IV SA/Po 1007/05

IV SA/Po 1007/05 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2006-12-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-12-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Bożena Popowska
Danuta Rzyminiak-Owczarczak /przewodniczący/
Paweł Miładowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6141 Państwowe szkoły wyższe
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie NSA Paweł Miładowski (spr.) WSA Bożena Popowska Protokolant sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 07 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi D.L. na decyzję Rektora Akademii Medycznej z dnia [...]r. w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej., 2. zasądza od Rektora Akademii Medycznej na rzecz D. L. 455 zł (czterysta pięćdziesiąt pięć zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym 255 zł(dwieście pięćdziesiąt pięć zł ) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego /-/ B. Popowska /-/ D. Rzyminiak- Owczarczak /-/ P. Miładowski A.T
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...]r. Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna Wydziału Lekarskiego I Akademii Medycznej postanowiła nie przyjąć D. L. na pierwszy rok studiów na Wydziale Lekarskim I w roku akademickim [...]. W uzasadnieniu decyzji podano, że Zainteresowana po przeprowadzeniu egzaminu wstępnego uzyskała łącznie [...]punkty, zaś minimalna liczba punktów wymagana do przyjęcia na pierwszy rok studiów na Wydziale Lekarskim I w roku akademickim [...]wynosi [...]pkt.
Od decyzji odwołała się Zainteresowana. Podniosła, że w postępowaniu rekrutacyjnym brały udział osoby legitymujące się zarówno "starą", jak i "nową" maturą. W jej ocenie, osoby, które zdawały "starą" maturą (do grupy których zalicza się sama Zainteresowana), postawione zostały w gorszej sytuacji, co narusza zasadę równości wobec prawa, równego dostępu do wykształcenia i ochrony praw nabytych. Wskazała, że limit osób przyjmowanych na Wydział Lekarski I wynosił 204 osoby, przy czym nie dokonano w ramach tego limitu podziału miejsc pomiędzy osoby zdające maturę według odmiennych systemów. Podniosła również, że osoby te zdawały egzaminy w krańcowo odmiennych warunkach, zaś dodatkowym wybitnie niekorzystnym rozwiązaniem dla osób legitymujących się "starą" maturą była skala trudności pytań na egzaminie na studia oraz mnożenie uzyskanego wyniku z testu razy dwa, co – według Zainteresowanej – spowodowało, że brak prawidłowej odpowiedzi w sposób bezprawny oddalał od wyniku koniecznego do przyjęcia na studia. Wskazała również na okoliczności osobiste, które w jej ocenie przemawiać winny za pozytywnym rozpatrzeniem przedmiotowej sprawy.
Pismem z dnia [...]r. Uczelniana Komisja Rekrutacyjna Akademii Medycznej zawnioskowała o podtrzymanie decyzji Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału Lekarskiego I w sprawie Zainteresowanej.
Decyzją z dnia [...]r. Rektor Akademii Medycznej podtrzymał decyzję Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału Lekarskiego I z dnia [...]r. o nieprzyjęciu D. L. na I rok studiów na Wydziale Lekarskim I w roku akademickim [...]. W uzasadnieniu decyzji Rektor wskazał, że w odwołaniu Zainteresowana nie przedstawiła zarzutów merytorycznych dotyczących postępowania rekrutacyjnego a jedynie wnioskuje o przyjęcie na studia mimo, że nie uzyskanła wymaganego limitu punktów.
Pismem z dnia [...]r. Zainteresowana złożyła skargę do sądu administracyjnego, wnioskując o zmianę zaskarżonej decyzji i przyjęcie jej na I roku studiów, względnie o uchylenie decyzji przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Podniosła, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego, w szczególności art. 141 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym (Dz. U. nr 65, poz. 385 ze zm., dalej: ustawa o szkolnictwie wyższym) w zw. z art. 2, 32 i 70 Konstytucji RP, a także przepisy postępowania, w szczególności art. 7, 8, 9, 10, 77, 80 i 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960n r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: kpa).
W odpowiedzi na skargę Rektor Akademii Medycznej wniósł o jej odrzucenie, względnie oddalenie. W ocenie pełnomocnika organu, który podniósł szereg zarzutów o charakterze formalnym, sprawy dotyczące rekrutacji na studia nie są indywidualnymi sprawami studenckimi, a więc nie przysługuje na nie skarga do sądu administracyjnego. Odnosząc się zaś do kwestii merytorycznej pełnomocnik wskazał, że wyniki egzaminu testowego dla starej matury zostały przeliczone w taki sposób, aby kandydat mógł uzyskać takie samo maksimum punktów jak przy nowej maturze, i dlatego wynik jaki uzyskał z tekst przedmiotowego był mnożony przez 2. Test na predyspozycje był obliczany w identyczny sposób dla wszystkich kandydatów. Zarówno kandydaci legitymujący się starą, jak i nową maturą mogli uzyskać maksymalnie 210 punktów.
