IV SA/Po 117/24

IV SA/Po 117/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2024-08-08
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-02-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Sebastian Michalski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Zagospodarowanie przestrzenne
Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargi
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1333
art. 3 pkt 11, art. 4, art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2, art. 33 ust. 2 pkt 2, art. 35 ust. 1 pkt 1 i ust. 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2016 poz 353
art. 71 ust. 1 i 2, art. 72, art. 86
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko
Dz.U. 2020 poz 293
art. 4 ust. 2 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - t.j.
Dz.U. 2023 poz 344
art. 124 ust. 1 i 1a
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 775
art. 7, art. 7b, art. 77, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędzia WSA Józef Maleszewski Asesor sądowy WSA Sebastian Michalski (spr.) Protokolant sekr. sąd. Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2024 r. sprawy ze skarg C. S., H. P. i J. P. na decyzję Wojewody z dnia 6 grudnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargi.
Uzasadnienie
Starosta Powiatu S. , po rozpoznaniu wniosku E. Sp. z o.o., decyzją z dnia 30 kwietnia 2021 roku nr [...], działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2020 r. poz. 1333, dalej Prawo budowlane) w zw. z art. 26 i art. 27 ust. 1 pkt 1 ustawy z 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlanego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471) oraz art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 735, dalej k.p.a.), zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na przebudowę napowietrznej linii WN 110 kV W. na odcinku od G. do s. .
Linia ta przebiega przez szereg działek, których właściciele wnieśli odwołania od decyzji Starosty. Wojewoda po ich rozpatrzeniu, decyzją z dnia 14 lipca 2021 roku, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Rozstrzygnięcie to zostało następnie zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który wyrokiem z dnia 24 maja 2022 roku o sygn. akt II SA/Po 751/21, uchylił decyzję organu odwoławczego.
Wojewoda, po ponownym rozpoznaniu sprawy w postępowaniu odwoławczym, decyzją z dnia 6 grudnia 2023 roku nr [...] ([...]), ponownie utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu S. z dnia 30 kwietnia 2021 roku nr [...], a w wykonaniu wyroku Sądu wyjaśnił ponadto, że:
- w wyniku dokonanych ustaleń potwierdzono, iż Pani M. K. nie wniosła odwołania od decyzji organu pierwszej instancji;
- Starosta Powiatu S. niewłaściwie oparł się na decyzji Burmistrza Miasta i Gminy W. z dnia 21 czerwca 2016 (nr [...], znak: [...]) o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, w odniesieniu do nieruchomości H. P. i J. P., gdyż nieruchomość ta, w toku postępowania administracyjnego, objęta została postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Miasta i Gminy W. nr [...] z dnia 25 czerwca 2020 roku). W ocenie Wojewody działanie to nie miało jednak istotnego wpływu na treść rozstrzygnięcia, ponieważ postanowienia planu nie odbiegają od treści decyzji lokalizacyjnej i uwzględniają przebieg linii elektroenergetycznej wraz z pasem ochrony funkcyjnej, uwzględniając przy tym wprost w treści § 12 możliwość jej przebudowy;
- przedłożony projekt przebudowy linii elektroenergetycznej jest zgodny ze sprostowaną decyzją Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. (dalej: "RDOŚ") z dnia 25 stycznia 2013 roku (znak: [...]) ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla tej inwestycji (dalej: "decyzja środowiskowa"). W szczególności nie narusza treści tej decyzji fakt, że inwestor nie posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane o szerokości całej strefy wskazanej w decyzji środowiskowej – tj. 19,2 m (po 9,6 m od osi linii w obie strony). W ocenie Wojewody wskazany warunek decyzji środowiskowej należy interpretować, w taki sposób, że dla inwestycji ma zostać utworzony pas technologiczny, o dowolnej szerokości (odpowiadający potrzebom inwestora związanym z eksploatacją linii), mieszczący się jednak w wyżej wspomnianej strefie 19,2 m. Organ odwoławczy wskazał też, że z żadnych przepisów nie wynika obowiązek, by na etapie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę inwestor zobowiązany był do legitymowania się tytułem prawnym do terenów pozostających w obszarze oddziaływania danej inwestycji, na których nie będą prowadzone roboty budowlane. Wojewoda ustalił ponadto, że zarówno w planach miejscowych, jak i w innych decyzjach ograniczono sposób korzystania z nieruchomości przez które przebiega linia elektroenergetyczna, ustalając pas technologiczny o szerokości 9m z obu jego stron, co również jest zgodne z zapisami decyzji środowiskowej.
