IV SA/GL 1359/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Gliwicach oddalił skargę funkcjonariuszki celnej na decyzję o zwolnieniu ze służby, uznając, że odmowa przyjęcia propozycji przeniesienia w ramach reorganizacji służby celnej była podstawą do obligatoryjnego zwolnienia.
Skarżąca, funkcjonariuszka celna E. K.-L., kwestionowała decyzję o zwolnieniu ze służby, która nastąpiła po odmowie przyjęcia propozycji przeniesienia do innej Izby Celnej w ramach reorganizacji związanej z przystąpieniem Polski do UE. Zarzucała naruszenie przepisów ustawy o Służbie Celnej i przekroczenie kompetencji przez organ. Sąd uznał, że ustawa konsolidacyjna wprowadziła szczególną regulację, a odmowa przyjęcia przeniesienia w jej ramach skutkowała obligatoryjnym zwolnieniem, co nie narusza zasady równości wobec odmiennej sytuacji prawnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpatrzył skargę E. K.-L. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. o zwolnieniu jej ze służby celnej. Powodem zwolnienia była odmowa przyjęcia propozycji przeniesienia do Izby Celnej w B., co na mocy art. 32 ust. 6 pkt 2 ustawy konsolidacyjnej było równoznaczne z odmową przyjęcia propozycji i skutkowało zwolnieniem. Skarżąca podnosiła, że zastosowana podstawa prawna była nieprawidłowa, a powinny być stosowane przepisy ustawy o Służbie Celnej. Kwestionowała również właściwość Dyrektora Izby Celnej w K. do wydania decyzji. Po wcześniejszym stwierdzeniu nieważności decyzji przez WSA z powodu naruszenia zasady dwuinstancyjności (dodanie nowej podstawy prawnej przez organ odwoławczy), Dyrektor Izby Celnej ponownie rozpatrzył sprawę i utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, korygując jedynie podstawę prawną. Sąd w niniejszym wyroku uznał, że ustawa konsolidacyjna wprowadziła szczególną regulację mającą na celu alokację funkcjonariuszy celnych w związku z przystąpieniem Polski do UE. Odmowa przyjęcia przeniesienia w ramach tej ustawy miała charakter obligatoryjny i nie naruszała zasady równości, gdyż sytuacja prawna tych funkcjonariuszy była odmienna od tych przenoszonych na podstawie ustawy o Służbie Celnej. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji nie dopuściły się naruszenia prawa materialnego ani procesowego, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, odmowa przyjęcia propozycji przeniesienia w trybie art. 32 ustawy konsolidacyjnej skutkuje obligatoryjnym zwolnieniem ze służby, a kwestia ta nie pozostaje w gestii uznania organu administracyjnego.
Uzasadnienie
Ustawa konsolidacyjna wprowadziła szczególną regulację mającą na celu alokację funkcjonariuszy celnych w związku z przystąpieniem Polski do UE. Odmowa przyjęcia przeniesienia w ramach tej ustawy miała charakter obligatoryjny i nie naruszała zasady równości, gdyż sytuacja prawna tych funkcjonariuszy była odmienna od tych przenoszonych na podstawie ustawy o Służbie Celnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (17)
Główne
ustawa konsolidacyjna art. 32 § ust. 6 pkt 2
Ustawa o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz zmian niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych
Odmowa przyjęcia propozycji przeniesienia do innej jednostki organizacyjnej w ramach reorganizacji służby celnej skutkuje obligatoryjnym zwolnieniem ze służby.
Pomocnicze
u.s.c. art. 27 § ust. 1
Ustawa o Służbie Celnej
u.s.c. art. 81 § ust. 1 i ust. 2
Ustawa o Służbie Celnej
u.s.c. art. 81 § ust. 1a
Ustawa o Służbie Celnej
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić lub zmienić decyzję organu pierwszej instancji, jednakże nie może wydać decyzji surowszej dla strony. W tym przypadku organ odwoławczy skorygował podstawę prawną.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organów administracji uwzględniania wszystkich okoliczności sprawy.