W piśmie z dnia [...]r. pełnomocnik Skarżącej podtrzymał wcześniej zgłoszone zarzuty i złożył wniosek o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Skarżąca zakwestionowała negatywne dla niej rozstrzygnięcie w przedmiocie przyjęcia na I rok studiów. Podniesione zarzuty odnoszą się zarówno do sfery materialnoprawnej, jak i procesowej.
Analizę przedmiotowej sprawy rozpocząć należy od kwestii procesowych. Zauważyć należy, że w toku postępowania naruszone zostały przepisy regulujące zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu, zasadę dwuinstancyjności oraz zasadę prawdy obiektywnej. Po otrzymaniu negatywnej decyzji Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Skarżąca złożyła odwołanie, w którym zawarła argumenty zarówno związane z jej sytuację osobistą, jak i odnoszące się do sposobu przeprowadzania postępowania kwalifikacyjnego. Nie można bowiem w inny sposób potraktować stwierdzenia, iż sposób przeliczania punktów dla osób legitymujących się starą maturą był dla nich niekorzystny. Pomimo zgłoszenia takiego zastrzeżenia, organ odwoławczy, w tym wypadku Rektor Akademii Medycznej w uzasadnieniu własnej decyzji zaznaczył, że "odwołująca się nie przedstawiła zarzutów merytorycznych dotyczących postępowania rekrutacyjnego a jedynie wnioskuje o przyjęcie na studia (...)". Zawarcie w uzasadnieniu decyzji takiego stwierdzenia, w świetle brzmienia odwołania, sugeruje, że organ odwoławczy nie rozważył całości sprawy, poprzestając na zatwierdzeniu decyzji pierwszoinstancyjnej. Uzasadnienie decyzji organu odwoławczego jest lakoniczne, nie odnosi się do argumentów podniesionych w odwołaniu i nie odpowiada kryteriom określonym w art. 107 § 3 kpa. W pełni krytycznie należy również ocenić pouczenie Skarżącej o prawie wniesienia skargi wprost do Ośrodka Zamiejscowego Naczelnego Sądu Administracyjnego w ponad półtora roku od dnia wejścia w życie ustaw wprowadzających dwuinstancyjne sądownictwo administracyjne.
Okoliczność, że organ załatwiający niniejszą sprawę nie odniósł się do kwestii podniesionych w odwołaniu ma istotne znaczenie również ze względu na wagę podniesionych tam zarzutów. Przypomnieć trzeba, że Skarżąca wskazała na istotny aspekt konstytucyjny podjętych wobec niej rozstrzygnięć. Zarzuciła bowiem, że sposób przeliczania punktów uzyskanych w toku postępowania kwalifikacyjnego zastosowany wobec osób, które legitymowały się "starą" maturą, narusza konstytucyjną zasadę równości i równego dostępu do wykształcenia. Brak odniesienia się do zarzutu o takiej wadze przesądza o konieczności dyskwalifikacji i usunięcia z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Skoro bowiem z uwagi na wprowadzenie reformy w zakresie sposobu przeprowadzania egzaminów maturalnych w procesie rekrutacyjnym brały udział osoby zarówno legitymujące się "starą", jak i "nową" maturą, obowiązkiem uczelni stało się takie skonstruowania zasad naboru, by zagwarantowane zostały zasady konstytucyjne. Analiza dokumentacji zgromadzonej w aktach wskazuje, że system przeliczania punktów z egzaminów pisemnych, które zdawały osoby legitymujące się "starą" maturą opierał się na pomnożeniu uzyskanej liczby punktów razy dwa. Skoro Uczelnia wybrała taki sposób ustalania wyniku końcowego, to w świetle zarzutu Skarżącej, że prowadzi to do dyskryminacji, Rektor zobowiązany był wskazać, dlaczego argument taki uznaje za chybiony. Z tej przyczyny konieczne jest ponowne przeprowadzenie postępowania.
Sąd pragnie również zauważyć, że na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym zwłaszcza przy uwzględnieniu informacji zawartych w uchwale Senatu [...]nr [...]z dnia [...]r. w sprawie warunków i trybów przyjęć na I rok studiów dziennych, wieczorowych i zaocznych w Uniwersytecie w roku akademickim [...], dostrzec można potencjalną możliwość ewentualnego mniej korzystnego traktowania kandydatów legitymujących się "starą" maturą w trakcie rekrutacji na Akademii Medycznej. Dla porównania zauważyć należy, że Uniwersytet przewidział możliwość odrębnego klasyfikowania maturzystów, i przeliczenia liczby miejsc dla kandydatów rekrutujących się w poszczególnych trybach procentowo w stosunku do ogółu kandydatów, którzy przystąpili do egzaminu wstępnego. Tym bardziej organ załatwiający wniosek Skarżącej winien precyzyjnie wyjaśnić przyczyny, dla których uznano wpisanie kandydatów na wspólną listę za właściwe.
Z uwagi na wskazane wyżej naruszenia prawa, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: ppsa) orzekł, jak w sentencji wyroku.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ppsa, uwzględniając w zasądzonej z tego tytułu sumie kwotę 200 zł uiszczoną przez Skarżącą tytułem wpisu (k. 27), kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.) oraz kwotę 15 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (k. 45).
/-/ B. Popowska /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ P. Miładowski
A.T