Z prawa skargi do sądu administracyjnego od powyższej decyzji Wojewody skorzystali:
- C. S., współwłaściciel działki nr [...] obręb N. w Gminie W. oraz
- H. P.-Z. i J. P., współwłaścicielki działki nr [...] obręb W. w Gminie W..
Postanowieniem z dnia 18 marca 2024 roku, Sąd na podstawie art. 111 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi połączył sprawę ze skargi H. P. i J. P., prowadzoną pod sygnaturą IV SA/Po 118/24 ze sprawą ze skargi C. S. prowadzoną pod sygnaturą IV SA/Po 117/24 i pod tą sygnaturą rozpoznał obie łącznie.
C. S. zażądał uchylenia decyzji Wojewody jako bezzasadnej. W skardze wyraził ogólne niezadowolenie z zaskarżonej decyzji wskazując, że organ drugiej instancji bezzasadnie dokonywał analizy przepisów Prawa budowlanego i Kodeksu postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy stwierdza, że odwołanie zostało wniesione w terminie. Swoją skargę opiera na zarzucie pomięcia przez Wojewodę treści decyzji środowiskowej, w szczególności w zakresie obowiązku posiadania przez inwestora tytułu prawnego do pasa technologicznego znajdującego się w strefie 19,2m, wydłuż przedmiotowego przedsięwzięcia. W jego ocenie organ drugiej instancji traktuje w sposób dowolny wskazane tam zapisy odnoszące się do pasa technologicznego, co nie odpowiada prawu. Ponadto wskazał, że inwestor złożył oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane, ale skarżący nie podpisywał żadnych dokumentów tego dotyczących.
H. P. i J. P., reprezentowane przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, zażądały uchylenia decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatu S. , a także zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. W ocenie skarżących oba rozstrzygnięcia wydane zostały z naruszeniem:
- art. 72 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez uznanie, że wniosek o pozwolenia na budowę spełnia wymogi określone w tych przepisach, w sytuacji gdy dołączona do wniosku decyzja środowiskowa utraciła aktualność, ponieważ wniosek o wydanie pozwolenia na budowę nie został złożony przed upływem 6 lat od daty wydania decyzji środowiskowej;
- art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane poprzez brak sprawdzenia, czy decyzja RDOŚ jest aktualna i może stanowić podstawę wydania pozwolenia na budowę;
- art. 86 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie poprzez uznanie, że decyzja środowiskowa, w zakresie w jakim stawia wymóg dysponowania przez inwestora tytułem prawnym do korzystania z nieruchomości w pasie o szerokości 19,2m nie wiąże organu przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę;
- art. 7, w związku z art. 7b, w związku z art. 77 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego poprzez niewyczerpujące zbadanie stanu faktycznego i wyjaśnienia sprawy, polegające na braku szczegółowej analizy ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego działki skarżących oraz nieuwzględnienie, że decyzje z których inwestor wywodzi tytuł prawny do dysponowania nieruchomością skarżących mogą zostać wygaszone;
- art. 7, w związku z art. 77, w związku z art. 80 K.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także dowolną ocenę zebranego materiału, w wyniku czego organ uznał, że inwestor nie musi dysponować prawem do nieruchomości na cele budowlane w pasie o szerokości 19,2 m, co sprzeczne jest z decyzją środowiskową.
W odpowiedzi na skargi Wojewoda wniósł o ich oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2024 roku strony podtrzymały zgłoszone żądania oraz argumentację powołaną w celu ich uzasadnienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi - ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi - przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; w skrócie "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1).
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.).
Uwzględniając skargę na decyzję Sąd uchyla ten akt w całości albo w części na warunkach określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a., względnie stwierdza jego nieważności, gdy spełnione są przesłanki wskazane w art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. albo stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a.).
Skargi okazały się nieuzasadnione.
Sąd nie znalazł podstaw do tego, aby stwierdzić, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego lub prawa procesowego, które miało lub mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania administracyjnego w kontrolowanej sprawie, które znajdzie zastosowanie w kontrolowanej sprawie (art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2020 r. poz. 471) przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Analogiczne uregulowanie zawiera także obowiązujący w dacie orzekania przez organ II instancji i obecnie art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego.
Stosownie do art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania administracyjnego w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
Natomiast art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 353 z późn. zm., dalej u.u.i.ś.) stanowi, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia.