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
P.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.
P.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji przez sąd administracyjny.
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd dokonuje kontroli legalności z urzędu, nie będąc związany zarzutami skargi.
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa.
u.s.c. art. 18
Ustawa o Służbie Celnej
Możliwość przeniesienia funkcjonariusza celnego na inne stanowisko ze względów służbowych.
u.s.c. art. 19
Ustawa o Służbie Celnej
Ograniczenia dotyczące przeniesienia kobiet w ciąży i opiekunów dzieci.
u.s.c. art. 20
Ustawa o Służbie Celnej
Świadczenia związane z przeniesieniem funkcjonariusza celnego.
u.s.c. art. 26 § pkt 7
Ustawa o Służbie Celnej
u.s.c. art. 25
Ustawa o Służbie Celnej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustawa konsolidacyjna wprowadziła szczególną regulację, a odmowa przyjęcia przeniesienia w jej ramach skutkowała obligatoryjnym zwolnieniem. Sytuacja prawna funkcjonariuszy objętych ustawą konsolidacyjną była odmienna od sytuacji funkcjonariuszy przenoszonych na podstawie ustawy o Służbie Celnej, co uzasadniało odmienne traktowanie.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie art. 32 ustawy konsolidacyjnej jako podstawy zwolnienia naruszało przepisy ustawy o Służbie Celnej. Organ odwoławczy przekroczył swoje kompetencje, dodając nową podstawę prawną (w poprzednim postępowaniu).
Godne uwagi sformułowania
odmowa przyjęcia propozycji przedstawionej w dniu [...] r. dotyczącej przeniesienia do Izby Celnej w B., co po myśli art. 32 ust.6 pkt 2 ustawy o utworzeniu Wojewódzkich Kolegów Skarbowych (...) było równoznaczne z odmową przyjęcia propozycji przeniesienia i skutkowało zwolnieniem ze służby. przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy nie uwzględniono argumentów podniesionych w jej oświadczeniu, a tym samym pominięto zupełnie wskazania art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego kwestionowane rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Celnej zapadło z naruszeniem obowiązującej w postępowaniu administracyjnym zasady dwuinstancyjności wynikającej z art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego, a to wskutek podania dodatkowej podstawy prawnej rozstrzygnięcia podczas rozstrzygania przez organ drugiej instancji. Intencją ustawodawcy w momencie tworzenia przepisów ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. (...) było wprowadzenie regulacji prawnej ułatwiającej alokację funkcjonariuszy służby celnej związaną z potrzebami Polski po jej wejściu do Unii Europejskiej. zwolnienie ze służby w trybie art. 32 ustawy konsolidacyjnej ma charakter obligatoryjny.
Skład orzekający
Teresa Kurcyusz-Furmanik
przewodniczący
Elżbieta Kaznowska
sprawozdawca
Edyta Żarkiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących reorganizacji służby celnej w kontekście przystąpienia Polski do UE oraz zasady równości wobec prawa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji reorganizacyjnej związanej z wejściem Polski do UE i ograniczonego czasowo stosowania ustawy konsolidacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia reorganizacji administracji publicznej w kontekście integracji europejskiej i interpretacji przepisów prawa pracy w służbie cywilnej. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje mechanizmy prawne związane ze zmianami strukturalnymi.
“Odmowa przeniesienia = zwolnienie? Sąd rozstrzyga o losach funkcjonariusza celnego w obliczu unijnych reform.”
