IV SA/Po 104/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi L. P. i Y. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) z dnia 8 grudnia 2023 r., która odmówiła stwierdzenia nieważności decyzji Starosty S. z dnia 14 grudnia 2022 r. zezwalającej na trwałe wyłączenie z produkcji rolniczej gruntów ornych i użytków rolnych o łącznej powierzchni 0,3008 ha pod budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Skarżący zarzucili Starosty bezpodstawne nałożenie obowiązku uiszczenia jednorazowej opłaty oraz opłat rocznych, wskazując na naruszenie art. 12a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych (u.o.g.r.l.), który zwalnia z tych opłat grunty do 0,05 ha przeznaczone pod budynek jednorodzinny. SKO odmówiło stwierdzenia nieważności, podkreślając niejasność i rozbieżności w orzecznictwie dotyczące interpretacji przepisów art. 11 ust. 1b, 12 ust. 1 i 7 oraz art. 12a u.o.g.r.l., co uniemożliwiało stwierdzenie rażącego naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, podzielając stanowisko SKO. Sąd uznał, że przepisy te budzą wątpliwości interpretacyjne, co wyklucza możliwość stwierdzenia rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Sąd przyjął, że art. 12a u.o.g.r.l. należy interpretować ściśle, a zwolnienie z opłat dotyczy wyłącznie gruntu pod konkretny budynek, o ile cały obszar wyłączenia nie przekracza 0,05 ha. Ponieważ wyłączona powierzchnia była większa, skarżący nie byli uprawnieni do zwolnienia. Sąd uznał również, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania są niezasadne, ponieważ w postępowaniu o stwierdzenie nieważności nie prowadzi się nowego postępowania dowodowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 12a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych w kontekście limitu powierzchniowego dla zwolnienia z opłat oraz zasady stwierdzania nieważności decyzji w przypadku niejasności przepisów.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z niejasnościami przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach, gdzie przepisy są jasne.
Zagadnienia prawne (3)
Czy w przypadku wyłączenia z produkcji rolniczej gruntów o powierzchni przekraczającej 0,05 ha pod budowę budynku jednorodzinnego, skarżący są zwolnieni z obowiązku uiszczenia opłat z tytułu wyłączenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zwolnienie z opłat na podstawie art. 12a u.o.g.r.l. dotyczy wyłącznie gruntu pod konkretny budynek, o ile cały obszar wyłączenia nie przekracza 0,05 ha.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 12a u.o.g.r.l. należy interpretować ściśle. Zwolnienie z opłat dotyczy sytuacji, gdy wyłączona powierzchnia nie przekracza limitu 0,05 ha dla budynku jednorodzinnego. W tej sprawie wyłączona powierzchnia była większa, co wykluczało zastosowanie zwolnienia.
Czy niejasność przepisów dotyczących opłat za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji rolniczej stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, niejasność przepisów i rozbieżności w orzecznictwie wykluczają możliwość stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, które jest przesłanką stwierdzenia nieważności decyzji.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że rażące naruszenie prawa wymaga oczywistości i jednoznaczności naruszenia. W przypadku przepisów budzących wątpliwości interpretacyjne, nawet jeśli organ zastosował jedną z możliwych interpretacji, nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa.
Czy decyzja Starosty zezwalająca na wyłączenie gruntów rolnych z produkcji, która ustala opłaty, jest obarczona wadą nieważności?
Odpowiedź sądu
Nie, w sytuacji niejasności przepisów dotyczących ustalania opłat, nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa.
Uzasadnienie
Sąd wskazał na rozbieżności w orzecznictwie dotyczące tego, czy decyzja o wyłączeniu gruntów i decyzja ustalająca opłaty powinny być wydawane odrębnie, czy jako jedna kompleksowa decyzja. Ta niejasność wyklucza stwierdzenie rażącego naruszenia prawa.
Przepisy (11)
Główne
u.o.g.r.l. art. 12a
Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Obowiązek uiszczenia należności i opłat rocznych nie dotyczy wyłączenia gruntów na cele budownictwa mieszkaniowego do 0,05 ha w przypadku budynku jednorodzinnego.
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji - rażące naruszenie prawa.
Pomocnicze
u.o.g.r.l. art. 11 § 1b
Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Decyzja ma charakter deklaratoryjny i nie można w niej ustalać obowiązku uiszczenia należności z tytułu wyłączenia gruntu z produkcji.
u.o.g.r.l. art. 12 § 1
Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Przepis ten wprost wskazuje na konieczność ustalenia opłat.
u.o.g.r.l. art. 12 § 7
Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Zawiera tabelę z danymi do obliczenia należności z tytułu wyłączenia gruntu z produkcji rolniczej.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niejasność przepisów dotyczących opłat za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji rolniczej wyklucza stwierdzenie rażącego naruszenia prawa. • Interpretacja art. 12a u.o.g.r.l. dokonana przez Starostę, zgodnie z którą zwolnienie z opłat dotyczy tylko gruntów do 0,05 ha, jest prawidłowa.
Odrzucone argumenty
Starosta bezpodstawnie nałożył opłaty za wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej, naruszając art. 12a u.o.g.r.l. • SKO naruszyło przepisy postępowania (art. 7, 8, 77 § 1, 80 k.p.a.) poprzez nienależyte ustosunkowanie się do twierdzeń skarżących i nierozważenie materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony, oraz skutki, które wywołuje decyzja. • Przyjęcie innej interpretacji przepisu przez organ załatwiający sprawę, niż interpretacja wywiedziona przez stronę, nie mieści się w pojęciu rażącego naruszenia prawa. • Przepis ten wbrew twierdzeniom skarżących budzi wątpliwości interpretacyjne, co wyklucza możliwość uznania, że doszło do rażącego naruszenia prawa.
Skład orzekający
Katarzyna Witkowicz-Grochowska
przewodniczący
Wojciech Rowiński
sprawozdawca
Jacek Rejman
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 12a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych w kontekście limitu powierzchniowego dla zwolnienia z opłat oraz zasady stwierdzania nieważności decyzji w przypadku niejasności przepisów."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z niejasnościami przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach, gdzie przepisy są jasne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu wyłączania gruntów rolnych pod zabudowę i związanych z tym opłat. Pokazuje, jak niejasności prawne mogą wpływać na możliwość stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych.
“Czy budujesz dom na wsi? Sprawdź, czy opłaty za wyłączenie gruntu rolnego Cię ominą!”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.