W art. 71 ust. 2 u.u.i.ś. ustawodawca wskazuje, że uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych:
1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;
2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Z kolei art. 72 tej ustawy uszczegóławia powyższe. Zgodnie z ust. 1 pkt 1 wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego oraz decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych - wydawanych na podstawie Prawa budowlanego. Stosownie do ust. 3 decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie decyzji, o których mowa w ust. 1, oraz zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1a.
Dalej wskazać należy na treść art. 86 pkt 2 u.u.i.ś. stanowiącego, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wiąże organy wydające decyzje, o których mowa w art. 72 ust. 1, a więc między innymi organy wydające decyzje w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę.
Wreszcie zauważyć należy, iż przepis art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego, jako jeden z załączników, które winny być przedłożone przy wniosku o pozwolenie na budowę, wymienia oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z przepisem tym koresponduje odpowiednia regulacja zawarta w art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego zgodnie z którym pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Argumentacja na poparcie zarzutu o naruszeniu art. 7, art. 77 oraz art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.) w związku z art. 86 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, co miałoby polegać na braku wyjaśnienia stanu faktycznego odnośnie wymogu dysponowania nieruchomością na cele budowlane, została zbudowana w oderwaniu od treści dowodów zalegających w aktach administracyjnych oraz w oderwaniu od treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Organ odwoławczy wykonał wskazania sądu administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 24 maja 2022 roku o sygn. akt II SA/Po 751/21.
Wątpliwości wynikające z relacji obowiązku posiadania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane określonego przepisami Prawa budowlanego oraz ewentualnego obowiązku wykazania przez inwestora tytułu prawnego do obszaru wynikającego z wymagań ustalonych w decyzji środowiskowej zostały rozpoznane i rozstrzygnięte w toku ponownie prowadzonego postępowania odwoławczego.
Do akt sprawy zostało włączone postanowienie Głównego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 30.05.2023r. (znak: [...]), którym uchylone zostało w całości postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. z dnia 29.04.2022r. (znak: [...]) wyjaśniające wątpliwości co do treści własnej decyzji z dnia 23.01.2013r. (znak: [...]) o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie po trasie linii zdemontowanej nowej linii napowietrznej 110 kV W. . Sprawa został przekazana organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Wojewoda uwzględnił treść rozstrzygnięcia Głównego Dyrektora Ochrony Środowiska i wskazał, że zapis decyzji środowiskowej mówi o "strefie" wzdłuż spornego przedsięwzięcia o szerokość łącznej 19,2m, czyli po 9.6m od osi linii w każdą stronę. W tej strefie należy utworzyć pas technologiczny, do którego inwestor powinien uzyskać tytułu prawny. Wojewoda podkreślił, że ze spornego zapisu nie wynika, aby "strefa" o określonej w decyzji szerokości miałaby być tożsama z pasem technologicznym.
Ostatecznie organ odwoławczy uznał i wyjaśnił, że w świetle treści decyzji środowiskowej dla inwestycji należy utworzyć pas technologiczny o nieokreślonej w tej decyzji szerokości, do którego inwestor powinien uzyskać tytuł prawny, a pas ten ma znaleźć się w strefie 19,2m wzdłuż przedmiotowego przedsięwzięcia. Szerokość pasa technologicznego zależeć będzie od realnych potrzeb inwestora związanych z budową oraz dalszą eksploatacją i konserwacją linii elektroenergetycznej, i może być mniejsza niż wskazana w decyzji strefa.
Uzupełniająco dodać należy, że po ponownym rozpoznaniu sprawy, postanowieniem z dnia 19.09.2023r. (znak: [...]), Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. odmówił wyjaśnienia wątpliwości co do treści własnej decyzji z dnia 23.01.2013r. (znak: [...]) o ustaleniu środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie po trasie linii zdemontowanej nowej linii napowietrznej 110 kV W. ([...]
Sąd podziela ocenę organu odwoławczego, że decyzja środowiskowa nie nakładała na inwestora obowiązku wykazania tytułu prawnego do pas gruntu wzdłuż spornego przedsięwzięcia o łącznej szerokość 19,2m, czyli po 9.6m od osi linii w każdą stronę.