Sektor
administracja publiczna
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Gl 1359/06 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2007-07-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-11-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Edyta Żarkiewicz Elżbieta Kaznowska /sprawozdawca/ Teresa Kurcyusz-Furmanik /przewodniczący/ Symbol z opisem 6197 Służba Celna Skarżony organ Dyrektor Izby Celnej Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.) Asesor WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant referent-stażysta Ewa Pasiek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2007r. sprawy ze skargi E. K.-L. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie służby celnej oddala skargę Uzasadnienie Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej w K., działając na podstawie art. 32 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 roku o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz zmian niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych (Dz.U. Nr 137 poz. 1302), art. 27 ust. 1, art. 81 ust. 1, art. 81 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 81 ust 1a ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz.U. Nr 72 poz. 802 ze zm.) i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego, zwolnił [...] celnego E. K. – L. ze służby stałej w Izbie Celnej w K. w terminie trzymiesięcznym od dnia doręczenia decyzji. W uzasadnieniu tej decyzji wskazał, ze powodem takiego rozstrzygnięcia była odmowa w dniu [...] r. przyjęcia propozycji przedstawionej w dniu [...] r. dotyczącej przeniesienia do Izby Celnej w B., co po myśli art. 32 ust.6 pkt 2 ustawy o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz zmian niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych było równoznaczne z odmową przyjęcia propozycji przeniesienia i skutkowało zwolnieniem ze służby. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy E. K.- L., wniosła o uchylenie decyzji oraz ponowne wydanie decyzji zgodnie z przepisami dotyczącymi funkcjonariuszy celnych. Zarzuciła, że przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy nie uwzględniono argumentów podniesionych w jej oświadczeniu, a tym samym pominięto zupełnie wskazania art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, nakazującego organom administracji przy rozpatrywaniu sprawy uwzględniania wszystkich jej okoliczności. Podniosła, że podejmując decyzję o zwolnieniu jej ze służby, wskazano, że powodem tego jest jej odmowa przyjęcia zaproponowanych nowych warunków pracy, pomijając zupełnie okoliczności będące przyczyną takiego jej stanowiska. Dodała, że art. 32 ustawy o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych (...) zastosowany został w jej sprawie bezprawnie, podczas gdy podstawą zwolnienia celnika powinny być artykuły ustawy o Służbie Celnej. Podkreśliła, że wymieniony artykuł 32 nie może stanowić postawy do jej zwolnienia, gdyż wspomniana ustawa reorganizuje jedynie aparat skarbowy czyli może być zastosowana w przypadku potrzeb wynikających ze zmian spowodowanych utworzeniem Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych, natomiast funkcjonariusze celni podlegają ustawie o Służbie Celnej (a zwłaszcza art. 25 i 27 tej ustawy). Dlatego też, w jej odczuciu, propozycja którą odrzuciła, była nieważna i niezgodna z prawem, pozwalająca na pominięcie przepisów przyznających celnikom określone świadczenia wynikające z ustawy o Służbie Celnej. Dodatkowo wskazała, że jej pracodawcą jest Dyrektor Izby Celnej w C. i zaskakujące dla niej jest, iż decyzję w jej sprawie wydał Dyrektor Izby Celnej w K.. Nie znając żadnych przepisów potwierdzających przejęcie funkcjonariuszy celnych z Izby w C. do Izby Celnej w K., stwierdziła, że kwestionowana decyzja wydana została bez podstawy prawnej, a tym samym stanowi to dodatkowo naruszenie art. 7 Konstytucji. Stwierdzając, że jej zwolnienie stanowi rażące naruszenie prawa, wniosła o uchylenie tej decyzji. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją Nr [...] z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 32 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 roku o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz zmian niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych oraz art. 26 pkt 7, art. 27 ust. 1 art. 81 ustawy o Służbie Celnej, Dyrektor Izby Celnej w K., uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej podstawy prawnej i orzekł, iż w podstawie prawnej zamiast: art. 32 ust. 6 pkt 2 wymienionej powyżej ustawy, art. 27 ust. 1, art. 81 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 81 ust. 1 a ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej, powinno być: art. 32 pkt 6 ustawy o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych, art. 26 pkt 7, art. 27 ust. 1 art. 81 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 81 ust. 1a ustawy o Służbie Celnej, a w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję pierwszej instancji. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia opisując dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie, organ stwierdził, że zaskarżoną decyzją zasadnie zwolniono odwołującą się ze służby na podstawie art. 32 ust. 6 pkt 2 ustawy konsolidacyjnej skoro funkcjonariusz nie przyjął przedstawionej mu propozycji przeniesienia. Jednocześnie organ wskazał, że zasadnym było uzupełnienie podstawy prawnej zwolnienia ze służby o przepis art. 26 pkt 7 ustawy o Służbie Celnej przy ponownym rozpatrzeniu i utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji, bo korekta tego typu mieści się w reformacyjnych kompetencjach organu odwoławczego na mocy art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Niezadowolona z tej decyzji E. K. – L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Wyrokiem z dnia 7 lutego 2006 r. Sygn. akt IV SA/ Gl 178/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji. W motywach tego wyroku wyjaśnił, że kwestionowane rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Celnej zapadło z naruszeniem obowiązującej w postępowaniu administracyjnym zasady dwuinstancyjności wynikającej z art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego, a to wskutek podania dodatkowej podstawy prawnej rozstrzygnięcia podczas rozstrzygania przez organ drugiej instancji. Z wskazanej powyżej zasady dwuinstancyjności wynika, że w postępowaniu odwoławczym winna być rozpatrywana i rozstrzygana sprawa tożsama pod względem podmiotowym i przedmiotowym ze sprawą rozpatrywaną w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Dlatego też wskazanie dodatkowej podstawy rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy rażąco narusza art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu, powołany w decyzji pierwszoinstancyjnej art. 32 ustawy konsolidacyjnej stanowi regulację samodzielną, szczególną i odrębną, który nie jest w swej treści tożsamy z dodanym do zaskarżonej decyzji art. 26 pkt 7 ustawy o Służbie Celnej. Dodanie w zaskarżonej decyzji nowej podstawy zwolnienia spowodował wprowadzenie innej sprawy, nie będącej przedmiotem rozpoznania przez organ pierwszej instancji, co stanowi rażące naruszenie prawa. Uwzględniając wskazania zawarte w przywołanym powyżej wyroku, Dyrektor Izby Celnej w K. ponownie rozpatrzył wniosek E. K.- L. i decyzją [...] z dnia [...] r. utrzymał w mocy w całości decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że poza sporem pozostaje fakt, iż w dniu [...] r. E. K. – L. odebrała propozycję przeniesienia do Izby Celnej w B. w trybie art. 32 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r, o utworzeniu Wojewódzkich Kolegów Skarbowych o zmianie niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek organizacyjnych podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych a składając oświadczenie w dniu [...] r., informujące o odmowie przyjęcia złożonej propozycji, musiała liczyć się z konsekwencjami w postaci zwolnienia ze służby celnej. Zatem organ pierwszej instancji zasadnie wydał