonej części.
Zaskarżona, decyzja SKO zapadła, jak wynika z jej uzasadnienia, w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Burmistrz L. (dalej jako "Burmistrz" lub "organ I instancji") – decyzją z [...] kwietnia 2021 r. – odmówił L. W. (zwanej też dalej "wnioskodawczynią" lub "skarżącą") przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką, S. K., wskazując w uzasadnieniu, że przyznaniu świadczenia sprzeciwia się art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., bowiem wnioskodawczyni od [...] grudnia 2019 r. pobiera rentę w wysokości przekraczającej wysokość świadczenia pielęgnacyjnego.
Wskutek odwołania złożonego przez wnioskodawczynię, SKO – decyzją z [...] sierpnia 2021 r. – uchyliło ww. decyzję Burmistrza i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu SKO stwierdziło, że organ I instancji powinien poinformować wnioskodawczynię o możliwości zawieszenia prawa do renty. A skoro tego nie uczynił, skutkowało to przedwczesnością odmowy przyznania skarżącej wnioskowanego świadczenia. Jednocześnie SKO wytknęło, że Burmistrz nie wypowiedział się w kwestii pozostałych przesłanek wynikających z art. 17 i art. 17b u.ś.r. oraz wystąpienia przesłanek negatywnych. W szczególności w sprawie brak było materiału dowodowego wskazującego na sprawowanie opieki nad osobą niepełnosprawną. Organ I instancji nie wypowiedział się także co do wyraźnego i bezpośredniego związku między rezygnacją przez skarżącą z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej bądź jej niepodejmowaniem, a koniecznością opieki nad matką, uzasadnioną konkretnymi okolicznościami.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Burmistrz – przywołaną na wstępie decyzją z [...] października 2021 r. – odmówił wnioskodawczyni świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, na podstawie art. 17 ust.1 pkt 4 u.ś.r., na matkę, w okresie od [...] lutego 2021 r. do [...] października 2021 r., w wysokości [...] zł miesięcznie, oraz przyznał jej świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, na podstawie art. 17 ust.1 pkt 4 u.ś.r., na matkę, w okresie od [...] listopada 2021 r. do odwołania, w wysokości [...] zł miesięcznie. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że wnioskodawczyni w momencie składania wniosku nie pracowała, opiekowała się matką legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Małżonek matki również legitymował się takim orzeczeniem. Wnioskodawczyni miała wydane orzeczenie o częściowej niezdolności do pracy obowiązujące do [...] lipca 2021 r. Od grudnia 2019 r. pobierała świadczenie rentowe w wysokości [...] zł. W okresie od sierpnia do października 2021 r. świadczenie rentowe przedłużono w oparciu o regulacje ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374, z późn. zm.). W trakcie ponownego rozpatrywania wniosku, na podstawie wywiadu środowiskowego i zebranych dokumentów ustalono, że wnioskodawczyni nie pracuje, opiekuje się matką (wdową). Wnioskodawczyni nie została uznana przez lekarza orzecznika ZUS za osobę niezdolną do pracy i tym samym od listopada 2021 r. nie ma prawa do renty. Biorąc pod uwagę powyższe oraz stanowisko orzecznictwa, organ I instancji odmówił przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od [...] lutego 2021 r. do [...] października 2021 r. i przyznał prawo do świadczenia pielęgnacyjnego od listopada 2021 r.
Opisaną decyzję Burmistrza, wnioskodawczyni, reprezentowana przez ad Ż., zaskarżyła odwołaniem w części, w jakiej nie przyznano jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, tj. od [...] lutego 2021 r. do "[...]" października 2021 r. Zarzuciwszy tej decyzji błędną wykładnię art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., polegającą na pominięciu celów ustawy i przyjęcie, że okoliczność pobierania przez skarżącą renty stanowiła negatywną przesłankę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie decyzji Burmistrza w ww. części i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez przyznanie skarżącej prawa do świadczenia za okres od [...] lutego 2021 r. do "[...]" października 2021 r.