Kwestionowane pozwolenie na budowę zostało wydane z poszanowaniem dla art. 32 ust. 4 pkt 1 Prawa budowlanego. Zgodnie z treścią wskazanego przepisu pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W swietle art. 4 ust. 2 pkt 1-2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 293 z późn. zm.) ustawodawca nakazuje przyjmować, iż "decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu" to:
- "decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego" w przypadku określenia sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy dla inwestycji celu publicznego
oraz
- "decyzja o warunkach zabudowy" w przypadku określenia sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy dla innych inwestycji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, prawomocnym wyrokiem z dnia 17 stycznia 2019 roku o sygn. akt [...], oddalił skargę C. S. i Z. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 29 maja 2018 roku, którą utrzymano w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy W. z dnia 24 czerwca 2016 roku w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przebudowy napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV W. , na terenie działki o nr ewid.[...], obręb N. , gmina W..
Wojewoda wyjaśnił natomiast, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy W. z dnia 21 czerwca 2016 roku (nr [...]) o ustaleniu lokalizacji spornej inwestycji celu publicznego na działce o nr ewid.[...], obręb W., gmina W., przestała obowiązywać w związku z wejściem w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Miasta i Gminy W. nr [...] z dnia 25 czerwca 2020 roku opublikowana w Dz. Urz. Woj. W.. z dnia 8 lipca 2020 roku pod pozycją [...]).
Wniosek o pozwolenie na budowę spornej inwestycji wpłynął do Starostwa Powiatowego w S. w dniu 13 lipca 2020 rok, czyli po dwóch latach od uzyskania ostateczności przez decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego na działce nr [...] oraz po czterech latach od wydania decyzjęi o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego na działce nr [...].
Wskazane powyżej decyzje o lokalizacji inwestycji celu publicznego są ważne bezterminowo. Uchwała Rady Miasta i Gminy W. nr [...] z dnia 25 czerwca 2020 roku weszła w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa (p 19 uchwały), tj. z dniem 23 lipca 2020 roku.
Wojewoda zbadał i ustalił, że projektowana inwestycja jest zgodna z decyzjami o lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz powołanym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego pod względem rodzaju, zakresu i lokalizacji inwestycji, a także parametrów odnoszących się maksymalnych mocy oraz wysokości słupów. Organ zaznaczył, że przebudowywana linia elektroenergetyczna zlokalizowana zostanie w śladzie linii istniejącej (zarówno przebieg linii jak i lokalizacja poszczególnych słupów).
Strony skarżące nie podnosiły w powyższym zakresie żadnych konkretnych zarzutów, a Sąd z urzędu nie znalazł podstaw do kwestionowania oceny organu.
Oczywiście nieuzasadniony jest zarzut naruszenia art. 7, art. 7b oraz art. 77 § 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego poprzez brak szczegółowej analizy ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w odniesieniu do działki nr [...].
W tym zakresie za Wojewodą (uzasadnienie str. 12 decyzji) powtórzyć należy, że działki nr [...] oraz nr [...] (przed podziałem nr [...]) przeznaczone są pod budownictwo mieszkaniowe. Plan miejscowy wskazuje przebieg istniejącej linii elektroenergetycznej wysokiego napięci 110 kV i wyznacza na tym obszarze pas ochrony funkcyjnej (szraf w kolorze niebieskim na rysunku planu) o szerokości 22m, czyli po 11m od osi linii w obu kierunkach.
Plan zachowuje ograniczenia wynikające z przebiegu napowietrznej sieci elektroenergetycznej wysokiego napięcia 110 kV, do czasu likwidacji oraz przebudowy, w tym skablowania (§ 12 pkt 1 uchwały).
W świetle treści § 12 pkt 2 uchwały w pasie ochrony funkcyjnej napowietrznej sieci elektroenergetycznej wysokiego napięcia 110 kV obowiązuje:
a) zakaz lokalizacji obiektów budowlanych przeznaczonych na pobyt ludzi, z wyjątkiem obiektów budowlanych związanych z elektroenergetyką,
b) dopuszczenie lokalizacji obiektów budowlanych nieprzeznaczonych na pobyt ludzi, zgodnie z przepisami odrębnymi,
c) zakaz tworzenia hałd, nasypów oraz nasadzeń zieleni wysokiej,
d) dopuszczenie budowy nowych sieci i urządzeń elektroenergetycznych po trasie istniejących linii elektroenergetycznych,
e) dopuszczenie odbudowy, rozbudowy, przebudowy, modernizacji, remontu, skablowania i konserwacji istniejących sieci i urządzeń elektroenergetycznych,
f) nakaz zapewnienia dostępu do linii elektroenergetycznych w celu dokonania prac eksploatacyjnych.
W ocenie Sądu nie ma żadnych podstaw do kwestionowania stanowiska Wojewody, że na działkach nr [...] oraz nr [...] (przed podziałem nr [...]) dopuszcza się przeprowadzenie przebudowy istniejącej linii elektroenergetycznej wysokiego napięcia 110 kV.
Zgodnie z art. 4 Prawa budowlanego każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami.
Natomiast przez prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych (art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego).
O wadliwości zaskarżonej decyzji nie może przesądzać argumentacja, że skarżący C. S. nie podpisywał żadnych dokumentów dotyczących prawa dysponowania jego nieruchomością na cele budowlane.
Wyjaśnić należy, że starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, co wynika z treści art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 344 z późn. zm.).
Zgodnie natomiast z przepisem art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami w przypadkach określonych w art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.
Brak jest podstaw do formułowania stanowiska, że kwestionowane pozwolenie na budowę zostało wydane z naruszeniem art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego.
Zgodnie z treścią wskazanego przepisu pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Inwestor bezspornie takie oświadczenie złożył, co potwierdza także C. S. w swojej skardze.
Pomiędzy stronami także bezsporne pozostaje, że inwestor uzyskał decyzję o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości zarówno w odniesieniu działki nr [...] obręb N. w Gminie W., jak i w odniesieniu działki nr [...] obręb W. w Gminie W.. Bezsporne jest także i to, że inwestor uzyskał zezwolenia na niezwłoczne zajęcie tych nieruchomości, którym nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Przyjmuje się, że warunkiem wydania pozwolenia na budowę w rozumieniu art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego jest złożenie przez inwestora oświadczenia, pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, nie zaś udokumentowanie posiadanego przez inwestora prawa do nieruchomości na cele budowlane (wyrok NSA z 4.07.2022 r., II OSK 2111/20, LEX nr 3404393)
Złożenie przez inwestora oświadczenia o posiadanym prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co do zasady zwalnia organy administracji z konieczności badania prawdziwości tego oświadczenia. Takie oświadczenie jest jednak tylko skuteczne, gdy z zebranego w sprawie materiału nie wynika wniosek przeciwny albo nie zachodzą wątpliwości co do jego zgodności z rzeczywistym stanem prawnym (wyrok NSA z 24.11.2022 r., II OSK 1950/21, LEX nr 3436503).
Niezależnie od powyższego ustosunkowując się do zarzutów odwołania Wojewoda trafnie wyjaśnił, że kwestia legalność decyzji w przedmiocie zgody na niezwłoczne zajęcie nieruchomości obejmującej działkę nr [...] nie może zostać rozpoznana w toku postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę, gdyż te zagadnienia nie mieszczą się w zakresie kompetencji organu administracji architektoniczno-budowlanej.
Organ wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 12 grudnia 2019 roku o sygn. akt IV SA/Po 385/19 uchylił decyzję Wojewody z dnia 26 lutego 2019 roku w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości obejmującej działkę nr [...]. Sądowi orzekającemu w niniejszej sprawie wiadomym jest jednak z urzędu, że Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 19 marca 2024 roku o sygn. akt I OSK 1706, uchylił powyższy wyrok i oddalił skargi.
Wadliwości zaskarżonej decyzji nie dowodzi argumentacja, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 listopada 2023 roku o sygn. akt I OSK 1640/20 oddalił skargę kasacyjną Wojewody od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 maja 2022 roku o sygn. akt I SA/Po 844/21 uchylającego decyzję Wojewody, którą ten organ uchylił rozstrzygnięcie Starosty S. z dnia 12 lipca 2021 roku o stwierdzeniu wygaśnięcia własnych decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania oraz zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości obejmującej działkę nr [...] obręb W. w Gminie W..
Sąd podziela stanowisko skarżonego organu, że decyzje przesadzające o prawie inwestora do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane nadal pozostają w obrocie prawnym.
Oświadczenie inwestora o tytule prawnym do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane nie zostało skutecznie podważone.
Argumentacja skargi, że "decyzje z których inwestor wywodzi tytuł prawny do dysponowania nieruchomością skarżących na cele budowlane mogą zostać wygaszone" nie dowodzi braku zgodności z rzeczywistością oświadczenia złożonego przez inwestora.
Zarzut naruszenia art. art. 7, art. 77 oraz 80 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego w związku przepisami art. 72 ust. 3 i 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko została zbudowana na błędnych założeniach co do treści prawa materialnego.
Autorka skargi trafnie zauważa, że decyzja o pozwoleniu na budowę powinna być poprzedzona decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach. Wymóg ten nie jest wymogiem o charakterze formalnym. Uprzednie wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ma charakter materialny i jest prawną przesłanką ubiegania się o pozwolenie na budowę.
Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach powinna zostać dołączona do wniosku o wydanie decyzji, o których mowa w ust. 1, a więc także do decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego (art. 72 ust. 2 w związku z art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie).
Złożenie wniosku lub dokonanie zgłoszenia powinno nastąpić w terminie 6 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna, z zastrzeżeniem art. 72 ust. 4 i 4b ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie.
Prawdą jest, iż w okolicznościach kontrolowanej sprawy inwestor nie uzyskał stanowiska o aktualności warunków realizacji przedsięwzięcia, które określone zostały w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia 23.01.2013r. (znak: [...]).
Nie oznacza to jednak, że pozwolenie na budowę zostało wydane z naruszeniem 6-letniego okresu ważności/aktualności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Dostrzegać należy, że zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...) wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która wydawana jest na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Natomiast zgodnie z art. 72 ust. 5 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...) w terminie 6 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna dla danego przedsięwzięcia wydaje się jedną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Jedną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje się także w przypadku, gdy dla danego przedsięwzięcia jest wymagane uzyskanie więcej niż jednej z decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 wskazanej ustawy. Reguła jednej decyzji dotyczy więc sytuacji, gdy po uzyskaniu decyzji środowiskowej, a przed wystąpieniem o pozwolenia na budowę, inwestor uzyskał już decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Intencją ustawodawcy przy wprowadzaniu obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach było doprowadzenie do jednorazowego przeprowadzenia oceny oddziaływania konkretnego przedsięwzięcia. Dlatego też w art. 72 ust. 5 ustawy wprowadzono generalną regułę, zgodnie z którą w trakcie obowiązywania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ocena wpływu na środowisko dokonywana jest tylko raz. Do zachowania terminu "obowiązywania" decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach niezbędne jest skuteczne złożenie wniosku o wydanie decyzji wskazanej w art. 72 ust. 1 ustawy (K. Gruszecki [w:] Komentarz do ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wyd. IV, LEX/el. 2023, art. 72.)
W okolicznościach kontrolowanej sprawy inwestor był obowiązany do uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, tj. decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Takie decyzje pozyskał w czerwcu 2016 roku, a więc przed upływem sześciu lat od daty uzyskania ostateczności przez decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia 23.01.2013r.
Zatem przed złożeniem wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę inwestor nie miał ani obowiązku występować o wydanie kolejnej decyzji o środowiskowych uwarunkowania, ani występowania o przedłużenie ważności uzyskanej już decyzji, gdyż ta z dnia 23.01.2013r. nie utraciła ważności/aktualności z upływem 6b lat od jej wydania, albowiem już wcześniej złożono wniosek i uzyskano inną decyzję dotycząca spornej inwestycji, a wskazaną w art. 72 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, tj. decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego w odniesieniu do nieruchomości stron skarżących.
Wnioskodawca/inwestor może powołać się na decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, jeśli złoży wniosek o wydanie którejkolwiek z decyzji wymienionych w art. 72 ust. 1. Nie jest właściwe przyjęcie, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach obowiązuje przez 4 lub 6 lat. Wystarczy bowiem złożenie wniosku, a nie zakończenie postępowania czy wręcz zakończenie przedsięwzięcia (B. Rakoczy [w:] Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Komentarz, Warszawa 2010, art. 72).
W świetle art. 72 ust. 3 zd. 2 w związku z art. 72 ust. 5 ustawy z 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w okresie 6 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna, nie wydaje się więcej niż jednej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, również wówczas, gdy dla danego przedsięwzięcia jest wymagane uzyskanie więcej niż jednej z decyzji, o których mowa w ust. 1. Inwestor może się zatem legitymować decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach uzyskaną przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu również przed wydaniem decyzji wymienionej w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy (wyrok WSA w Gdańsku z 31.08.2016 r., II SA/Gd 251/16, LEX nr 2104708).
Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obie skargi podlegały oddaleniu.