decyzję o zwolnieniu ze służby, wobec nie wykonania obowiązków wynikających z powołanej powyżej ustawy. Odmowa przyjęcia propozycji nowych warunków zatrudnienia, mocą art. 32 ust. 6 pkt 2 wymienionej ustawy stanowiło bowiem podstawę do zwolnienia funkcjonariusza celnego ze służby. Wyjaśniając wątpliwości w zakresie właściwości rzeczowej, organ odwoławczy stwierdził, że wobec likwidacji Izby Celnej w C., jej obowiązki przejęła Izba Celna w K., stąd właściwość Dyrektora Izby Celnej w K. do rozstrzygania w niniejszej sprawie. Dodał, że przywołanie jako podstawy rozstrzygnięcia art. 32 ustawy konsolidacyjnej powodowane było szczególną sytuacją, związaną z planowanym wejściem Polski do Unii Europejskiej a ustawodawca wprowadzając tę regulację ograniczył ją do okresu trzymiesięcznego dla realizacji ważnych interesów Państwa. Odmowa przyjęcia propozycji skutkowała zwolnieniem ze służby, nie pozostawiając rozstrzygnięcia w gestii uznaniowej organu administracyjnego. Analizując sprawę organ odwoławczy stwierdził, że podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nie stwierdził naruszenia prawa, nie znajdując również podstaw do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach E. K.- L. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Izby Celnej w K., ewentualnie jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wskazując na przywołaną w zaskarżonej decyzji podstawę zwolnienia jej ze służby, tzn. art. 32 ustawy konsolidacyjnej, podkreśliła, że organ odwoławczy nie wziął pod uwagę faktu, iż stosunek pracy funkcjonariusza celnego uregulowany został pragmatyką służbową – tj. ustawą o Służbie Celnej. Dodała, że fakt ten jest powszechnie uznany w orzecznictwie Sądu Najwyższego, jak również w komentarzach do Kodeksu pracy. W jej ocenie powołanie przez Dyrektora Izby Celnej w K. jako podstawy decyzji art. 32 ustawy konsolidacyjnej, stanowi przekroczenie kompetencji. Podkreśliła, że wymieniony artykuł ma zastosowanie wyłącznie pomiędzy organami celnymi i izbami skarbowymi w warunkach określonych w ust. 1 tego przepisu, nie może natomiast stanowić podstawy zwolnienia funkcjonariusza celnego. W konsekwencji, zdaniem skarżącej, nieuczciwe i bezprawne zachowanie kierownictwa służby celnej odbiło się negatywnie na "zwykłych pracownikach" pełniących nienagannie i uczciwie służbę w organach celnych. Wpływa to także na postrzeganie Polski jako kraju, gdzie prawo stosowane jest wybiórczo i według uznania osób mających w danej chwili większą siłę przebicia. Podkreśliła, że orzekający w sprawie organ bezzasadnie przyjął, że art. 32 ustawy konsolidacyjnej stanowi wyłączną podstawę przeniesienia funkcjonariusza celnego do innej jednostki organizacyjnej, a w przypadku odmowy przyjęcia przeniesienia podstawę do zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Przepis ten nie wyłączał w żadnym stopniu stosowania przepisów ustawy o Służbie Celnej. Mając powyższe na uwadze stwierdziła, że jej skarga jest w pełni uzasadniona. W odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, Dyrektor Izby Celnej w K. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zaprzeczając, by zarzuty naruszenia prawa materialnego były zasadne. Wskazał, iż ustawa z dnia 27 czerwca 2003r. zwana ustawą konsolidacyjną, zawierała szczególne uregulowanie prawne w zakresie możliwości przeniesienia funkcjonariusza celnego do innej jednostki, a o konsekwencjach, wynikających dla funkcjonariusza celnego z braku przyjęcia propozycji zmiany miejsca zatrudnienia, skarżąca była pouczona. Podkreślił, że składanie propozycji w trybie powołanego przepisu nie odbywało się według kryteriów określonych w porozumieniu pomiędzy Pełnomocnikiem Ministra Finansów ds. Alokacji Kadr Służby Celnej a Federacją Związków Zawodowych Służby Celnej zawartym w dniu [...] r., gdyż nie był to proces przenoszenia przewidziany w ustawie o Służbie Celnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując niniejszą sprawę, zważył co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269 