Utrzymując w mocy decyzję Burmistrza z [...] października 2021 r. – przywołaną na wstępie decyzją z [...] grudnia 2021 r. – SKO podkreśliło, że w sprawie niesporna i nie podlegająca zaskarżeniu jest część decyzji dotycząca przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od [...] listopada 2021 r. na stałe. Organ I instancji uznał natomiast, że przeszkodą przyznania świadczenia w okresie od [...] lutego 2021 r. do "[...]" października 2021 r. była przesłanka z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., tj. pobieranie przez skarżącą renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy w ww. okresie. Przywoławszy wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 26 czerwca 2019 r. o sygn. SK 2/27, organ II instancji zaznaczył, że rozstrzygnięcie o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego w niniejszej sprawie warunkowało przedłożenie decyzji o wstrzymaniu wypłaty ustalonych dla skarżącej świadczeń rentowych, a takiej decyzji skarżąca nie przedstawiła. Przeciwnie, od grudnia 2019 r. do października 2021 r. skarżąca pobierała świadczenie rentowe w wysokości [...] zł. Dnia [...] października 2021 r. wydano decyzję o odmowie prawa do renty na dalszy okres. W przypadku zbiegu uprawnień do różnych świadczeń rodzinnych, ustawodawca wprowadził zasadę wypłaty jednego świadczenia przez osobę uprawnioną – art. 27 ust. 5 u.ś.r. oraz art. 95 ust. 1 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 291, dalej w skrócie "u.FUS"). Jednocześnie SKO, sygnalizując rozbieżności istniejące w orzecznictwie w sytuacji wniosków o świadczenie pielęgnacyjne opiekunów z prawem do renty lub emerytury, opowiedziało się za rozwiązaniem polegającym na umożliwieniu osobie uprawnionej wyboru jednego ze świadczeń: pielęgnacyjnego albo emerytalno-rentowego. W konsekwencji SKO uznało, że rozstrzygnięcie o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego warunkuje przedłożenie decyzji o wstrzymaniu wypłaty ustalonych świadczeń rentowych lub – jak ma to miejsce w kontrolowanej sprawie – utrata uprawnienia do otrzymania renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Skarżąca pobierała rentę do [...] października 2021 r., nie złożyła wniosku o jej zawieszenie i czynnie ubiegała się o kontynuację jej wypłacania. Zatem nie było możliwe przyznanie skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego za czas wypłacania renty.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na opisaną decyzję SKO, L. W., reprezentowana przez dotychczasowego pełnomocnika – zarzuciwszy, tak jak w odwołaniu, błędną wykładnię art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. przez pominięcie celów tej ustawy i przyjęcie, że okoliczność pobierania przez opiekuna renty stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego – wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez przyznanie skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego od 01 lutego 2021 r., ewentualnie przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania, o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, oraz o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym.
W uzasadnieniu skargi jej autor stwierdził, że chociaż wykładnia językowa art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., na której poprzestały organy, może prowadzić do przyjętego przez nie wniosku, że skoro skarżąca ma ustalone prawo do emerytury, to nie przysługuje jej świadczenie pielęgnacyjne, to jednak zastosowanie dyrektyw wykładni systemowej, funkcjonalnej i celowościowej prowadzi do takiego rozumienia tego przepisu, że wyłącza on prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osoby mającej ustalone prawo emerytury, gdy uprawniony przy zbiegu uprawnień do tych świadczeń nie złoży oświadczenia o rezygnacji z prawa do emerytury. W tym kontekście pełnomocnik skarżącej przywołał tezę wyroku NSA o sygn. akt I OSK 1546/19, zgodnie z którą zróżnicowanie sytuacji opiekunów osób niepełnosprawnych polegających na wyłączeniu w całości prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tych opiekunów, którzy mają ustalone prawo do jednego ze świadczeń wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., w sytuacji, gdy to świadczenie jest niższe niż świadczenie pielęgnacyjne, stałoby w sprzeczności z konstytucyjnymi zasadami równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji), ale także z zasadami sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji), czy udzielania szczególnej pomocy rodzinom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej (art. 71 ust. 1 zdanie drugie Konstytucji), i osobom niepełnosprawnym (art. 69 Konstytucji).