ze zm. ) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji zgodnie ze wskazanymi powyżej normami Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, iż zarzuty skargi nie są zasadne. Skarga nie zasługuje również na jej uwzględnienie z przyczyn, które Sąd obowiązany był wziąć pod uwagę działając z urzędu. W pierwszej kolejności Sąd badał zgodność zaskarżonej decyzji z zastosowanym w niej prawem materialnym, jak również słuszność dokonanej interpretacji zastosowanych norm prawnych . Przy interpretowaniu treści normy prawnej szczególną rolę odgrywa ustalenie celu normy, to znaczy rezultatu, jaki w sferze stosunków społecznych zamierzono osiągnąć za pomocą danej normy. Ten rodzaj wykładni prawa, zwanej wykładnią celowościową, nakazuje stosować taką interpretację, która odpowiada przede wszystkim zasadom wyrażonym w Konstytucji. (por. stanowisko Trybunału Konstytucyjnego przedstawione w wyroku z dnia 8 marca 2005 r. sygn. akt P 15/04 z którego wynika, iż sąd administracyjny jest zobowiązany do dokonywania wykładni zgodnej z Konstytucją i że jest to postać bezpośredniego stosowania Konstytucji przez sądy (art. 8 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Zmierzając w powyższym kierunku, mając na względzie zarzuty skargi, należało przede wszystkim zauważyć przyczyny, które decydowały o uchwaleniu ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o utworzeniu Wojewódzkich Kolegów Skarbowych oraz zmianie niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek organizacyjnych podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, zwaną dalej ustawą konsolidacyjną. W związku z przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej rozpoczęta została restrukturyzacja administracji celnej konieczna ze względu na fakt, iż część granicy stała się granicą zewnętrzną Unii a także duża część obecnej granicy polskiej ulegała, z punktu widzenia kontroli celnej, zniesieniu. Odbywało się to dwutorowo- drogą likwidacji izb celnych oraz przenoszeniem celników tychże izb na granicę wschodnią, a także przez umożliwienie funkcjonariuszom celnym kontynuowania pracy w innych służbach, w tym podległych Ministerstwu Finansów. W związku z powyższym powołana została do życia ustawa konsolidacyjna, która przewidywała powiększenie kompetencji funkcjonariuszy służb celnych, a także możliwość przenoszenia ich na stanowiska służbowe w innych jednostkach celnych. W rozpatrywanej sprawie podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowi art. 32 ust. 6 pkt 2 tej ustawy. Regulacja zawarta w tym artykule była zatem szczególna i miała zapewnić pełnienie dalszej służby w administracji celnej funkcjonariuszom celnym pełniącym dotychczas służbę na granicy południowej i zachodniej . Jednocześnie sytuację funkcjonariuszy celnych reguluje ustawa z dnia 24 lipca 1999r. o Służbie Celnej (Dz.U. 72, poz. 802 ze zm.). W tej sytuacji Sąd uznał za celowe dokonanie porównania sytuacji prawnej funkcjonariuszy służby celnej ukształtowanej treścią art. 32 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. ustawy konsolidacyjnej z sytuacją prawną funkcjonariuszy celnych w pryzmacie przepisów ustawy o Służbie Celnej, a to jej art. 18 i następnych, oraz przepisów wykonawczych wydanych na podstawie delegacji zawartej wart. 20 ustawy o Służbie Celnej. Jak stanowi art. 18 ustawy o Służbie Celnej funkcjonariusza celnego można, gdy wymagają tego ważne względy służbowe, przenieść na takie samo lub równorzędne stanowisko do innego urzędu, w tej samej lub innej miejscowości, co nie dotyczy, bez zgody zainteresowanego, kobiet w ciąży i funkcjonariuszy celnych samodzielnie sprawujących opiekę nad dzieckiem do lat 14 (art. 19 ustawy o Służbie Celnej). W przypadku przeniesienia funkcjonariusza do służby w innej miejscowości ustawodawca zapewnił mu jednorazowe świadczenie na zagospodarowanie, a także w określonych przypadkach (art. 20 ustawy) zwrot kosztu przeniesienia, podróży i zapewnienie odpowiednich warunków mieszkaniowych. Regulacja prawna