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329; w skrócie "p.p.s.a.").
Przystępując do rozpoznania sprawy w tym trybie, Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] grudnia 2021 r. ([...]) – utrzymującej w mocy zaskarżoną część decyzji Burmistrza L. z [...] października 2021 r. ([...]) w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego (nie w pełni poprawnie oznaczonej w nagłówku jako decyzja "Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w L."; por. wyrok NSA z 22.10.2021 r., I OSK 408/21, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; w skrócie "CBOSA") – Sąd nie dopatrzył się przy jej wydaniu naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkowałyby koniecznością uchylenia albo stwierdzenia nieważności tej decyzji, względnie stwierdzenia jej wydania z naruszeniem prawa.
Materialnoprawną podstawę obu ww. decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (ówcześnie: Dz. U. z 2020 r. poz. 111, z późn. zm.; w skrócie "u.ś.r."), na czele z jej art. 17 ust. 1, określającym podstawowe pozytywne przesłanki nabycia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W myśl tego przepisu: "Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:
1) matce albo ojcu,
2) opiekunowi faktycznemu dziecka,
3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,
4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności
– jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji."
W kontrolowanej sprawie ziszczenie się przesłanek z cytowanego wyżej przepisu w odniesieniu do skarżącej sprawującej opiekę nad swą matką (art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.) nie było przedmiotem sporu, i nie budzi także zastrzeżeń Sądu.
Jednakże świadczenie pielęgnacyjne może zostać przyznane tylko wówczas, jeżeli są spełnione łącznie wszystkie przesłanki pozytywne – określone w cytowanym przepisie oraz w dalszych ustępach art. 17 u.ś.r. – a zarazem nie zachodzi żadna z przesłanek negatywnych, wyszczególnionych zwłaszcza w art. 17 ust. 5 u.ś.r.
W myśl tego ostatniego przepisu: "Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli:
1) osoba sprawująca opiekę:
a) ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym,
b) ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów;
2) osoba wymagająca opieki:
a) pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,
b) została umieszczona w rodzinie zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej spokrewnionej, rodzinnym domu dziecka albo, w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę, w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, z wyjątkiem podmiotu wykonującego działalność leczniczą, i korzysta w niej z całodobowej opieki przez więcej niż 5 dni w tygodniu;
3) na osobę wymagającą opieki inna osoba ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury;
4) [uchylony];
5) na osobę wymagającą opieki jest ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego lub prawo do zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów;
6) na osobę wymagającą opieki inna osoba jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej."
W kontrolowanej sprawie nie ulega wątpliwości, że przez cały sporny okres od [...] lutego 2021 r. do [...] października 2021 r. (a nie do "[...]" października 2021 r., jak błędnie podano w odwołaniu oraz na s. 5 zaskarżonej decyzji SKO) skarżąca miała przyznaną i faktycznie pobierała rentę (a nie "emeryturę", jako błędnie podnoszono w skardze) z tytułu częściowej niezdolności do pracy (k. 23 i 34 akt adm. I inst.) – tj. jedno ze świadczeń, o jakich mowa w cytowanym wyżej art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r.
Problemem prawnym w kontrolowanej sprawie pozostawała kwestia możliwości przyznania opiekunowi osoby niepełnosprawnej świadczenia pielęgnacyjnego za okres faktycznego pobierania przez opiekuna renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy.
Odnosząc się do tej kwestii należy skonstatować – w ślad za m.in. wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 02 marca 2022 r. o sygn. akt I OSK 1623/21 (CBOSA) – że z treści art. 27 ust. 5 u.ś.r. wynika zasada wypłaty jednego świadczenia, wybranego przez osobę uprawnioną, w razie zbiegu uprawnień do różnych świadczeń rodzinnych. Taka regulacja, w ujęciu systemowym, przemawia za przyznaniem opiekunowi osoby niepełnosprawnej prawa do dokonania wyboru świadczenia, także w razie zbiegu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego ze świadczeniami spoza systemu świadczeń rodzinnych. Regulacja kolizyjna, w razie zbiegu uprawnień do świadczeń, znajduje się również w art. 95 i nast. ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 291, z późn. zm.; w skrócie "u.FUS"). Przepis art. 95 ust. 1 u.FUS stanowi, że w razie zbiegu prawa do kilku świadczeń przewidzianych w ustawie, wypłaca się osobie uprawnionej jedno z tych świadczeń, wyższe lub wybrane przez zainteresowanego. Przepisem dotyczącym zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego i renty jest art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego aktualnie ugruntowany pozostaje pogląd, iż osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera świadczenie emerytalno-rentowe, powinna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń przez rezygnację z pobierania świadczenia niższego (por. wyroki NSA: z 18.06.2020 r., I OSK 254/20; z 27.05.2020 r., I OSK 2375/19; z 11.08.2020 r., I OSK 764/20; z 15.12.2020 r., I OSK 1983/20; z 17.12.2020 r., I OSK 2010/20; z 19.04.2021 r., I OSK 2800/20; dostępne w CBOSA). Osoba uprawniona jednocześnie do wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i niższej renty swój wybór winna zrealizować przez złożenie organowi rentowemu wniosku o zawieszenie prawa do renty na podstawie art. 103 ust. 3 u.FUS. Renta jest co prawda prawem niezbywalnym, ale uznając prawnie dopuszczalną możliwość jej zawieszenia, zlikwidowana zostaje negatywna przesłanka prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, o której mowa w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. Istota ograniczenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego dla rencisty wynikająca z powyższego przepisu, winna być bowiem rozumiana jako wiążąca się nie z samym prawem do renty, lecz z jego realizacją w postaci wypłaty świadczenia (por. wyroki NSA: z 18.06.2020 r., I OSK 254/20; z 27.05.2020 r., I OSK 2375/19; z 11.08.2020 r., I OSK 764/20; z 15.12.2020 r., I OSK 1983/20; z 26.04.2021 r., I OSK 2918/20; z 19.04.2021 r., I OSK 2800/20; dostępne w CBOSA).
W tym kontekście należy, co do zasady, podzielić stanowisko wyrażone w rozpatrywanej skardze, w myśl którego zróżnicowanie sytuacji opiekunów osób niepełnosprawnych polegające na wyłączeniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tych opiekunów, którzy mają ustalone prawo do jednego ze świadczeń wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. (w tym prawo do renty), w sytuacji, gdy to ostatnie świadczenie jest niższe niż świadczenie pielęgnacyjne, stałoby w sprzeczności z wyszczególnionymi w skardze zasadami konstytucyjnymi.
Najwyraźniej jednak uszło uwagi autora skargi, że w niniejszej sprawie skarżącej przysługiwało w spornym okresie świadczenie rentowe w wysokości znacznie wyższej (bo wynoszącej miesięcznie blisko [...] zł brutto, tj. około [...] zł netto; k. 34 akt adm. I inst.) od świadczenia pielęgnacyjnego (którego wysokość ówcześnie wynosiła, jak wskazano w decyzji organu I instancji, [...] zł miesięcznie).
Tym da się najpewniej wytłumaczyć fakt – słusznie zaakcentowany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji SKO – że skarżąca, prawidłowo poinformowana o przysługującej jej możliwości zawieszenia prawa do renty i wstrzymania jej wypłaty celem uzyskania prawa od świadczenia pielęgnacyjnego (zob. k. 18 akt adm. I inst.), nieprzerwanie pobierała rentę do [...] października 2021 r. i nie złożyła wniosku o jej zawieszenie, a nawet aktywnie zabiegała o kontynuację wypłat.
W tej sytuacji, w świetle prawidłowej wykładni art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. – nie ograniczonej, wbrew zarzutom skargi, tylko do dyrektyw wykładni językowych – nie było podstaw do przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego za sporny okres, w którym pobierała ona rentę z tytułu czasowej niezdolności do pracy (i to, jeszcze raz podkreślmy, w kwocie wyższej niż przysługujące w tamtym okresie świadczenie pielęgnacyjne).
Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę w całości oddalił.