zawarta wart. 32 ustawy konsolidacyjnej nie przewiduje natomiast żadnych zabezpieczeń o charakterze socjalnym dla funkcjonariusza służby celnej, wobec którego skierowana została propozycja przeniesienia pomiędzy jednostką zatrudniająca, a jednostką, w której miałby być zatrudniony. Przepis art. 32 ustawy konsolidacyjnej nie zawiera też uregulowania, pozwalającego na odpowiednie stosowanie, w powyższym zakresie, ustawy o służbie celnej, a w rezultacie brak było możliwości odpowiedniego stosowania tego aktu. Mimo jednak tak odmiennej regulacji prawnej dotyczącej tej samej grupy podmiotów jakimi są funkcjonariusze celni zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie została naruszona zasada równości wyrażona w art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Należy tu zauważyć, iż o znaczeniu konstytucyjnej zasady równości Trybunał Konstytucyjny wypowiadał się już wielokrotnie wcześniej zaznaczając, iż wynika z niej dla ustawodawcy obowiązek równego traktowania obywateli. Trybunał Konstytucyjny podkreślał jednakże, że nie ma bezwzględnej równości obywateli. Z zasady równości wynika nakaz jednakowego traktowania wszystkich obywateli w obrębie określonej klasy (kategorii). Wszystkie podmioty charakteryzujące się w równym stopniu daną cechą istotną (relewantną) powinny być potraktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań, zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących (orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z 12 grudnia 1994 r., sygn. K. 3/94, OTK w 1994 r., cz. II, s. 141 -142). Wcześniej Trybunał Konstytucyjny wypowiadał się w kwestii rozumienia zasady równości m.in. w sprawach: U 7/87, K 8/91 konsekwentnie podtrzymując, że zasada równości nie ma charakteru bezwzględnie obowiązującego w tym znaczeniu, iż zrównuje sytuację wszystkich podmiotów ze względu na cechy jakimi się charakteryzują. Zasada równości wymaga bowiem, aby podmioty traktowane były w równym stopniu równo, jeśli charakteryzują się daną cechą istotną. Równość oznacza zatem także akceptację różnego traktowania przez prawo różnych podmiotów. Wynika to z faktu, że równe traktowanie przez prawo tych samych podmiotów pod pewnymi względami, oznacza z reguły różne traktowanie tych samych podmiotów pod innymi względami (orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z 11 kwietnia 1994 r., OTK w 1994 r., cz. I, s. 55). Waga interesu, któremu ma służyć zróżnicowanie, musi pozostawać w odpowiedniej proporcji do wagi interesów, które zostaną naruszone. Nierówne traktowanie podmiotów podobnych nie musi oznaczać dyskryminacji lub uprzywilejowania, a w konsekwencji niezgodności z art. 32 Konstytucji. Konieczna jest jeszcze ocena kryterium, na podstawie którego dokonano zróżnicowania. Powinno być ono odpowiednio przekonywające oraz pozostawać w jakimś związku z innymi wartościami, zasadami czy normami konstytucyjnymi, uzasadniającymi odmienne traktowanie podmiotów podobnych (por. orzeczenie z dnia 23 października 1995 r., K. 4/95, OTK 1995 cz. ll, s. 93). Wypada w tym miejscu jeszcze raz przypomnieć, iż Polska w roku 2003, oczekując na wejście do Unii Europejskiej, stanęła w obliczu konieczności dokonania szeregu istotnych zmian prawnych, mogących być analogicznie traktowanych jak przemiany ustrojowe. Jak stwierdził Trybunał Konstytucyjny ustawodawca jest uprawniony do stanowienia prawa odpowiadającego założonym celom politycznym i gospodarczym. Nabiera to szczególnego znaczenia w okresie przemian ustrojowych (por. orzeczenie z 07 grudnia 1993 r. sygn. K. 7/93, OTK w 1993 r., cz. II, s. 410, a także orzeczenie z 29 maja 1996 r., sygn. K. 22/95 OTK ZU Nr 3/96, s. 187; orzeczenie z 23 października 1996 r., sygn. K. 1/96, OTK ZU Nr 5/96 , s. 332; wyrok z 25 listopada 1997 r., sygn. K. 26/97, OTK ZU Nr 5-6/97, s. 445-446). Intencją ustawodawcy w momencie tworzenia przepisów ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz zmian niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych (Dz.U. Nr 137 poz. 1302) było wprowadzenie regulacji prawnej ułatwiającej alokację funkcjonariuszy służby celnej związaną z potrzebami Polski po jej wejściu do Unii Europejskiej (vide uzasadnienie projektu rządowego druk sejmowy nr 991). Regulacja ta zatem niezbędna dla ochrony interesu publicznego - której obowiązywanie ograniczono wyłącznie do okresu trzech miesięcy - mogła pozwolić funkcjonariuszom zlikwidowanych urzędów celnych na zatrudnienie w funkcjonującej nadal innej jednostce. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego uregulowanie zawarte w treści art. 32 ustawy konsolidacyjnej nie jest tożsame z uregulowaniem zawartym w art. 18 i nast. ustawy o Służbie Celnej. W tym ostatnim bowiem przypadku funkcjonariusz celny z ważnych względów służbowych przenoszony jest w ramach tego samego stosunku służbowego, czego nie dotyczy art. 32 ustawy konsolidującej, traktujący o funkcjonariuszach, którym można było przedstawić propozycję zatrudnienie w innej jednostce wobec braku możliwości dalszego zatrudnienie w dotychczasowym miejscu pracy. Tym samym, sytuacja faktyczna tych podmiotów nie jest identyczna, co pozwala na odmienne ich traktowanie bez naruszenia konstytucyjnej zasady równości. Oceniając zatem legalność działania organu, Sąd podzielił pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż zwolnienie ze służby w trybie art. 32 ustawy konsolidacyjnej ma charakter obligatoryjny. W przypadku odmowy ze strony funkcjonariusza celnego przyjęcia propozycji pełnienia służby w innej jednostce ustawodawca nakazał zwolnienie go ze służby, a więc kwestia ta nie została pozostawiona swobodnemu uznaniu organu administracyjnego. Zdaniem Sądu niezasadny jest zarzut nieprawidłowego sformułowania propozycji przeniesienia skarżącego do Izby Celnej w B., albowiem w treści propozycji z dnia [...] r. w sposób wyraźny, wprost sformułowano w jaki sposób i w jakim terminie należy złożyć przedmiotowe oświadczenie a także poinformowano stronę o skutkach niezłożenia w zakreślonym terminie oświadczenia. Odnosząc się do zarzutów dotyczących zasad postępowania administracyjnego wskazać należy, iż nie zostały one uznane za słuszne, jak również nie miały one wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie. Przedstawione powyżej ustalenia faktyczne i prawne, wbrew zarzutom skarżącej, wynikały z prawidłowej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i były zgodne z przepisami prawa materialnego obowiązującymi w dacie wydania zaskarżonej decyzji, które organ orzekający prawidłowo zastosował i omówił w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia. W tym miejscu podkreślić trzeba, że skład orzekający w niniejszej sprawie związany jest normą prawną wyrażoną w treści wskazanych wyżej przepisów prawa, które odzwierciedlają wolę ustawodawcy i nie może, przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji, brać pod uwagę negatywnych dla skarżącej skutków prawidłowo podjętych rozstrzygnięć. Tak więc nie jest uprawniony do badania innych okoliczności sprawy, w tym pokrzywdzenia skarżącej, jak i zgodności zaskarżonej decyzji z zasadami współżycia społecznego. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności sprawy -zdaniem Sądu -skarga nie zasługuje na uwzględnienie, z uwagi na cytowane na wstępie uregulowania ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ organy administracji rozpatrujące niniejszą sprawę nie dopuściły się naruszenia przepisów zarówno postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż prawidłowo oceniły zaistniały stan faktyczny, jak i przy jego ocenie, nie naruszyły przepisów prawa materialnego, które miały zastosowanie w sprawie. Zatem zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały podjęte w wyniku wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych, właściwej oceny dowodów i prawidłowych rozważań prawnych. Kierując się powyższymi względami Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i dlatego orzekł jak w wyroku na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI